II SA/Go 628/21
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2022-03-16
Skład orzekający: Grażyna Staniszewska, Jarosław Piątek, Krzysztof Rogalski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej może wydać pozwolenie na budowę, gdy kluczowy element inwestycji, jakim jest ściana oddzielenia przeciwpożarowego, został już wybudowany przed złożeniem wniosku, a jego legalność jest przedmiotem odrębnego postępowania przed organem nadzoru budowlanego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że postępowanie legalizacyjne dotyczące budowy muru oddzielenia pożarowego stanowi zagadnienie prejudycjalne dla postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Ponieważ postępowanie legalizacyjne nie zostało zakończone, zasadne było zawieszenie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może wydać pozwolenia na budowę dla inwestycji, której kluczowy element, wymagany do spełnienia warunków ochrony przeciwpożarowej, został już zrealizowany, a jego legalność jest niepewna.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na budowę na przebudowę, rozbudowę i zmianę sposobu użytkowania budynku na budynek zamieszkania zbiorowego. Kluczowym elementem inwestycji była budowa ściany oddzielenia przeciwpożarowego na granicy działek, która została wykonana przed złożeniem wniosku o pozwolenie na budowę. Legalność tej budowy była przedmiotem odrębnego postępowania przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego. Organy obu instancji wydały pozwolenie na budowę, uznając, że budowa ściany oddzielenia przeciwpożarowego nie stanowi przeszkody, a ewentualne problemy mogą być rozwiązane w trybie zmiany pozwolenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów, uznając, że postępowanie legalizacyjne stanowi zagadnienie prejudycjalne i powinno skutkować zawieszeniem postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jarosław Piątek Sędzia WSA Krzysztof Rogalski Protokolant st. sekr. sąd. Agata Przybyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 marca 2022 r. sprawy ze skargi M.W. na decyzję Wojewody z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia [...] r., nr [...], II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego M.W. kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2021 r., na podstawie art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 471 z późn. zm.), art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2020r. poz. 1333, dalej jako - Pb.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 poz. 256 j.t. ze zm., dalej jako - kpa), po rozpatrzeniu wniosku o pozwolenie na budowę z dnia [...].02.2020 r., Starosta zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla L. spółka jawna, dla inwestycji polegającej na przebudowie budynku "[...]", z rozbudową budynku o schody i galerię zewnętrzną, z budową instalacji, wraz ze zmianą sposobu użytkowania na budynek zamieszkania zbiorowego, wraz z budową niezbędnej infrastruktury technicznej na terenie działek o nr ewid. [...], położonych w miejscowości [...].
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że na wniosek inwestora z dnia [...].02.2020 r. Starosta wydał w dniu [...].06.2020 r. decyzję Nr [...] o pozwoleniu na budowę inwestycji o nazwie: "Przebudowa, rozbudowa oraz zmiana sposobu użytkowania "[...]" na budynek zamieszkania zbiorowego wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną", na terenie działek o nr ewid. [...]. Decyzją z dnia [...].09.2020 r. znak [...], po rozpoznaniu odwołania Wojewoda uchylił powyższą decyzję Starosty Nr [...] z dnia [...].06.2020r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Starosta wskazał, że przedmiotowa inwestycja, projektowana w istniejącym obiekcie oraz na bazie istniejącej infrastruktury, nie wprowadza obszaru oddziaływania w otoczeniu obiektu w rozumieniu przepisu art. 3 ust 20 P.b., jednakże z uwagi na położenie budynku w odległościach 5.73 i 5.80 od budynków istniejących na działce sąsiedniej o nr ewid. [...] i konieczność zastosowania rozwiązań zamiennych w stosunku do obowiązujących przepisów, właścicieli działki o nr [...] uznano za strony postępowania i zapewniono im czynny udział w postępowaniu.
Dokonując sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z wymogami art. 35 Pb oraz uwzględniając uwagi organu II instancji o braku w zatwierdzonym projekcie budowlanym rozwiązań w zakresie wykonanego ogrodzenia, które to zalecenia wynikają z postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej, postanowieniem z dnia [...].11.2020r. organ zobowiązał inwestora do:
1/ uzupełnienia braków i jednoznacznego wykazania, że w projekcie zastosowano wszystkie rozwiązania określone w § 2 i § 3 przedmiotowego postanowienia, które zapewnią zgodność inwestycji z warunkami technicznymi odnoszącymi się do przebudowy i rozbudowy obiektów usytuowanych ścianami z otworami w odległościach mniejszych niż określone w przepisach ww. rozporządzenia,
2/ wykazania, że pozostałe rozwiązania zastosowane w obiekcie spełniają wymogi określone w przepisach szczególnych i Polskich Normach zgodnie z zaleceniem § 5 ww. postanowienia,
3/wykazania, że projekt budowlany opracowano w oparciu o aktualnie obowiązujące przepisy i normy z przywołaniem aktualnych przepisów w częściach opisowych projektu.
Inwestor uzupełnił dokumentację zgodnie z treścią w.w. postanowienia. Organ wskazał, że z uwagi na to, iż prowadzenie robót budowlanych planowanej jest w istniejącym budynku, który nie spełnia obecnie obowiązujących warunków technicznych (m.in. z uwagi na mniejszą niż wymagana odległość ściany z otworami od budynków na sąsiedniej działce o nr [...], określoną w § 271 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, Dz.U. z 2019 r. poz. 1065 ze zm., dalej jako - rozporządzenie), inwestycja wymaga dostosowania do aktualnie wymaganych warunków w zakresie przeciwpożarowej ochrony biernej i czynnej.
W niniejszej sprawie Inwestor miał prawo zastosować § 2 ust. 2 ww. rozporządzenia, w którym dopuszczono przy nadbudowie, rozbudowie, przebudowie i zmianie sposobu użytkowania budynków o powierzchni użytkowej nieprzekraczającej 1000 m2, możliwość spełnienia ww. wymagań, w sposób inny niż określony w rozporządzeniu, stosownie do wskazań ekspertyzy technicznej właściwej jednostki badawczo-rozwojowej albo rzeczoznawcy budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionych z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej, odpowiednio do przedmiotu tej ekspertyzy. W związku z powyższym, przedmiotowa inwestycja może być zrealizowana w takiej formie w
jakiej została zaprojektowana, tylko i wyłącznie pod warunkiem, przedstawienia ww. wymaganych ekspertyz i uzgodnień. Dla przedmiotowej inwestycji Inwestor uzyskał takie uzgodnienie w formie postanowienia nr [...] z dnia [...].03.2019 r. wydanego przez Komendanta Wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej, wyrażające zgodę na spełnienie wymagań ochrony przeciwpożarowej, w stosunku do stwierdzonych niezgodności, w sposób inny niż wskazany w przepisach szczególnych oraz określające warunki wyrażenia tej zgody w oparciu o załączoną ekspertyzę techniczną sporządzoną przez rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych i rzeczoznawcę ds. budowlanych. Dodatkowo projekt budowlany uwzględniający ww. warunki został uzgodniony bez uwag przez rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych oraz pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych przez rzeczoznawcę ds. sanitarnohigienicznych.
W projekcie budowlanym zastosowano rozwiązania zastępcze, w tym zaprojektowano zalecaną instalację sygnalizacji pożaru, awaryjne oświetlenie ewakuacyjne natomiast wykonane wcześniej w ramach odrębnego zgłoszenia, betonowe ogrodzenie pełne o wysokości 3.00 - 3.10 m na całej długości budynku wzdłuż granicy z sąsiednią działką budowlaną, spełnia wymóg zastosowania ściany oddzielenia p.poż. nałożony w ww. postanowieniu Komendanta Wojewódzkiej PSP.
Do projektu dołączono projekt ogrodzenia zgodnie z którym zostało ono zrealizowane. Z projektu budowlanego ogrodzenia wynika, że jego parametry spełniają wymogi określone dla ściany oddzielenia pożarowego oraz załączono dodatkową ekspertyzę rzeczoznawcy ds. p.poż, z dnia [...].01,2021 r. zawierającą ocenę spełnienia warunków ochrony przeciwpożarowej projektowanej inwestycji. Potwierdzono w niej wypełnienie dla projektowanej inwestycji wszystkich opisanych w 6-ciu punktach zaleceń nałożonych przez Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w przywołanym wcześniej postanowieniu. Autor ekspertyzy dokonał na podstawie wizji lokalnej oceny w której stwierdził, że mur ogrodzenia wykonano zgodnie projektem budowlanym na całej długości przebudowywanego budynku, a jego wysokość równa jest co najmniej wysokości górnej krawędzi ściany otworu okiennego budynku na działce sąsiedniej o nr [...]. W podsumowaniu analizy autor ocenił, że po zakończeniu prac opisanych w
analizowanych dokumentach, obiekt będzie spełniał wszystkie warunki ochrony przeciwpożarowej wynikające z przepisów szczegółowych.
Starosta wskazał, że przy podjęciu przedmiotowego rozstrzygnięcia uwzględnił również następujące okoliczności:
1/Inwestor złożył wniosek zgodny z wymogiem art. 32 ust 1 Pb w terminie ważności decyzji wydanej przez Wójta Gminy o warunkach zabudowy i do czasu pozostawania tej decyzji w obrocie prawnym wiąże ona organ wydający pozwolenie na budowę (w toku postępowania statut decyzji ustalono telefonicznie z Gminą).
2/Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego rozstrzygnął, w decyzji [...] dnia [...] grudnia 2020r., o legalności wykonania ogrodzenia betonowego na działce o nr ewid. [...], wykonanego w trybie zgłoszenia. W dniu 14.01.2021 r. PINB podał informację o wniesieniu odwołania od tej decyzji. Jednakże z uwagi na fakt, iż przedmiotowe ogrodzenie wykonano w oparciu o dokonane zgłoszenie przyjęte przez organ, jest ono na dzień rozstrzygania obiektem wykonanym zgodnie z prawem.
Organ zauważył, że w decyzji Wojewody [...] z dnia [...].09.2020r. uchylającej decyzję [...] brak jest jednoznacznego wskazania konieczności zawieszenia postępowania prowadzonego przez Starostę z uwagi na postępowanie prowadzone przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w sprawie przedmiotowego ogrodzenia.
4/Zgodnie z art. 35 ust. 5 Pb organ wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia ma budowę, jeżeli na terenie, którego dotyczy projekt zagospodarowania działki lub terenu, znajduje obiekt budowlany, w stosunku do którego orzeczono nakaz rozbiórki - nie wydano takiego nakazu.
5/W przypadku rozstrzygnięcia o ewentualnej konieczności rozbiórki wykonanego ogrodzenia Inwestor w trybie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę ma możliwość wykonania wymaganego elementu ochrony p.poż.: ściany oddzielenia pożarowego, w celu spełnienia wymogów nałożonych przez Wojewódzkiego Komendanta PSP w postanowieniu nr [...] z dnia [...] marca 2019 r. w którym określono konieczność zastosowania ściany p.poż o wysokości min. 2.5 m. Uwagę o takiej ewentualności wprowadził projektant na projekcie zagospodarowania terenu w dniu [...].12.2020 r.
6/W decyzji o warunkach zabudowy w pkt. 4.2 dopuszczono rozbudowę budynku o elementy galerii zewnętrznej, podjazdy, pochylnie, schody zewnętrzne oraz elementy ochrony przeciwpożarowej co stanowi podstawę do uznania zgodności zastosowanych rozwiązań z decyzją o warunkach zabudowy nr [...] z dnia [...].12.2017r.
7/Odnośnie nieaktualności obowiązujących przepisów zastosowanych w projekcie budowlanym podlegającym zatwierdzeniu w decyzji o pozwoleniu na budowę - projektanci dokonali korekty projektu w tym zakresie.
8/Przedmiotowa inwestycja poprzez zaprojektowanie rozwiązań zamiennych w zakresie wymogów p.poż. dla projektowanej przebudowy, polepszy warunki ochrony p.poż także dla obu obiektów zlokalizowanych na działce sąsiedniej w odległościach 5.73 i 5.80 od budynku przebudowywanego. Dodatkowym aspektem formalnym stanu prawnego sąsiadujących nieruchomości, jest prowadzenie przez PINB postępowania wyjaśniającego zgodność z prawem, wprowadzenia funkcji mieszkalnej w obiekcie wybudowanym na dz. [...] jako warsztat ogólnobudowlany. Starosta na wniosek pełnomocnika właściciela działki o nr ewid. [...] ustalił, że dla tej nieruchomości w rejestrach organu brak decyzji wydanych w przedmiotowym zakresie. Natomiast dla przeprowadzenia zmiany sposobu użytkowania tej części obiektu na działce [...] realizacja takich rozwiązań byłaby także wymagana.
9/ Wybudowane ogrodzenie betonowe, poprzez fakt posiadania parametrów określonych dla ściany oddzielenia p.poż., nie utraciło swojej funkcji odgradzania nieruchomości inwestora od działki sąsiedniej, a jednocześnie zgodnie z załączoną ekspertyzą rzeczoznawcy p.poż. z dnia [...].01.2021 r. wypełnia, wraz z pozostałymi projektowanymi rozwiązaniami ochrony p.poż., warunki nałożone w postanowieniu Komendanta Państwowej Straży Pożarnej pozwalając na dokonanie oceny o zgodności projektu zagospodarowania terenu z obowiązującymi warunkami technicznymi rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2019 r. poz.. 1065 ze zm.).
Przed wydaniem pozwolenia na budowę organ dokonał, zgodnie z art. 35 ust.1 Pb, sprawdzenia projektu budowlanego i stwierdził jego zgodność z warunkami określonymi w decyzji Wójta Gminy o warunkach zabudowy nr [...], znak [...], z dnia [...].12.2017 r. oraz z innymi aktami prawa miejscowego. Projekt zagospodarowania terenu jest zgodny z przepisami, w tym techniczno - budowlanymi (z zastosowaniem procedury dopuszczonej § 2 ust. 2 ww. rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie). Ponadto, sprawdzono kompletność projektu budowlanego i posiadanie przez Inwestora wymaganych opinii, uzgodnień i pozwoleń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b. Ww. projekt został sporządzony przez osoby posiadające właściwe uprawnienia budowlane, które zgodnie z art. 12 ust.7 i 20 ust. 4 Pb, złożyła odpowiednie oświadczenia oraz zaświadczenia.
Projektowana inwestycja nie kwalifikuje się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, nie leży na obszarze NATURA 2000 oraz nie wpływa na obszar NATURA 2000, wobec tego nie jest wymagane przeprowadzenie procedury oceny oddziaływania na środowisko, o której mowa w art. 59 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (j.t. Dz.U. z 2020r. poz. 283 ze zm.).
Organ wskazał, że po przeprowadzeniu postępowania z udziałem stron, wobec spełnienia przez projekt budowlany wymagań określonych w art. 35 ust 1 oraz przez inwestora wymogów art. 32 ust. 4 organ administracji architektoniczno-budowlanej nie mógł odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę wnioskowanej inwestycji.
Od powyższej decyzji odwołanie wniósł M.W., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie przepisów:
1) art. 35 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 28 ust. 1 Pb poprzez wydanie decyzji w sytuacji, gdy postępowanie administracyjne nie powinno zakończyć się wydaniem decyzji pozytywnej, ponieważ przedmiotowe przedsięwzięcie w części dotyczącej ściany oddzielenia przeciwpożarowego zostało zrealizowane, a zatem ubieganie się o wydanie pozwolenia na budowę dla inwestycji, której integralnym elementem jest ściana oddzielenia przeciwpożarowego, która została już zrealizowana, jest wadliwe i winno skutkować wydaniem decyzji o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego,
2) art. 28 ust. 1 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 29 w świetle § 1 pkt 5 i załącznika nr 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa w sprawie wzorów: wniosku o pozwolenie na budowę lub rozbiórkę, zgłoszenia budowy i przebudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz decyzji o pozwoleniu na budowę lub rozbiórkę (DZ.U. z 2016 r. poz. 1493), poprzez brak jednoznacznego określenia rodzaju zamierzenia budowlanego ze wskazaniem na rodzaje obiektów i robót budowlanych, jakie są przedmiotowym pozwoleniem na budowę zatwierdzane, a w tym odpowiedniego przedstawienia funkcji i rodzaju zabudowy, dotyczące ściany oddzielenia przeciwpożarowego,
3) art. 32 ust. 4 pkt 1 oraz art. 35 ust. 1 pkt 1 Pb poprzez wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę dla przedsięwzięcia, którego integralnym elementem jest ściana oddzielenia przeciwpożarowego spełniająca określone parametry, zlokalizowana wzdłuż granicy działki nr [...], podczas gdy decyzja o warunkach zabudowy nie przewiduje lokalizacji takiego obiektu budowlanego na działce nr [...] w granicy z działką nr [...],
4) art. 97 §1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez brak ich zastosowania i zawieszenia postępowania w sprawie o pozwolenie na budowę, chociaż:
- Wójt Gminy prowadzi postępowanie wznowieniowe w sprawie ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy,
- decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, dotycząca budowy muru betonowego stanowiącego ścianę oddzielenia przeciwpożarowego, nie jest ostateczna, co może, ze względu na kompetencje organu wyższego stopnia, skutkować orzeczeniem nakazu rozbiórki lub nakazu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem, co ma wpływ na wynik przedmiotowej sprawy o pozwolenie na budowę i może stanowić tzw. zagadnienie wstępne,
5) art. 35 ust. 1 pkt 2, 3 i 4 Pb poprzez zatwierdzenie wadliwego projektu budowlanego.
Decyzją z dnia [...] maja 2021 r. znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania M.W., Wojewoda utrzymał w mocy powyższą decyzję Starosty nr [...] z dnia [...].02.2021 r.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ w pierwszej kolejności wskazał, że sprawa była już przedmiotem postępowania odwoławczego. Decyzją z dnia [...].09.2020 r. znak: [...], Wojewoda uchylił w całości decyzję Starosty nr [...] z dnia [...].06.2020 r. wydaną dla L. spółka jawna, o pozwolenie na budowę obejmujące: Przebudowę budynku "[...]", z rozbudową budynku o schody i galerię zewnętrzną, z budową instalacji, wraz ze zmianą sposobu użytkowania na budynek zamieszkania zbiorowego, wraz z budową niezbędnej infrastruktury technicznej na terenie obejmującym działki o nr ewid. [...], położone w miejscowości [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ I instancji zobligowany został do wnikliwego przeanalizowania projektu budowlanego w kontekście jego zgodności z przepisami prawa i zobowiązania inwestora do doprowadzenia go do pełnej zgodności z warunkami określonymi w tych przepisach, a także należało przy tym zwrócić uwagę na podniesioną w odwołaniu kwestię powołania w projekcie budowlanym nieaktualnych przepisów prawa i norm.
Zdaniem Wojewody odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie podważa prawidłowego rozstrzygnięcia Starosty.
Na gruncie art. 35 ust. 1 Pb (w wersji obowiązującej w dniu złożenia wniosku o pozwolenie na budowę), który określa tryb postępowania przed wydaniem pozwolenia na budowę, organ administracji architektoniczno - budowlanej jest zobowiązany sprawdzić zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu oraz z wymaganiami ochrony środowiska, a także zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno - budowlanymi, jak również kompletność projektu budowlanego, posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, a ponadto wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu takie sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu lub jego sprawdzenia zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7. Przepis art. 35 ust. 4 Pb stanowi, iż w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Organ wskazał, że w postępowaniu w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę ocenie podlega zgodność z prawem przyjętych rozwiązań projektowych i to w zakresie ściśle określonym w ustawie. Analizując materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy organ odwoławczy uznał, że wniosek inwestora w całości spełnia wymogi ustawy Pb.
Wojewoda podniósł, że w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z inwestycją realizowaną w istniejącym budynku usytuowanym w sposób niezgodny z przepisami rozporządzenia. Roboty budowlane wykonywane w ramach przedmiotowej inwestycji polegają na przebudowie, rozbudowie i zmianie sposobu użytkowania tego budynku. Zgodnie z § 2 ust. 2 rozporządzenia, przy nadbudowie, rozbudowie, przebudowie i zmianie sposobu użytkowania budynków o powierzchni nieprzekraczającej 1000 m2, wymagania, o których mowa w § 1 rozporządzenia, mogą być spełnione w sposób inny niż określony w rozporządzeniu, stosownie do wskazań ekspertyzy technicznej właściwej jednostki badawczo-rozwojowej albo rzeczoznawcy budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionych z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej lub państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym, odpowiednio do przedmiotu tej ekspertyzy. Inwestor dysponuje uzgodnieniem Komendanta Wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej (postanowienie nr [...] z dnia [...].03.2019 r.) zezwalającym na spełnienie wymagań ochrony przeciwpożarowej w inny sposób niż wskazany w przepisach szczególnych oraz określającym warunki jakie należy spełnić dla tej inwestycji. Postanowienie to odnosi się do wskazań zawartych w ekspertyzie technicznej, która została sporządzona przez rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych i rzeczoznawcę ds. budowlanych.
Jednym z warunków, jakie zostały określone w tych dokumentach, jest wykonanie ściany oddzielenia przeciwpożarowego w granicy z sąsiednią działką o nr ewid. [...]. Zaskarżona decyzja nie obejmuje budowy tego obiektu. Obiekt stanowiący ogrodzenie, spełniający warunek wykonania ściany oddzielenia przeciwpożarowego,
został zrealizowany w oparciu o zgłoszenie. Kwestia jego budowy stanowi przedmiot postępowania toczącego się przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Starosta wskazał, że w przypadku i ewentualnej konieczności rozbiórki wykonanego ogrodzenia Inwestor w trybie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę ma możliwość wykonania wymaganego elementu ochrony p.poż.: ściany oddzielenia pożarowego, w celu spełnienia wymogów nałożonych przez Wojewódzkiego Komendanta PSP w postanowieniu nr [...] z dnia [...].03.2019 r. Uwaga o takiej ewentualności została również zawarta w zatwierdzonym tą decyzją projekcie budowlanym.
Organ wskazał, że projekt budowlany z dnia [...].12.2020 r wyżej wymienionego ogrodzenia pt.: "Budowa ogrodzenia" stanowi załącznik do zaskarżonej decyzji jako dowód przedstawiający rozwiązania według których wykonano w trybie zgłoszenia betonowe ogrodzenie i nie podlegał weryfikacji organu ani zatwierdzeniu jako projekt obiektu do realizacji, ponieważ jest obiektem istniejącym. Decyzja nr [...] o zatwierdzeniu i udzieleniu pozwolenia na budowę nie obejmuje budowy ogrodzenia betonowego czy ściany oddzielenia p.poż.
Ponadto w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odniósł się do zapisu dokonanego przez projektanta w zatwierdzonym tą decyzją projekcie budowlanym, wskazując, że w przypadku nakazu rozbiórki istniejącego ogrodzenia, inwestor będzie miał możliwość wystąpienia w trybie zmiany pozwolenia na budowę o budowę tego obiektu, dla spełnienia obowiązujących warunków technicznych w tym warunków p.poż. Wbrew zarzutom odwołania nie zachodzi tu przypadek wydania pozwolenia na budowę dla obiektu istniejącego.
Wobec zarzutu o braku zawieszenia postępowania z uwagi na prowadzone przez Wójta Gminy postępowanie wznowieniowe w sprawie ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy organ podkreślił, że inwestor złożył wniosek o pozwolenie na budowę w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy wydanej przez Wójta Gminy i do czasu pozostawania jej w obrocie prawnym wiąże ona organ wydający pozwolenie na budowę. Zgodnie z zasadą wynikającą z art. 16 § 1 Kpa, organ rozstrzygając sprawę ma obowiązek respektować stan prawny ukształtowany inną ostateczną decyzją pozostającą w obrocie prawnym.
Odnosząc się do zarzutu braku zawieszenia postępowania z uwagi na brak ostateczności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dotyczącej budowy muru betonowego stanowiącego ścianę oddzielenia przeciwpożarowego, organ podkreślił, że z uwagi na fakt iż mur wykonano w oparciu o dokonane zgłoszenie przyjęte przez organ, jest on na dzień wydania decyzji obiektem wykonanym zgodnie z prawem, w związku z czym brak było podstaw do zawieszenia postępowania. Ponadto, jak już wyżej wymieniono, Starosta w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał, że w przypadku ewentualnej konieczności rozbiórki wykonanego ogrodzenia Inwestor w trybie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę ma możliwość wykonania takiego obiektu, w celu spełnienia wymogów nałożonych przez Wojewódzkiego Komendanta PSP.
Odnosząc się do zarzutu występowania, w projekcie budowlanym wad skutkujących
koniecznością zastosowania art. 35 ust. 3 Pb Wojewoda wskazał, że organ nie ma możliwości ingerencji w zawartość merytoryczną projektu architektoniczno- budowlanego. W art. 35 Pb został określony zakres działania organu administracji architektoniczno-budowlanej przy zatwierdzaniu projektu budowlanego i wydawaniu pozwolenia na budowę, organ został przede wszystkim pozbawiony możliwości ingerencji w zawartość merytoryczną projektu. Ocenie organu może podlegać jedynie zgodność przyjętych rozwiązań z prawem to w zakresie ściśle określonym w ustawie. Dopuszczalne jest jedynie sprawdzenie zgodności projektu budowlanego (a więc projektu zagospodarowania działki lub terenu projektu architektoniczno-budowlanego) z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy oraz wymaganiami ochrony środowiska. Projekt zagospodarowania działki lub terenu podlega sprawdzeniu tylko pod kątem zgodności z przepisami, w tym zwłaszcza techniczno- budowlanymi. Do obowiązków organu należy również sprawdzenie kompletności projektu budowlanego, w tym czy posiada on wszystkie wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia i sprawdzenia (art. 35 ust. 1 pkt 3 Pb), a także sprawdzenie, czy projekt ten został sporządzony przez osobę posiadającą właściwe (w rozumieniu przepisów rozdziału 2 Pb) uprawnienia budowlane.
Analizując materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy organ odwoławczy uznał, że wniosek inwestora w całości spełnia wymogi ustawy Pb.
Jak wynika z akt sprawy działka objęta inwestycją nie znajduje się na terenie na którym obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. W związku z tym inwestor dołączył do wniosku o pozwolenie na budowę decyzję nr [...] Wójta Gminy z dnia [...].12.2017 r., znak: [...], o warunkach zabudowy. Analiza przedłożonego projektu budowlanego prowadzi do wniosku, że planowana inwestycja nie narusza warunków ustalonych w tej decyzji.
Projekt budowlany załączony do wniosku o pozwolenie na budowę został sporządzony przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane i legitymujące się aktualnymi zaświadczeniami o wpisie na listę członków właściwego samorządu zawodowego. Jest on również kompletny i spełnia wymogi określone w rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1935). Projekt zagospodarowania działki zgodny jest z przepisami, w tym techniczno- budowlanymi. Ponadto inwestor złożył prawidłowo wypełnione oświadczenie, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2 Pb, o posiadanym prawie do dysponowania na cele budowlane nieruchomością objętą wnioskiem oraz uzyskał niezbędne dla inwestycji uzgodnienia, opinie i oświadczenia, które zostały uwzględnione przy projektowaniu inwestycji.
W związku z powyższym mając na uwadze, że zostały spełnione wymagania określone w art. 35 ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4 Pb organ l instancji, zgodnie z dyspozycją art. 35 ust. 4 tej ustawy, nie mógł odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, a organ odwoławczy nie znalazł podstaw do uchylenia bądź zmiany tego rozstrzygnięcia.
Od powyższej decyzji Wojewody z [...] maja 2021 r., znak [...] M.W., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł skargę. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie:
I. art. 35 ust. 1 pkt 2 w zw. z art 28 ust. 1 Pb w zw. z § 2 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia poprzez uznanie, że jest możliwe w ogóle wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę dla przedsięwzięcia budowlanego, dla którego wymagania, o których mowa w § 1 rozporządzeniu, mogą być spełnione w sposób inny niż określony w rozporządzeniu, stosownie do wskazań ekspertyzy rzeczoznawcy budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionych z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej, jeżeli:
• wymagania te zostaną spełnione wskutek wykonania takich robót budowlanych, jakie mają nie być objęte zakresem zatwierdzonego projektu budowlanego;
• dopuszcza się możliwość, że dane roboty budowlane prowadzące do spełnienia tych wymagań (tj. uzgodnionych rozwiązań zamiennych) już zostały wykonane w przeszłości i dlatego projekt budowlany, ani wydane pozwolenie budowlane ma ich nie obejmować;
• uznaje się za wystarczające to, że gdyby efekt robót budowlanych, o jakich mowa w lit. b, został uznany za samowolę budowlaną w odrębnym postępowaniu i miał być zdemontowany (tj. w przedmiotowej sprawie jest to wybudowana przez inwestora ściana oddzielenia przeciwpożarowego w granicy działek, co do której nawet prowadzone jest stosowne postępowanie przez organy nadzoru budowlanego), to skoro inwestor może złożyć wniosek o zmianę wydanego pozwolenia na budowę, to z pewnością to uczyni, a zatem niewątpliwie inwestycja zostanie zrealizowana zgodnie z przepisami, w tym techniczno-budowlanym; podczas gdy Wojewoda dokonał błędnej wykładni przepisów prawa materialnego i pominął, że uzgodnione rozwiązania zamienne, o jakich mowa w § 2 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia muszą być integralnym elementem zatwierdzonego projektu budowlanego oraz przewidywanych robót budowlanych obejmujących całość danego przedsięwzięcia, gdyż muszą być zrealizowane w ramach inwestycji (robót budowlanych), dla której przygotowano projekt budowlany i o którego zatwierdzenie ubiega się inwestor, a nie mogą stanowić odrębnej inwestycji, ponieważ owe rozwiązania zamienne stanowią integralny element postrzeganej całościowo inwestycji, jak też w takim przypadku zachodzi ryzyko, że o ile zatwierdzony zaskarżoną decyzją projekt budowlany doprowadzi do realizacji inwestycji (legalnej), to jednak rozwiązania zamienne (ściana oddzielenia przeciwpożarowego) mogą zostać rozebrane, a od inwestora nie będzie można wyegzekwować skutecznie tego, aby zrealizował ponownie nakazy wynikające dokonanego uzgodnienia (w niniejszej sprawie wynikającego z postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z [...] marca 2019 r., nr [...] (dalej: "postanowienie Komendanta WPSP");
II. art. 35 ust. 1 w zw. z art. 28 ust. 1 w zw. z art. 36 ust. 1 pkt 1 Pb poprzez utrzymanie w mocy decyzji o pozwoleniu na budowę, zatwierdzającej projekt budowlany z [...] lutego 2020 r. pt. "Przebudowa, rozbudowa oraz zmiana sposobu użytkowania [...] na budynek zamieszkania zbiorowego wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną" uzupełniony projektem budowlanym z [...] grudnia 2020 r. pt. "Budowa ogrodzenia" w sytuacji, gdy:
• postępowanie administracyjne nie powinno zakończyć się wydaniem decyzji pozytywnej, albowiem przedmiotowe przedsięwzięcie w części dotyczącej ściany oddzielenia przeciwpożarowego określonej jako "Budowa ogrodzenia" zostało zrealizowane, a zatem ubieganie się o wydanie pozwolenie na budowę dla inwestycji, której integralnym elementem ze względu na § 2 ust. 2 pkt 1 rozporządzenie z 2002 r. jest ściana oddzielenia przeciwpożarowego spełniająca określone parametry, zlokalizowana wzdłuż granicy działki numer [...], który to obiekt budowlany został już zrealizowany, jest wadliwe i winno skutkować wydaniem decyzji o odmowie zatwierdzenia projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego; utrzymana w mocy decyzja Starosty nr [...] zawiera w punkcie 2) sentencji nakaz zachowania warunków wynikających z postanowienia Komendanta WPSP, podczas gdy warunki te - co przyznają zresztą organy obu instancji - w części zostały wykonane, zaś jest oczywiste, iż warunki wymienione we wskazanym przepisie mogą być nałożone wyłącznie przed rozpoczęciem robót budowlanych, a co oznacza, że decyzja organu I instancji zawiera co najmniej błędnie zredagowaną sentencję;
III. art. 28 ust. 1 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 29 Pb w świetle § 1 pkt 5 i załącznika nr 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 sierpnia 2016 r. w sprawie wzorów: wniosku o pozwolenie na budowę lub rozbiórkę, zgłoszenia budowy i przebudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, oraz decyzji o pozwoleniu na budowę lub rozbiórkę (Dz. U, z 2016 r. poz. 1493, z późn. zm., dalej: "rozporządzenie z 2016 r.") poprzez niedostrzeżenie, iż zachodził brak jednoznacznego określenia rodzaju zamierzenia budowlanego ze wskazaniem na rodzaje obiektów i robót budowlanych, jakie są przedmiotowym pozwoleniem na budowę zatwierdzane, a w tym odpowiedniego przedstawienia funkcji i rodzaju zabudowy, a tym samym:
• poprzez wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę, która nie obejmuje swoim zakresem integralnego elementu inwestycji - biorąc pod uwagę załączony projekt budowlany z [...] grudnia 2020 r. - a jakim jest ściana oddzielenia przeciwpożarowego spełniająca określone parametry, zlokalizowana wzdłuż granicy działki numer [...], będąca innym obiektem budowlanym, a niebędącym ogrodzeniem sensu stricte;
• poprzez wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę, która w sposób nie dość jednoznaczny opisuje to, że jej przedmiotem jest także jest ściana oddzielenia przeciwpożarowego spełniająca określone parametry, zlokalizowana wzdłuż granicy działki numer [...], będąca innym obiektem budowlanym, a niebędącym ogrodzeniem sensu stricte;
IV. art. 32 ust. 4 pkt 1 oraz art. 35 ust. 1 pkt 1 Pb poprzez wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę dla przedsięwzięcia, którego integralnym elementem jest ściana oddzielenia przeciwpożarowego spełniająca określone parametry, zlokalizowana wzdłuż granicy działki numer [...], podczas gdy decyzja o warunkach zabudowy z [...] grudnia 2017 r., nr [...], znak [...], nie przewiduje lokalizacji takiego obiektu budowlanego na działce numer [...] w granicy z działką numer [...];
V. art. 35 ust. 1 pkt 2, 3 i 4 Pb poprzez zatwierdzenie przedłożonego przez inwestora wadliwego projektu budowlanego i pominięcie, że:
• nadal zawiera on sygnalizowane w odwołaniu nieścisłości i błędy;
• dokument ten w dalszym ciągu odznacza się wewnętrzną sprzecznością, albowiem jego integralny element w postaci projektu budowlanego z [...] grudnia 2020 r. pt. "Budowa ogrodzenia", został napisany w taki sposób, jak gdyby ogrodzenie stanowiące w rzeczywistości ścianę oddzielenia przeciwpożarowego, która nie jest ogrodzeniem, lecz innego rodzaju budowlą, miało powstać, chociaż stosowny obiekt budowlany został wzniesiony przed wydaniem zaskarżonej decyzji;
• w jego treści wciąż, co sygnalizowano w odwołaniu i czego organ nie sprawdził, ma miejsce powoływanie się na nieobowiązujące akty prawne lub normy budowlane i wskazywanie, że w oparciu o te akty były czynione przez współautorów założenia, obliczenia i ustalenia, budzi bardzo poważne wątpliwości czy dokument ten został w ogóle sporządzony prawidłowo;
• narusza on § 2 ust. 2 rozporządzenia w zw. z § 2 ust. 2 i 4 postanowienia Komendanta PWSP, a także biorąc pod uwagę załączniki do Projektu wykonawczego systemu sygnalizacji pożaru z 9 września 2019 r., sporządzonego przez [...];
• budynek warsztatowy zlokalizowany na działce o numerze [...] ma przykrycie dachowe, które nie jest wykonane jako nierozprzestrzeniające ognia NRO, a konsekwencją czego jest to, że wymagana bazowa odległość od tego budynku ze względu na bezpieczeństwo pożarowe powinna wynosić więcej niż 8 metrów, a które to zagadnienie nie było wzięte pod uwagę przy wydawaniu postanowienia Komendanta WPSP;
• rzeczywiste umiejscowienie okien w budynku warsztatowym zlokalizowanym na działce o numerze [...] powoduje, że odległość planowanej zabudowy powinna być większa, aniżeli w zatwierdzonym projekcie budowlanym;
• powinien on być zgodny z rozporządzeniem Ministra Rozwoju z dnia 11 września 2020 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2020 r. poz. 1609, późn. zm.), a nie z uchylonym z dniem 19 września 2020 r. rozporządzeniem Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1935, z późn. zm.), tym bardziej, że decyzja organu I instancji zapadła po wejściu w życie rozporządzenia z 2020 r., a nowe rozporządzenie nie zawiera przepisu przejściowego, które uzasadniałoby to, że projekty budowlane sporządzone przed jego wejściem w życie - zwłaszcza w sytuacji, gdy decyzja je zatwierdzająca po raz pierwszy i wydana przed [...] września 2020 r. została uchylona - nie muszą podlegać weryfikacji przez pryzmat przepisów nowego rozporządzenia;
zaznaczając, iż szczegółowy wykaz nieprawidłowości objętych zakresem sprawdzenia, do którego upoważniony był Wojewoda , dostrzeżonych w projekcie budowlanym, został przedstawiony w części III uzasadnienia niniejszej skargi;
art. 7, 77 i 80 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego sprawy oraz jego wszechstronnej oceny, a w tym w szczególności poprzez brak chociażby odniesienia do sygnalizowanej w odwołaniu uwagi, że:
• budynek warsztatowy zlokalizowany na działce o numerze [...] ma przykrycie dachowe, które nie jest wykonane jako nierozprzestrzeniające ognia NRO, a konsekwencją czego jest to, że wymagana bazowa odległość od tego budynku ze względu na bezpieczeństwo pożarowe powinna wynosić więcej niż 8 metrów, a które to zagadnienie nie było wzięte pod uwagę przy wydawaniu postanowienia Komendanta WPSP;
• rzeczywiste umiejscowienie okien w budynku warsztatowym zlokalizowanym na działce o numerze [...] (tj. inne od tych, jakie wynika z zatwierdzonego projektu budowlanego) powoduje, że odległość planowanej zabudowy powinna być większa, aniżeli w zatwierdzonym projekcie budowlanym;
VII. art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 15 k.p.a. poprzez brak rzeczywistego rozpoznania przez organ odwoławczy sprawy po raz kolejny, co polegać powinno w świetle zasady dwuinstancyjności na tym, że organ II instancji powinien samodzielnie ponownie poddać ocenie, czy ziściły się wszystkie materialno-prawne przesłanki do wydania decyzji, zaś w sprawie niniejszej organ ograniczył się do:
• przywołania jedynie przepisów mających zastosowania i lapidarnego stwierdzenia (zamiast wykazania), że dana przesłanka jest według niego spełniona;
• wybiórczego odniesienia się do niektórych zarzutów wyrażonych w odwołaniu;
• stwierdzenia, że w przedmiotowej sprawie może podlegać zatwierdzeniu projekt budowlany, który:
• z jednej strony jest opatrzony datą sporządzenia [...] lutego 2020 r., a w przeszłości był nieostatecznie zatwierdzony decyzją Starosty z [...] czerwca 2020 r., znak [...], uchyloną na mocy decyzji kasatoryjnej Wojewody z [...] września 2020 r., znak [...],
• zawiera dodatkowe dopiski i oświadczenia wykonane [...] grudnia 2020 r., pod którymi podpis złożyło tylko czterech z ośmiu współautorów projektu budowlanego;
• sporządzony miałby być zgodnie z nieobowiązującym od 19 września 2020 r. rozporządzeniem Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1935, z późn. zm.), co budzi wątpliwości, skoro wskutek przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia należało doprowadzić do tego, że wnioskodawca przedłoży projekt budowlany zgodny z nowym rozporządzeniem; a tym samym uchylił się od rzeczywistego zweryfikowania, czy spełnione zostały przesłanki wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, o jakich mowa m.in. w art. 34 oraz art. 35 prawa budowlanego, a o czym świadczy naruszające art 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie;
VIII. art 28 k.p.a. w zw. z art. 28 ust. 2 prawa budowlanego poprzez brak uwzględnienia w charakterze stron postępowania wszystkich właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu, który to zarzut jest tym bardziej zasadny, skoro z decyzji nie wynika nawet, na jakiej podstawie organ ustalił obszar oddziaływania obiektu i że stanowi on jedynie nieruchomość, której współwłaścicielem jest Skarżący;
IX. art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez brak ich zastosowania i zawieszenia postępowania w sprawie o pozwolenie na budowę, chociaż:
• Wójt Gminy prowadzi postępowanie wznowieniowe w sprawie zakończonej decyzją Wójta Gminy nr [...] z [...] grudnia 2017 r. o warunkach zabudowy, znak [...], a co ma znaczenie, skoro toczące się w trybie wznowienia postępowanie sprawy o zweryfikowanie decyzji ostatecznej w sprawie ustalenia warunków zabudowy uzasadnia zawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia decyzją ostateczną we wznowionym postępowaniu sprawy o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu;
• decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] grudnia 2020 r. znak [...], wydana w reakcji na zawiadomienie dokonane pismem z [...] grudnia 2019 r. o możliwości naruszenia przepisów prawa budowlanego, nie jest ostateczna, a zatem nie jest wykluczone, że ze względu na kompetencje organu wyższego stopnia wynikające z art. 84 ust. 1 w zw. z art. 84a ust. 1 Pb, prowadzone jest lub będzie w dalszym ciągu postępowanie w odniesieniu do budowy muru betonowego pełnego o wysokości 3,00 metra stanowiącego ścianę oddzielenia przeciwpożarowego, istotnie odbiegającego od treści zgłoszenia z dnia [...] czerwca 2019 r. i zaświadczenia Starosty z [...] lipca 2019 r., skoro:
•nawet z projektu budowlanego z [...] lipca 2019 r., wykonanego przez inż. S.B. oraz projektanta mgr inż. T.B. wynika, że budowany obiekt będzie miał wysokość 3,1 metra, a w zgłoszeniu i zaświadczeniu Starosty wskazano na wysokość 3 metrów;
• roboty budowlane wykonano w oparciu o projekt budowlany, który w części obejmującej punkt 26 nie zawierał rzetelnej analizy przez pryzmat treści § 13 rozporządzenia wpływu projektowanej ściany oddzielenia przeciwpożarowego o wysokości 3,1 metra na występujące na działce numer [...] budynki (gospodarczy warsztat oraz mieszkalny), które to obiekty znajdują się w odległości od 1,92 do 3 metrów od granicy działki, wzdłuż której ma powstać ściana oddzielenia przeciwpożarowego; a co ma istotne znaczenie w niniejszej sprawie w świetle art. 35 ust. 1 pkt 2 i 3 Pb, skoro warunkiem zrealizowania przedsięwzięcia przez Inwestora jest m.in. realizacja warunku wynikającego z § 2 ust 4 postanowienia Komendanta WPSP, tj. wykonania na granicy działki na całej długości budynku ściany w klasie odporności ogniowej REI z uwagi na § 2 ust. 2 rozporządzenia, zaś prowadzenie postępowania przez organ nadzoru budowlanego w odniesieniu do wykonanych robót budowlanych w zakresie tej ściany oddzielenia przeciwpożarowego, jako że może skutkować orzeczeniem nakazu ich rozbiórki lub nakazu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem, ma wpływ na wynik niniejszej sprawy o pozwolenie na budowę i może stanowić tzw. zagadnienie wstępne.
Uwzględniając przedstawione zarzuty skarżący wniósł o:
I. wstrzymanie zaskarżonej decyzji przez Wojewodę na zasadzie art. 61 § 2 pkt 1 p.p.s.a. bądź przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim na zasadzie art. 61 § 3 p.p.s.a. w sytuacji niewstrzymania wykonalności zaskarżonej decyzji przez organ II instancji;
II. uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.;
III. zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania - w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych w wysokości dwukrotnej stawki minimalnej ze względu na skomplikowany stopień sprawy oraz nakład pracy zawodowego pełnomocnika, znacznie wyższy niż przeciętny - a także uiszczonej opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 lit. a - c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ.U. z 2019 r. poz. 2325, dalej jako - p.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Oznacza to, że sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (art. 134 § 2 p.p.s.a.).
Mając na uwadze tak zakreślony zakres kognicji Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie była decyzja administracyjna w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dla inwestycji polegającej na przebudowie budynku "[...]", z rozbudową budynku o schody i galerię zewnętrzną, z budową instalacji, wraz ze zmianą sposobu użytkowania na budynek zamieszkania zbiorowego oraz budową niezbędnej infrastruktury technicznej na terenie działek o nr ewid. [...], położonych w miejscowości [...].
Na wstępie wskazać należy, że z dniem 19 września 2021 r. weszła w życie ustawa z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (DZ.U. 2021 poz. 471, dalej jako - ustawa zmieniająca). Ustawa ta wprowadziła zmiany przepisów Pb, które min. mają zastosowanie w niniejszej sprawie, w tym - art. 35 Pb. W art. 25 - 26 ustawy zmieniającej ustawodawca zawarł przepisy intertemporalne. Stosownie do treści art. 25 tej ustawy do spraw uregulowanych ustawą zmienianą w art. 1, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, przepisy ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się w brzmieniu dotychczasowym. Zgodnie z art. 26 ustawy zmieniającej w terminie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy inwestor do wniosku o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę albo wniosku o zatwierdzenie projektu budowlanego, albo zgłoszenia budowy może dołączyć projekt budowlany sporządzony na podstawie przepisów ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym.
Ponieważ analizowana sprawa została wszczęta na skutek wniosku inwestora z dnia [...] lutego 2020 r. oraz do dnia [...] września 2021 r.(data wejścia zmian wprowadzonych ustawą zmieniającą) postępowanie w tej sprawie nie zostało zakończone, dlatego sprawę należy rozpatrywać według stanu prawnego obowiązującego przed zmianami wprowadzonymi w.w. ustawą zmieniającą.
W myśl art. 35 ust. 1 Pb przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza:
1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;
2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7;
4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
Zgodnie z art. 35 ust. 3 w razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1, organ administracji architektoniczno-budowlanej nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę.
Stosownie do treści art. 35 ust. 4 w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Przytoczone powyżej przepisy art. 35 ust. 1 oraz ust. 3 - 4 określają zakres merytorycznej oceny wniosku o pozwolenie na budowę bądź wniosku o wydanie odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego. Należy zwrócić uwagę na określone w art. 35 ust. 1 Pb dopuszczalne ramy oceny projektu budowlanego, stanowiącego podstawowy załącznik do wniosku. Otóż należy pamiętać, że projekt ten, z wyłączeniami, o których mowa w art. 34 ust.3a-3b Pb, składa się z dwóch części: projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego. Ustawodawca zróżnicował zakres badania przez organ każdej z tych części projektu. Pierwsza z nich podlega ocenie zarówno pod kątem zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, innych aktów prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 u.u.i.ś., jak też z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi (aet. 35 ust. 1 pkt 1 i 2 Pb). Zakres badania drugiej części projektu budowlanego, tj. projektu architektoniczno-budowlanego, został znacznie ograniczony. Organ administracji architektoniczno-budowlanej ocenia go wyłącznie pod kątem zgodności z wymaganiami ochrony środowiska (art. 35 ust. 1 pkt 1). Ograniczenie zakresu oceny projektu architektoniczno-budowlanego nastąpiło m.in. w rezultacie uchylenia przez ustawę z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (dalej - uzpb) ust. 2 komentowanego przepisu, który uprawniał (nie zobowiązywał) organ do badania zgodności projektu architektoniczno-budowlanego z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi i obowiązującymi Polskimi Normami, w zakresie określonym w art. 5 Pb. Na mocy art. 1 pkt 28 lit.b u.z.p.b. z 2003 r. do prawa budowlanego wprowadzono zasadę, zgodnie z którą odpowiedzialność za merytoryczną zawartość projektu architektoniczno-budowlanego ponoszą wyłącznie projektant oraz – w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu – sprawdzający projekt, którzy mają obowiązek dołączyć do projektu budowlanego oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej (art. 20 ust. 4 Pb). Za naruszenie obowiązujących przepisów oraz zasad wiedzy technicznej lub urbanistycznej projektantowi grozi, w zależności od stopnia naruszenia, odpowiedzialność dyscyplinarna (art. 45 ust. 1 w zw. z art. 41 pkt1 u.s.z.) albo zawodowa (art.45 ust. 2 u.s.z. w zw. z art. 95 Pb). Nieprzestrzeganie przez projektanta w sposób rażący przy projektowaniu lub wykonywaniu robót budowlanych art. 5 Pb stanowi ponadto wykroczenie podlegające karze grzywny (art. 93 pkt 1 Pb). Zarówno w przypadku projektu zagospodarowania działki lub terenu, jak i projektu architektoniczno-budowlanego, organ bada ich kompletność i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b ( por. Andrzej Gliniecki (red.), Prawo budowlane, Komentarz wyd. III, Lex).
Powyższe oznacza, że w okolicznościach rozpatrywanej sprawy, zarzuty skargi odnoszące się do braku przeprowadzenia przez organ oceny rozwiązań merytorycznych przyjętych w projekcie budowanym przedmiotowego przedsięwzięcia uznać należy za niezasadne. Jak wyżej wskazano przepis prawa materialnego nie dawał organowi podstaw do badania prawidłowości przyjętych w projekcie rozwiązań architektonicznych oraz technicznych.
Nie znalazł potwierdzenia zarzut skargi dotyczący błędnie sformułowanego wniosku o wydanie pozwolenia na budowę i zatwierdzenia projektu budowlanego. Zauważyć należy, że w postępowaniu prowadzonym na podstawie ustawy Prawo budowlane znajdują zastosowanie przepisy kpa. Zgodnie z treścią art. 63 § 2-3a k.p.a. we wniosku o pozwolenie na budowę należy wskazać co najmniej osobę, od której pochodzi wniosek, jej adres i żądanie. Wniosek sporządzony na piśmie oraz wnoszony ustnie do protokołu powinien być podpisany przez inwestora, a protokół zawierający wniosek podpisuje również pracownik organu, który sporządził protokół. Z kolei wniosek wniesiony w formie dokumentu elektronicznego powinien być uwierzytelniony przy użyciu mechanizmów określonych w art. 20a ust. 1 albo 2 albo 2 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (tekst jedn.: Dz. U. z 2014 r. poz. 1114 z późn. zm.), powinien zawierać dane w ustalonym formacie, zawartym we wzorze podania określonym w odrębnych przepisach, jeżeli te przepisy nakazują wnoszenie podań według określonego wzoru, oraz zawierać adres elektroniczny wnoszącego podanie. Wzór wniosku o pozwolenie na budowę lub rozbiórkę zawiera załącznik nr 1 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 sierpnia 2016 r. w sprawie wzorów: wniosku o pozwolenie na budowę lub rozbiórkę, zgłoszenia budowy i przebudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, oraz decyzji o pozwoleniu na budowę lub rozbiórkę (Dz. U. 2016 poz. 1493). Wzory wprowadzone zostały w celu zapobiegania składaniu przez inwestorów wniosków błędnie sformułowanych, niejasnych bądź niezawierających wszystkich wymaganych prawem elementów, jednakże sporządzenie wniosku według ustalonego wzoru jest jedynie uprawnieniem, a nie obowiązkiem inwestora. Do wniosku należy dołączyć dokumenty wskazane w art. 33 ust. 2 i 3 Pb. W aktach administracyjnych rozpatrywanej sprawy znajduje się wniosek inwestora z dnia [...] lutego 2020 r. (data wpływu do organu) o wydanie pozwolenia na budowę, do którego załączono cztery egzemplarze projektu budowlanego, cztery egzemplarze projektu wykonawczego sygnalizacji pożaru, decyzję o warunkach zabudowy, postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej nr [...] oraz oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Wbrew zarzutom skargi wskazany powyżej wniosek inicjujący postępowanie administracyjne w danej sprawie sporządzony został według wzoru wynikającego z w.w. rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 sierpnia 2016 r. i zawiera w swej treści wszystkie elementy niezbędne do wszczęcia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę.
Wbrew stanowisku skargi wznowienie postępowania w sprawie ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...] grudnia 2017 r. nie stanowiło podstawy do zawieszenia postępowania administracyjnego w rozpatrywanej sprawie. Decyzja ostateczna, do czasu jej wyeliminowania z obrotu prawnego, korzysta z domniemania zgodności z przepisami prawa oraz wywołuje określone w niej skutki prawne. Domniemanie zgodności z prawem oraz wykonanie decyzji ostatecznych służy stabilizacji obrotu prawnego. W myśl art. 16 § 1 kpa decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustaw szczególnych. Przytoczony przepis należy analizować łącznie z art. 130 i art. 108 kpa, które to przepisy dotyczą wykonalności decyzji administracyjnej i z których wynika, ze decyzja ostateczna podlega wykonaniu.
Nie podlegał uwzględnieniu zarzut naruszenia art. 28 kpa w zw. z art. 28 ust. 1 Pb polegający na nieuwzględnieniu w charakterze stron postepowania wszystkich właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Wskazać należy, że podnosząc zarzut tej treści skarżący nie wykazał, aby uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Nadto rozpatrując zasadność tego zarzutu należy zauważyć, że osoby posiadające określony tytuł prawny do nieruchomości sąsiednich znajdujących się w obszarze oddziaływania planowanego obiektu nie pozostają bez ochrony prawnej, przysługuje im bowiem prawo domagania się wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa.
W ocenie Sądu błędny był również zarzut niezgodności planowanej inwestycji z decyzją Wójta Gminy z dnia [...] grudnia 2017 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Zauważyć należy, że w pkt 4.3 tej decyzji organ zobowiązał inwestora do zaprojektowania inwestycji zgodnie z w.w. rozporządzeniem w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Taki zapis zawarty w decyzji o warunkach zabudowy upoważniał do zastosowania rozwiązań zamiennych w zakresie ochrony przeciwpożarowej – w sposób zgodny z przepisami rozporządzenia.
Jednakże zasadniczy spór w badanej sprawie koncentrował się wokół kwestii zabezpieczenia przeciwpożarowego, które w okolicznościach faktycznych danej sprawy polegało na budowie muru zabezpieczenia pożarowego na granicy działek [...]. Trzeba mieć na uwadze, że inwestycja będąca przedmiotem niniejszego postępowania projektowana jest w istniejącym obiekcie oraz na bazie istniejącej infrastruktury. Z uwagi na położenie budynku w odległościach 5.73 i 5.80 m od budynków na działce sąsiedniej o nr ewid. [...] planowana inwestycja nie spełnia obowiązujących warunków technicznych dotyczących bezpieczeństwa pożarowego (m.in. z uwagi na mniejszą niż wymagana odległość ściany z otworami od budynków na sąsiedniej działce, określoną w § 271 rozporządzenia). W sprawie koniecznym było zastosowania rozwiązań zamiennych w stosunku do obowiązujących przepisów. Zgodnie z § 2 ust. 2 rozporządzenia przy nadbudowie, rozbudowie, przebudowie i zmianie sposobu użytkowania budynków o powierzchni nieprzekraczającej 1000 m2 wymagania, o których mowa w § 1 ww. rozporządzenia, mogą być spełnione w sposób inny niż określony w rozporządzeniu, stosownie do wskazań ekspertyzy technicznej właściwej jednostki badawczo-rozwojowej albo rzeczoznawcy budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionych z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej lub państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym, odpowiednio do przedmiotu tej ekspertyzy. Inwestor dysponuje uzgodnieniem Komendanta Wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej - postanowienie nr [...] z dnia [...].03.2019 r. - zezwalającym na spełnienie wymagań ochrony przeciwpożarowej w inny sposób niż wskazany w przepisach szczególnych oraz określającym warunki jakie należy spełnić dla tej inwestycji. Postanowienie to odnosi się do wskazań zawartych w ekspertyzie technicznej, która została sporządzona przez rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych i rzeczoznawcę ds. budowlanych. Zgodnie z § 2 pkt 5 w.w. postanowienia warunkiem wyrażenia zgody na spełnienie wymagań ochrony przeciwpożarowej w sposób inny niż wskazany w przepisach szczególnych jest wykonanie na granicy działki na całej długości budynku ściany w klasie odporności ogniowej REI 120, której wysokość będzie co najmniej równa wysokości górnej krawędzi okien budynku usytuowanego na sąsiedniej działce o nr ewid. [...]. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika bezspornie, że budowa muru, o którym mowa w tym postanowieniu, została przeprowadzona na podstawie dokonanego przez inwestora zgłoszenia wykonania rób budowlanych, nadto jego budowa została ukończona przed złożeniem wniosku o pozwolenie na budowę. W tych okolicznościach prawidłowe jest stanowisko organu, zgodnie z którym budowa muru oddzielenia pożarowego, jako inwestycji już istniejącej i w całości ukończonej, nie mogła być przedmiotem postępowania w sprawie o udzielenia pozwolenia na budowę oraz zatwierdzenia projektu budowlanego łącznie z inwestycją główną, czyli inwestycją polegającą na przebudowie oraz rozbudowie budynku wraz ze zmianą sposobu jego użytkowania na budynek zamieszkania zbiorowego oraz budową niezbędnej infrastruktury technicznej na terenie działek o nr ewid. [...]. Decyzja o pozwoleniu na budowę może bowiem dotyczyć zamierzeń przyszłych, a zrealizowanie robót budowlanych przed uzyskaniem ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę powoduje bezprzedmiotowość postępowania w sprawie pozwolenia na budowę (por. przykładowo wyroki sygn.: II OSK 2140/16, VII SA/Wa 1890/17, VII SA/Wa 928/17).
W dacie orzekania w niniejszej sprawie przez organy architektoniczno - budowlane wyżej wskazany mur oddzielenia pożarowego był przedmiotem postępowania legalizacyjnego prowadzonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego . Decyzją z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 oraz art. 81 ust.1 Pb PINB stwierdził brak konieczności nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Na skutek wniesionego odwołania sprawę rozpoznawał Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, który decyzją z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] uchylił w.w. decyzję i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania organowi I instancji. W tym stanie sprawy należy stwierdzić, że postępowanie legalizacyjne, którego przedmiotem jest mur oddzielenia pożarowego na granicy działek o nr ewid. [...] nadal jest w toku. W ocenie Sądu, wbrew twierdzeniom organów obydwu instancji, kwestia legalności wzniesienia przedmiotowego muru, a konkretnie wynik postępowania legalizacyjnego w tej sprawie, ma charakter zagadnienia prejudycjalnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Trzeba bowiem mieć na uwadze, że jednym z warunków wyrażenia zgody na spełnienie wymagań technicznych w zakresie ochrony przeciwpożarowej w sposób inny niż wynikający z przepisów szczególnych jest wykonanie na granicy działki muru o klasie odporności ogniowej REI 120, niespełnienie tego warunku skutkuje niemożnością realizacji wnioskowanej inwestycji głównej. Ponieważ postępowanie legalizacyjne dotyczące przedmiotowego muru nie zostało ukończone zasadnym było zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa do czasu wydania ostatecznej decyzji w sprawie legalizacyjnej.
Nie można zgodzić się z poglądem wyrażonym w decyzjach organów obydwu instancji, w myśl którego w wypadku ewentualnego nakazania w postępowaniu legalizacyjnym rozbiórki muru jego ponowne wzniesienie może nastąpić na podstawie zmienionej decyzji o pozwoleniu na budowę. W okolicznościach faktycznych i prawnych danej sprawy budowa muru oddzielenia pożarowego ma charakter obowiązku po stronie inwestora, a wobec tego nie może być uzależniona od jego woli. Jak wyżej zaznaczono ze względu na przepisy techniczno – budowlane oraz stan faktyczny sprawy budowa inwestycji głównej uzależniona jest m.in. od budowy muru oddzielenia pożarowego, w związku z czym obowiązek inwestora wzniesienia muru (wypadku nakazania jego rozbiórki w postępowaniu legalizacyjnym) winien wynikać z decyzji administracyjnej. Niewykonanie obowiązku nałożonego ostateczną decyzją administracyjną daje organowi podstawy do wszczęcia postępowania egzekucyjnego w celu przymusowego wykonania obowiązku, natomiast brak jest takiej możliwości w sytuacji gdy obowiązek nie wynika z aktu władczego organu administracyjnego. Powyższe uwagi dowodzą jednocześnie, że pomiędzy postępowaniem prowadzonym przez organ architektoniczno - budowlany oraz organ nadzoru budowlanego istnieje istotny związek merytoryczny oraz procesowy. W okolicznościach rozpatrywanej sprawy wskazać w tym miejscu należy, że ostateczna decyzja w sprawie legalizacyjnej stwierdzająca brak konieczności nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia przedmiotowego muru oddzielenia pożarowego do stanu zgodnego z prawem może stanowić podstawę do uznania, że spełniony został obowiązek wynikający z § 2 pkt 5 w.w. postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Straży Pożarnej.
Sąd nie podziela stanowiska skargi, w myśl którego ze względu na wcześniejszą budowę przedmiotowego muru oddzielenia pożarowego nie jest w ogóle możliwe wydanie pozwolenia na budowę i zatwierdzenie projektu budowlanego dotyczącego inwestycji głównej. W ocenie Sądu pogląd taki nie znajduje oparcia w przepisach prawa. Zgodnie z art. 4 Pb każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami. W okolicznościach rozpatrywanej sprawy istotne znaczenie ma kwestia zastosowania zabezpieczenia przeciwpożarowego w określonej formie oraz o określonych parametrach technicznych.
Odnosząc się do kolejnego zarzutu skargi wskazać należy, że ponownie rozpoznając sprawę organ winien odnieść się do podnoszonego w odwołaniu zarzutu dotyczącego zagrożenia pożarowego wynikającego z faktu, że - jak podaje skarżący - pokrycie dachu budynku warsztatowego na działce nr [...] nie posiada odpowiednich parametrów przeciwpożarowych. Podniesiona w odwołaniu w tym względzie okoliczność nie była przedmiotem analizy organu II instancji.
Z powyższych względów zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały uchylone. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200, art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (DZ.U. 2015. poz.1800).
Sąd nie uwzględnił wniosku pełnomocnika skarżącego o przyznanie kosztów zastępstwa procesowego w wysokości dwukrotności stawiki minimalnej wynikającej z w.w. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. W ocenie Sądu stopień skomplikowania sprawy nie uzasadniał zasądzenie kosztów w we wnioskowanej wysokości, ponadto zarzuty skargi okazały się jedynie częściowo zasadne.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło