II SA/Go 677/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie WIkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego postanawia umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne. Wnioskiem z dnia 21 września 2006 r. D.W. zwróciła się do Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego na córkę M.W.. Do wniosku załączone zostało zaświadczenie wydane przez Dyrektora Towarzystwa S.A. Szkoły Języków, stwierdzające, że M.W. jest w roku szkolnym 2006/2007 uczniem w/w szkoły. Decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r. Nr [...] Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej, orzekł o odmowie przyznania D.W. zasiłku rodzinnego na dziecko – M.W. oraz dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego i dodatku do zasiłku rodzinnego na pokrycie wydatków związanych z dojazdem do miejscowości, w której znajduje się szkoła. W wyniku wniesionego przez D.W. odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r. Nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Na powyższą decyzję D.W. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. na skutek, której Sąd wyrokiem z dnia 16 kwietnia 2008 r., sygn. akt II SA/Go 167/08, orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji. W związku z powyższym w wyniku ponownego rozpoznania sprawy decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. Nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję organu l instancji tj. decyzję z dnia [...] grudnia 2007 r. Nr [...], w całości i sprawę przekazało do ponownego rozpatrzenia organowi l instancji. Jednocześnie na posiedzeniu w dniu [...] sierpnia 2008 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wydało drugą decyzję w tej samej sprawie tj. decyzję nr [...], którą utrzymało w mocy zaskarżoną przez D.W. decyzję z dnia [...] grudnia 2007 r. Nr [...]. Następnie zawiadomieniem z dnia 26 sierpnia 2008 r. organ odwoławczy poinformował skarżącą o wszczęciu przez organ z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji SKO z dnia [...] sierpnia 2008 r., Nr [...]. W dniu [...] września 2008 r. D.W. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. za pośrednictwem SKO skargę na decyzję organu odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2008 r. Nr [...], domagając się jej uchylenia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi l i II instancji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie (ewentualnie o odrzucenie) skargi. Organ poinformował, iż skarżąca zawiadomiona została o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji będącej przedmiotem zaskarżenia skargą. Organ podał, iż w trakcie postępowania ustalono, iż w sprawie będącej przedmiotem zaskarżenia, z wniosku skarżącej z dnia [...] września 2006 r. o przyznanie zasiłku rodzinnego, wydana została przez SKO w dniu [...] lipca 2008 r. ostateczna decyzja o uchyleniu decyzji organu l instancji z dnia [...] grudnia 2007 r. i przekazaniu sprawy organowi l instancji do ponownego rozpoznania, wobec czego decyzja z dnia [...] sierpnia 2008 r. Nr [...] dotyczyła sprawy już rozstrzygniętej inną decyzją. Decyzją z dnia [...] października 2008 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło nieważność decyzji SKO z dnia [...] sierpnia 2008 r. Nr [...], która stała się ostateczna z dniem [...] października 2008 r. (pismo organu z dnia [...] listopada 2008 r. - k. 33). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z treścią art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1071 ze zm.), dalej zwanej p.p.s.a., Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania sytuacji, gdy zaistnieje jedna z trzech podanych poniżej podstaw: 1. skarżący skutecznie cofnął skargę, 2. w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania, 3. postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Przyczyną umorzenia postępowania jest jego bezprzedmiotowość, przy czym w art. 161 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. wskazane zostały konkretne przykłady bezprzedmiotowości tj. cofnięcie skargi i śmierć strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, zaś w art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. wskazane na ewentualne wszystkie inne przyczyny skutkujące bezprzedmiotowością postępowania. Umorzenie postępowania, jak podkreślają komentatorzy, polega »na jego przerwaniu, uchyleniu wszystkich dokonanych w nim czynności oraz orzeczeniu o dalszym jego nieprowadzeniu (W. Chróścielewski, glosa do wyroku NSA z dnia 23 listopada 1995 r., SA/Kr 95/95, Palestra 1997, z. 3-4, s. 256; wyr. NSA z dnia 16 września 2004 r., GSK 774/04, niepubl.). Wydając postanowienie o umorzeniu postępowania w sprawie, sąd uwzględnia okoliczności, które stanowią przeszkodę merytorycznego rozpoznania sprawy. W niniejszej sprawie przedmiotem skargi wniesionej do Sądu przez D.W. była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2008 r. Nr [...] utrzymująca w mocy decyzję organu l instancji z dnia [...] grudnia 2007 r. Nr [...] o odmowie przyznania skarżącej zasiłku rodzinnego na córkę. Decyzja ta wydana została przez organ odwoławczy po uchyleniu przez WSA w Gorzowie Wlkp. wyrokiem z dnia 16 kwietnia 2008 r. uprzednio wydanej przez SKO decyzji o utrzymaniu w mocy decyzji organu l instancji z dnia [...] grudnia 2007 r. Jednocześnie jednak w tej samej sprawie, także w wyniku wydanego przez WSA w/w wyroku, SKO na posiedzeniu w dniu [...] lipca 2008 r. (a więc przed data wydania zaskarżonej decyzji) wydało decyzję uchylającą decyzję organu l instancji z dnia 19 grudnia 2007 r. i przekazało sprawę organowi l instancji do ponownego rozpoznania. Z uwagi na dostrzeżenie powyższej sytuacji SKO wszczęło z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji własnej z dnia [...] sierpnia 2008 r., o czym skarżąca została poinformowana pismem z dnia [...] sierpnia 2008 r. Powyższe oznacza, iż organ administracyjny wszczął w niniejszej sprawie postępowanie w trybie nadzwyczajnym tj. o stwierdzenie nieważności decyzji, przed datą wniesienia na tę właśnie decyzję do WSA w Gorzowie Wlkp. skargi przez D.W.. Wobec orzeczenia przez SKO decyzją z dnia [...] października 2008 r. Nr [...] o stwierdzeniu nieważności decyzji będącej przedmiotem niniejszej skargi (decyzja prawomocna z dniem [...] października 2008 r. - k. 33), uznać należało, iż toczące się przed tutejszym Sądem postępowanie sądowoadministracyjne, stało się bezprzedmiotowe. Na skutek stwierdzenia przez SKO, w drodze ostatecznej decyzji, nieważności decyzji zaskarżonej przez D.W., decyzja będąca przedmiotem skargi w niniejszej sprawie utraciła byt prawny, a zatem brak było podstaw do jej merytorycznego rozpoznania, Stanowisko takie potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 października 2005 r., sygn. akt II OSK 85/05, w którym orzekł, iż ,,z bezprzedmiotowością postępowania sądowoadministracyjnego "z innych przyczyn" w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.) będziemy mieć do czynienia, kiedy w toku tego postępowania, a przed wydaniem wyroku przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia. Taka sytuacja zaistnieje w szczególności wówczas, gdy zaskarżona decyzja zostanie pozbawiona bytu prawnego w nadzwyczajnym wewnątrzadministracyjnym postępowaniu kontrolnym (np. w wyniku stwierdzenia jej nieważności) lub w rezultacie skorzystania przez organ, którego decyzja została zaskarżona, z uprawnień autokontrolnych przewidzianych w art. 54 § 3 tej ustawy i uchylenia jej, wygaśnięcia decyzji obarczonej terminem ustawowym lub ustalonym w decyzji." Wobec powyższego w myśl art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji.