II SA/Go 706/14

Dnia 31 października 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz po rozpoznaniu w dniu 31 października 2014 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.I. na decyzję Wojewody z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji p o s t a n a w i a : odrzucić skargę. A.I., działając przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła do Wojewódzkiego Sądu administracyjnego skargę na decyzję Wojewody z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji. Skarga dotknięta była brakami formalnymi – została opatrzona nieczytelnym podpisem uniemożliwiającym ustalenie, czy złożyła go osoba uprawniona do wniesienia skargi, nie załączono do niej pełnomocnictwa do działania w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym, a zamiast odpisu celem doręczenia uczestnikowi postępowania do skargi załączono jej kserokopię. Nadto od skargi nie uiszczono wpisu sądowego Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 2 października 2014 r. pełnomocnik skarżącej, adwokat T.K. został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 200 zł – stosownie do treści § 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193) – w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Kolejnym zarządzeniem z tego dnia pełnomocnik został również wezwany do uzupełnienia wskazanych wyżej braków formalnych skargi poprzez podpisanie skargi przez osobę uprawnioną do jej wniesienia, nadesłanie jednego jej odpisu własnoręcznie podpisanego przez osobę uprawniona do jej wniesienia lub poświadczonego za zgodność z oryginałem celem doręczenia uczestnikowi postępowania, a także dokumentu potwierdzającego umocowanie pełnomocnika do działania w niniejszej sprawie w imieniu skarżącej w postępowaniu przed sądami administracyjnymi lub wojewódzkim sądem administracyjnym, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, zarządzenia te zostały doręczone pełnomocnikowi skarżącej dnia 8 października 2014 r. W wyznaczonym terminie pełnomocnik skarżącej uiścił należny wpis sądowy, nadesłał egzemplarz skargi opatrzony swoją pieczęcią i podpisem oraz odpis pełnomocnictwa uprawniającego do działania w niniejszej sprawie w imieniu skarżącej. Jednakże zamiast odpisu skargi podpisanego bądź poświadczonego za zgodność z oryginałem pełnomocnik nadesłał egzemplarz skargi opatrzony jedynie pieczęcią ze swoim imieniem i nazwiskiem, bez własnoręcznego podpisu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skargę należało odrzucić. Postępowanie sądowoadministracyjne może toczyć się wyłącznie na podstawie skutecznie wniesionej skargi. Zgodnie z art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej w skrócie p.p.s.a.) skarga powinna zawierać elementy wymienione w tym przepisie (wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności, oznaczenie organu, którego działania lub bezczynności skarga dotyczy, określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego), jednak przede wszystkim powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Wymagania te zostały określone w art. 46 p.p.s.a. Ponadto, w myśl art. 47 § 1 p.p.s.a. do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych. Brak któregoś ze wspomnianych elementów stanowi brak formalny skargi. Stosownie do treści art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. W przypadku skargi nieuzupełnienie w powyższym terminie braków formalnych skutkuje jej odrzuceniem, co wynika z treści art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Przywołany wyżej art. 47 p.p.s.a. wyraźnie wskazuje, co należy rozumieć przez odpisy pisma procesowego. Zawarte tam unormowanie jednoznacznie dowodzi, że odpisy pisma, a zatem i odpisy skargi, nie muszą być podpisane przez stronę. Odpis wymaga jednak bezwzględnego poświadczenia jego zgodności z oryginałem. Przez to poświadczenie osoba poświadczająca przyjmuje odpowiedzialność za zgodność pisma z oryginałem. Zatem uwierzytelnienia takiego dokonuje strona, która jest autorem danego pisma procesowego lub jej pełnomocnik. Omawiane braki skargi mogą być uzupełniane w następstwie wezwania przez sąd w terminie i ze skutkiem określonym w art. 58 § 1 pkt 3 w związku z art. 49 § 1 p.p.s.a. Oczywistym jest, że strona winna stosować się do wezwań sądu, a tym samym przesłać wszystkie żądane od niej dokumenty oraz uzupełnić wszystkie braki, którymi dotknięte jest złożone przez nią pismo procesowe. Nieuzupełnieniem braków skargi jest bowiem nie tylko niewykonanie wezwania, ale także jego nieprawidłowe, czy niepełne wykonanie. Stronie niewątpliwie należy umożliwić uzupełnienie braków skargi. Jeżeli jednak z takiej możliwości nie skorzystała w sposób odpowiedni, to ponosi konsekwencje procesowe swego zaniedbania. Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w treści art. 58 § 1 pkt 3 w związku z art. 47 § 1 i art. 49 § 1 p.p.s.a. Z przepisów tych wynika, że każde nieuzupełnienie właściwie zdiagnozowanych istotnych braków formalnych skargi skutkuje jej odrzuceniem. O takim braku formalnym skargi można mówić między innymi wówczas, gdy strona składając skargę nie dołączyła odpowiedniej liczby jej odpisów celem doręczenia ich uczestnikom postępowania, co niewątpliwie uniemożliwia nadanie takiemu pismu procesowemu dalszego, prawidłowego biegu. Brak odpisów skargi celem ich doręczenia tym osobom stanowi taki brak skargi, który uniemożliwia nadanie sprawie dalszego biegu i w konsekwencji musi on prowadzić w razie niewykonania przez skarżącego wystosowanego do niego wezwania do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W postępowaniu administracyjnym poprzedzającym wydanie zaskarżonej decyzji brał udział uczestnik P.W., w związku z czym w myśl regulacji zawartej w art. 33 § 1 p.p.s.a. występuje on w niniejszej sprawie na prawach strony. Sąd miał więc uzasadnione podstawy, aby pod rygorem odrzucenia skargi wezwać pełnomocnika skarżącej także do przesłania jednego odpisu tej skargi, celem doręczenia go wymienionemu uczestnikowi postępowania. Skarżący nie wypełnił jednak obowiązku wynikającego z art. 47 § 1 p.p.s.a., bowiem w odpowiedzi na wezwanie Sądu nie nadesłał natomiast żądanego odpisu tego pisma procesowego. Nadesłał jedynie niepodpisany ani nie poświadczony za zgodność z oryginałem egzemplarz skargi. Tymczasem przepis art. 47 p.p.s.a. obarcza obowiązkiem załączenia uwierzytelnionego odpisu pisma podmiot wnoszący to pismo. Pisma niepodpisane ani niepoświadczone przez wnoszącego za zgodność z oryginałem powyższego wymogu nie spełniają, a tym samym nie podlegają doręczeniu innym stronom lub uczestnikom postępowania. Przez to poświadczenie osoba poświadczająca przyjmuje odpowiedzialność za zgodność pisma z oryginałem. Uwierzytelnienia takiego dokonuje strona, która jest autorem danego pisma procesowego lub jej pełnomocnik (postanowienie NSA z 29 grudnia 2011 r., I OSK 2351/11, LEX nr 1149364). Odpisem pisma procesowego jest każdy dalszy jego egzemplarz zgodny treściowo z oryginałem. Istotą odpisu jest odwzorowanie w dowolnej technice pełnej treści składanego pisma, przy czym zawsze niezbędne jest poświadczenie jego zgodności z oryginałem (B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydanie II, Warszawa 2006 r., s. 119; postanowienia NSA z 30 czerwca 2009 r., II OSK 927/09, LEX nr 563564; z 18 stycznia 2011 r., II OZ 1348/10, LEX nr743824; z 28 lutego 2011 r., II FZ 677/10, LEX nr 783843). Formalizm procesowy stanowi gwarancję ochrony interesów procesowych osób działających w postępowaniu oraz zapewnia przewidywalność postępowania i stabilizację sytuacji prawnej jego uczestników (S. Cieślak, Formalizm postępowania cywilnego, Warszawa 2008, s. 119). Przesyłka zawierająca wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi w postaci m.in. braku jej odpisu została skutecznie doręczona na adres kancelarii pełnomocnika skarżącej dnia 8 października 2014 r. (k. 19 akt). Siedmiodniowy termin do wykonania wezwania we wskazanym wyżej zakresie rozpoczął zatem swój bieg w dniu następnym, tj. 9 października 2014 r. i upłynął bezskutecznie z dniem 15 października 2014 roku. Wobec powyższych okoliczności, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. orzeczono jak na wstępie.