II SA/Go 805/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski po rozpoznaniu w dniu 16 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A.B. i K.B. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi A.B. i K.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań na realizację przedsięwzięcia postanawia: odmówić wstrzymania wykonania decyzji. Pismem z dnia [...] sierpnia 2021 r. A.B. i K.B., reprezentowani przez pełnomocnika, wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2021 r., nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza z dnia [...] lutego 2021 r., nr [...] ustalającą środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji paliw płynnych wraz z niezbędną infrastrukturą i wyposażeniem w [...] na działce nr [...] przy ul. [...]. W skardze zawarli wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji organów obu instancji, wskazując że ich wykonanie niesie za sobą możliwość dalszego prowadzenia procesu inwestycyjnego polegającego na budowie stacji paliw płynnych, co rodzi po pierwsze określone, negatywne i trudne do odwrócenia konsekwencje środowiskowe, a po drugie stwarza uciążliwości dla sąsiadów tej inwestycji, którymi są skarżący. W ich ocenie wykonalność decyzji już dziś zagraża środowisku naturalnemu, w szczególności siedliskom i miejscom żerowania gatunków chronionych. Ponadto podniesione w skardze zarzuty poddają w wątpliwość zasadność i prawidłowość decyzji, a to jest osobnym powodem zawieszenia ich wykonalności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. zważył, co następuje: Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej jako p.p.s.a.), po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Instytucja wstrzymania wykonania aktu lub czynności ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Przy czym znaczna szkoda to taka, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., GZ 138/04, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Przy czym instytucja wstrzymania wykonania ma zastosowanie wyłącznie do aktów administracyjnych, które posiadają przymiot wykonalności. W niniejszej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji dotyczy decyzji ustalającej środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia. Ustalenie środowiskowych uwarunkowań dla określonego przedsięwzięcia lub stwierdzenia braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko nie oznacza automatycznie zgody na podjęcie jakichkolwiek robót budowlanych związanych z jego realizacją. Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach jest jednym z dokumentów wymaganych przez ustawodawcę do ubiegania się o uzyskanie pozwolenia na budowę (art. 33 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane). Dopiero kolejne etapy procesu inwestycyjnego mogą prowadzić do uzyskania rozstrzygnięć, których wykonanie będzie mogło się wiązać z uzyskaniem przez strony postępowania konkretnych uprawnień lub nałożeniem na nie obowiązków. Wówczas jednak stronom przysługiwać będą odrębne środki zaskarżenia (por. postanowienia NSA z dnia: 14 maja 2009 r., II OSK 715/09, 27 stycznia 2011 r., II OZ 28/11, 24 maja 2012 r., II OZ 431/12, 1 sierpnia 2013 r., II OSK 2904/12). Decyzja w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia nie nadaje się do wykonania, a organy administracji publicznej nie mają możliwości użycia przymusu państwowego do doprowadzenia do stanu zgodnego z treścią takiej decyzji. Ma ona charakter przygotowawczy, a na jej podstawie inwestor nie może rozpocząć jakichkolwiek robót budowlanych. Decyzja ta nie powoduje zatem bezpośrednio niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Dopiero rozstrzygnięcia, dla których jej wydanie jest warunkiem, mogą podlegać wykonaniu, jednak możliwość, że w przyszłości zostaną podjęte akty administracyjne, które doprowadzą do rozpoczęcia procesu inwestycyjnego, nie stanowi okoliczności uzasadniającej zastosowanie ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. postanowienie NSA z dnia 9 października 2012 r., II OZ 873/12). Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia. Jednocześnie, mając na uwadze argumentację wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, należy wskazać, że na etapie rozpoznawania wniosku sąd nie bada zasadności skargi ani legalności zaskarżonego aktu.