II SA/Go 83/11
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2011-03-09
Skład orzekający: Jacek Jaśkiewicz, Joanna Brzezińska, Grażyna Staniszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoby popierające uchwałę rady gminy mogą zostać dopuszczone do udziału w postępowaniu sądowo-administracyjnym jako uczestnicy, powołując się na swój interes prawny jako mieszkańcy?Ratio decidendi
Udział w postępowaniu sądowo-administracyjnym jako uczestnik może być przyznany tylko osobie, której interes prawny został naruszony przez zaskarżoną uchwałę. Zainteresowanie wynikiem postępowania lub popieranie uchwały nie stanowi podstawy do dopuszczenia do udziału w postępowaniu. W przypadku skargi na uchwałę rady gminy legitymacja skargowa przysługuje wyłącznie podmiotowi, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone.Stan faktyczny
M.T. złożył skargę na uchwałę Rady Miasta z sierpnia 2010 r. ustanawiającą św. Urbana I Papieża patronem miasta. W.P. i S.H.-S. zgłosili w marcu 2011 r. wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu jako uczestnicy, powołując się na swój interes prawny jako mieszkańcy popierający uchwałę i obywatelską inicjatywę jej ustanowienia.Rozstrzygnięcie
Odmówił dopuszczenia W.P. i S.H.-S. do udziału w postępowaniu sądowo-administracyjnym w charakterze uczestników.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Sędziowie Sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Protokolant sekr. sąd. Stanisława Maciejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 marca 2011 r. wniosków W.P. i S.H.-S. o dopuszczenie do udziału w postępowaniu charakterze uczestników w sprawie ze skargi M.T. na uchwałę Rady Miasta z dnia [...] r., Nr LXXV/897/10 w przedmiocie ustanowienia św. Urbana I Papieża patronem Miasta postanawia: odmówić dopuszczenia W.P. i S.H.-S. do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym w charakterze uczestników.
M.T. wniósł, w trybie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), skargę na uchwałę Rady Miasta Nr LXXV/897/10 z dnia [...] sierpnia 2010 r. w sprawie ustanowienia św. Urbana I Papieża patronem Miasta.
Pismem z dnia [...] marca 2011 r. W.P. i S.H.-S., zgłosili swój udział w niniejszym postępowaniu sądowym w charakterze uczestników. Wnioskujący wskazali, iż wynik postępowania sądowego w sprawie dotyczy ich interesu prawnego jako mieszkańców. Wraz z wieloma mieszkańcami popierają bowiem zaskarżoną uchwałę z dnia [...] sierpnia 2010 r. i z tego poparcia, a wcześniej z obywatelskiej inicjatywy na rzecz ustanowienia św.Urbana patronem, wyprowadzają swój interes prawny do udziału w postępowaniu sądowym, w którym kwestionuje się ważność uchwały. Wnieśli jednocześnie o oddalenie skargi jako bezzasadnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), udział w charakterze uczestnika postępowania może zgłosić osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego. Zwrócić należy uwagę, iż w sytuacjach, w których przedmiotem zaskarżenia jest akt bądź czynność podjęta poza postępowaniem administracyjnym (w szerokim nawet rozumieniu), przede wszystkim zatem akty prawa miejscowego bądź inne zarządzenia lub uchwały organów jednostek samorządu terytorialnego, nie mamy do czynienia z załatwieniem sprawy administracyjnej, po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego regulowanego przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. Tryb postępowania w tego typu sprawach, z różnorodnych dziedzin należących do zakresu administracji publicznej regulują ustawy samorządowe, ustawy szczególne bądź akty wykonawcze, w tym akty prawa miejscowego.
W niniejszej sprawie skarga M.T. wniesiona została na uchwałę Rady Miasta w sprawie ustanowienia św. Urbana I Papieża patronem Miasta. Zaskarżony akt prawny zapadł zatem nie wskutek przeprowadzenia postępowania administracyjnego, lecz podjęto go w trybie przewidzianym dla stanowienia prawa przez organ jednostki samorządu terytorialnego, regulowanym przepisami ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz.U z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.). Nie mamy tu więc do czynienia z załatwieniem sprawy administracyjnej, po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 1 pkt 1 k.p.a.).
Podkreślenia wymaga, iż ustawy samorządowe, z uwagi na odrębność postępowania legislacyjnego od postępowania administracyjnego, regulują odrębnie tryb zaskarżenia do sądu administracyjnego uchwały (zarządzenia) organu jednostki samorządu terytorialnego, jak i legitymację skargową. Stosownie do regulacji art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, uchwałę (zarządzenie) podjętą przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć do sądu administracyjnego każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone ta uchwałą, o ile wcześniej wezwie radę do usunięcia zarzucanego naruszenia i wezwanie to okaże się bezskuteczne.
Tak skonstruowany przepis art. 101 ustawy o samorządzie gminnym wpływa na legitymację skarżącego. W przeciwieństwie do legitymacji w postępowaniu administracyjnym określonym przepisami kodeksu postępowania administracyjnego, w którym stroną może być każdy, czyjego interesu prawnego lub uprawnienia dotyczy postępowanie, uprawnionym do wniesienia skargi z art. 101 ustawy o samorządzie gminnym może być jedynie podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone.
W ocenie Sądu, wobec powyższego wskazać należy, iż przymiot strony w postępowaniu kwestionującym legalność uchwały organu jednostki samorządu terytorialnego, kształtowany jest na innych zasadach niż w postępowaniu administracyjnym regulowanym przepisami Kpa. Naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia przedmiotową uchwałą Rady otwiera dopiero drogę do merytorycznego rozpoznania (oceny) sprawy. Ocena ta zaś dotyczy rodzaju naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia podmiotu, kwestionującego przed sądem administracyjnym legalność tego aktu prawnego. Inny podmiot natomiast, który nie wniósł skargi do sądu administracyjnego we własnym interesie, nie może skutecznie ubiegać się o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym, powołując się jedynie na fakt, iż jest zainteresowany wynikiem postępowania sądowoadministracyjnego, bądź dotyczy ono jego interesu prawnego. Podobne stanowisko było już wyrażone w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 września 2004 r., sygn. akt OSK 476/04, ONSAiwsa 2005/1/2 oraz wyrok NSA z dnia 17 czerwca 2004 r., sygn. akt OSK 215/04, Lex nr 174009).
Skarga na uchwałę rady gminy o charakterze aktu prawa miejscowego jest skargą indywidualną przysługującą temu podmiotowi, którego interes prawny został naruszony zaskarżoną uchwałą. Sąd administracyjny rozpoznając sprawę bada legalność uchwały w granicach wyznaczonych interesem prawnym skarżącego. Ewentualne oddalenie skargi nie zamyka drogi do skarżenia uchwały przez inny podmiot, którego interes prawny został naruszony. Jeżeli tak, to niemożliwe jest zaakceptowanie poglądu, że każdy kto ma w tym interes prawny, a nawet każdy czyj interes prawny został naruszony uchwałą rady gminy może być dopuszczony do udziału w postępowaniu sądowym toczącym się ze skargi innego podmiotu, wniesionej na podstawie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym. Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach z dnia 22 stycznia 2008 r., sygn. akt II OZ 1361/07 oraz z dnia 15 lutego 2008 r., sygn. akt II OZ 102/08, z dnia 13 lutego 2009 r. II OZ 134/09 (Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W okolicznościach rozpoznawanej sprawy podkreślenia wymaga nadto, iż wnioskujący o dopuszczenie do udziału w charakterze uczestników w niniejszym postępowaniu sądowym W.P. i S.H.-S. nie powołują się na naruszenie ich interesu prawnego. Nie wskazali nadto żadnego przepisu prawa, który kształtowałby źródło ich indywidualnego i konkretnego interesu prawnego w sprawie toczącej się ze skargi na przedmiotową uchwałę, którą wszakże aprobują i popierają. Naruszenia interesu prawnego, w rozumieniu cytowanych wyżej przepisów, nie można utożsamiać z faktycznym bezpośrednim zainteresowaniem przez członków wspólnoty samorządowej rozstrzygnięciem danej sprawy sądowoadministracyjnej.
Z tych powodów, w ocenie Sądu, przepis art. 33 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie daje podstaw do dopuszczenia W.P. i S.H.-S. jako uczestników postępowania w przedmiotowym postępowaniu sądowym ze skargi na uchwałę organu gminy, wniesionej w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło