II SA/Go 850/12
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2013-01-17
Skład orzekający: Aleksandra Wieczorek, Marek Szumilas, Sławomir Pauter
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ryczałt otrzymywany przez kuratora społecznego z tytułu zwrotu poniesionych kosztów stanowi dochód podlegający wliczeniu do podstawy ustalenia dodatku mieszkaniowego?Ratio decidendi
Ryczałt wypłacany kuratorowi społecznemu z tytułu zwrotu poniesionych kosztów (art. 90 ust. 1 ustawy o kuratorach sądowych) nie stanowi dochodu w rozumieniu ustawy o dodatkach mieszkaniowych, ponieważ nie powoduje rzeczywistego przysporzenia majątkowego po stronie kuratora, a jedynie rekompensuje poniesione wydatki. W związku z tym, organ odwoławczy nieprawidłowo uznał, że zaszły podstawy do wznowienia postępowania i uchylenia decyzji przyznającej dodatek mieszkaniowy.Stan faktyczny
Skarżąca D.D. otrzymała decyzję przyznającą dodatek mieszkaniowy. W trakcie postępowania o przyznanie dodatku na kolejny okres ujawniono, że skarżąca pełni funkcję kuratora społecznego i otrzymuje z tego tytułu ryczałt. Organ I instancji wznowił postępowanie, uchylił poprzednią decyzję i przyznał niższy dodatek, wliczając ryczałt do dochodu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżąca kwestionowała włączenie ryczałtu do dochodu, twierdząc, że jest to jedynie zwrot kosztów.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Marek Szumilas Sędzia WSA Sławomir Pauter Protokolant referent - stażysta Malwina Tomiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi D.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Ostateczną decyzją z dnia [...] kwietnia 2008r. ([...]), działający z upoważnienia Prezydenta Miasta, Kierownik Oddziału Dodatków Mieszkaniowych, przyznał D.D., zamieszkującej w lokalu przy ul. [...], dodatek mieszkaniowy w kwocie 98,94 zł miesięcznie na okres od [...] maja do [...] października 2008 roku.
W trakcie rozpatrywania wniosku D.D. z dnia [...] października 2012 r. o przyznanie dodatku mieszkaniowego na kolejny okres, na podstawie informacji udzielonej przez wnioskodawczynię w toku wywiadu środowiskowego, organ powziął wiadomość, że od kilkunastu lat pełni ona funkcję kuratora społecznego przy Sądzie Rejonowym i z tego tytułu przysługuje jej ryczałt za zwrot poniesionych kosztów dojazdów w kwocie 50,00 zł za jednego nadzorowanego podopiecznego.
Po uzyskaniu informacji od Prezesa Sądu Rejonowego z dnia [...] kwietnia 2012 r., iż wnioskodawczyni w okresie od [...] stycznia do [...] marca 2008 r. wypłacono łącznie, nie będącą wynagrodzeniem i nie podlegającą opodatkowaniu podatkiem dochodowych od osób fizycznych, kwotę 1 023,66 zł tytułem ryczałtu stanowiącego zwrot poniesionych kosztów związanych z wykonywaniem czynności dotyczących obowiązków społecznych, postanowieniem z dnia [...] maja 2012 roku nr [...], Prezydent Miasta (w imieniu którego działał Kierownik Oddziału Dodatków Mieszkaniowych), na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, wznowił z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie przyznania dodatku mieszkaniowego, zakończone powołaną na wstępie decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. Jako podstawę wznowienia wskazał fakt uzyskiwania ryczałtów z tytułu sprawowania funkcji kuratora społecznego tj. wyjście na jaw nowych okoliczności faktycznych, nieznanych organowi w dniu wydawania decyzji, a istniejących w tej dacie, które mogą mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 §1 pkt 5 Kpa).
Decyzją [...] czerwca 2012 r. ([...]) działający z upoważnienia Prezydenta Miasta, Kierownik Oddziału Dodatków Mieszkaniowych), na podstawie art. 151 §1 pkt 2 Kpa oraz art. 7 ust. 1 i 5 w związku z art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych, po ponownym rozpoznaniu wniosku, uchylił swoją decyzję z dnia [...] kwietnia 2008 roku i przyznał D.D. dodatek mieszkaniowy w wysokości 57,99 zł na okres od [...] maja do [...] października 2008 r.
W uzasadnieniu decyzji organ przytoczył definicję dochodu zawartą w art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych oraz treść art. 90 ust. 1 i 91 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o kuratorach sądowych. Wskazał, iż wobec ujawnienia faktu uzyskiwania przez wnioskodawczynię ryczałtu, między innymi w okresie 3 miesięcy poprzedzających złożenie wniosku, zaszły podstawy do wznowienia postępowania. Uznał, iż w wyniku wznowionego postępowania ujawniono, iż dodatek mieszkaniowy za okres wskazany w decyzji z [...] kwietnia 2008 r. przyznany został na podstawie nieprawdziwych danych bowiem w deklaracji dochodów gospodarstwa domowego wnioskodawczyni, mimo takiego obowiązku, nie wskazała otrzymywanych należności ryczałtowych, stanowiących dochód w rozumieniu art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Uzasadniało to uchylenie decyzji z dnia 28 kwietnia 2008 r. na podstawie art. 151 §1 pkt 2 Kpa w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 Kpa.
Rozpatrując ponownie wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego, organ I instancji na nowo ustalił wysokość dochodu gospodarstwa domowego wnioskodawczyni, doliczając do dochodu już wykazanego w deklaracji o wysokości dochodów załączonej do wniosku z dnia [...] kwietnia 2008 r., kwotę 1 023,66 zł należności ryczałtowych otrzymanych za wykonywanie czynności społecznego kuratora sądowego. Przyjmując, iż łączny dochód 2-osobowego gospodarstwa domowego wnioskodawczyni za okres trzech miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku, tj. za styczeń , luty i marzec stanowił kwotę 3 684,67 zł., organ I instancji przyznał D.D. dodatek mieszkaniowy na wnioskowany okres w zmniejszonej kwocie, tj. 57,99 zł miesięcznie, przedstawiając szczegółowy sposób jego wyliczenia w załączniku do decyzji.
W odwołaniu od decyzji D.D. wniosła o cofnięcie i unieważnienie decyzji organu I instancji jako niezgodnej z prawem.
Wywodziła, iż wykonywanie społecznej funkcji kuratora nie jest objęte umową o pracę. Jest to działalność społeczna nie przynosząca dochodów, a comiesięczny ryczałt wypłacany przez sąd nie stanowi wynagrodzenia. Nie odprowadza się od niego składek na ubezpieczenie społeczne ani nie podlega opodatkowaniu. Jest jedynie zwrotem poniesionych przez nią kosztów związanych z funkcją kuratora. Uzasadniając swe stanowisko odwołała się do treści przepisu art. 90 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 roku o kuratorach sądowych oraz pisma Prezesa Sądu Rejonowego z dnia [...] kwietnia 2012 r.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. ([...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że informacje uzyskane od Prezesa Sądu Rejonowego, stanowiły podstawę ustalenia, iż dodatek przyznany decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. roku ustalony został na podstawie nieprawdziwych danych, albowiem w deklaracji z dnia [...] kwietnia 2008 r. wnioskodawczyni nie wskazała dochodów z tytułu należności ryczałtowych za wykonywanie czynności społecznego kuratora sądowego, mimo takiego obowiązku, określonego w art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji w zakresie uznania ryczałtu otrzymywanego z tytułu wykonywania przez D.D. funkcji społecznego kuratora sądowego za przychód podlegający wliczaniu do dochodu w rozumieniu art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Za prawidłowe uznał w związku z tym wznowienie postępowania, uchylenie decyzji dotychczasowej, ponowne ustalenie wysokości dochodu gospodarstwa domowego w okresie styczeń- marzec 2008 r. ( 3 684,67 ) tj. z uwzględnieniem wypłaconego ryczałtu (1 023, 66 zł) oraz ponowne wyliczenie dodatku mieszkaniowego na kwotę 57,99 zł miesięcznie. Organ odwoławczy stwierdził, iż zarzuty odwołania nie zostały uwzględnione albowiem wszelkie przysporzenia majątkowe (poza wyjątkami ustawowymi) uzyskane faktycznie w okresie przyjmowanym do obliczenia dochodu rodziny, zostają wliczone do dochodu rodziny i mogą być przeznaczone na pokrycie bieżących opłat za lokal mieszkalny.
W skardze D.D. zarzuciła zaskarżonej decyzji wadliwą interpretację przepisu art. 90 ust. 1 ustawy o kuratorach społecznych. Jej zdaniem ryczałt za zwrot poniesionych kosztów, w związku z pełnieniem przez kuratorów społecznych czynności, nie jest dochodem ani wynagrodzeniem, lecz stanowi zwrot poniesionych kosztów związanych z wykonywaniem czynności dotyczących obowiązków społecznych. W tym zakresie ponownie odwołała się do treści pisma Prezesa Sądu Rejonowego, na podstawie którego organy obydwu instancji poczyniły ustalenia co do wysokości uzyskanego przez skarżącą ryczałtu. Wywodziła, że nie może zgodzić się ze stanowiskiem organów obu instancji, iż wypłacane kwoty w formie ryczałtu są źródłem jej dochodu i mogą być podstawą do zmiany wcześniej wydawanych decyzji o wysokości przyznawanego dodatku mieszkaniowego. Ryczałt kuratorski w całości przeznacza na niezbędne czynności w celu właściwego przebiegu dozoru.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Na rozprawie w dniu 17 stycznia 2013 r. skarżąca podtrzymała skargę, oświadczając, iż uzyskuje jedynie ryczałt na pokrycie kosztów dojazdu do osób dorosłych objętych nadzorem lub dozorem, sporządzania sprawozdań z nadzorów i dozorów ( zakup materiałów biurowych ). Nie otrzymywała należności ryczałtowych o jakich mowa w art. 91 ust. 1 ustawy o kuratorach sądowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270) – "p.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W tak zakreślonych granicach sprawowania kontroli Sąd uznał, iż skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie pozostawała decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji, wydaną we wznowionym postępowaniu, którą po uchyleniu decyzji ostatecznej, przyznano skarżącej, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, dodatek mieszkaniowy na okres od [...] maja 2008 r. do [...] października 2008 r. w zmniejszonej ( 57,99 zł ) niż dotychczasowa wysokości ( 98,94 zł ).
Istota sporu sprowadzała się do rozstrzygnięcia, czy zaszły podstawy do uruchomienia nadzwyczajnego trybu postępowania jakim jest wznowienie postępowania, w celu wyeliminowania z obrotu decyzji ostatecznej, wydanej w postępowaniu dotkniętym jedną z wad procesowych o których mowa w art. 145 § 1 Kpa tj. wadą wskazaną w pkt 5. U podstaw tej kwestii pozostawała konieczność rozstrzygnięcia czy do dochodu, w rozumieniu art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych ( Dz.U. Nr 71, poz. 734 ze zm. zwaną dalej "ustawą") wlicza się świadczenia pieniężne przysługujące kuratorowi społecznemu z mocy przepisów ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o kuratorach sądowych ( Dz.U. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) .
Nie budzi wątpliwości, że w przypadku postępowania administracyjnego zakończonego decyzją o przyznaniu dodatku mieszkaniowego, ujawnienie nieznanej organowi w dacie wydawania decyzji okoliczności, iż w okresie trzech miesięcy, poprzedzających złożenie wniosku, strona uzyskała przychód nie wskazany w deklaracji o dochodach może stanowić podstawę o jakiej mowa w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa do wznowienia – z urzędu – takiego postępowania.
W okolicznościach sprawy rozstrzygnięcie wskazanych kwestii wymagało od organów orzekających w sprawie przede wszystkim prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, a następnie dokonania kwalifikacji prawnej należności otrzymywanych przez skarżącą z tytułu sprawowania społecznej funkcji kuratora. W przypadku zaś uznania, iż podlegają one wliczeniu do dochodu w rozumieniu art. 3 ust. 3 ustawy, wywodu – realizującego zasadę przekonywania - wskazującego na zasadność takiego stanowiska. Dodatkowo na organie odwoławczym ciążył obowiązek odniesienia się do zarzutów podniesionych w odwołaniu także w sposób zgodny z przepisem art. 11 Kpa. Organ administracyjny zobowiązany jest tą zasadą do wyjaśnienia stronie w uzasadnieniu decyzji ( art. 107 § 3 Kpa ) zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy.
Analiza zaskarżonej decyzji SKO w zakresie w jakim powinna odnosić się do istoty sporu, wskazuje, iż sprowadza się ona jedynie do arbitralnego stwierdzenia, że należności otrzymywane przez skarżącą z tytułu sprawowania funkcji kuratora społecznego podlegają – jako przychód - wliczeniu do dochodu gospodarstwa domowego, bo takiemu zaliczeniu podlegają wszystkie przychody prócz wyraźnie wymienionych w przepisie art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych.
W rozpatrywanej sprawie, ujawnienie przez D.D. podczas wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu [...] lutego 2012 r. okoliczności, iż od kilkunastu lat pełni funkcję kuratora społecznego przy Sądzie Rejonowym i z tego tytułu przysługuje jej ryczałt za zwrot poniesionych kosztów powinno obligować organ do wyjaśnienia jakiego rodzaju ryczałt otrzymywała w okresie trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku z dnia [...] kwietnia 2008 r.
Na gruncie ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o kuratorach sądowych ( Dz.U. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) wyróżnić można dwa rodzaje ryczałtów. Pierwszy z nich, zgodnie z art. 90 ust. 1 cyt. ustawy, to ryczałt z tytułu zwrotu kosztów ponoszonych w związku ze sprawowanym przez niego nadzorem lub dozorem, drugi zaś w myśl art. 91 ww. ustawy to ryczałt za: 1) przeprowadzenie wywiadu środowiskowego określonego w art. 214 § 1 Kodeksu postępowania karnego, 2) przeprowadzenie wywiadu środowiskowego w sprawach o unieważnienie małżeństwa, ustalenie istnienia lub nieistnienia małżeństwa, rozwód, separację, 3) obecność przy kontaktach rodziców z dziećmi, ustalonych przez sąd opiekuńczy.
W aktach administracyjnych zalega pismo z dnia [...] kwietnia 2012 r. Prezesa Sądu Rejonowego ([...]), informujące organ I instancji o wysokości wypłaconych skarżącej ryczałtów, w tym także w okresie branym pod uwagę dla ustalenia dochodu w przedmiotowej sprawie, tj. od stycznia do marca 2008 r. Prezes Sądu Rejonowego wskazał w nim, iż wymienione w nim należności (ryczałt) nie są wynagrodzeniem, a jedynie zwrotem poniesionych kosztów związanych z wykonywaniem czynności dotyczących obowiązków społecznych i dlatego nie podlegają opodatkowaniu zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 17 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 ze zm.). Treść tego pisma nie pozwala na jednakże na jednoznaczne ustalenie, czy kwota wypłacona skarżącej w okresie styczeń - marzec 2008 r. stanowiła ryczałt o jakim mowa w art. 90 ust. 1, czy w art. 91 ust. 1 ustawy o kuratorach sądowych.
W ocenie Sądu, odmienność wskazanych regulacji zawartych w ustawie o kuratorach sądowych powinna być przedmiotem rozważań organów w szczególności zaś SKO. Na wynikającym z przepisu art. 90 ust. 1 charakterze prawnym ryczałtu jako zwrotu kosztów skarżąca bowiem oparła zarzuty odwołania od decyzji organu I instancji.
W tym miejscu trzeba przywołać pełne brzmienie art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Zgodnie z powołanym przepisem za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zostały już zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Do dochodu nie wlicza się świadczeń pomocy materialnej dla uczniów, dodatków dla sierot zupełnych, jednorazowych zapomóg z tytułu urodzenia się dziecka, dodatku z tytułu urodzenia dziecka, pomocy w zakresie dożywiania, zasiłków pielęgnacyjnych, zasiłków okresowych z pomocy społecznej, jednorazowych świadczeń pieniężnych i świadczeń w naturze z pomocy społecznej, dodatku mieszkaniowego oraz zapomogi pieniężnej, o której mowa w przepisach o zapomodze pieniężnej dla niektórych emerytów, rencistów i osób pobierających świadczenie przedemerytalne albo zasiłek przedemerytalny w 2007 r.
Przepis art. 3 ust. 3 ustawy posługuje się pojęciem "wszelkie przychody". Podstawowe znaczenie pojęcia "wszelkie przychody" obejmuje przysporzenia majątkowe. Skoro dochodem są wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania, to oznacza to, że dochodem są wszelkie przysporzenia majątkowe uzyskane faktycznie. W wyroku z dnia 5 maja 2011 r. Naczelny Sąd Administracyjny (sygn. akt I OSK 212/11, LEX nr 990226 ) orzekł, iż inne znaczenie określenia dochód niż opisane powyżej, wymagałoby specjalnej wskazówki interpretacyjnej w samej ustawie (por. uchwała NSA z dnia 20 maja 2002 r., sygn. akt OPK 23/02, ONSA 2003/1/13; wyrok NSA z dnia 20 listopada 2009 r., sygn. akt I OSK 1020/09, LexPolonica nr 2113994). Wskazał też , że "takiego rozumienia przepisu art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych nie podważają rezultaty wykładni celowościowej. Skoro celem ustawy o dodatkach mieszkaniowych jest wsparcie osób, które nie są w stanie pokryć wydatków związanych z zajmowanym mieszkaniem, to ocena możliwości osób wymienionych w art. 2 ust. 1 tej ustawy,
w tym zakresie, powinna być oparta o rzeczywiste dochody tych osób, a nie dochody hipotetyczne (...)". Z faktycznym przysporzeniem majątkowym mamy do czynienia jedynie w sytuacji, gdy stan majątkowy osoby ubiegającej się o dodatek mieszkaniowy, po uzyskania przychodu, ulega zwiększeniu. Nie można mówić o takim zwiększeniu w sytuacji, gdy osoba taka - sprawując funkcję kuratora społecznego - z własnych środków finansowych pokrywa koszty dojazdu do nadzorowanego czy dozorowanego oraz koszty sporządzenia sprawozdania, a następnie uzyskuje zwrot zaangażowanych własnych środków finansowych. W takiej sytuacji wypłacenie ryczałtu o jakim mowa w art. 90 ust. 1 ustawy o kuratorach rekompensuje jedynie ponoszony czasowo przez kuratora uszczerbek finansowy, nie dając po jego stronie żadnego rzeczywistego przysporzenia majątkowego.
Zgodnie z poglądami doktryny, art. 90 ust. 1 ustawy o kuratorach sądowych określa charakter prawny ryczałtu ustalonego w tym przepisie, uznając go za zwrot kosztów ponoszonych w związku ze sprawowanymi przez kuratora społecznego nadzorami lub dozorami. Ryczałt ten jest jedynie zwrotem poniesionych kosztów, dlatego jego wysokość może być uzależniona jedynie od nich (vide: Komentarz do ustawy o kuratorach sądowych, T. Jedynak, K. Stasiak, publ. LexPolonica nr 3886472). Z kolei w myśl art. 21 ust. 1 pkt 17 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych diety oraz kwoty stanowiące zwrot kosztów, otrzymywane przez osoby wykonujące czynności związane z pełnieniem obowiązków społecznych i obywatelskich - do wysokości nieprzekraczającej miesięcznie kwoty 2.280 zł są wolne od podatku dochodowego. Odnosząc się natomiast do ryczałtu z art. 91 ust. 1 ustawy o kuratorach sądowych, wskazać trzeba, iż ryczał wypłacany kuratorowi społecznemu na podstawie ww. przepisu nie jest ryczałtem wypłacanym z tytułu zwrotu kosztów, lecz świadczeniem pieniężnym, mającym charakter zbliżony do wynagrodzenia za wykonane przez kuratora czynności. Stanowi zatem przychód określony w art. 13 pkt 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, podlegający opodatkowaniu tym podatkiem, od którego płatnik obowiązany jest na zasadach określonych w art. 41 ust. 1 cyt. ustawy do poboru zaliczek na poczet tego podatku. Przepis art. 21 ust. 1 pkt 17 ustawy o podatku od osób fizycznych odnosi się do kwot stanowiących zwrot kosztów, zaś kuratorowi społecznemu na mocy art. 91 ustawy o kuratorach sądowych przyznaje się ryczał za sprawowanie czynności objętych tych przepisem, a nie ryczałt stanowiący zwrot kosztów z tytułu wykonania tych czynności. Należy też wskazać, iż w art. 3 ust. 3 ustawy ustawodawca przewidział, iż do dochodu wliczane są przychody po "odliczeniu kosztów ich uzyskania". Tym samym stanowi o wliczeniu do dochodu jedynie przychodu w wysokości faktycznie uzyskanej tj. "netto". W przypadku ryczałtu o jakim mowa w art. 91 ust. 1 ustawy o kuratorach, tak rozumiany przychód jest równy zeru, bo stanowi równowartość poniesionych przez kuratora kosztów. Zdaniem Sądu, również cel ustawy o dodatkach mieszkaniowych jakim jest wsparcie osób, które nie są w stanie pokryć wydatków związanych z zajmowanym mieszkaniem, sprzeciwia się uznaniu za przychód w rozumieniu art. 3 ust. 3 ustawy, ryczałtu stanowiącego jedynie zwrot poniesionych kosztów.
W kontekście poczynionych rozważań należy stwierdzić, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie odniosło się do kluczowych kwestii stanowiących o istocie rozpoznawanej sprawy administracyjnej, a niezbędnych do końcowego załatwienia sprawy. Rolą Samorządowego Kolegium Odwoławczego w tym postępowaniu nie było jedynie przytoczenie treści przepisów prawa i ocena postępowania pierwszoinstancyjnego, ale również prawidłowe ustalenie stanu faktycznego oraz przedstawienie własnej oceny prawnej rozpoznawanej sprawy, a dodatkowo odniesienie się do kwestii zarzutów odwołania istotnych dla prawidłowego rozstrzygnięcia.
Z powołanych wyżej przyczyn mając na uwadze, iż zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa procesowego ( art. 7, 11, 77 § 1, 80, 107 § 3, 138 § 1 pkt 1 Kpa ) na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. na podstawie art. 152 p.p.s.a. orzeczono, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ, wyjaśni jakiego rodzaju ryczałt został wypłacony skarżącej przez ustalenie, czy został on skarżącej przyznany na mocy art. 90, czy art. 91 ustawy o kuratorach sądowych. Po ustaleniu stanu faktycznego sprawy rozważy charakter prawny wypłaconego skarżącej ryczałtu na gruncie ustawy o dodatkach mieszkaniowych z uwzględnieniem uwag wynikających z niniejszego uzasadnienia ( art. 153 p.p.s.a ).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło