II SA/Go 997/13

Dnia 3 lutego 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2014 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.W. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień kombatanckich na skutek wniosku A.W. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem p o s t a n a w i a : odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem. Wyrokiem z dnia 12 grudnia 2013 r., sygn. akt II SA/Go 997/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. oddalił skargę A.W. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] października 2013 roku nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień kombatanckich. W terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego żadna ze stron nie wniosła o sporządzenie uzasadnienia oraz doręczenie odpisu tego wyroku z uzasadnieniem. Pismem z dnia [...] grudnia 2013 r. skarżący A.W. wniósł o przywrócenie terminu do zgłoszenia wniosku o uzasadnienie wyroku. Podał, że od 12 grudnia 2013 r. nie był w stanie złożyć tego wniosku ze względów zdrowotnych. Ma bowiem 80 lat, przyznaną I grupę inwalidzką oraz wszczepiony stymulator serca, często choruje i jest w niedyspozycji. Dnia 8 stycznia 2014 r. skarżący został wezwany do sprecyzowania wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem poprzez podanie, jaka konkretnie dolegliwość zdrowotna była przyczyną uchybienia terminu do złożenia wniosku o doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem, uprawdopodobnienie wystąpienia tej dolegliwości zdrowotnej przy pomocy jakiegokolwiek dokumentu lub jego odpisu, podanie, w którym dniu ustała przyczyna uchybienia – w terminie 7 dni, pod rygorem rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu w oparciu o okoliczności wynikające z jego uzasadnienia. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, wezwanie to zostało doręczone dorosłemu domownikowi skarżącego dnia 9 stycznia 2014 r. (k. 28 akt). W wyznaczonym terminie skarżący nie odpowiedział na wezwanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Wniosek o przywrócenie terminu okazał się niezasadny. Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej w skrócie p.p.s.a.) czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jeżeli jednak strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu (art. 86 § 1 zd. 1 p.p.s.a.). Brak winy po stronie podmiotu dokonującego czy zamierzającego dokonać określonej czynności procesowej stanowi konieczną, a jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu. W nauce prawa oraz orzecznictwie sądowym do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in. przerwę w komunikacji, powódź, pożar, inną katastrofę, nagłą chorobę strony, jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, czy też mylne poinformowanie strony o terminie i trybie wniesienia środka zaskarżenia. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, wyd. LexisNexis Warszawa 2008, s. 381 oraz przywołane tam orzecznictwo sądowe). W niniejszej sprawie brak jest podstaw do przyjęcia, że uchybienie terminu do złożenia wniosku o doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem było spowodowane przyczyną niezawinioną przez skarżącego. Pkt 3 pouczenia zawartego w skierowanym do A.W. zawiadomieniu o terminie rozprawy (k. 17 akt sądowych) informował, że w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się wyłącznie na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku (art. 141 § 2 p.p.s.a.), przy czym oddanie pisma w polskim urzędzie pocztowym lub polskim urzędzie konsularnym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu (art. 83 § 2 p.p.s.a.). Zgłoszenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku po upływie tego terminu, jak również złożenie wniosku przed ogłoszeniem wyroku, są czynnościami bezskutecznymi. Skarżący został o tym również pouczony na rozprawie, na której był obecny, po ogłoszeniu wyroku oraz ustnym przedstawieniu przez Sąd jego motywów. Argumentacja przytoczona przez skarżącego (podeszły wiek, grupa inwalidzka, wszczepiony stymulator serca, częste niedyspozycje) nie wskazuje na to, aby w dochowaniu terminu do złożenia wniosku o doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem przeszkodziła skarżącemu okoliczność nagła, niespodziewana, która zaskoczyła go w okresie pomiędzy terminem rozprawy, a upływem następujących po nim siedmiu dni i której nie mógł zapobiec pomimo dochowania najwyższej możliwej staranności. Nie ulega wprawdzie wątpliwości, że podeszły wiek i dolegliwości, na które cierpi skarżący, mogą utrudniać codzienne funkcjonowanie (w zależności od stopnia ich nasilenia), jednakże nic nie wskazuje na to, aby były to okoliczności, które dotknęły skarżącego dopiero po wydaniu wyroku i tym samym uniemożliwiły mu dochowanie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Skarżący wezwany do podania, jaka konkretnie dolegliwość zdrowotna była przyczyną uchybienia terminu, uprawdopodobnienie wystąpienia tej dolegliwości zdrowotnej przy pomocy jakiegokolwiek dokumentu lub jego odpisu oraz podanie, w którym dniu ustała przyczyna jego uchybienia nie odpowiedział na wezwanie, co obligowało Sąd do rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu w oparciu o okoliczności wynikające z jego uzasadnienia. Powyższy pogląd znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądowym, w myśl którego nawet najpoważniejsza choroba, mająca przewlekły charakter, o ile tylko strona ma obiektywne możliwości podjęcia określonych czynności w postępowaniu sądowym, nie może być wystarczającym powodem dla uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na to, że zaistniałe w sprawie uchybienie terminu było niezawinione. Dopiero nagłe, nie dające się wcześniej przewidzieć zdarzenie, może stanowić uprawdopodobnienie przemawiające za uwzględnieniem wniosku o przywrócenie terminu (postanowienie NSA z 30 listopada 2012 r., I OZ 877/12, LEX nr 1239520; podobnie postanowienie NSA z 18 marca 2013 r., II FZ 131/13, LEX nr 1301101). Dodatkowo skarżący był obecny na rozprawie w dniu 12 grudnia 2013 r., na której został ogłoszony wyrok i nic nie stało na przeszkodzie, aby bezpośrednio po rozprawie złożył w siedzibie Sądu wniosek o doręczenie wydanego wyroku wraz z uzasadnieniem. W konsekwencji brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do dokonania omawianej czynności procesowej wobec czego, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. orzeczono jak w na wstępie.