II SAB/Go 13/13

Dnia 26 kwietnia 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Szumilas po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2013 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B.C. na bezczynność E Spółki z o.o. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej p o s t a n a w i a : 1. umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne, 2. zasądzić od E Spółki z o.o. na rzecz B.C. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. B.C., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na bezczynność E Spółki z o.o. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej w postaci wszelkich dokumentów oraz decyzji administracyjnych dotyczących budowy albo przebudowy urządzeń na działce nr [...], w terminie wskazanym w art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. W uzasadnieniu skargi podała, że podmiot będący adresatem wniosku, mimo iż wykonuje zadania publiczne i w związku z tym jest obowiązany do udostepnienia informacji publicznej, pozostaje w bezczynności i do dnia wniesienia skargi nie załatwił wniosku. Nadto skarżąca wniosła o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego przez profesjonalnego pełnomocnika W odpowiedzi na skargę E Spółki z o.o. wniosła o umorzenie postępowania. Podała, że skarga B.C. na bezczynność w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej została uwzględniona pismem z dnia [...] marca 2013r. Spółka udostępniła bowiem skarżącej posiadane dokumenty dotyczące urządzeń energetycznych istniejących na działce nr [...]. Co do pozostałych żądanych dokumentów Spółka poinformowała skarżącą, że ich nie posiada. Tym samym skarga na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) została uwzględniona. Pismem z dnia [...] marca 2013 r. pełnomocnik skarżącej przychylił się do wniosku o umorzenie postepowania sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Postępowanie sądowe należało umorzyć. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej w skrócie p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organów w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a) p.p.s.a. Chodzi o przypadki, kiedy organ administracji publicznej jest obowiązany do wydania określonego aktu administracyjnego lub dokonania czynności, lecz obowiązku tego nie wykonuje. Zasadą jest, że udostępnienie informacji publicznej w oparciu o treść przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.) następuje w drodze czynności materialno-technicznej. W przypadku, gdy podmiot dysponujący informacją publiczną nie udostępnia jej podmiotowi zainteresowanemu uzyskaniem tej informacji ani nie wydaje decyzji, o której mowa w art. 16 ustawy, wnioskodawcy służy skarga na bezczynność tego organu do sądu administracyjnego. Stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Celem skargi na bezczynność organu jest doprowadzenie do wydania przez organ aktu lub dokonania wynikającej z przepisów prawa czynności w sprawie wszczętej żądaniem strony. Z treści powyższego przepisu wynika a contrario, że wykonanie przez organ tego obowiązku wyłącza możliwość uwzględnienia skargi nawet wówczas, gdy wydanie aktu lub dokonanie czynności nastąpiło z naruszeniem terminu przewidzianego do jej wydania (postanowienie NSA z 16 marca 2000 r., I SAB 201/99, LEX nr 54517). W sprawach ze skarg na bezczynność organów administracji sąd orzeka, biorąc za podstawę stan prawny i faktyczny sprawy w czasie orzekania. Jeżeli w toku postępowania sądowoadministracyjnego, przed dniem wydania orzeczenia w sprawie ze skargi na bezczynność, organ administracji publicznej wydał decyzję lub inny akt, jak również dokonał czynności materialno-technicznej, choćby z przekroczeniem ustawowych terminów, oznacza to, że organ ten nie pozostaje w stanie bezczynności i sąd nie może uwzględnić skargi stosownie do uprawnień, jakie ma na podstawie art. 149 p.p.s.a. Sąd nie może bowiem zobowiązać organu do wydania określonego aktu lub dokonania czynności, które przed dniem orzekania zostały wydane lub podjęte (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 467). W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że w przypadku skargi na bezczynność organu, gdy określony akt lub czynność zostały podjęte po wniesieniu skargi, ale przed jej rozpatrzeniem przez sąd, postępowanie sądowe podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe (uchwała NSA z 26 listopada 2008 r., I OPS 6/08, oraz postanowienia NSA z 16 marca 2000 r., I SAB 201/99, LEX nr 54517; WSA w Gdańsku z 21 czerwca 2004 r., II SAB/Gd 153/02, LEX nr 220349, z 29 października 2004 r., II SAB/Gd 26/03, LEX nr 299473 oraz z 13 lutego 2008 r., II SAB/Gd 38/07, LEX nr 401785; WSA w Olsztynie z 31 sierpnia 2006 r., I SAB/Ol 3/06, LEX nr 237485). Z akt niniejszej sprawy wynika, że informacja publiczna objęta wnioskiem B.C. została udostępniona skarżącej dnia [...] marca 2013 r. poprzez udostępnienie przez Spółkę znajdujących się w jej posiadaniu dokumentów objętych wnioskiem. Czynność materialno-techniczna objęta rozpatrywaną skargą została więc już przez organ podjęta, co przesądza o bezprzedmiotowości postępowania i skutkuje jego umorzeniem. Podstawę prawną powyższego rozstrzygnięcia stanowi art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w sytuacji, gdy postępowanie to stało się bezprzedmiotowe z przyczyn innych niż wymienione w pkt 1 i 2 wskazanego przepisu. Rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów postępowania znajduje oparcie w treści art. 201 § 1 oraz art. 205 p.p.s.a. w związku z § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193) oraz § 14 ust. 2 pkt 1c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.). Na sumę podlegającą zwrotowi tytułem poniesionych kosztów postępowania złożyła się kwota 100 zł uiszczona przez stronę skarżącą tytułem wpisu sądowego od skargi, kwota wynagrodzenia za zastępstwo prawne strony przez profesjonalnego pełnomocnika wynosząca 240 zł oraz koszt poniesionej opłaty skarbowej od dokumentu pełnomocnictwa wynoszącej 17 zł. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że wydanie żądanego aktu administracyjnego przez organ administracji publicznej, już po wniesieniu skargi na bezczynność tego organu, o ile sąd uzna że taka bezczynność istniała w dacie jej wniesienia, ale umorzy postępowanie sądowe jako bezprzedmiotowe z innych przyczyn (art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.), uzasadnia zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania na zasadzie art. 201 § 1 p.p.s.a. (postanowienie WSA w Rzeszowie z 29 października 2008 r., II SAB/Rz 33/08, LEX nr 1058019). Jednocześnie E Spółkę z o.o. można zakwalifikować w niniejszej sprawie jako podmiot wykonujący zadania publiczne i dysponujący informacjami publicznymi z uwagi na to, że jak wynika z Krajowego Rejestru Sądowego, przedmiotem jej działalności jest m.in. dystrybucja energii elektrycznej. To zaś, jak wynika z treści przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 1059), jest jednym z elementów kształtowania polityki energetycznej państwa i zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego. Uzasadniało to zastosowanie wobec Spółki przepisów art. 201 § 1 oraz art. 205 p.p.s.a. stanowiących o obowiązku zwrotu kosztów postępowania na rzecz strony skarżącej.