II SAB/Go 60/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Jarosław Piątek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 sierpnia 2018 r. sprawy ze skargi M.K. na przewlekłość postępowania Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie doręczenia postanowienia postanawia odrzucić skargę. Pismem z dnia [...] czerwca 2018 r. M.K. złożył skargę na przewlekłość postępowania prowadzonego przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej jako SKO) w przedmiocie doręczenia postanowienia z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty z dnia [...] marca 2013 r. nr [...]. Jak wskazał skarżący, powyższe postanowienie doręczono mu w dniu 15 maja 2018 r., tj. po blisko pięciu latach od jego wydania. Ze względu na tak długi czas został on pozbawiony możliwości obrony swoich praw. Skarżący wniósł o uchylenie postanowienia SKO z dnia [...] sierpnia 2013 r., uznania pisma skarżącego z dnia [...] marca 2018 r. jako skargi, stwierdzenia przewlekłości postępowania prowadzonego przez SKO, przywrócenie terminu do odwołania od decyzji Starosty [...] z dnia [...] marca 2013 r. Ponadto wniósł o zasądzenie odszkodowania oraz rozpatrzenia odwołania skarżącego z dnia [...] kwietnia 2013 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W ocenie organu postanowienie SKO z dnia [...] sierpnia 2013 r. jest prawidłowe i nie powinno podlegać uchyleniu. Ponadto wskazał, że pismo skarżącego z dnia [...] marca 2018 r. już zostało uznane za skargę, gdyż organ sporządził odpowiedź na to pismo i przesłało do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. Po powzięciu wiadomości o nowych danych adresowych, ponownie wysłano skarżącemu postanowienie z dnia [...] sierpnia 2013 r., które następnie odebrał. Zdaniem organu w chwili wniesienia skargi na działanie SKO, organ nie pozostawał w zwłoce w jakiejkolwiek toczącej się sprawie skarżącego. SKO nie znalazło również podstaw do rozpatrzenia odwołania skarżącego z dnia [...] kwietnia 2013 r. od decyzji z dnia [...] marca 2013 r., gdyż zostało ono wniesione po upływie terminu. Wniosek o przywrócenie terminu został oddalony postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...], które jest ostateczne i nie zostało wyeliminowane z obrotu prawnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza analiza, czy sprawa będąca jej przedmiotem należy do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 3) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Przy czym poddanie we wskazanym przepisie wykonywania administracji publicznej kontroli sądu administracyjnego nie oznacza, że cała działalność administracji publicznej została taką kontrolą objęta. Ograniczenie jej zakresu wynika z treści art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 - dalej p.p.s.a.), który enumeratywnie wylicza formy działania administracji publicznej podlegające kontroli przez sądy administracyjne. W myśl art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego – dalej jako k.p.a., postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w k.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Stosownie do art. 3 § 2a i 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Przedmiotem skargi w rozpatrywanej sprawie jest przewlekłe prowadzenie postępowania przez SKO w przedmiocie doręczenia postanowienia z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty z dnia [...] marca 2013 r. nr [...]. Zasadniczą do rozstrzygnięcia w rozpatrywanym przypadku kwestią jest ustalenie czy sprawa należy do właściwości sądu administracyjnego. Jak wyżej wskazano zarzut przewlekłości postępowania może dotyczyć wyłącznie przypadków określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a., zatem tych postępowań, w zakresie których organ zobowiązany jest podjąć jeden z aktów lub czynności, składających się na działalność administracji publicznej, które są zaskarżalne i podlegają kontroli sądu administracyjnego. Skarga na przewlekłość postępowania organu administracji publicznej nie może zatem dotyczyć czynności faktycznych, choćby organ lub inny podmiot był zobowiązany do ich wykonania w wyniku określonych zdarzeń lub wydania aktów administracyjnych. Doręczenie postanowienia, o którym mowa w art. 59 k.p.a., nie jest aktem lub czynnością, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Doręczenie jest czynnością materialno-techniczną polegającą na przekazaniu stronie postępowania rozstrzygnięcia w sprawie. Czynność ta nie przyznaje, stwierdza lub uznaje uprawnienia lub obowiązku, gdyż fakt doręczenia ma jedynie ten skutek, że od daty doręczenia biegnie dla strony termin do wniesienia określonych środków zaskarżenia. Czynność doręczenia postanowienia nie jest czynnością z zakresu administracji, podlegającą kognicji sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 19 września 2012 r., I OSK 1788/12, www.orzeczenia.nsa.gov.pl - dalej CBOSA). Wskazać jednocześnie należy, że prawidłowość doręczenia postanowienia może być oceniana w toku postępowania odwoławczego, może być też przedmiotem badania przez sąd administracyjny przy ocenie legalności aktu. Niewykonanie takiej czynności lub jej opieszałe podjęcie nie jest natomiast przewlekłością w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. Nie podlega zatem kontroli sądowej w drodze odrębnej skargi, o jakiej mowa w tym przepisie (por. postanowienia NSA z 6 czerwca 2012 r., I OSK 1194/12; z dnia 19 lutego 2009 r., I OSK 438/08; z dnia 18 października 2006 r., II OSK 1360/06, CBOSA). W tych okolicznościach, uznać należy, że sprawa nie mieści się w zakresie kognicji sądu administracyjnego a zatem skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.