I SA/Ke 337/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Banach (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak Asesor WSA Magdalena Stępniak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 30 października 2025 r. sprawy ze skargi T. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia 22 lipca 2025 r. nr SKO.RD-52/2590/310/2025 w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach (dalej: "Kolegium") postanowieniem z 22 lipca 2025 r. nr SKO.RD-52/2590/310/2025 stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez T. J. od decyzji wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta Kielce (dalej: "Prezydent") z 5 maja 2025 r. nr [...]. Kolegium wyjaśniło, że ww. decyzją z 5 maja 2025 r. Prezydent skierował stronę posiadającą uprawnienia do kierowania w zakresie prawa jazdy kategorii B na badania lekarskie przeprowadzane w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Decyzja została doręczona stronie 5 maja 2025 r., natomiast odwołanie zostało złożone osobiście w organie I instancji 26 maja 2025 r., czyli z uchybieniem terminu, który zgodnie z art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2024.572 t.j.), dalej: "k.p.a." upłynął 19 maja 2025 r. Kolegium wskazało, że strona nie złożyła prośby o przywrócenie terminu, w której uprawdopodobniła, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez jej winy (art. 58 § 1 k.p.a.). Prośbę taką należało wnieść, zgodnie z art. 58 § 2 k.p.a., w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu równocześnie z wniesieniem odwołania. Skargę na postanowienie Kolegium złożył T. J.. W uzasadnieniu skargi zarzucił, że nie został poinformowany przez organ o możliwości złożenia odwołania przez organ. Następnie opisał swoją sytuację osobistą oraz zdrowotną jego rodziny. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r.– Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267 ze zm.), sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie sądu podlega zatem zgodność aktów administracyjnych z przepisami prawa materialnego i procesowego. Przy czym sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, jak też powołaną podstawą prawną, jest natomiast związany granicami sprawy (art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym - t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935ze zm., dalej: p.p.s.a.). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a.). Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym (art. 119 pkt 3 p.p.s.a.). Przepis ten stanowi, że sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta z 5 maja 2025 r., którą skierowano skarżącego posiadającego uprawnienia do kierowania w zakresie prawa jazdy kategorii B na badania lekarskie przeprowadzane w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Wskazaną decyzję Prezydenta doręczono 5 maja 2025 r. do rąk własnych skarżącego w siedzibie organu I instancji, co strona pokwitowała własnoręcznym podpisem wraz ze wskazaniem daty na oryginalne decyzji. Powyższy sposób doręczenia znajduje oparcie w treści art. 39 § 1 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej doręcza pisma na adres do doręczeń elektronicznych, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych, zwany dalej "adresem do doręczeń elektronicznych", chyba że doręczenie następuje na konto w systemie teleinformatycznym organu albo w siedzibie organu. W skardze strona skarżąca nie kwestionuje daty odbioru decyzji Prezydenta, a jedynie to, że organ zaniechał obowiązków informacyjnych w zakresie jej pouczenia o terminie i sposobie wniesienia odwołania. Analiza treści pouczenia znajdującego się w aktach sprawy przeczy twierdzeniu skarżącego w tym zakresie. Otóż pouczenie znajdujące się pod treścią decyzji Prezydenta jest jasne i czytelne oraz nie pozostawia żadnych wątpliwości. Prawidłowo zatem organ pouczył stronę o możliwości wniesienia odwołania od decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach za pośrednictwem Prezydenta Miasta Kielce, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie (art. 129 § 2 k.p.a.). Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu przewidzianego w art. 134 k.p.a. W związku z tym stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej. Gdy organ II instancji stwierdzi, że środek odwoławczy został wniesiony z uchybieniem terminu, nie może przystąpić do jego merytorycznego rozpoznania, a ma obowiązek zastosować się do dyspozycji art. 134 k.p.a. (por. wyroki NSA: z dnia 15 maja 2012 r. sygn. II GSK 496/11; z dnia 19 stycznia 2012 r., sygn. II OSK 2079/10; z dnia 13 października 2011 r., sygn. I OSK 1743/10). Z ustaleń dokonanych w niniejszej sprawie bezspornie wynika, że skarżący prawidłowo został pouczony o przysługującym prawie i sposobie wniesienia odwołania. Odwołanie od decyzji organu I instancji, która została doręczona skarżącemu 5 maja 2025 r., złożył w dniu 26 maja 2025 r. W świetle powyższego nie ulega wątpliwości, że skarżący uchybił czternastodniowemu terminowi przewidzianemu w art. 129 § 2 k.p.a. do wniesienia odwołania, czego następstwem jest stwierdzenie tego faktu przez organ odwoławczy w postanowieniu wydanym na podstawie art. 134 k.p.a. Okoliczności podniesione w skardze, a odnoszące się do sytuacji osobistej czy zdrowotnej skarżącego i jego rodziny nie mogły mieć znaczenia w sprawie, ponieważ treść art. 134 k.p.a. jest jednoznaczna i nie pozwala organowi odwoławczemu na ich ocenę. Otóż postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania nie ma charakteru merytorycznego, lecz jest jedynie formalnym stwierdzeniem, że odwołanie nie może zostać rozpoznane, wobec faktu wniesienia go po upływie terminu. Innymi słowy rozstrzygnięcie to nie jest zależne od swobodnego uznania organu, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej. Dlatego każde, nawet nieznaczne przekroczenie terminu stanowi samoistną podstawę do wydania przez organ postanowienia stwierdzającego jego uchybienie. W tym stanie rzeczy, ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.