II SA/Ke 106/17
PostanowienieWSA w Kielcach2017-04-13
Skład orzekający: Małgorzata Długońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wypełniła rubryk formularza dotyczących jej sytuacji rodzinnej i majątkowej, mimo wezwania sądu?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych podlega oddaleniu, gdy strona, pomimo wezwania, nie wypełniła rubryk formularza dotyczących jej sytuacji rodzinnej i majątkowej. Brak wykazania tych okoliczności uniemożliwia merytoryczną ocenę wniosku i stanowi podstawę do odmowy przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
R. M. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gry na automatach poza kasynem, dołączając do niej formularz PPF z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych. Formularz był niepodpisany i nie zawierał informacji o sytuacji rodzinnej i majątkowej. Po wezwaniu do uzupełnienia braków, strona podpisała formularz, ale nadal nie podała informacji o swojej sytuacji materialnej i rodzinnej, jedynie stwierdziła, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. M. o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R.M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gry na automatach poza kasynem postanawia: oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.
R. M. do swojej skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gry na automatach poza kasynem dołączył formularz urzędowy PPF bez podpisu i bez wypełnienia rubryk dotyczących jego sytuacji rodzinnej i majątkowej, z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych.
Zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 28 lutego 2017 r. wezwano wnioskodawcę do wypełnienia rubryk 6-11 formularza urzędowego PPF oraz do własnoręcznego podpisania formularza urzędowego PPF w terminie 7 dni licząc od dnia doręczenia wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
W dniu 17 marca 2017 r,. wpłynął do Sądu formularz urzędowy PPF podpisany własnoręcznie przez R. M.. Skarżący ponownie wniósł o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych w całości, gdyż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Rubryki 6-11 formularza dotyczące sytuacji rodzinnej i majątkowej pozostały całkowicie puste.
Zgodnie z treścią art. 245 § 1 i § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718), zwanej dalej "p.p.s.a." przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie tylko od kosztów sądowych w całości lub w części, następuje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny należy rozumieć takie zachwianie sytuacji i bytowej wnioskodawcy, iż nie byłby on w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 marca 2005 r., sygn. akt: II FZ 137/05, niepub.).
Przepis art. 246 § 1 p.p.s.a. wprost przenosi na stronę obowiązek wykazania, że nie ma środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania lub, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Użycie w przytoczonym unormowaniu sformułowania "wykaże" oznacza, że to na stronie ubiegającej się o zwolnienie od kosztów sądowych spoczywa ciężar wykazania, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do przyznania prawa pomocy. Obowiązkiem wnioskodawcy jest, przy zachowaniu należytej staranności, wyczerpujące wykazanie swojej sytuacji rodzinnej i szeroko pojętej sytuacji materialnej. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się pogląd, że strona powinna należycie uzasadnić i uprawdopodobnić okoliczności, które podaje we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Natomiast jeżeli fakty, które podaje we wniosku, nie znajdują pokrycia w aktach sprawy lub pozostają w sprzeczności z zawartymi tam informacjami o stanie majątkowym strony, istnieją podstawy do odmowy przyznania prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 9 września 2004 r., sygn. akt FZ 360/04, niepubl., postanowienie z dnia 20 grudnia 2010 r., sygn. akt I FZ 428/10, niepubl.).
W rozpoznawanej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych podlega oddaleniu. Skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wnioskodawca pomimo otrzymania stosownego wezwania nie wypełnił rubryk formularza dotyczących jego sytuacji rodzinnej i majątkowej. Tym samym uniemożliwił ocenę wniosku o prawo pomocy pod względem merytorycznym. Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie mógł więc zostać uwzględniony
Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło