II SA/Ke 161/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Ziomek po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. S. na uchwałę Rady Miasta Kielce z dnia 5 czerwca 2018 r. nr LVII/1284/2018 w przedmiocie zamiany nieruchomości postanawia: I. odrzucić skargę; II. zwrócić skarżącej M. S. kwotę 300 (trzysta) złotych uiszczoną tytułem wpisu od skargi. Uchwałą z dnia 5 czerwca 2018 r., nr LVII/1284/2018, w sprawie zamiany nieruchomości położonych w Kielcach przy ul. Panoramicznej i Czarnowskiej, Rada Miasta Kielce, w § 1 wyraziła zgodę na zamianę nieruchomości stanowiącej własność Gminy Kielce, położonej w Kielcach przy ul. Panoramicznej, oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków Miasta Kielce jako działki nr 131/3, 131/4, 131/9, 133/1, 133/2, 133/3, 133/8 i 133/10 na nieruchomość gruntową będącą w użytkowaniu wieczystym osoby prawnej, oznaczoną ewidencji gruntów i budynków Miasta Kielce jako działka nr 131/8, położoną w Kielcach przy ul. Czarnowskiej. W dniu 11 lutego 2019 r. skargę na powyższą uchwałę, w oparciu o art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym ("usg"), wniosła M. S., domagając się stwierdzenia jej nieważności i zasądzenia kosztów. Zaskarżonej uchwale zarzuciła naruszenie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych oraz § 134 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "zasad techniki prawodawczej". Swój interes prawny we wniesieniu skargi wywiodła z decyzji Prezydenta Miasta Kielce z dnia 17 maja 2005 r., nr [...] oraz decyzji Miejskiego Zarządu Dróg w Kielcach z dnia 28 grudnia 2018 r., znak: [...]. Na mocy pierwszej z nich udzielone zostało skarżącej pozwolenie na budowę tymczasowego pawilonu handlowego na działkach nr 131/1, 131/4 i 133/1. Na mocy drugiej – zezwolenie na zajęcie pasa drogowego ul. Czarnowskiej w okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2019 r. W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta wniósł o jej odrzucenie, , ewentualnie oddalenie. W uzasadnieniu organ zakwestionował legitymację skarżącej do wniesienia skargi, wskazując, że zaskarżona uchwała nie narusza jej interesu prawnego lub uprawnienia wynikającego bezpośrednio z normy prawa materialnego. Brak jest więc przesłanki dopuszczalności skargi z art. 101 usg. Organ podkreślił, że skarżąca nie wskazała konkretnej normy prawa materialnego kształtującej jej sytuacje prawną, a powołała się jedynie na fakt, że dysponuje prawem korzystania z pasa drogowego ul. Czarnowskiej z przeznaczeniem na pawilon handlowy. Dalej organ wskazał, ze decyzja MZD z dnia 28 grudnia 2018 r. została wydana już po wejściu w życie zaskarżonej uchwały. Decyzja o pozwoleniu na budowę nie stanowi zaś źródła interesu prawnego. Decyzja ta wskazuje zresztą datę rozbiórki przedmiotowego pawilonu – 20 luty 2008 r. Skarżącej nie przysługuje żaden tytuł prawny do nieruchomości będących przedmiotem zamiany, skarżąca nie wykazała, w jaki sposób zamian właściciela czy użytkownika wieczystego wpłynie na jej interes prawny. Na poparcie swojego stanowiska organ przywołał szereg orzeczeń sądów administracyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 5a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), dalej "Ppsa", sąd orzuca skargę, jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego. Skarga w rozpoznawanej sprawie został wniesiona w trybie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2018 r., poz. 994 ze zm.), dalej "usg", który stanowi, że każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Interes prawny, o którym mowa w omawianym przepisie, winien znajdować ochronę w przepisach prawa materialnego, kształtujących w sposób bezpośredni i konkretny sytuację prawną wnoszącego skargę. Można go wywodzić tylko z normy prawa materialnego (nie administracyjnego) dającej się za każdym razem indywidualnie określić i wyodrębnić spośród innych norm – normy, której treść można do końca ustalić. Interes prawny nie może być zatem wyprowadzony tylko z faktu istnienia jakiegoś aktu prawnego, czy jakiejś instytucji prawnej. Obowiązek wykazania, że zaskarżona uchwała narusza konkretne i istniejące aktualnie uprawnienia skarżącego spoczywa na skarżącym. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego jednoznacznie przyjmuje się, że kryterium naruszenia interesu prawnego, o którym mowa w art. 101 ust. 1 usg ma charakter materialnoprawny i wymaga stwierdzenia związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków skarżącego a zaskarżonym aktem. Związek ten musi być aktualny, a nie przyszły i musi dotyczyć takiej sytuacji prawnej, którą dana osoba może określić jako własną, indywidualną i konkretną (por. wyroki: z dnia 23 września 2016 r., sygn. II OSK 914/15; z dnia 15 marca 2018 r., sygn. I OSK 555/18). Próba wykazania w skardze, że w wyniku wydania zaskarżonej uchwały doszło do naruszenia interesu prawnego skarżącej, polegającego na tym, że w wyniku zamiany nieruchomości nie będzie mogła korzystać z pasa drogowego ul. Czarnowskiej nie może być uznana za skuteczną. Bezsporne jest, że skarżącej nie przysługuje żaden tytuł prawny do nieruchomości będących przedmiotem zamiany. Skarżąca nie może mieć więc interesu prawnego w zaskarżeniu uchwały o zamianie nieruchomości, do której nie ma żadnego tytułu prawnego. Żaden przepis prawa materialnego nie daje bowiem skarżącej prawa lub uprawnienia do skutecznego żądania stwierdzenia nieważności uchwały w przedmiocie zamiany nieruchomości należących do osób trzecich. Żaden przepis prawa nie daje też skarżącej prawa lub uprawnienia, które na skutek wejścia w życie zaskarżonej uchwały doznałoby ograniczenia lub uległoby zniweczeniu. Skutkiem wejścia w życie zaskarżonej uchwały jest jedynie zmiana po stronie właścicieli nieruchomości wskazanych w § 1 zaskarżonej uchwały. Innymi słowy, skarżącej nie przysługują żadne prawa rzeczowe do nieruchomości stanowiącej przedmiot zamiany, które podlegałyby ochronie przez prawo materialne, jako prawa skuteczne wobec każdego podmiotu, także wobec właściciela nieruchomości przy dokonywaniu jej zbycia lub obciążenia innymi prawami. Źródłem interesu prawnego nie są także wskazane w skardze decyzje dotyczące zezwolenia na czasowe zajęcie pasa drogowego oraz udzielenia pozwolenia na budowę w pasie drogowym, ponieważ akty te nie nadają uprawnień w sferze cywilnoprawnej i dlatego nie mogą być skutecznie przeciwstawione prawu własności przysługującemu Gminie Kielce. W szczególności nie mogą w jakikolwiek sposób wpływać na rozporządzanie prawem własności nieruchomości przez jej właściciela. Akty te świadczą wyłącznie o interesie faktycznym strony, którego występowanie nie stanowi podstawy do kwestionowania uchwały organu gminy w rozumieniu art. 101 ust. 1 usg. Tak też orzekł Naczelny Sąd Administracyjny oddalając skargę kasacyjną M. S. na postanowienie tut. Sądu z dnia 30 maja 2018 r., sygn. II SA/Ke 271/18, odrzucające skargę M. S. na uchwałę Rady Miasta Kielce z dnia 7 grudnia 2017 r., nr XLIX/1114/2017 w przedmiocie zamiany nieruchomości, która w swej treści różniła się od uchwały zaskarżonej w niniejszej sprawie jedynie tym, że wśród działek stanowiących własność Gminy Kielce nie wskazywała działki nr 131/3. Skoro zatem w skardze nie wykazano, że zaskarżona uchwała narusza konkretny, aktualny i realny interes prawny lub uprawnienie strony, która wniosła skargę, należało ją odrzucić. W konsekwencji, Sąd nie rozpatrywał kwestii zgodności zaskarżonej uchwały z obowiązującymi w dacie jej podjęcia przepisami prawa. W tym stanie rzeczy, skoro interes prawny lub uprawnienie skarżącej nie zostały naruszone zaskarżoną uchwałą, Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a Ppsa. O zwrocie wpisu postanowiono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 Ppsa.