II SA/Ke 165/17

PostanowienieWSA w Kielcach2017-06-30

Skład orzekający: Krzysztof Armański

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy brak pouczenia przez organ o terminie do wniesienia skargi administracyjnej, w sytuacji gdy organ zignorował pierwsze wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, może stanowić podstawę do przywrócenia terminu do wniesienia skargi?
Ratio decidendi
Brak pouczenia przez organ o terminie do wniesienia skargi administracyjnej, nawet w sytuacji zignorowania pierwszego wezwania do usunięcia naruszenia prawa, nie stanowi podstawy do przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Strona ma obowiązek samodzielnego ustalenia i dochowania ustawowych terminów, a niedostateczna staranność lub nieznajomość prawa nie uzasadniają przywrócenia terminu.
Stan faktyczny
M. S. złożył skargę na uchwałę Rady Miejskiej w Chmielniku dotyczącą zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarga została wniesiona po upływie terminu, który biegł od pierwszego wezwania do usunięcia naruszenia prawa z dnia 3 listopada 2016 r. WSA odrzucił skargę, a NSA oddalił zażalenie. M. S. złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, argumentując m.in. brakiem pouczenia przez organ o terminie i nieświadomością pełnomocnika o pierwszym wezwaniu.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przywrócenia terminu do wniesienia skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krzysztof Armański po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi M. S. na uchwałę Rady Miejskiej w Chmielniku z dnia 22 listopada 2013 r. nr XXXV/303/2013 w przedmiocie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi. W dniu 15 lutego 2017 r. M. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę na uchwałę Rady Miasta Chmielnik z dnia 22 listopada 2013 r. nr XXXV/303/2013 w przedmiocie zmiany nr 1 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego sołectwa Śladków Mały i części sołectwa Śladków Duży. W uzasadnieniu wskazał m.in., że w dniu 14 lutego 2017 r. złożył w Urzędzie Gminy Chmielnik wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego. Postanowieniem z dnia 11 kwietnia 2017 r. tut. Sąd odrzucił skargę M. S. na ww. uchwałę. W uzasadnieniu wskazał, że skarżący już w dniu 4 listopada 2016 r. dokonał wezwania Rady Miasta Chmielnik do usunięcia naruszenia jego interesu prawnego spowodowanego przedmiotową uchwałą. Naruszenie interesu skarżącego miało polegać – podobnie jak w przypadku kolejnego wezwania z dnia 14 lutego 2017 r. – na przekwalifikowaniu działek nr 130/11, 420/7, 420/40, 420/50, 420/70, 130/12, 130/29, 130/46, 130/62 i 130/98 z dróg gminnych na drogi wewnętrzne, co spowodowało obniżenie ich statusu prawnego, a tym samym ich wartości rynkowej. Pierwszego wezwania skarżący dokonał osobiście pismem z dnia 3 listopada 2016 r., które wpłynęło do organu w dniu 4 listopada 2016 r. W tej sytuacji Sąd stwierdził, że skarga M. S., wniesiona w dniu 15 lutego 2017 r., została wniesiona po upływie terminu do jej wniesienia, określonego w art. 53 § 2 Ppsa. Ostatnim dniem terminu był bowiem dzień 3 stycznia 2017 r. Dokonanie kolejnego wezwania do usunięcia naruszenia prawa – o analogicznej w swej istocie treści – nie mogło, zdaniem Sądu, spowodować rozpoczęcia biegu nowego terminu do wniesienia skargi. Postanowieniem z dnia 6 czerwca 2017 r. Naczelny Sąd Administracyjny, sygn. II OZ 581/17, oddalił zażalenie skarżącego na ww. postanowienie z dnia 11 kwietnia 2017 r. Jednocześnie z zażaleniem na postanowienie o odrzuceniu skargi M. S. wystąpił do tut. Sądu z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na opisaną na wstępie uchwałę Rady Miasta Chmielnik z dnia 22 listopada 2013 r. W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że wezwanie z dnia 4 listopada 2016 r. nie pokrywało się z wezwaniem z dnia 14 lutego 2017 r. Powołując się na poglądy wyrażane w orzecznictwie wskazano, że instytucja wezwania do usunięcia naruszenia prawa nie ma charakteru wyłącznie formalnego. Dlatego zakres wezwania do usunięcia naruszenia prawa powinien pokrywać się z zakresem późniejszej skargi do sądu administracyjnego. Dalej wskazano, że pierwsze wezwanie skarżący sporządził i złożył osobiście, bez konsultacji z aktualnym pełnomocnikiem (radcą prawnym). Organ, ignorując to wezwanie, nie pouczył jego autora o 60-dniowym terminie do wniesienia skargi. Dopiero milczenie organu skłoniło skarżącego do udania się po profesjonalną pomoc prawną. Podsumowując, skarżący umotywował swój wniosek o przywrócenie terminu tym, że nie widział o przekroczeniu terminu do wniesienia skargi, ponieważ nie został o tym terminie pouczony przez organ. Z kolei pełnomocnik skarżącego nie miał wiedzy o pierwszym wezwaniu z dnia 4 listopada 2016 r. Nawet jednak przy posiadaniu takiej wiedzy, w obliczu wątpliwości interpretacyjnych dotyczących treści art. 101 ust. 1 usg, dochowanie terminu nie jest oczywiste. Siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu został dochowany, ponieważ niezawiniona przyczyna uchybienie terminu ustała dopiero z dniem doręczenia pełnomocnikowi postanowienia o odrzuceniu skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "Ppsa", jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Jednym z warunków skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest dochowanie, określonego w art. 87 § 1 Ppsa, terminu do wniesienia tego wniosku, który wynosi 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. We wniosku należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Wnioskodawca zachował w niniejszej sprawie 7-dniowy termin do wystąpienia z wnioskiem o przywrócenie terminu, ponieważ jego pełnomocnik o wydaniu postanowienia o odrzuceniu skargi dowiedział się w dniu 19 kwietnia 2017 r., a wniosek złożył w dniu 26 kwietnia 2017 r. Jednakże argumenty zawarte we wniosku o przywrócenie terminu nie mogą w ocenie Sądu prowadzić do uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Wnioskodawca uzasadniając swój wniosek wskazał m.in. argumenty mające wykazać, że dopiero drugie wezwanie z dnia 14 lutego 2017 r. stanowiło rzeczywiste wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, nie zaś pismo z dnia 4 listopada 2016 r. Argumenty te w istocie więc kwestionują fakt samego uchybienia terminu do wniesienia skargi. Kwestię te przesądził zaś Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 6 czerwca 2017 r. sygn. II OZ 581/17, w którym stwierdzono, że termin do wniesienia skargi w niniejszej sprawie, wskazany w art. 53 § 2 Ppsa, należy liczyć od daty pierwszego wyzwania do usunięcia naruszenia prawa, tj. od 4 listopada 2017 r. Wnioskodawca uzasadnił swój wniosek również tym, że organ, ignorując pierwsze wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, nie pouczył skarżącego o 60-dniowym terminie do wniesienia skargi. W tym miejscu należy więc wyjaśnić, że przepisy prawa nie nakładają na organ obowiązku pouczania osoby wnoszącej wezwanie do usunięcia naruszenia prawa o sposobie i terminie wniesienia skargi w trybie art. 101 ust. 1 usg w zw. z art. 53 § 2 Ppsa. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie brak pouczenia organu o sposobie wniesienia skargi nie mógł stanowić przesłanki do uznania, że uchybienie terminu do wniesienia skargi nastąpiło bez winy skarżącego. Skoro bowiem strona miała wiedzę, że warunkiem dopuszczalności skargi jest skierowanie do organu wezwania do usunięcia naruszenia prawa, to przy zachowaniu minimum staranności i dbałości o własne interesy, powinna również ustalić jaki jest ustawowy termin do wniesienia skargi. Brak odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa oraz brak pouczenia przez organ o sposobie i terminie wniesienia skargi do sądu administracyjnego nie mogły więc stanowić przesłanki do przywrócenia terminu (por. postanowienie NSA z dnia 5 stycznia 2016 r., sygn. I OZ 1744/15). Podobnie nie może świadczyć o braku winy po stronie skarżącego fakt, że jego pełnomocnik nie wiedział o tym, iż skarżący już uprzednio dokonał wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa. Jest to jedynie kolejny wyraz braku należytej staranności po stronie skarżącego, który nie zakomunikował tego faktu pełnomocnikowi, w dbałości o własne interesy, w żadnym razie zaś powołana okoliczność nie uzasadnia przywrócenia terminu do wniesienia skargi, zwłaszcza że wskazywany argument dotyczy okoliczności mających miejsce już po upływie terminu do wniesienia skargi. Braku winy skarżącego nie uzasadniają także powoływane przez wnioskodawcę wątpliwości w interpretacji terminu na wniesienie skargi do sądu administracyjnego. Termin ten określony został w art. 53 § 2 Ppsa, a jak wspomniano po stronie skarżącego spoczywał obowiązek jego ustalenia i zadbania o jego zachowanie, także w sytuacji braku pouczenia ze strony organu, który nie był zobowiązany do jego dokonania. Jak niejednokrotnie wskazywał Naczelny Sąd Administracyjny, nie uzasadniają przywrócenia uchybionego terminu okoliczności takie, jak dopuszczenie się choćby lekkiego niedbalstwa przez stronę, czy też niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, bądź nieznajomość prawa (por. m.in. postanowienie NSA z 11 czerwca 2014r., sygn. akt I OZ 414/14, opub. Lex nr 1480920, postanowienie NSA z 14 marca 2013r., sygn. akt II OZ 175/13, opubl. Lex nr 1447290). W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu na podstawie art. 86 § 1 w zw. z art. 87 § 2 Ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło