II SA/Ke 228/05

Sygnatura akt: II SA/Ke 228/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 grudnia 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Detka, Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Protokolant: Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 07 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]numer [...] w przedmiocie : obciążenia kosztami rekultywacji oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] nr [...] po rozpatrzeniu odwołania S. K. utrzymało w mocy decyzję Starosty z dnia [...] nr [...] w przedmiocie obciążenia kosztami rekultywacji gruntu skażonego olejem napędowym w dniu 17 czerwca 2003r. w miejscowości W. gm. P., w wysokości [...]. W motywach rozstrzygnięcia Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło, iż dnia 17 czerwca 2003 roku w miejscowości W. Gmina P. miał miejsce wypadek samochodowy, w wyniku którego doszło do skażenia gruntu w pasie drogowym dogi powiatowej na skutek wycieku oleju napędowego z samochodu ciężarowego marki VOLVO numer rejestracyjny [...] należącego do firmy S. K., prowadzącego działalność gospodarczą. Kierujący pojazdem E. Ś., będący pracownikiem S. K. przyjął mandat karny. Mając na względzie zagrożenie skażenia środowiska Burmistrz Gminy dnia 18 czerwca 2003 roku zlecił zebranie zanieczyszczonej gleby z miejsca zdarzenia celem utylizacji i nakazał zbadanie stanu wód pitnych w pobliskich studniach kopanych. Koszt utylizacji gruntu według noty księgowej nr [...] z [...] wyniósł [...]zł. W takim stanie faktycznym Starosta decyzją z dnia [...] nr [...] obciążył S. K. kosztami rekultywacji gruntu w pełnej wysokości oraz określił sposób i termin uiszczenia kosztów rekultywacji skażonego terenu. Odwołanie od decyzji Starosty do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wniósł S. K. zarzucając niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności faktycznych a zwłaszcza brak ustaleń dotyczących odpowiedzialności za zaistniały wypadek oraz naruszenie przepisów postępowania tj. art. 107 § 3 kpa. Zdaniem odwołującego organ bez dowodów i wbrew wymogom zawartym w art. 107 § 3 kpa przyjął, że wyłącznym sprawcą wypadku był E. Ś. w sytuacji, gdy manewr skrętu na pobocze był wymuszony zachowaniem się pojazdu nadjeżdżającego z naprzeciwka, natomiast zarządca drogi nie ustawił znaku ostrzegającego przed miękkim poboczem. Powyższe okoliczności wskazują na współwinę w/w podmiotów, a zatem należało ustalić kto i w jakim stopniu przyczynił się do wypadku drogowego lub kto go spowodował. Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Starosty z dnia [...] nr[...]. W podstawie prawnej rozstrzygnięcia powołano art.102 ust. 4 ustawy prawo ochrony środowiska, zgodnie z którym Starosta dokonuje rekultywacji, jeżeli podmiot, który spowodował zanieczyszczenie gleby lub ziemi albo niekorzystne przekształcenie naturalnego ukształtowania terenu, nie dysponuje prawami do powierzchni ziemi pozwalającymi na jej przeprowadzenie. Stosownie zaś do treści ust. 6 cyt. artykułu koszty rekultywacji ponosi podmiot, który spowodował zanieczyszczenie gleby lub ziemi albo niekorzystne przekształcenie naturalnego ukształtowania terenu. Na podstawie ust. 8 art. 102 ustawy obowiązek poniesienia kosztów rekultywacji, ich wysokość oraz sposób uiszczenia określa w drodze decyzji starosta. Kolegium w całości przyjęło ustalenia faktyczne dokonane przez organ I instancji podnosząc, iż wobec wyjaśnień Komendy Powiatowej Policji z których wynikało, że sprawcą wypadku był E. Ś. brak było podstaw do rozszerzania kręgu innych osób winnych wypadkowi. Obciążenie kosztami rekultywacji S. K. jako podmiotu gospodarczego jest uzasadnione, albowiem zgodnie z art. 117 § 2 Kodeksu Pracy, pracownik nie ponosi ryzyka związanego z działalnością gospodarczą pracodawcy, a w szczególności nie odpowiada za szkodę wynikłą w związku z działaniem w granicach dopuszczalnego ryzyka. Decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego S. K. zarzucając jej niezgodność z prawem poprzez naruszenie przepisu prawa materialnego t.j. art. 102 ust. 2, ust. 4 pkt 1 i ust. 6 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku Prawo ochrony środowiska i wniósł o jej uchylenie oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty z dnia [....]. W uzasadnieniu skargi podniósł, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jest niekompletny, gdyż nie obejmuje ustaleń dotyczących stopnia przyczynienia się do wypadku innych osób niż kierujący pojazdem E. Ś.. Sam fakt ukarania mandatem E.Ś. nie świadczy o jego wyłącznej odpowiedzialności za wypadek. Na rozprawie w dniu 7 grudnia 2005r. skarżący cofnął zawarty w skardze zarzut odnośnie pominięcia udziału w sprawie ubezpieczyciela natomiast podniósł kolejny zarzut w kwestii braku legitymacji Starosty do orzekania w sprawie jako organu I instancji z uwagi na fakt, iż przedmiot sprawy dotyczył interesu powiatu jako strony zainteresowanej, nie mógł zatem orzekać we własnej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Na wstępie należy zwrócić uwagę na istotne zagadnienie o charakterze procesowym. Stosownie do § 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 13 sierpnia 2004r. w sprawie przekazania Wojewódzkim Sądom Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim i Kielcach rozpoznawania spraw z obszaru województwa lubuskiego i świętokrzyskiego należących do właściwości Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w Poznaniu i Krakowie, Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach przekazuje się sprawy, w których skargi na działalność organów administracji publicznej mających siedzibę na obszarze województwa świętokrzyskiego zostały wniesione do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie i postępowanie nie zostało zakończone do dnia 1 lipca 2005r. Z tego względu właściwym do rozpoznania skargi S. K. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie jest obecnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach. Zgodnie z art. 1, art. 2 i art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania jeżeli mogły one mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarga S. K. nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem sądowa kontrola zaskarżonej decyzji administracyjnej nie wykazała naruszenia przepisów prawa materialnego ani też przepisów postępowania, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy. Treść przepisów art. 102 ust. 4 pkt 1, ust. 6 i ust. 8 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. - Prawo ochrony środowiska (Dz.U. Nr 62, poz. 627 ze zm.) stanowiąca podstawę merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie została prawidłowo przytoczona w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dyspozycja art. 102 ust. 4 pkt 1 i ust. 6 wyraźnie wskazuje, iż przeprowadzenie rekultywacji powierzchni ziemi jest wymagane, gdy zaistniało zanieczyszczenie gleby albo ziemi lub niekorzystne przekształcenie naturalnego ukształtowania terenu. Obowiązkiem przeprowadzenia rekultywacji powierzchni ziemi zanieczyszczonej lub której naturalne ukształtowanie terenu zostało niekorzystnie przekształcone obciążony jest sprawca tych dokonanych zmian. W ocenie Sądu organy administracji obu instancji w toku postępowania wyjaśniającego prawidłowo ustaliły, iż sprawcą wypadku drogowego w dniu 17 czerwca 2003r. w pasie drogi powiatowej w miejscowości W. Gm. P. w wyniku którego nastąpił wyciek oleju napędowego do ziemi był E. Ś., kierujący pojazdem marki Volvo nr rej. [...] należącym do prowadzącego działalność gospodarczą S. K.. Fakt ten potwierdzają jednoznaczne ustalenia dokonane przez Komendę Powiatową Policji, z których wynika, że kierujący pojazdem doprowadził do zjechania na pobocze tracąc panowanie nad pojazdem i wjechał do rowu w następstwie czego pojazd przewrócił się na bok. Za to wykroczenie wyczerpujące dyspozycję art. 97 kodeksu wykroczeń E. Ś. został ukarany mandatem karnym kredytowym i mandat ten przyjął. W związku z powyższym żądanie dopuszczenia do udziału innych osób, które mogły przyczynić się do wypadku, a to: domniemanego kierowcy, który wymusił manewr skutkujący zjazdem na pobocze oraz zarządcy drogi, który nie ustawił przy drodze znaku ostrzegawczego o miękkim poboczu, Sąd uznał za nieuzasadnione. Wprawdzie Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazując osobę na której ciążył obowiązek poniesienia kosztów rekultywacji błędnie powołało przepis art. 117 § 2 Kodeksu pracy, to co do zasady słusznym było obciążenie tymi kosztami pracodawcy tj. S. K., albowiem zgodnie z art. 120 § 1 Kodeksu pracy, w razie wyrządzenia przez pracownika przy wykonywaniu przez niego obowiązków pracowniczych szkody osobie trzeciej, zobowiązany do naprawienia szkody jest wyłącznie pracodawca. W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, iż szkoda powstała przy wykonywaniu obowiązków pracowniczych. Koszty rekultywacji zostały określone stosownie do art. 102 ust. 8, z uwzględnieniem poczynionych nakładów takich jak: pobranie skażonej ziemi do utylizacji, praca koparki przy załadunku skażonej ziemi, transport, mających odzwierciedlenie w wystawionych fakturach. Ubocznie Sąd stwierdza, iż zarzut podniesiony na rozprawie w kwestii braku legitymacji Starosty do orzekania we własnej sprawie jest oczywiście bezzasadny. Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 19 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2004r. Nr 204, poz. 2086 ze zm.) zarządcą drogi powiatowej jest zarząd powiatu, z tym, że może on wykonywać swoje obowiązki przy pomocy jednostki organizacyjnej będącej zarządem drogi (art. 21 ust. 1 cyt. ustawy). Niezależnie od tego należy podkreślić, że Starosta na gruncie art. 102 ustawy Prawo ochrony środowiska jest organem wykonującym zadania z zakresu administracji publicznej i w tym zakresie działa jako podmiot władzy publicznej. Mając na względzie, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa Sąd na zasadzie art. 151, orzekł jak w sentencji wyroku.