II SA/Ke 250/18

WyrokWSA w Kielcach2018-08-29

Skład orzekający: Dorota Pędziwilk-Moskal, Beata Ziomek, Agnieszka Banach

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej (starosta) prowadzący postępowanie w sprawie zatrzymania prawa jazdy ma kompetencje do weryfikacji prawidłowości naliczenia punktów karnych kierowcy?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, prowadząc postępowanie w sprawie zatrzymania prawa jazdy z powodu przekroczenia limitu punktów karnych, nie posiada kompetencji do weryfikacji prawidłowości naliczenia tych punktów. Jest związany danymi zawartymi w ewidencji policyjnej. Ewentualne kwestionowanie prawidłowości wpisu do ewidencji punktów karnych może być przedmiotem odrębnego postępowania, w tym skargi do sądu administracyjnego na czynność materialnoprawną w postaci wpisu.
Stan faktyczny
Starosta wydał decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy Z. Z. w związku z przekroczeniem 24 punktów karnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący kwestionował zasadność naliczenia punktów karnych, wskazując na stan wyższej konieczności podczas jednego z naruszeń. Sąd administracyjny rozpatrywał skargę na decyzję SKO.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędziowie Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Asesor WSA Agnieszka Banach, Protokolant Starszy inspektor sądowy Joanna Dziopa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 sierpnia 2018 r. sprawy ze skargi Z. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 5 lutego 2018 r. znak: [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy oddala skargę. Decyzją z dnia 5 lutego 2018 r., znak: [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Starosty z dnia 29 listopada 2017 r., znak: [...], o zatrzymaniu Z. Z. prawa jazdy kat. A, B, C, dokument nr [...], druk nr [...], wydanego przez Starostę w dniu 12 stycznia 2005 r. W uzasadnieniu organ II instancji przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy. Wnioskiem z dnia 5 października 2017 r. Komendant Wojewódzki Policji zwrócił się do Starosty o skierowanie Z. Z. na badania psychologiczne oraz sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami w związku z przekroczeniem przez kierującego 24 punktów karnych. W uzasadnieniu wskazał dwa przypadki naruszenia przepisów ruchu drogowego w okresie od 30 września do 19 października 2015 r., za które kierujący uzyskał łącznie 26 punktów karnych. W związku z powyższym organ I instancji wydał opisaną na wstępie decyzję z dnia 29 listopada 2017 r., powołując w podstawie prawnej m.in. art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw. W odwołaniu Z. Zi. podniósł, że w chwili otrzymania 25 punktów za jedno zdarzenie w dniu 30 września 2015 r. kierował karetką pogotowia ratunkowego, na sygnałach świetlnych i dźwiękowych. Wykonując manewr wyprzedzania kolumny samochodów poruszał się w stanie wyższej konieczności, a do kolizji doprowadziło nieracjonalne zachowanie kierującego pojazdem Alfa Romeo. Z uwagi na powyższe zakwestionował zasadność skierowania na badania psychologiczne, liczbę i zasadność przypisanych punktów karnych. Organ odwoławczy ustalił, że w dniu 30 września 2015 r. Z. Z. dopuścił się naruszenia przepisów prawa drogowego w S., ul. K., za które otrzymał 25 punktów, a następnie w dniu 19 listopada 2015 r. w S., R. 1, za które otrzymał 1 punkt. Zatem, z upływem roku od dnia 30 września 2015 r. uzyskał łącznie 26 punktów karnych. Kolegium wyjaśniło, że organ administracji publicznej nie ma kompetencji do weryfikowania stopnia zagrożenia poszczególnych naruszeń ruchu drogowego, stwierdzonych przez uprawniony organ. Starosta wydający decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy nie może więc badać prawidłowości orzeczenia, w związku z którym naliczone zostały kierowcy punkty karne. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach Z. Z. wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji. W uzasadnieniu powtórzył argumentację zawartą w odwołaniu, dodatkowo zarzucając organom niewyczerpujące ustalenie okoliczności sprawy. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 29 sierpnia 2018 r. skarżący odnośnie pierwszego naruszenia, za które otrzymał 25 punktów wyjaśnił, że nie przyjął mandatu, odbyła się rozprawa w Sądzie Rejonowym w S., a Sąd Okręgowy w K. nie uwzględnił jego apelacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302), zwanej dalej "Ppsa", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 Ppsa). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 Ppsa). Materialnoprawną podstawą wydania zaskarżonej decyzji stanowił art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 541), zgodnie z którym starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem w przypadku przekroczenia liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy wymienionej w art. 4, tj. ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2017 r., poz. 1260 ze zm.). Stosownie do tego ostatniego przepisu, Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do tej ewidencji. Zawarty w art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. zwrot "wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy" wyraźnie wskazuje, że decyzja, o której mowa w tym przepisie ma charakter związany. Organ administracji publicznej, w sytuacji gdy kierowca przekroczy 24 punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego, nie ma żadnego luzu decyzyjnego. Innymi słowy, nie ma wyboru co do odstąpienia od wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy w przypadku złożenia stosownego wniosku przez organ Policji. W tym miejscu podkreślić należy, że zgodnie z jednolitym orzecznictwem Naczelnego Sadu Administracyjnego, wpis do ewidencji prowadzonej przez komendanta wojewódzkiego Policji stanowi czynność materialnoprawną, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 Ppsa, a zatem przysługuje od niej prawo wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego. W przypadkach spornych tylko sąd administracyjny może stwierdzić nieprawidłowość dokonanego wpisu do wspomnianej wyżej ewidencji. Organ administracyjny, w toku prowadzonego przez siebie postępowania, takich kompetencji nie posiada i jest związany treścią danych zawartych w ewidencji (por. wyroki: z dnia 4 kwietnia 2013 r., sygn. I OSK 127/13; z dnia 24 października 2012 r., sygn. I OSK 1203/11 i I OSK 1306/11; z dnia 9 grudnia 2011 r., sygn. I OSK 73/11). Podsumowując, ani starosta, ani samorządowe kolegium odwoławcze, prowadząc postępowania w sprawie dotyczącej uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi, nie mają kompetencji do samodzielnego ustalania ilości punktów przypisanych kierowcy ze względu na naruszenie przez niego przepisów ruchu drogowego. W razie przyjęcia poglądu przeciwnego, po pierwsze, nie byłoby żadnej pewności, ile punktów karnych zostało danemu kierowcy przyznane, inna bowiem ilość wynikałaby z wpisów w ewidencji, a inna byłaby przyjmowana jako fakt w prowadzonym przez dany organ postępowaniu administracyjnym. Po drugie, taki stan prowadziłby w praktyce do obejścia przepisów prawa, gdyż organ administracji publicznej prowadząc własne postępowanie na okoliczność ilości naliczonych kierowcy punktów karnych, w rzeczywistości decydowałby o ich ilości. W rezultacie ewidencja policyjna stawałaby się całkowicie zbędna. Po trzecie, w ten sposób organ administracyjny, uznając, że stan faktyczny jest odmienny, niż wynika to z zapisów w ewidencji, niejako "poprawiałby" zawarte w niej dane (por. wyrok NSA z dnia 8 maja 2018 r., sygn. I OSK 1593/16). W świetle powyższego, w postępowaniu o zatrzymanie prawa jazdy przedmiotem rozważań starosty nie mogą być zarzuty dotyczące ilości posiadanych punktów, czy okoliczności naruszenia przepisów ruchu drogowego. Zarzuty te mogą być rozważane wyłącznie w postępowaniu przed organami Policji, a następnie przed sądem administracyjnym w skardze w przedmiocie wpisu do ewidencji. W konsekwencji, organy obu instancji prawidłowo i w wystarczającym do rozstrzygnięcia stopniu ustaliły stan faktyczny sprawy, a przedstawiona w uzasadnieniu decyzji interpretacja przepisów była prawidłowa. Wniosek organu Policji o skierowanie skarżącego na badania psychologiczne oraz kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdem i stwierdzenie w tym wniosku, że skarżący otrzymał łącznie 26 punktów karnych obligowały Starostę do wszczęcia postępowania o zatrzymanie prawa jazdy i w konsekwencji - do wydania decyzji o zatrzymaniu tego dokumentu. W tym stanie rzeczy, ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę - Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 Ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło