II SA/Ke 268/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Miziołek, Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka (spr.), Sędzia WSA Jacek Kuza, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Monika Zielińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 czerwca 2012 roku sprawy ze skargi A. G. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...], znak: [...], Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po dokonaniu czynności kontrolnych w sprawie dopuszczalności odwołania wniesionego przez A. G., na podstawie art. 134 kpa stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] nakazującej właścicielowi – A. G. – rozbiórkę samowolnie wykonanej rozbudowy o zewnętrzną klatkę schodową budynku po byłej kotłowni, użytkowanej jako zakład mechaniczno-remontowy, na działce nr 7/57 w S. przy ul. R.. W uzasadnieniu Inspektor wskazał, że w ww. decyzji organ I instancji zawarł prawidłowe pouczenie o możliwości wniesienia odwołania w terminie 14 dni od jej doręczenia. Skarżący decyzję otrzymał w dniu 30 stycznia 2012 r., co zostało potwierdzone jego podpisem na zwrotnym potwierdzeniu jej odbioru, natomiast odwołanie zostało wysłane w dniu 14 lutego 2012 r., a więc w 15 dniu po otrzymaniu decyzji, co stanowi o niespełnieniu wymogu z art. 129 § 2 kpa. Skargę na postanowienie organu II instancji złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach A. G.. Skarżący podniósł, że organ skupił się przede wszystkim na przekroczeniu terminu o 1 dzień, a nie na zasadności odwołania. Wniósł do Sądu o "przychylność" i pomoc w zalegalizowaniu samowoli budowlanej oraz wskazał, że wybudowana klatka schodowa nie jest zagrożeniem budowlanym. Budynek znajduje się w strefie przemysłowej, nikomu nie zagraża i nie przeszkadza. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności orzeczeń wydawanych w toku postępowania administracyjnego sprawowana jest w granicach sprawy, a rozstrzygając o zasadności skargi sąd nie jest związany jej zarzutami ani wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 p.p.s.a.). Podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił art. 134 kpa, stosownie do którego organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Wskazać należy, że odwołanie jest instytucją procesową umożliwiającą uprawnionym podmiotom zaskarżenie decyzji administracyjnej. Warunkiem skuteczności wniesienia przez stronę odwołania jest zachowanie czternastodniowego terminu do jego wniesienia, rozpoczynającego bieg od dnia doręczenia decyzji stronie (art. 129 § 2 kpa). Organ odwoławczy jest zobowiązany w postępowaniu wstępnym zbadać, czy odwołanie od kwestionowanej przez stronę decyzji zostało wniesione w przewidzianym przepisami terminie. Użyte przez ustawodawcę sformułowanie "organ odwoławczy stwierdza", oznacza obowiązek organu odwoławczego stwierdzenia uchybienia terminu w sytuacji, gdy odwołanie zostało wniesione po jego upływie. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu przewidzianego w art. 134 kpa. W związku z tym stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej. Gdy organ II instancji stwierdzi, że środek odwoławczy został wniesiony z uchybieniem terminu, nie może przystąpić do jego merytorycznego rozpoznania, a ma obowiązek zastosować się do dyspozycji art. 134 kpa (por. wyroki NSA z dnia 15 maja 2012 r., sygn. akt II GSK 496/11, z dnia 19 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2079/10, z dnia 13 października 2011 r., sygn. akt I OSK 1743/10, wszystkie dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Rozpoznanie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony na wniosek strony, stanowiłoby bowiem rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 kpa). Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...], zawierająca prawidłowe pouczenie o sposobie i terminie wniesienia odwołania, została doręczona A. G. 30 stycznia 2012 r. Czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upłynął zatem w dniu 13 lutego 2012 r., zaś skarżący nadał w urzędzie pocztowym odwołanie dnia 14 lutego 2012 r., a więc jeden dzień po upływie terminu określonego w art. 129 § 2 kpa. Z powyższego wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że A. G. uchybił terminowi do wniesienia odwołania, czego następstwem jest stwierdzenie tego faktu przez organ II instancji w postanowieniu wydanym na podstawie art. 134 kpa. Odnosząc się do zarzutów skargi wyjaśnić należy, że wniesienie odwołania po terminie powoduje, że decyzja I instancji staje się ostateczna i jej merytoryczna weryfikacja w postępowaniu odwoławczym nie jest możliwa. Skoro podniesione zarzuty nie odniosły zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które należało wziąć pod uwagę z urzędu, skarga podlegała oddaleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 151 p.p.s.a.