II SA/Ke 325/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka, Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2015r. na rozprawie sprawy ze skargi Gminy D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 13 lutego 2015r. znak: [...] w przedmiocie nakazu wykonania określonych robót budowlanych p o s t a n a w i a zawiesić postępowanie sądowe. Decyzją z dnia 13 lutego 2015 r., znak: [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (WINB), po rozpatrzeniu odwołania Gminy D., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) z dnia 14 stycznia 2015 r. znak: [...] nakazującą Gminie D., na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 i art. 83 ust. 1 Ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w obiekcie mostowym do przeprowadzenia drogi wewnętrznej na działkach nr ew. 101/1 i 101/2 nad rzeką N. w miejscowości B., gm. D., w terminie do 31 maja 2015 r. poprzez wykonanie następujących robót budowlanych: – umocnienie przyczółków mostu w sposób uniemożliwiający podmywanie (słupów betonowych); – uzupełnienie ubytków w nawierzchni drogi przy zjazdach z mostu. W uzasadnieniu organ II instancji wyjaśnił, że decyzją z dnia 10 listopada 2014 r. PINB nakazał Gminie D., na podstawie art. 40 Prawa budowlanego z 1974 roku w zw. z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 roku, umocnienie przyczółków mostu nad rzeką N. usytuowanego na drodze wewnętrznej na działkach nr ew. 101/1 i 101/2 we wsi B., gm. D., w sposób uniemożliwiający podmywanie (słupów betonowych) oraz uzupełnienie ubytków w nawierzchni drogi przy zjazdach z mostu, a nadto uzyskanie pozwolenia na użytkowanie mostu zgodnie z art. 42 Prawa budowlanego z 1974 roku. Na skutek odwołania wniesionego przez Gminę D., WINB wydał decyzję z dnia 17 grudnia 2014 r., w której na podstawie art. 138 § 2 Kpa uchylił decyzję organu I instancji i stwierdził że prawidłowo ustalono inwestora przedmiotowego obiektu, natomiast okoliczność, że ani inwestor ani organy administracji nie dysponują pozwoleniem na budowę, nie uprawnia do twierdzenia, że obiekt powstał w warunkach samowoli budowlanej. Dlatego postępowanie powinno być prowadzone w trybie art. 66 Prawa budowlanego z 1994 roku. Na powyższą decyzję Gmina D. wniosła skargę do WSA w Kielcach. Ponownie rozpatrując sprawę PINB wydał opisaną na wstępie decyzję z dnia 14 stycznia 2015 r. W odwołaniu Gmina podniosła, że nie jest inwestorem, właścicielem, ani posiadaczem przedmiotowego obiektu. Organ odwoławczy, powołując się na zeznania świadków, Z. C. i Z. B., ustalił, że inwestorem mostu była Gmina D.. Ponadto z ewidencji gruntów wynika, że zarządcą działek nr 101/1 i 101/2 jest Gmina D.. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, Gmina D. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji podnosząc zarzuty naruszenia: – art. 7 i art. 77 Kpa poprzez bezzasadne przyjęcie, że to Gmina jest inwestorem robót budowlanych związanych z budową przedmiotowego obiektu mostowego; – art. 6 i art. 8 Kpa; – art. 83 ust. 1 Prawa budowlanego poprzez bezzasadne nałożenie obowiązków na Gminę, która nie jest właścicielem ani posiadaczem przedmiotowego mostu, czy też drogi, w ciągu której znajduje się ww. most, a nadto Gmina nie była inwestorem robót budowlanych związanych z budową mostu, czy też drogi; – art. 138 § 1 pkt 1 Kpa. W odpowiedzi na skargę WINB wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270, ze zm.), zwanej dalej "Ppsa", sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. W odniesieniu do interpretacji pojęcia "rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania", należy zauważyć, że praktyka sądowa opowiada się za szerokim rozumieniem, wychodząc poza tradycyjne rozumienie prejudycjalności postępowania, np. w przypadku podjęcia stosowanej uchwały przez NSA lub wystąpienia do TK z pytaniem prawnym (por. postanowienia NSA: z dnia 26 sierpnia 2009 r. sygn. akt I FZ 248/09 z dnia 20 maja 2008 r., sygn. akt II FZ 200/08; M. Niezgódka-Medek w uwadze 3 do art. 125 p.p.s.a. [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Zakamycze, 2006). W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że zawieszenie postępowania sądowego powinno być uzasadnione względami celowościowymi, sprawiedliwości, jak również ekonomiki procesowej, przy czym celowość zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. powinna być analizowana z punktu widzenia wystąpienia w przyszłości ewentualnej konieczności uruchomienia nadzwyczajnych środków wzruszania rozstrzygnięć ostatecznych, np. przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego lub stwierdzenia nieważności decyzji (por. postanowienie NSA z dnia 13 czerwca 2008 r., sygn. akt I FZ 221/08). Sądowi z urzędu wiadomo, że wyrokiem z dnia 4 marca 2015 r. sygn. II SA/Ke 81/15, tut. Sąd uchylił decyzję Kolegium z dnia 17 grudnia 2014 r. W uzasadnieniu wyroku z dnia 4 marca 2015 r. Sąd nie odnosił się do zasadniczej kwestii będącej przedmiotem sporu, a mianowicie czy Gmina D. była inwestorem przedmiotowego obiektu mostowego, uznając rozstrzyganie tej kwestii za przedwczesne. Powodem uchylenia decyzji z dnia 17 grudnia 2014 r. było to, że organ odwoławczy nie wskazał, czy i jakie przepisy postępowania zostały naruszone przez organ I instancji. Wręcz przeciwnie, z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika wprost, że organ odwoławczy dopatrzył się uchybienia przepisom prawa materialnego, gdyż jego zdaniem zastosowanie w sprawie winien mieć art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego z 1994 roku, nie zaś art. 40 Prawa budowlanego z 1974 roku. Ponadto organ odwoławczy nie wskazał żadnych okoliczności, które winny zostać wyjaśnione w ponownie prowadzonym postępowaniu. Wyrok powyższy jest nieprawomocny, ponieważ WINB wniósł od niego skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Tym niemniej na skutek wydania tego wyroku wstrzymaniu uległo wykonanie decyzji z dnia 17 grudnia 2014 r., do chwili uprawomocnienia się orzeczenia. Nadal więc w obrocie prawnym funkcjonuje nieostateczna decyzja PINB z dnia 10 listopada 2014 r. nakazująca Gminie D., na podstawie art. 40 Prawa budowlanego z 1974 roku w zw. z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 roku, umocnienie przyczółków mostu nad rzeką N. usytuowanego na drodze wewnętrznej na działkach nr ew. 101/1 i 101/2 we wsi B., gm. D., w sposób uniemożliwiający podmywanie (słupów betonowych) oraz uzupełnienie ubytków w nawierzchni drogi przy zjazdach z mostu, a nadto uzyskanie pozwolenia na użytkowanie mostu zgodnie z art. 42 Prawa budowlanego z 1974 roku. Jednocześnie w obrocie prawnym funkcjonuje zaskarżona w niniejszej sprawie ostateczna decyzja WINB, utrzymująca w mocy decyzję PINB z dnia 14 stycznia 2015 r. nakładającą na Gminę D. identyczny obowiązek, tyle że w trybie art. 66 Prawa budowlanego z 1994 roku i bez wymogu uzyskania pozwolenia na użytkowanie. W świetle powyższego nie ulega wątpliwości, że rozstrzygnięcie Naczelnego Sądu Administracyjnego w przedmiocie wyroku tut. Sądu z dnia 4 marca 2015 r. będzie miało wpływ na losy decyzji uchylonej tym wyrokiem, a w konsekwencji na postępowanie będące przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie. Należy przy tym podkreślić, że moc wiążąca wyroku, określona w art. 170 Ppsa, oznacza, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Zatem w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana kwestia, nie może być już ona ponownie badana. Istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu wyraża się bowiem w tym, że także inne sądy i inne organy państwowe, a w wypadkach przewidzianych w ustawie także inne osoby, muszą brać pod uwagę fakt istnienia i treść prawomocnego orzeczenia sądu. Skutkiem mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia jest to, że przesądzenie we wcześniejszym wyroku kwestii o charakterze prejudycjalnym oznacza, że w postępowaniu późniejszym ta kwestia nie może być już w ogóle badana (por. wyrok NSA z dnia 6 marca 2008 r., sygn. akt II OSK 152/07). Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 Ppsa.