II SA/Ke 362/17

WyrokWSA w Kielcach2017-08-31

Skład orzekający: Dorota Pędziwilk-Moskal, Krzysztof Armański, Agnieszka Banach

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odbycie szkolenia redukującego punkty karne po przekroczeniu limitu 24 punktów, ale przed wydaniem decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, może stanowić podstawę do uchylenia tej decyzji?
Ratio decidendi
Odbycie szkolenia redukującego punkty karne po przekroczeniu limitu 24 punktów, ale przed wydaniem decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, nie może stanowić podstawy do uchylenia tej decyzji, jeśli przekroczenie limitu nastąpiło przed rozpoczęciem szkolenia. Przepisy prawa, w tym rozporządzenie wykonawcze, jasno wskazują, że szkolenie nie zmniejsza liczby punktów, jeśli suma punktów przekroczyła lub przekroczyłaby 24 przed jego rozpoczęciem. Decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy w takim przypadku ma charakter związany.
Stan faktyczny
Starosta wydał decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy B. D. z powodu przekroczenia 24 punktów karnych, uzyskanych w okresie od maja do grudnia 2016 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. B. D. wniósł skargę, argumentując, że odbył szkolenie redukujące punkty karne przed doręczeniem decyzji. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że szkolenie zostało odbyte po przekroczeniu limitu punktów.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Armański, Asesor WSA Agnieszka Banach, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi A. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 20 kwietnia 2017r. znak: [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy oddala skargę. Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania B. D., utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Starosty z dnia [...] wydaną w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy. Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Wnioskiem z dnia 29.12.2016r. Komendant Wojewódzki Policji zwrócił się do Starosty o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami w ramach posiadanych uprawnień wobec B. D., wskazując że kierowca ten w okresie od dnia 27.05.2016r. do dnia 21.12.2016r. dopuścił się wielokrotnego naruszenia przepisów ruchu drogowego uzyskując łącznie 27 punktów karnych. Mając na uwadze powyższe, decyzją z dnia [...] Starosta, po rozpatrzeniu sprawy B. D., dotyczącej przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy z dnia 20.06.1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012r. poz. 1137 ze zm.), zatrzymał B. D. prawo jazdy kategorii T,C+E,B+E,C,B ,dokument nr: 03007062609, druk nr: 01477697, wydane dnia 14.06.2013r. przez Starostę– do czasu uzyskania pozytywnego wyniku egzaminu państwowego sprawdzającego kwalifikacje. W podstawie prawnej powołano art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20.03.2015r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015r. poz. 541). Odwołanie od ww. decyzji wniósł B. D., wskazując na brak podstaw faktycznych i prawnych do zatrzymania jego prawa jazdy, gdyż przed doręczeniem tego rozstrzygnięcia odbył szkolenie, o którym mowa w art. 130 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego, co potwierdza przedstawione w załączeniu zaświadczenie z dnia 24.01.2017r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, utrzymując w mocy zakwestionowane rozstrzygnięcie, podzieliło w całości ustalenia faktycznie i argumentację prawną powołane przez organ I instancji. Organ podkreślił, że wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 29.12.2016r. został sporządzony na podstawie wpisów ostatecznych, które dokonuje się w wypadku, jeżeli naruszenie zostało stwierdzone prawomocnym: wyrokiem sądu, postanowieniem sądu o warunkowym umorzeniu postępowania, mandatem karnym albo orzeczeniem organu orzekającego w sprawie o naruszenie w postępowaniu dyscyplinarnym (§ 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25.04.2012r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego, Dz. U. z 2012r. poz. 488). Z kolei zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych przy liczeniu limitu 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, należy uwzględniać czas jednego roku, jaki upłynął od każdego z zaistniałych przypadków wykroczenia do popełnienia kolejnego, powodującego jego przekroczenie. W niniejszej sprawie okres jednego roku objął termin od dnia popełnienia pierwszego naruszenia, tj. od dnia 27.05.2016r. do dnia 27.05.2017r. – przed upływem którego B. D. uzyskał łącznie 27 punktów karnych. Zgodnie z przepisami ustawy Prawo o ruchu drogowym, naruszenie przepisów ruchu drogowego, za które kierowca uzyskał więcej niż 24 punkty karne, jest równoznaczne z uznaniem, że nie posiada on odpowiednich kwalifikacji do prowadzenia pojazdów mechanicznych, a tym samym, że stwarza zagrożenie dla innych użytkowników dróg. W związku z powyższym, ustawodawca nałożył na organ wydający uprawnienia do kierowania pojazdami obowiązek zatrzymania kierowcy dokumentu prawa jazdy – o czym prawidłowo rozstrzygnął Starosta Sandomierski. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wniósł B. D., domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji – wobec nieprawidłowego stwierdzenia, że przekroczył dopuszczalny limit punktów karnych. Przed doręczeniem decyzji skarżący odbył bowiem szkolenie w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w Tarnobrzegu – wobec czego brak było podstaw do zastosowania środka administracyjnoprawnego zatrzymania prawa jazdy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zakwestionowanego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017r. poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji o zatrzymaniu B. D. prawa jazdy – z uwagi na przekroczenie 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy z dnia 20.06.1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012r. poz. 1137 ze zm.), zwanej dalej P.r.d. Podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 20.03.2015r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015r. poz. 541), zwanej dalej ustawą nowelizującą. Jak wynika z art. 7 ust. 1 pkt 5 tej ustawy do dnia 3.06.2018r. starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem w przypadku przekroczenia liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 P.r.d. Z kolei stosownie do tego ostatniego przepisu, Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, przy czym określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do wspomnianej ewidencji. Ustawodawca wskazuje zarazem w art. 130 ust. 2 P.r.d., że punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego wpisane do ewidencji usuwa się po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty lub w przypadku kierowców, o których mowa w art. 140 ust. 1 pkt 3 P.r.d. – 20 punktów. Ponadto w myśl art. 130 ust. 3 P.r.d. kierowca wpisany do ewidencji, o jakiej mowa w art. 130 ust. 1 P.r.d., może na własny koszt uczestniczyć w szkoleniu, którego odbycie spowoduje zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Nie dotyczy to kierowcy w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy. Powyższe uregulowanie uszczegółowione zostało w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25.04.2012r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. z 2012r. poz. 488), zwanego dalej rozporządzeniem. Stosownie do § 6 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia organ prowadzący ewidencję usuwa z niej punkty przypisane na podstawie wpisu ostatecznego w razie odbycia szkolenia, o jakim mowa w art. 130 ust. 3 P.r.d., z zastrzeżeniem § 8 ust. 4-6. Jak wynika z kolei z § 8 ust. 4 rozporządzenia, kierowcy wpisanemu do ewidencji po przedstawieniu przez niego zaświadczenia o odbyciu szkolenia lub otrzymaniu tego zaświadczenia od dyrektora wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego, właściwy dla miejsca zamieszkania ewidencjonowanego komendant wojewódzki Policji zmniejsza o 6 liczbę posiadanych punktów, odejmując je według kolejności wpisów, począwszy od wpisu odpowiadającego naruszeniu popełnionemu z datą najwcześniejszą, z zastrzeżeniem § 8 ust. 5 i 6 tego rozporządzenia. Odnosząc się do argumentacji skarżącego o odbyciu szkolenia w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego wskazać należy, iż stosownie do § 8 ust. 6 rozporządzenia odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i podlegających wpisowi tymczasowemu przekroczyła lub przekroczyłaby 24. Z akt sprawy niniejszej wynika, że wnioskiem z dnia 29.12.2016r. (k. 2) Komendant Wojewódzki Policji zwrócił się do Starosty o sprawdzenie kwalifikacji B. D., gdyż uzyskał on łącznie 27 punktów za naruszenie przepisów o ruchu drogowym. W uzasadnieniu tego pisma zostało przedstawione szczegółowe wyliczenie naruszeń przepisów ruchu drogowego, jakich w okresie od dnia 27.05.2016r. do dnia 21.12.2016r dopuścił się skarżący, to jest: 1. w dniu 27.05.2016r., przekroczenie prędkości od 31 do 40 km/h - 6 pkt, 2. w dniu 6.07.2016r. w niestosowanie się do znaku P-4 linia podwójna ciągła - 5 pkt, 3. w dniu 9.08.2016r. w, przekroczenie prędkości od 31 do 40 km/h - 6 pkt, 4. w dniu 22.09.2016r. spowodowanie zagrożenia bezpieczeństwa ruchu drogowego - kolizja drogowa - 6 pkt, 5. w dniu 21.12.2016r., kierowanie pojazdem bez wymaganych dokumentów - 0 pkt, przekroczenie prędkości od 21 do 30 km/h - 4 pkt. Podkreślić należy, że liczba punktów za naruszenie przepisów w ruchu drogowym, obliczona przez Komendanta Wojewódzkiego Policji jako organ prowadzący ewidencję w myśl art. 130 ust. 1 P.r.d. w zw. z § 3 ust. 1 rozporządzenia, była wiążąca dla Starosty w ramach kontrolowanego postępowania. Organ administracji publicznej nie dysponuje bowiem samodzielną kompetencją do ustalania liczby punktów karnych (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 9.08.2013r. o sygn. akt I OSK 855/12, z dnia 7.02.2017r. o sygn. akt I OSK 777/15, dostępne w internetowej bazie orzeczniczej Naczelnego Sądu Administracyjnego). W rozpoznawanej sprawie skarżący nie kwestionował w toku postępowania, by którekolwiek z wyszczególnionych wyżej zdarzeń nie miało miejsca, bądź podejmował starania mające na celu skorygowanie ewentualnych nieprawidłowych wpisów w ewidencji. Jak wynika z akt sprawy skarżący w okresie od dnia 27.05.2016r. do dnia 21.12.2016r. uzyskał łącznie 27 punktów za naruszenie przepisów w ruchu drogowym. Przekroczył wobec tego limit 24 punktów, ustalony w art. 130 ust. 2 P.r.d. i art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy nowelizującej. Skarżący wywodzi jednak, że liczba 27 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego jest nieprawidłowa, gdyż nie uwzględnia faktu odbycia w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego szkolenia, o którym mowa w art. 130 ust. 1 P.r.d. Przedstawioną w powyższym zakresie argumentację skarżącego należy uznać za nietrafną. Mianowicie, skarżący odbył powyższe szkolenie dopiero w dniu 24.01.2017r., podczas gdy przekroczenie ustawowego progu 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego miało miejsce miesiąc wcześniej, to jest w dniu 21.12.2016r. W tym bowiem dniu skarżący uzyskał 4 punkty, podlegające doliczeniu do wcześniejszych 23 punktów. Tym samym, w myśl § 8 ust. 6 rozporządzenia, szkolenie z dnia 24.01.2017r. odbyte zostało przez skarżącego już po przekroczeniu 24 punktów i jako takie nie umniejsza liczby punktów. Podobne stanowisko zostało zaprezentowane przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28.06.2016r., sygn. akt I OSK 2342/14, dostępnym j.w. W tych okolicznościach, trafnie organy obu instancji przyjęły, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy zastosowanie powinien znaleźć art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy nowelizującej. Należy zauważyć, że w przepisie tym ustawodawca stwierdza kategorycznie, że starosta wydaje decyzję "w przypadku przekroczenia liczby 24 punktów". Rozstrzygnięcie podejmowane w tym trybie ma zatem charakter związany, co oznacza że organy administracji publicznej nie dysponują luzem decyzyjnym w tym zakresie. W konsekwencji samo przekroczenie liczby 24 punktów obliguje organ do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, przy czym brzmienie przytoczonego przepisu nie wskazuje, by następcze odbycie szkolenia dezaktualizowało wspomniany obowiązek. W tym stanie rzeczy, ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło