II SA/Ke 51/22

PostanowienieWSA w Kielcach2022-02-18

Skład orzekający: Sędzia WSA Krzysztof Armański

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pismo organu pierwszej instancji informujące o negatywnym rozpatrzeniu wniosku o przyznanie środków na podjęcie działalności gospodarczej, złożonego na podstawie ustawy o rehabilitacji, stanowi decyzję administracyjną, od której można wnieść skargę do sądu administracyjnego bez wyczerpania środków zaskarżenia?
Ratio decidendi
Pismo organu pierwszej instancji informujące o negatywnym rozpatrzeniu wniosku o przyznanie środków na podjęcie działalności gospodarczej, mimo braku formalnego nazwania go 'decyzją administracyjną', ma charakter takiej decyzji. W związku z tym, aby skarga do sądu administracyjnego była dopuszczalna, strona musi wyczerpać środki zaskarżenia przewidziane w Kodeksie postępowania administracyjnego, w tym złożyć odwołanie do organu wyższego stopnia. Niespełnienie tego wymogu skutkuje odrzuceniem skargi.
Stan faktyczny
Starosta odmówił A. F. przyznania środków na podjęcie działalności gospodarczej z PFRON, informując o tym w piśmie. A. F. złożyła 'protest przedsądowy', domagając się ponownej oceny wniosku. Starosta podtrzymał negatywne stanowisko. Następnie A. F. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na pismo Starosty. Sąd uznał, że pismo to ma charakter decyzji administracyjnej, a strona nie wyczerpała środków zaskarżenia, w związku z czym skargę odrzucił.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krzysztof Armański po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. F. na akt Starosty [...] z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy przyznania środków na podjęcie działalności gospodarczej p o s t a n a w i a : odrzucić skargę. Pismem z dnia [...] Starosta [...] poinformował A. F. o negatywnym rozpatrzeniu jej wniosku z dnia 10 września 2021 r., złożonego na podstawie art. 12a ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (obecnie t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 573), zwanej dalej "u.r.z.s.", o przyznanie jednorazowych środków na podjęcie działalności gospodarczej z Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. W uzasadnieniu pisma podniesiono, że przy rozpatrywaniu wniosku wzięto pod uwagę treść § 5 pkt 5 rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 12 grudnia 2018 r. w sprawie przyznania osobie niepełnosprawnej środków na podjęcie działalności gospodarczej, rolniczej albo działalności w formie spółdzielni socjalnej (Dz.U. z 2018 r. poz. 2342), dalej też jako "rozporządzenie z dnia 12 grudnia 2018r.", a negatywne rozpatrzenie wniosku wynikało z niespełnienia przez wnioskodawczynię warunków uruchomienia działalności gospodarczej. A. F. w piśmie z dnia 20 października 2021 r. wystosowała do Starosty [...] "protest przedsądowy", podnosząc w nim że ocena wniosku wyrażona w piśmie z 8 października 2021 r. zawiera szereg nieprawidłowości o charakterze merytorycznym i proceduralnym. Wniosła o unieważnienie decyzji, oczekując ponownej oceny wniosku. Starosta [...] w piśmie z 18 listopada 2021 r., skierowanym do A. F., stwierdził że po ponownej szczegółowej analizie zgromadzonych dokumentów podtrzymuje negatywne stanowisko odnośnie rozpatrzenia złożonego wniosku. W tej sytuacji A. F. wniosła do tut. Sądu skargę na pismo z dnia [...] "wraz z wyjaśnieniem z dnia 18 listopada 2021 r. (...) w zakresie merytorycznych i formalnych kryteriów oceny". W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Pokreślić trzeba, że przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 24 maja 2012 r. w sprawie o sygn. II GPS 1/12 stwierdził, że: "Negatywne rozpatrzenie wniosku o udzielenie osobie niepełnosprawnej, bezrobotnej, jednorazowych środków z Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych na podjęcie działalności gospodarczej, na podstawie art. 12a ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (tekst jedn. Dz.U. z 2008 r. Nr 14, poz. 92 ze zm.) w trybie przewidzianym w rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 17 października 2007 r. w sprawie przyznania osobie niepełnosprawnej środków na podjęcie działalności gospodarczej, rolniczej albo na wniesienie wkładu do spółdzielni socjalnej (Dz.U. Nr 194, poz. 1403 ze zm.) następuje w formie decyzji administracyjnej". Dokonane od czasu podjęcia tej uchwały zmiany legislacyjne, w tym zastąpienie wskazanego w treści uchwały rozporządzenia z dnia 17 października 2007 r. powołanym wyżej rozporządzeniem z dnia 12 grudnia 2018 r., nie wpływa w ocenie Sądu na aktualność stanowiska wyrażonego w tej uchwale. W dalszym ciągu, tak jak to było dotychczas, zgodnie z § 6 ust. 1 i 2 rozporządzenia z dnia 12 grudnia 2018 r. Starosta pisemnie informuje wnioskodawcę o sposobie rozpatrzenia wniosku przeznaczonego do realizacji na dany rok, a w przypadku negatywnego rozpatrzenia wniosku starosta sporządza uzasadnienie, przy czym rozpatrując wniosek bierze pod uwagę określone przesłanki, wskazane w § 5 ust. 5 rozporządzenia. Jak podkreślił NSA w powołanej wyżej uchwale, skoro u.r.z.s. nie określa formy, w jakiej ma być podjęte rozstrzygnięcie w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia, o którym mowa w art. 12a ust. 1 tej ustawy, to należy przyjąć, iż właściwą formą jest decyzja administracyjna. Tezę tę wspiera ustawowe odesłanie do K.p.a. w sprawach nieuregulowanych w ustawie (art. 66 ustawy). Posłużenie się zaś przez prawodawcę innym określeniem niż "decyzja administracyjna" (np. - tak jak w analizowanej sprawie - pozytywne/negatywne rozpatrzenie wniosku) nie pozbawia aktu cech decyzji administracyjnej. W świetle powyższych rozważań zaskarżone w niniejszym przypadku pismo z dnia [...], wystosowane do skarżącej w wyniku rozpatrzenia wniosku złożonego na podstawie art. 12a u.r.z.s., winno być rozpatrywane w kategoriach decyzji administracyjnej, będącej de facto rozstrzygnięciem organu I instancji. W przypadku zaś skargi na decyzję administracyjną, jej wniesienie dopuszczalne jest wówczas, gdy został wyczerpany tryb przewidziany w art. 127 § 1 i 2 K.p.a., to znaczy doszło do złożenia odwołania od decyzji wydanej w I instancji do organu administracji publicznej wyższego stopnia. W niniejszym przypadku taki tryb odwoławczy nie został wyczerpany. Za takowe nie można uznać w szczególności wyrażenia przez Starostę (a więc ten sam organ) stanowiska w piśmie z 18 listopada 2021 r., na skutek zapoznania się z pismem skarżącej z dnia 20 października 2021r., zatytułowanym jako "protest przedsądowy". Pismo to winno zostać rozważone w kategoriach odwołania, którego rozpoznanie (jeśli oczywiście spełni wymogi ustawowe) leży w kompetencji właściwego organu wyższego stopnia. W tej sytuacji należało uznać, że z powodu wniesienia skargi od decyzji wydanej w pierwszej instancji, zaistniały podstawy do jej odrzucenia. Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli wniesienie skargi jest niedopuszczalne z innych przyczyn niż wymienione w art. 58 § 1 pkt 1-5 p.p.s.a. (por. też postanowienie WSA w Gliwicach z 26 stycznia 2017 r., sygn. IV SA/Gl 632/16, postanowienie WSA w Gdańsku z 18 września 2014 r., sygn. I SA/Gd 1093/14).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło