II SA/Ke 518/16

WyrokWSA w Kielcach2017-05-04

Skład orzekający: Beata Ziomek, Magdalena Chraniuk-Stępniak, Krzysztof Armański

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo zapewnił udział społeczeństwa w postępowaniu o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w szczególności poprzez należyte informowanie o istotnych dokumentach i możliwości składania uwag?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej naruszył przepisy dotyczące zapewnienia udziału społeczeństwa w postępowaniu o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, nie podając do publicznej wiadomości informacji o uzupełnieniu raportu oraz o postanowieniu Dyrektora RDOŚ. Brak należytego informowania społeczeństwa i strony postępowania o istotnych dokumentach i możliwości składania uwag stanowi naruszenie przepisów prawa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy P. ustalającą środowiskowe uwarunkowania dla budowy stacji paliw i motelu. Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów ustawy środowiskowej i Kpa, w szczególności w zakresie zapewnienia udziału społeczeństwa i stron w postępowaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz P. P. kwotę 200 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Ziomek, Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak (spr.), Sędzia WSA Krzysztof Armański, Protokolant Joanna Nowak, po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2017 r. na rozprawie sprawy ze skargi P. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 18 kwietnia 2016 r., znak: [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz P. P. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia 18 kwietnia 2016 r. znak: [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania P. P., utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy P. z dnia 18 marca 2013 r., znak: [...] ustalającą środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji paliw ciekłych i gazowych, obiektu usługowego z kasą, zapleczem technicznym, myjnią samochodową, parkingami oraz motelu z możliwością prowadzenia usług turystycznych na działkach nr ewid. 385/1, 386, 387, 388, 389, 390, 391 i 457/1 obręb S., gm. P.. W uzasadnieniu organ II instancji przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy. Wnioskiem dnia 12 września 2011 r. Gospodarstwo Rybackie "W." Sp. z o.o. z siedzibą w B. wystąpiło o ustalenie środowiskowych uwarunkowań dla ww. przedsięwzięcia. Po rozpatrzeniu wniosku organ I instancji wydał opisaną na wstępie decyzję z dnia 18 marca 2013 r. Odwołanie od tej decyzji wniesione przez P. P. poskutkowało wydaniem przez Kolegium decyzji z dnia 19 lipca 2013 r., którą uchylono zaskarżoną decyzję i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia, z poleceniem przeprowadzenia postępowania dowodowego w niezbędnym zakresie. Z akt sprawy wynika, że wyrokiem z dnia 21 listopada 2013 r., sygn. II SA/Ke 828/13 WSA w Kielcach, uwzględniając skargę P. P., uchylił ww. decyzję Kolegium, wskazując na konieczność ustalenia obszaru oddziaływania inwestycji w aspekcie art. 28 Kpa. Wyrokiem z dnia 10 listopada 2015 r. sygn. II OSK 636/14, NSA oddalił skargę kasacyjną organu od wyroku Sądu pierwszej instancji. W odwołaniu P. P. zarzucił organowi I instancji naruszenie art. 21, art. 39, art. 43, art. 36, art. 62, art. 66 i art. 71 Ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko ("ustawy środowiskowej") oraz art. 98, art. 10 § 1, art. 11 i art. 75 Kpa. Kolegium rozpatrując ponownie odwołanie wyjaśniło, że postanowieniem z dnia 12 grudnia 2011 r. organ I instancji zobowiązał inwestora do przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz ustalił zakres raportu. Informację o tym umieszczono na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy P. i w Biuletynie Informacji Publicznej (BIP). Po jego sporządzeniu, organ poinformował strony o możliwości zapoznania się z raportem i jego aneksem, o czym poinformowano poprzez ogłoszenie na tablicy ogłoszeń UG P., BIP i na tablicy ogłoszeń w S., w pobliżu miejsca planowanej inwestycji. Następnie, w trybie art. 77 ustawy środowiskowej, organ zwrócił się do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (RDOŚ) i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego (PPIS) o uzgodnienie realizacji ww. przedsięwzięcia, o czym poinformowano jw. Brak opinii PPIS uznano w myśl art. 78 ust. 4 za brak zastrzeżeń. Dyrektor RDOŚ nakazał natomiast w piśmie z dnia 22 maja 2012 r. uzupełnić raport i odnieść się do zgłoszonych uwag, m.in. P. P.. Inwestor wykonał ten obowiązek w dniu 3 września 2012 r. Wówczas, postanowieniem z dnia 11 stycznia 2013 r. Dyrektor RDOŚ uzgodnił realizację i określił środowiskowe warunki realizacji ww. przedsięwzięcia. Organ ustalił, że planowana stacja paliw pracować będzie w systemie ciągłym (całodobowo 7 dni w tygodniu). Przedsięwzięcie należy do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, dla których przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko może być wymagane, tj. przedsięwzięć, o których mowa w art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy środowiskowej, wymienionych w § 3 ust. 1 pkt 35 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Teren inwestycji położony jest w całości w obrębie Obszaru Natura 2000 "Ostoja [...] oraz [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu. Organ wskazał, że najbliższymi obszarami chronionymi akustycznie są tereny zabudowy zagrodowej i domu opieki społecznej, w odległości około 175 m i dalej od stałych punktowych źródeł hałasu. Dalej odniósł się do podniesionej w odwołaniu kwestii naruszenia stosunków wodnych, stwierdzając w konkluzji, że do takiego naruszenia nie dojdzie. Odniósł się również szeroko do kwestii emisji hałasu i zanieczyszczeń środowiska, stwierdzając, że realizacja inwestycji nie pogorszy znacząco obecnego stanu klimatu akustycznego. Wskazano, że tło akustyczne kształtowane jest głownie przez istniejący układ komunikacyjny i zabudowę zagrodową. Co do emisji zanieczyszczeń stwierdzono, że przedsięwzięcie ze względu na zastosowane technologie i przyjęty maksymalny obrót paliwami nie będzie miało ponadnormatywnego wpływu na jakość powietrza. Odnosząc się do kwestii chronionych gatunków zwierząt, organ wyjaśnił, że przedsięwzięcie nie będzie w sposób istotny na nie oddziaływać i nie będzie miało negatywnego wpływu na stan zachowania ich populacji. Przedsięwzięcie nie spowoduje naruszenia zakazu obowiązującego w [...] Obszarze Chronionego Krajobrazu, tj. likwidowania i niszczenia zadrzewień śródpolnych, przydrożnych i nadwodnych stosownie do Rozporządzenia Wojewody z dnia 14 lipca 2005 r. nr [...] w sprawie obszarów chronionego krajobrazu, ponieważ nie dojdzie do zniszczenia (wycinki drzew). Nie nastąpi również zmiana stosunków wodnych z punktu widzenia środowiska przyrodniczego. Zdaniem organu analiza informacji zawartych w raporcie i jego uzupełnieniach pozwala na stwierdzenie, że planowane przedsięwzięcie nie będzie znacząco negatywnie oddziaływać na cele ochrony obszaru Natura 2000, w szczególności na stan siedlisk przyrodniczych, siedlisk gatunków roślin i zwierząt, gatunków obszaru oraz integralność obszaru Natura 2000 i jego powiązania z innymi obszarami. Z uwagi na stosunkowo niewielki teren zajęty pod inwestycję, planowane przedsięwzięcie nie zakłóci funkcjonowania Korytarza Ekologicznego Doliny N. (lokalizacja inwestycji tylko częściowo będzie znajdować się w jego obszarze). Organ ocenił analizy zawarte w raporcie jako poprawne i wystarczająco uzasadnione. Analiza przedmiotowego przedsięwzięcia w odniesieniu do poszczególnych komponentów środowiska, rozwiązań techniczno-organizacyjnych i przewidzianych zabezpieczeń omówionych w raporcie i uwzględnionych w postanowieniu organu uzgadniającego, pozwala przyjąć, że użytkowanie obiektu nie będzie wpływać negatywnie na środowisko gruntowo-wodne oraz powodować przekroczenia standardów jakości środowiska poza terenem, do którego inwestor ma tytuł prawny i nie powinno powodować znaczącego negatywnego wpływu na środowisko przyrodnicze. Odpowiadając na zarzuty niezgodności zamierzenia inwestycyjnego z programem Ochrony powietrza dla Powiatu B. na lata 2008-2011 z perspektywą do roku 2015 oraz projektem założeń Programu na kolejne lata, organ wyjaśni, że ww. program nie zawiera szczegółowych rozwiązań w zakresie lokalizacji inwestycji tego typu, wymagań technicznych, czy też w zakresie ochrony środowiska. Na koniec Kolegium nie zgodziło się z zarzutem naruszenia zasady czynnego udziału stron w postepowaniu, stosownie bowiem do treści art. 33 ustawy środowiskowej organ I instancji podał do publicznej wiadomości informacje dotyczące przedmiotowego postępowania. Organ ten nie mógł również naruszyć przepisów art. 39-43 ww. ustawy, ponieważ ich nie stosował. Przepisy te regulują bowiem udział społeczeństwa w opracowywaniu dokumentów, a nie w podejmowaniu decyzji. Zdaniem Kolegium organ I instancji przekonująco wyjaśnił powody odmowy przeprowadzenia rozprawy dla społeczeństwa. Szczegółowość zastrzeżeń autora odwołania i ich ilość uzasadniała przesłanie ich bezpośrednio inwestorowi w celu ustosunkowania się, co też nastąpiło. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach P. P. zarzucił powyższemu rozstrzygnięciu naruszenie: – art. 21 ustawy środowiskowej poprzez nieopublikowanie w publicznie dostępnych wykazach informacji o opiniach, postanowieniach Dyrektora RDOŚ w przedmiocie oceny raportu, uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia i zmian do raportu; – art. 39, art. 42 i art. 43 ustawy środowiskowej poprzez niepodanie do publicznej wiadomości informacji o możliwości zapoznania się z niezbędną dokumentacją sprawy oraz o miejscu jej wyłożenia, niepodanie do wiadomości decyzji i uzgodnienia Dyrektora RDOŚ, nierozpatrzenie uwag i wniosków zgłaszanych w toku postępowania; – art. 36 ustawy środowiskowej poprzez nieprzeprowadzenie rozprawy; – art. 62 ustawy środowiskowej poprzez nieprawidłową i niepełną ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, m.in. pominięcie dowodu z opinii biegłego; – art. 66 ustawy środowiskowej poprzez oparcie rozstrzygnięcia na niepełnym i nienależycie opracowanym raporcie; – art. 71 ust. 2 ustawy środowiskowej poprzez nienależyte określenie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia; – art. 9 ustawy środowiskowej poprzez niezapewnienie możliwości udziału społeczeństwa w postępowaniu; – art. 10 § 1 Kpa poprzez niezapewnienie stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania, na skutek zaniechania obwieszczeń dotyczących wydawanych w sprawie postanowień oraz uniemożliwienie wypowiedzenia się przez strony co do zebranych dowodów i materiałów, nadto pominięcie skarżącego jako strony postępowania; – art. 11 Kpa poprzez zaniechanie udzielania wyjaśnień zasadności przesłanek, którymi kierował się organ załatwiając sprawę; – art. 49 Kpa poprzez niedokonywanie obwieszczeń; – art. 75 § 1 Kpa poprzez pominięcie wniosków dowodowych stron, nieustosunkowanie się do tych wniosków w toku postępowania i w uzasadnieniu decyzji. W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów. W uzasadnieniu skargi jej autor wskazał, że ostatnim przed informacją o wydaniu zaskarżonej decyzji komunikatem w BIP była informacja o wszczęciu postępowania, opublikowania w dniu 27 marca 2012 r. Po tej dacie organ nie zamieścił informacji o jakichkolwiek uzgodnieniach, opiniach, zmianach lub uzupełnieniach raportu. Informacje takie nie były również publikowane w jakikolwiek inny sposób. Skarżący wskazał również na naruszenie art. 69 ust. 3 w zw. z art. 68 ustawy środowiskowej, które to przepisy wymagają dla zmiany zakresu raportu wydania postanowienia z konsekwencjami w zakresie ogłoszeń wynikającymi z art. 21 cyt. ustawy. W uzasadnieniu skargi podniesiono ponadto zarzut naruszenia obowiązku wynikającego z art. 37 ustawy środowiskowej, tj. rozpatrzenia uwag i wniosków stron. Kolegium zarzucono niewypowiedzenie się w zakresie tego zarzutu. Brak omówienia tych uwag w uzasadnieniu decyzji i jedynie odesłanie do treści nieopublikowanego uzgodnienia oraz sentencji decyzji uniemożliwia zdaniem skarżącego ocenę, które wnioski zostały uwzględnione. Zdaniem skarżącego Kolegium ograniczyło się do obszernego zacytowania całych fragmentów raportu, zamiast zweryfikowania jego zapisów. Według raportu nie przewiduje się prac związanych z karczowaniem zadrzewień, tymczasem inwestor już prowadzi prace obejmujące całkowite wykarczowania i tym samym zniszczenie siedlisk zwierząt. Uzasadniając zarzut naruszenia art. 10 § 1 Kpa skarżący wskazał w szczególności na brak publikacji uzgodnienia Dyrektora RDOŚ z dnia 11 stycznia 2013 r., uzupełnienia do raportu z dnia 3 września 2012 r. oraz informacji o możliwości zapoznania się z aktami sprawy przed wydaniem decyzji. W kontekście zarzutu naruszenia art. 39 ustawy środowiskowej skarżący podniósł, że żaden przepis tej ustawy nie pozwala na wyłączenie z pojęcia dokumentów, przy opracowaniu których należy zapewnić udział społeczeństwa, raportu, uzgodnień i stanowisk. Zdaniem skarżącego z uwagi na skomplikowany charakter inwestycji wynikający z zakresu i wielopłaszczyznowości ingerencji w środowisko, konieczne było w niniejszej sprawie przeprowadzenie rozprawy administracyjnej, o co wnioskowano pismem z dnia 11 kwietnia 2012 r. Rozprawa miała przyczynić się do wyjaśnienia i ewentualnego uzgodnienia interesów inwestora i społeczeństwa, miała wyjaśnić granice i określić stopień oddziaływania inwestycji, który tylko wg organu nie jest znaczący. Na koniec skarżący podniósł, że wszystkie wartości teoretycznych pomiarów hałasu wskazują na wzrost hałasu, niezależnie od tego, że pomiary mają wskazywać wzrost w granicach dopuszczalnych norm. Raport nie zawiera jednak analizy z uwzględnieniem tła komunikacyjnego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W piśmie procesowym z dnia 3 kwietnia 2017 r. skarżący wniósł o dopuszczenie jako dowodu w sprawie załączonego opracowania sporządzonego przez firmę E. J. M., obejmującego analizę zagadnień merytorycznych zawartych w raporcie. Na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2017 r. Sąd postanowił na podstawie art. 106 § 3 Ppsa dopuścić dowód z ww. opracowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1, art. 2 i art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej "Ppsa", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania jeżeli miało lub mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 Ppsa). Wychodząc z tak zakreślonych granic kognicji Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa). Postępowanie administracyjne, w wyniku którego wydana została zaskarżona decyzja dotyczyło określenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji paliw ciekłych i gazowych, obiektu usługowego z kasą, zapleczem technicznym, myjnią samochodową, parkingami oraz motelu z możliwością prowadzenia usług turystycznych. Materialnoprawną podstawę działania organów stanowiły przepisy Ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2008 r., Nr 199, poz. 1227 ze zm.), dalej "ustawa środowiskowa", a ponadto przepisy Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. Nr 213, poz. 1397), na podstawie których, uwzględniając parametry planowanego przedsięwzięcia, zaliczono je do przedsięwzięć, o jakich mowa w art. 71 ust. 2 pkt 2 ustawy środowiskowej, tj. do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, że zasadne są zarzuty skargi podnoszące kwestię niedochowania procedury zapewnienia udziału społeczeństwa w postępowaniu. W okolicznościach niniejszej sprawy bezsporne jest, że postępowanie zakończone wydaniem decyzji z dnia 18 marca 2013 r., ze względu na zaliczenie planowanej inwestycji do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, wymagało udziału społeczeństwa. Ustawodawca w art. 29 ustawy środowiskowej przyznał każdemu prawo składania uwag i wniosków w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa. Organ właściwy do wydania decyzji lub opracowania projektów dokumentów, w przypadku których przepisy ustawy lub innych ustaw wymagają zapewnienia możliwości udziału społeczeństwa, został zobowiązany do zapewnienia możliwość udziału społeczeństwa odpowiednio przed wydaniem tych decyzji oraz przed przyjęciem tych dokumentów lub ich zmianą (art. 30). Z kolei, w art. 33 ust. 1 ustawy środowiskowej określono katalog środków gwarantujących udział społeczeństwa. Stosownie do tego przepisu, przed wydaniem i zmianą decyzji wymagających udziału społeczeństwa organ właściwy do wydania decyzji, bez zbędnej zwłoki, podaje do publicznej wiadomości informacje o: 1) przystąpieniu do przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko; 2) wszczęciu postępowania; 3) przedmiocie decyzji, która ma być wydana w sprawie; 4) organie właściwym do wydania decyzji oraz organach właściwych do wydania opinii i dokonania uzgodnień; 5) możliwościach zapoznania się z niezbędną dokumentacją sprawy oraz o miejscu, w którym jest ona wyłożona do wglądu; 6) możliwości składania uwag i wniosków; 7) sposobie i miejscu składania uwag i wniosków, wskazując jednocześnie 21-dniowy termin ich składania; 8) organie właściwym do rozpatrzenia uwag i wniosków; 9) terminie i miejscu rozprawy administracyjnej otwartej dla społeczeństwa, o której mowa w art. 36, jeżeli ma być ona przeprowadzona; 10) postępowaniu w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko, jeżeli jest prowadzone. W myśl zaś art. 33 ust 2 w/w ustawy do niezbędnej dokumentacji sprawy, o której mowa w ust. 1 pkt 5, należą: wniosek o wydanie decyzji wraz z wymaganymi załącznikami oraz wymagane przez przepisy postanowienia organu właściwego do wydania decyzji, jak również stanowiska innych organów, jeżeli stanowiska są dostępne w terminie składania uwag i wniosków. Zgodnie z legalną definicją zawartą w art. 3 ust. 1 pkt 11 ustawy środowiskowej, przez pojęcie "podanie informacji do publicznej wiadomości" należy rozumieć a) udostępnienie informacji na stronie Biuletynu Informacji Publicznej, organu właściwego w sprawie, b) ogłoszenie informacji, w sposób zwyczajowo przyjęty, w siedzibie organu właściwego w sprawie, c) ogłoszenie informacji przez obwieszczenie w sposób zwyczajowo przyjęty w miejscu planowanego przedsięwzięcia, a w przypadku projektu dokumentu wymagającego udziału społeczeństwa - w prasie o odpowiednim do rodzaju dokumentu zasięgu, d) w przypadku gdy siedziba organu właściwego w sprawie mieści się na terenie innej gminy niż gmina właściwa miejscowo ze względu na przedmiot postępowania - także przez ogłoszenie w prasie lub w sposób zwyczajowo przyjęty w miejscowości lub miejscowościach właściwych ze względu na przedmiot postępowania. W ocenie Sądu, materiał zgromadzony w aktach sprawy nie pozostawia wątpliwości, że organ I instancji, prowadząc postępowanie o ustalenie środowiskowych uwarunkowań dla przedmiotowej inwestycji, nie zapewnił - stosownie do wskazanych powyżej przepisów prawa - udziału społeczeństwa poprzez należytą informację o podejmowanych czynnościach. Jak wynika z akt sprawy ostatnią informacją Wójta Gminy P. upublicznioną w ww. sposób przed wydaniem decyzji było zawiadomienie z dnia 26 marca 2012 r. o wszczęciu postępowania z udziałem społeczeństwa w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz o przystąpieniu do przeprowadzenia oceny oddziaływania ww. przedsięwzięcia na środowisko. Poinformowano o sporządzeniu raportu i aneksu do raportu i wskazano organy właściwe do wydania opinii i uzgodnienia, tj. Dyrektora RDOŚ i PPIS. Poinformowano o terminie i miejscu zapoznania się z treścią raportu, aneksem i dokumentacją sprawy. Zawiadomienie zostało umieszczone w BIP, na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy P. oraz w miejscu planowanej inwestycji. W dniu 3 września 2012 r. do organu wpłynęło uzupełnienie raportu wraz z odpowiedziami na uwagi P. P.. W dniu 11 stycznia 2013 r. Dyrektor RDOŚ wydał zaś postanowienie o uzgodnieniu i określeniu środowiskowych warunków dla przedmiotowej inwestycji. Dokumenty te nie zostały jednak przez organ I instancji w żaden sposób podane do publicznej wiadomości. Dopiero kończąca postępowanie decyzja z dnia 18 marca 2013 r. została upubliczniona w sposób zapewniający udział społeczeństwa (obwieszczenie z dnia 22.03.2013r.). W ocenie Sądu niepodanie do publicznej wiadomości informacji o uzupełnieniu raportu i postanowieniu Dyrektora RDOŚ stanowi niewątpliwie naruszenie obowiązku zapewnienia udziału społeczeństwa w postępowaniu. Jak bowiem wynika z art. 3 ust. 1 pkt 8 ustawy środowiskowej, ilekroć w ustawie jest mowa o ocenie oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko rozumie się przez to postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia, obejmujące w szczególności: a) weryfikację raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko; b) uzyskanie wymaganych ustawą opinii i uzgodnień; c) zapewnienie możliwości udziału społeczeństwa w postępowaniu. Nie można więc mówić o prawidłowym przeprowadzeniu oceny oddziaływania na środowisko, kiedy organ poddał ocenie sporządzany raport o oddziaływaniu na środowisko oraz dokonał konsultacji z innymi organami. Niezbędnym warunkiem jego poprawności jest także przeprowadzenie całej procedury postępowania z udziałem społeczeństwa. W art. 5 ustawy środowiskowej "każdemu" zagwarantowano prawo do uczestniczenia na warunkach określonych ustawą w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa. Zasadę tę konkretyzują regulacje zawarte w art. 29-43. Niewątpliwie więc omawiana ustawa nakłada na organy obowiązek informowania społeczeństwa o toczącym się postępowaniu, a społeczeństwo jest uprawnione do wyrażania swoich komentarzy i opinii, w szczególności jeszcze przed rozstrzygnięciem sprawy. Co więcej wskazane opinie i komentarze winny stać się przedmiotem dogłębnej analizy organu, której wyniki winny zostać wskazane w decyzji kończącej postępowanie. Oczywiste jest, że bez podania do publicznej wiadomości informacji dotyczących istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy dokumentów, np. uzupełnienia raportu, czy też postanowienia organu uzgadniającego, społeczeństwo nie może wyrazić swoich komentarzy i opinii. Uchybienie w tym zakresie ma więc wpływ na wynik sprawy. Oprócz uchybień w zakresie zapewnienia udziału społeczeństwa, organy dopuściły się uchybień w zakresie zapewnienia udziału w postępowaniu jego stronie, tj. skarżącemu. Organ odwoławczy nie kwestionuje, że P. P. posiada status strony w niniejszym postępowaniu. Tymczasem w toku całego postępowania przed organem I instancji nie był traktowany jako strona, nie doręczano mu pism, postanowień, wreszcie samej decyzji z dnia 18 marca 2013 r. Organ odwoławczy stwierdził w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że nieruchomość skarżącego znajduje się w zasięgu oddziaływania planowanej inwestycji, co daje mu przymiot strony w niniejszym postepowaniu, nie zauważył jednak, że całe postępowanie organu I instancji nie uwzględniało skarżącego jako strony. Jego uwagi rozpatrywane były jako uwagi członka społeczeństwa. W tym miejscu należy wskazać, że udział społeczeństwa zagwarantowany ustawą środowiskową, w tym poszczególnych jego członków, nie jest związany z posiadaniem przez nich interesu prawnego, czy nawet faktycznego w takim postępowaniu. Społeczeństwo, o jakim mowa w ustawie środowiskowej nie jest "stroną" w rozumieniu art. 28 Kpa (lub przepisów szczególnych), a jego rola w postępowaniu nie wiąże się z interesem prawnym. Tym samym doszło do naruszenia art. 10 Kpa. Dodatkowo wskazać należy, że planowana inwestycja obejmuje oprócz stacji paliw z jej zapleczem, budowę motelu z możliwością prowadzenia usług turystycznych, a zatem jako całość nie wyczerpuje przedsięwzięcia opisanego w § 3 ust. 1 pkt 35 rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r. W § 3 ust. 1 pkt 50 ww. rozporządzenia do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zaliczono ośrodki wypoczynkowe lub hotele, lokalizowane poza terenami mieszkaniowymi, terenami przemysłowymi, innymi terenami zabudowanymi i zurbanizowanymi terenami niezabudowanymi, w rozumieniu przepisów rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, wraz z towarzyszącą im infrastrukturą, o powierzchni zabudowy nie mniejszej niż: a) 0,5 ha na obszarach objętych formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-5, 8 i 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, lub w otulinach form ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-3 tej ustawy; b) 2 ha na obszarach innych niż wymienione w lit. a - przy czym przez powierzchnię zabudowy rozumie się powierzchnię terenu zajętą przez obiekty budowlane oraz pozostałą powierzchnię przeznaczoną do przekształcenia w wyniku realizacji przedsięwzięcia. Organy orzekające w niniejszej sprawie nie wyjaśniły dlaczego prowadząc postępowanie w sprawie przedsięwzięcia mającego za przedmiot również motel z możliwością prowadzenia usług turystycznych skupiły się wyłącznie na stacji paliw, bez ustalenia, czy przedmiotowy motel kwalifikuje się jako przedsięwzięcie z § 3 ust. 1 pkt 50 ww. rozporządzenia. W razie pozytywnej odpowiedzi na to pytanie, organ powinien dokonać oceny wpływu tego motelu na środowisko. Jeśli chodzi o zarzut nieprzeprowadzenia rozprawy administracyjnej, o której mowa w art. 36 ustawy środowiskowej, to należy uznać go za chybiony. Przepis ten stanowi, że organ administracji właściwy do wydania decyzji "może" przeprowadzić rozprawę administracyjną otwartą dla społeczeństwa. W konsekwencji z jego brzmienia nie wynika obligatoryjność przeprowadzenia ww. czynności procesowej. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że organy administracji naruszyły wskazane powyżej przepisy dotyczące zapewnienia udziału społeczeństwa oraz Kpa, a naruszenia te miały istotny wpływ na wynik sprawy. Stwierdzone w rozpoznawanej sprawie uchybienia oznaczają konieczność uchylenia wydanych w sprawie decyzji organów obu instancji. Ocena pozostałych zarzutów skargi jest natomiast na tym etapie postępowania przedwczesna. Stwierdzone bowiem wady procesowe prowadzonego postępowania administracyjnego, w ramach którego wydano kwestionowane akty, miały istotny wpływ na wynik sprawy. Jednocześnie skutkowały tym, że Sąd nie mógł poddać weryfikacji merytorycznej oceny organu w przedmiocie zaistnienia podstaw do wydania zaskarżonej decyzji. Kontrola ta może mieć miejsce dopiero wówczas, gdy ustalenia faktyczne i prawne dokonane przez organ rozpatrujący sprawę wyczerpują istotę sprawy, a decyzja zostaje podjęta w postępowaniu prowadzonym z zachowaniem wymogów procedury. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa w zw. z art. 135 Ppsa uchylił decyzje organów obu instancji. Orzeczenie o kosztach oparto o przepis art. 200, art. 202 § 1 i art. 205 § 2 Ppsa. Na wysokość tych kosztów złożył się uiszczony wpis od skargi w kwocie 200 zł. Wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z rozważań Sądu i sprowadzają się do ponownego przeprowadzenia postępowania zapewniającego społeczeństwu i stronie pełny, zgodny z prawem udział w postępowaniu o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedmiotowego przedsięwzięcia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło