II SA/Ke 649/17
PostanowienieWSA w Kielcach2017-10-30
Skład orzekający: Małgorzata Długońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym powinien zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie jest pozbawiona możliwości obrony swoich praw z uwagi na gwarancje procesowe sądu?Ratio decidendi
Wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu podlega oddaleniu, ponieważ brak profesjonalnej pomocy prawnej nie pozbawia strony możliwości obrony jej praw w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi, a także poucza strony o dopuszczalności i sposobie wniesienia środków zaskarżenia. Ponadto, skarżący może skutecznie dokonać czynności procesowych osobiście lub przez pełnomocnika nieprofesjonalnego.Stan faktyczny
A. B. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na postanowienie Wojewody odmawiające rozpatrzenia zażalenia na postanowienie Starosty o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wydania legitymacji osobie niepełnosprawnej. Skarżący utrzymuje się z renty i ponosi koszty leczenia.Rozstrzygnięcie
I. Umorzono postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. II. Oddalono wniosek o ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 30 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. B. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. B. na postanowienie Wojewody z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy rozpatrzenia zażalenia postanawia: I. umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, II. oddalić wniosek o ustanowienie adwokata.
A. B. złożył formularz PPF, wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie z jego skargi na postanowienie Wojewody w przedmiocie odmowy rozpatrzenia zażalenia na postanowienie Starosty o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wydania legitymacji osobie niepełnosprawnej.
W złożonym formularzu wnioskodawca oświadczył, że prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe i utrzymuje się z renty w wysokości 844,88 zł netto miesięcznie. Skarżący nie wykazał żadnego majątku. Z akt administracyjnych wynika, że wnioskodawca jest niepełnosprawny w stopniu umiarkowanym. Skarżący podał, że koszty jego leczenia i rehabilitacji wynoszą około 150 zł miesięcznie.
W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy, jego rozpoznanie stało się zbędne i postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu, stosownie do art. 249a p.p.s.a. Zgodnie bowiem z art. 239 pkt 1c p.p.s.a, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach dotyczących chorób zawodowych, świadczeń leczniczych oraz świadczeń rehabilitacyjnych. Do tej kategorii spraw zalicza się również rozpoznawana sprawa. Zaskarżonym postanowieniem odmówiono bowiem rozpatrzenia zażalenia na postanowienie Starosty Kieleckiego o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wydania legitymacji osobie niepełnosprawnej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 stycznia 2014 r. sygn. akt I OZ 22/14 - opublikowane w bazie http://orzecznictwo.nsa.gov.pl). Zatem skarga A. B. jest rozpoznawana przez sądy administracyjne bez pobierania od skarżącego jakichkolwiek opłat na wszystkich etapach postępowania sądowoadministracyjnego.
Oddaleniu podlega natomiast wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu. jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 20 czerwca 2008 r. sygn. akt II OZ 625/08 (opublikowane w bazie http://orzecznictwo.nsa.gov.pl), ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika prawnego z urzędu następuje tylko wówczas, gdy brak profesjonalnej pomocy prawnej może pozbawić stronę możliwości obrony swoich praw. Takie niebezpieczeństwo nie zachodzi w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym z uwagi na gwarancje procesowe przewidziane w art. 134 § 1 i art. 140 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd zatem bada wnikliwie sprawę bez względu na fachowość, treść i konstrukcję skargi lub wniosku sporządzonych przez stronę. Ponadto sąd poucza strony działające w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego o dopuszczalności, terminie i sposobie wniesienia środka zaskarżenia od orzeczeń sądowych.
Na etapie postępowania sądowoadministracyjnego przed wydaniem wyroku jak również do wniesienia zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 2-4 p.p.s.a nie obowiązuje przymus adwokacki ani radcowski, skarżący może skutecznie dokonać wszystkich czynności osobiście lub przez pełnomocnika, którym może być małżonek, rodzeństwo lub dorosłe dzieci i wnuki. W większości spraw Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wydaje wyrok albo postanowienie kończące po przeprowadzeniu jednej rozprawy sądowej albo na posiedzeniu niejawnym. Należy podkreślić, że skarga została sporządzona w sposób prawidłowy, z powołaniem się na naruszenie konkretnych przepisów prawa, a z pism znajdujących się w aktach sprawy wynika, że A. B. nie jest osobą nieporadną życiowo, zna bardzo dobrze okoliczności faktyczne i prawne sprawy.
Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1, art. 239 pkt 1c, art. 249a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło