II SA/Ke 682/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Agnieszka Banach po rozpoznaniu w dniu 27 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym skargi W. M. i R. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. znak: [...] w przedmiocie uznania za uzasadnione zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie postanawia: odrzucić skargę. Postanowieniem z dnia [...] r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. na podstawie art. 37 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.) powoływanej dalej jako k.p.a., uznało zażalenie R. M. i W. M. na niezałatwienie w terminie przez Wójta Gminy w P. sprawy dotyczącej wydania postanowienia w przedmiocie kosztów postępowania rozgraniczeniowego za uzasadnione i wyznaczyło Wójtowi Gminy w Pawłowie dodatkowy termin do rozpatrzenia sprawy do dnia 11 sierpnia 2017 r. oraz zarządziło wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie. Nadto Kolegium stwierdziło, że niezałatwienie sprawy w terminie nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Powyższe postanowienie doręczone zostało stronom w dniu 28 lipca 2017 r. W dniu 1 września 2017 r. W. M. i R. M. osobiście złożyli w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach skargę na powyższe postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławcze w K., która została przez Sąd przesłana do organu. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej odrzucenie, albowiem na zaskarżone postanowienie – w świetle art. 3 § 2 i 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 37 k.p.a. nie przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje. Na wstępie podnieść należy, że Sąd zobowiązany jest w pierwszej kolejności do zbadania z urzędu dopuszczalności skargi, ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, wymienionych enumeratywnie w art. 58 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a."). Jednym zaś z warunków dopuszczalności skargi jest pozostawanie sprawy, której ona dotyczy w kognicji sądu administracyjnego. Stosownie bowiem do treści art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996, 1579 i 2138 oraz z 2017 r. poz. 935), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201, 648, 768 i 935), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Katalog skarg na określone w art. 3 §2 p.p.s.a. działania organów administracji publicznej lub ich bezczynność rozszerzają przepisy ustaw szczególnych, które przewidują sądową kontrolę (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 37 § 1 k.p.a. (w stanie prawnym mającym zastosowanie w sprawie) na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Natomiast w myśl art. 37 § 2 k.p.a., organ wymieniony w § 1, uznając zażalenie za uzasadnione, wyznacza dodatkowy termin załatwienia sprawy oraz zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie, a w razie potrzeby także podjęcie środków zapobiegających naruszaniu terminów załatwiania spraw w przyszłości. Organ stwierdza jednocześnie, czy niezałatwienie sprawy w terminie miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Stanowisko organu wyższego stopnia wyrażone w trybie art. 37 § 1 k.p.a. ma charakter wpadkowy (incydentalny) i nie podlega kognicji sądów administracyjnych. Złożenie zażalenia w trybie art. 37 § 1 k.p.a. jest wyłącznie warunkiem formalnym wniesienia przez osobę zainteresowaną skargi do sądu administracyjnego na bezczynność organu (art. 52 p.p.s.a.) i nie może być traktowane jako odrębne i samodzielne postępowanie administracyjne (por. postanowienia NSA z dnia 27 kwietnia 2012 r., I OSK 872/12, zbiór lex nr 1145135; z dnia 7 lutego 2012 r., II OSK 2259/10, lex nr 1145577; z dnia 27 września 2001 r., I SAB 177/01, zbiór lex 84483; z dnia 8 lutego 1995 r., I SAB 86/94, opubl. ONSA 1996/1/39). Zaskarżone do Sądu przez W. M. i R. M. postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach - w kontekście powołanego przepisu art. 3 § 2 ustawy p.p.s.a. oraz art. 37 k.p.a. - nie stanowi zatem żadnego z aktów lub czynności podlegających kontroli jego zgodności z prawem przez sąd administracyjny, w szczególności nie jest to postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, ani postanowienie kończące postępowanie, a także nie jest to postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty. Sąd zauważa ponadto, że również z pouczenia wskazanego w treści zaskarżonego postanowienia wynika, że nie przysługuje na to postanowienie żaden środek zaskarżenia. Nie jest to bowiem ani postanowienie Ubocznie wskazać należy, że na postanowienie Wójta Gminy Michałów z dnia 11 sierpnia 2017 r., na które wskazują skarżący w skardze, zgodnie z pouczeniem zawartym w treści tego postanowienia, przysługiwało zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach w terminie 7 dni od dnia jego otrzymania. Z powyższych przyczyn, na zasadzie art. 58 §1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a., Sąd obowiązany był skargę odrzucić.