II SA/Ke 81/16

WyrokWSA w Kielcach2016-09-08

Skład orzekający: Sylwester Miziołek, Dorota Chobian, Renata Detka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić zameldowania na pobyt stały, jeśli wnioskodawca zamieszkuje w lokalu, ale spór dotyczy numeru porządkowego nieruchomości, a nie samego faktu zamieszkiwania?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma prawo odmówić zameldowania na pobyt stały, jeśli dane zawarte we wniosku budzą wątpliwości, w szczególności dotyczące numeru porządkowego nieruchomości. Celem postępowania meldunkowego jest odzwierciedlenie stanu faktycznego, a nie rozstrzyganie sporów o numery porządkowe nieruchomości, które podlegają odrębnemu trybowi postępowania. Zameldowanie pod innym adresem niż dotychczasowy jest możliwe tylko w przypadku faktycznej zmiany miejsca pobytu.
Stan faktyczny
A. K. złożyła wniosek o zameldowanie na pobyt stały pod adresem C., ul. M. 7. Organ I instancji odmówił zameldowania, wskazując, że nieruchomość posiada numer porządkowy 3, a nie 7. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, podkreślając, że spór dotyczy numeru porządkowego, a nie faktu zamieszkiwania. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając błędną wykładnię prawa materialnego i niewłaściwe ustalenie adresu.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Miziołek, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędzia WSA Renata Detka (spr.), Protokolant Starszy inspektor sądowy Urszula Opara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 września 2016r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. znak: [...] w przedmiocie odmowy zameldowania na pobyt stały oddala skargę. II SA/Ke 81/16 UZASADNIENIE Decyzją z [...] r., znak: [...], Wojewoda [...] na podstawie art. 31 ust. 1, art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy C. z 30 września 2015 r. orzekającą o odmowie zameldowania A. K. na pobyt stały w lokalu położonym w C. przy ul. M. 7. W uzasadnieniu organ wskazał, że 12 marca 2015 r. A. K. wystąpiła do Urzędu Miasta i Gminy C. z wnioskiem o zameldowanie na pobyt stały w lokalu położonym w C.u przy ul. M. 7 załączając formularz zgłoszenia pobytu stałego, gdyż, jak stwierdziła we wniosku, spotkała się z odmową złożenia zgłoszenia zameldowania w siedzibie Urzędu Miasta i Gminy C.. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego organ I instancji orzekł o odmowie zameldowania na pobyt stały w ww. lokalu podnosząc, że nieruchomość, gdzie miałoby nastąpić zameldowanie, posiada nr porządkowy 3, a nie, jak twierdzi wnioskodawczyni, nr 7. Rozpatrując wniesione przez skarżącą odwołanie Wojewoda Świętokrzyski decyzją z 11 sierpnia 2015 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ I instancji odmówił zameldowania skarżącej na pobyt stały w lokalu wskazanym we wniosku zauważając, że strona od 1973 r. była zameldowana pod adresem C., ul. M. 3, natomiast zmiana danych adresowych następuje tylko na skutek przemieszczania się osób, czyli zmiany dotychczasowego miejsca pobytu, a w niniejszej sprawie do takiej sytuacji nie doszło bowiem powyższą nieruchomość strona zamieszkuje do chwili obecnej. Rozpatrując wniesione odwołanie Wojewoda powołał się na przepisy art. 2, 24, 25 ust. 1 oraz 28 ustawy o ewidencji ludności i wskazał, że wobec wniosku o zameldowanie z 10 marca 2015 r. i wątpliwości organu I instancji co do danych zawartych w formularzu zgłoszenia pobytu stałego, obowiązkiem organu było rozstrzygnięcie sprawy w drodze decyzji. Wątpliwości te dotyczyły numeru porządkowego budynku na nieruchomości, na której miałoby nastąpić zameldowanie. Zdaniem skarżącej zameldowanie powinno nastąpić pod adresem M. 7, natomiast, zdaniem organu I instancji, budynek, którego współwłaścicielem jest skarżąca, posiada nr 3. Organ powołał się przy tym na zawiadomienie z 5 lutego 2014 r. o nadanym numerze porządkowym 3 dla budynku zajmującego wschodnią część działki nr [...] przy ul. M. oraz wskazał, że pod numerem porządkowym 7 zlokalizowany jest Zakład Doskonalenia Zawodowego w K. Ośrodek Kształcenia Zawodowego w C. Wojewoda podkreślił, że nie jest kompetencją organu odwoławczego weryfikowanie prawidłowości nadania numeru porządkowego budynkowi. W istocie spór w sprawie sprowadza się do numeru porządkowego budynku, gdyż poza sporem pozostaje fakt zamieszkiwania strony na spornej nieruchomości. Skoro zamieszkuje ona w budynku, w którym została wcześniej zameldowana i nie opuściła go, to organ odwoławczy nie znalazł podstaw do uchylenia decyzji organu I instancji. Organ odwoławczy wyjaśnił, że ewidencja ludności służy rejestracji stanu faktycznego, czyli winna odzwierciedlać stan rzeczywisty. Jeżeli numery porządkowe nieruchomości ulegają zmianie, fakt ten winien znaleźć swoje odbicie w ewidencji ludności. Inną jednak sprawą jest to, w jaki sposób organ winien to uczynić. Zmiana lub rozstrzyganie o prawidłowości nadania numeru porządkowego nieruchomości nie może być przeprowadzona w drodze decyzji o zameldowaniu. Ponadto nadanie numeru porządkowego nieruchomości dokonywane jest w formie czynności materialno-technicznej i jako czynność z zakresu administracji publicznej podlega ona odrębnemu zaskarżeniu. Odnosząc się do złożonego w sprawie dokumentu Wojewoda podniósł, że wydruk ze strony IPN nie mógł mieć żadnego wpływu na podjęte rozstrzygnięcie, gdyż nie jest to okoliczność istotna z punktu widzenia sprawy z zakresu ewidencji ludności. Podobnie jak wyroki sądu powszechnego uniewinniające strony od popełnienia wykroczenia z art. 64 kw. Z kolei akt notarialny był badany przez organ odwoławczy na okoliczność ustalenia stron postępowania. Również decyzje Naczelnika I Urzędu Skarbowego w K. nie rozstrzygają o numerze porządkowym spornej nieruchomości. Decyzja Wojewody [...] z 10 kwietnia 2008 r. dotyczyła odmowy wydania dowodu osobistego dla W. K.. Natomiast wyrok WSA w K. sygn. akt II SA/Ke 272/08 wyeliminował z obrotu prawnego decyzję Wojewody [...] utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy C. o odmowie wpisania – na żądanie M. K. – do dowodu osobistego adresu zameldowania C., ul. M. 7. Decyzja ta zapadła na gruncie ustawy z 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, a WSA stwierdził, że żaden jej przepis nie dawał podstawy do wydania decyzji dotyczącej wydania lub odmowy wydania dowodu osobistego, względnie odmowy wydania dowodu osobistego o określonej treści. Odnosząc się do oświadczeń i wniosków J. C. Wojewoda podniósł, że nie jest rolą organu odwoławczego ocena decyzji i postanowień Samorządowego Kolegium Odwoławczego, a także ich wykonania. Natomiast kserokopie wydruków z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, w których widnieje adres prowadzonej przez P. C, działalności jako M. 7, potwierdzają sporną kwestię w zakresie numeru porządkowego nieruchomości przy ul. M.. Sprawy nie przesądzają też dokumenty własnościowe, szkice, publikacje naukowe, kserokopie dowodów osobistych, gdyż organ odwoławczy nie jest władny w zakresie rozstrzygania o uprawnieniach właścicielskich czy numerach porządkowych nieruchomości. W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skardze, A. K. wniosła o zmianę decyzji z 15 grudnia 2015 r. poprzez uwzględnienie, że jej właściwym adresem zamieszkania jest ul. M. 7, ewentualnie uchylenie decyzji organów obu instancji oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu skarżąca zarzuciła obrazę prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe stwierdzenie, że adresem nieruchomości, w której zamieszkuje, jest ul. M. 3, a nie M. 7. W ocenie skarżącej świadczą o tym wyroki sądów "za brak numeru posesji". Wskazała, że na budynku, w którym mieszka, od "niepamiętnych czasów" widnieje tabliczka z napisem "M. 7". W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. W piśmie procesowym z 6 września 2016 r. uczestnik M. K. wskazał, że jest współwłaścicielem nieruchomości położonej przy ul. M. 7, o czym świadczą wyroki za brak numeru posesji, do których nie odniesiono się w odwołaniach. Przeprowadził się tam w 1972 r. Na nieruchomości przy ul. M. 7 działalność gospodarczą prowadzi P.C,. Zauważył, że w postępowaniu nie uczestniczyły wszystkie strony postępowania tj. spadkobiercy po zmarłym W. K. W jego ocenie zawiadomienie o zmianie numeracji z 5 lutego 2014 r. nie może być dowodem w sprawie ponieważ zostało wydane ze złamaniem prawa. W aktach sprawy brak jest dokumentów o zmianie, a nie nadaniu numeru dla posesji. Nie może nastąpić nadanie numeru na nieruchomości, która posiada numer. W jego ocenie decyzja została wydana z naruszeniem art. 7, 77 i 107 § 3 kpa Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a.). Stosownie do art. 28 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz. U. z 2015r. poz. 388), zwanej dalej ustawą, obywatel polski dokonuje zameldowania się na pobyt stały lub czasowy w formie pisemnej na formularzu w organie gminy właściwym ze względu na położenie nieruchomości, w której zamieszkuje, przedstawiając do wglądu dowód osobisty lub paszport (ust. 1). Stosownie do ust. 2 przedstawia on potwierdzenie pobytu w lokalu, dokonane przez właściciela lub inny podmiot dysponujący tytułem prawnym do lokalu na formularzu zgłoszenia pobytu stałego lub formularzu zgłoszenia pobytu czasowego oraz, do wglądu, dokument potwierdzający tytuł prawny do lokalu tego właściciela lub podmiotu. Z kolei w ust. 4 powołanego przepisu ustawodawca określił cel zameldowania, zarówno na pobyt stały lub czasowy, stwierdzając, iż służy ono wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu osoby w miejscu, w którym się zameldowała. Zgodnie zaś z art. 31 ust. 1 ustawy jeżeli dane zgłoszone do zameldowania lub wymeldowania budzą wątpliwości, o zameldowaniu rozstrzyga organ gminy w drodze decyzji administracyjnej. Kierując się treścią przytoczonych przepisów stwierdzić trzeba, że w sytuacji gdy złożony przez osobę ubiegającą się o zameldowanie formularz meldunkowy został wypełniony poprawnie pod względem formalnym, tj. zawiera potwierdzenie pobytu w lokalu, dokonane przez właściciela lub inny podmiot dysponujący tytułem prawnym do tego lokalu i tytuł ten został okazany, organ właściwy dokonuje zameldowania na podstawie zgłoszenia danych, działając w formie czynności materialno-technicznej. W takim postępowaniu rejestracyjnym, właściwy organ, niczego nie rozstrzygając, ogranicza się do sprawdzenia czy formularz zgłoszenia jest prawidłowo wypełniony pod względem wymagań formalnych. Natomiast w przypadku gdy dane wskazane w formularzu zgłoszenia pobytu (stałego czy czasowego) budzą jakiekolwiek wątpliwości, organ obowiązany jest wszcząć z urzędu postępowanie administracyjne i rozstrzygnąć w drodze decyzji administracyjnej w przedmiocie zameldowania danej osoby (pozytywnie lub negatywnie) – stosownie do przepisu art. 31 ust. 1 ustawy. Zdaniem Sądu, taka sytuacja zaistniała w sprawie niniejszej. Zastrzeżenia organów dotyczyły danych zawartych w formularzu zgłoszenia pobytu stałego – w zakresie numeru nieruchomości, na której miało nastąpić zameldowanie na pobyt stały. Żądanie wnioskodawczyni dotyczące jej zameldowania dotyczyło nieruchomości przy ul. M. 7 w C., podczas gdy pod wskazanym we wniosku adresem mieści się Zakład Doskonalenia Zawodowego w K. Ośrodek Kształcenia Zawodowego w C.. Jak wynika z zawartej w aktach administracyjnych informacji Burmistrza Miasta i Gminy C. z dnia 12 kwietnia 2007 r., zgodnie z operatem nazewnictwa ulic i numeracji nieruchomości dla miasta C., na ulicy M. znajdują się między innymi następujące nieruchomości oznaczone jako: - ul. M. 1, stanowiąca działkę o nr ewid. [...], na którym położony jest obiekt handlowy, - ul. M. 3 i M. 5, będąca współwłasnością M. i A. K. oraz W. K., stanowiąca działkę o nr ewid. [...], na której usytuowane są dwa budynki mieszkalne - ul. M. 3 to budynek będący po wschodniej stronie działki, ul. M. 5 to budynek znajdujący się po zachodniej stronie działki, - ul. M. 7, na której zlokalizowano Ośrodek Kształcenia Zawodowego Zakładu Doskonalenia Zawodowego w K. (działki [...]). Podkreślić należy, że pod rządem zarówno poprzednio jak i obecnie obowiązującej ustawy o ewidencji ludności, celem postępowania dotyczącego realizacji obowiązku meldunkowego jest zapewnienie zgodności zapisów ewidencji ludności z rzeczywistym miejscem pobytu osób, na których ciąży obowiązek zameldowania się. Dlatego też podstawę do zameldowania stanowi ustalenie czy osoba zgłaszająca przebywa pod danym adresem. Z uwagi na cel, jakiemu służy obowiązek meldunkowy, ustawodawca wprowadził jedynie warunek przedstawienia potwierdzenia pobytu w lokalu jako okoliczności faktycznej. Jeżeli właściciel bądź inna osoba dysponująca prawem do lokalu nie może lub nie chce poświadczyć tej okoliczności, wówczas organ administracji, działając na podstawie art. 31 ust. 1 ustawy, przeprowadza postępowanie wyjaśniające. W konsekwencji decydujące jest ustalenie, czy fakt pobytu oznaczonej osoby w konkretnym lokalu znajdzie potwierdzenie w dowodach przeprowadzonych w postępowaniu administracyjnym (por. wyrok NSA z dnia 11 grudnia 2012 r. sygn. akt II OSK 1434/11, wyrok NSA z dnia 5 czerwca 2014 r. sygn. akt II OSK 5/13, dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd podziela stanowisko organu, że dowody zebrane w sprawie nie potwierdzają zmiany dotychczasowych danych adresowych A. K., zwłaszcza, że jak wynika z akt sprawy, pod wskazanym wyżej adresem nie znajduje się budynek mieszkalny, lecz Ośrodek Kształcenia Zawodowego Zakładu Doskonalenia Zawodowego w K.. Należy wyraźnie podkreślić, że zmiana danych adresowych następuje na skutek przemieszczenia się osoby, a więc zmiany dotychczasowego miejsca pobytu. Innymi słowy, wydanie decyzji o zameldowaniu danej osoby pod innym adresem niż dotychczasowy, jest możliwe tylko w sytuacji przeniesienia się w inne miejsce – czyli zmiany dotychczasowego miejsca pobytu. Lektura materiału dowodowego zebranego w sprawie, ze szczególnym uwzględnieniem poświadczenia zameldowania na pobyt stały A. K., wystawionego w dniu 8 czerwca 2015 r., pozwala stwierdzić, że skoro skarżąca nadal zamieszkuje w budynku (nieruchomości), w którym została zameldowana na pobyt stały i miejsca pobytu nie zmieniła, to brak było podstaw do uwzględnienia wniosku o zameldowanie. Wydanie pozytywnego w tym zakresie rozstrzygnięcia byłoby możliwe wyłącznie w sytuacji faktycznej zmiany miejsca dotychczasowego pobytu, do której w niniejszej sprawie nie doszło. Tym samym, zameldowanie skarżącej pod adresem ul. M. 7 w C. stanowiłoby fikcję meldunkową, co w świetle obowiązujących przepisów jest niedopuszczalne. Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi należy uznać je za bezzasadne. Założeniem przyjętym w postępowaniu o zameldowanie jest jedynie odzwierciedlenie faktu przebywania (stałego lub czasowego) osoby w oznaczonym miejscu, a więc zapewnienie zgodności pomiędzy stanem faktycznym, a wpisem figurującym w ewidencji ludności. Celem tego postępowania nie jest natomiast usunięcie nieprawidłowości w danych adresowych nieruchomości, bądź też zmiana nadanego przez właściwy organ w innym trybie jej numeru porządkowego (por. wyrok NSA z dnia 23 maja 2013 r., sygn. akt II OSK 238/12, dostępny na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W obowiązującym stanie prawnym kwestia nadania numeru porządkowego nieruchomości unormowana jest bowiem przepisem art. 47a ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2015 r., poz. 520). Stosownie do treści ust. 5 cyt. przepisu, numery porządkowe o których mowa w ust. 4 pkt 5 lit. a wójt (burmistrz, prezydent miasta) ustala z urzędu lub na wniosek zainteresowanych i zawiadamia o tych ustaleniach właścicieli nieruchomości lub inne podmioty uwidocznione w ewidencji gruntów i budynków, które tymi nieruchomościami władają. Takie zawiadomienie z 5 lutego 2014 r. skarżąca otrzymała, co oznacza, że mogła podjąć działania zmierzające do zmiany, jej zdaniem nieprawidłowo ustalonego numeru porządkowego nieruchomości przy M. 3. Odnosząc się do naruszenia art. 7, 77 i 107 § 3 kpa Sąd stwierdza, że w zaskarżonej decyzji organ przedstawił stan faktyczny sprawy, dokonał oceny zgromadzonych dowodów i logicznie umotywował zajęte stanowisko, nie naruszając ww. przepisów postępowania. Co się zaś tyczy zarzutów zawartych w piśmie M. K. z dnia 6 września 2016 r. zauważyć należy, zawiadomienie o nadaniu numeru porządkowego nieruchomości z dnia 5 lutego 2014 r. wydane na podstawie art. 47a pkt 5 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, stanowiło czynność materialno-techniczną i kwestionowanie tego aktu mogło nastąpić w odrębnym od niniejszego postępowaniu. A aktach sprawy brak jest podstaw dla twierdzenia, że zostało ono wyeliminowane z obrotu prawnego, a okoliczności takich nie przedstawił sam M.K.. Nie jest także uzasadniony zarzut, że w sprawie winni brać udział spadkobiercy W. K., gdyż jej rozstrzygnięcie nie dotyka ich interesu prawnego. Wniosek o zameldowanie złożyła bowiem A. K., dotyczył on budynku, w którym zamieszkuje ona od lat i nie jest to w sprawie sporne. W tym stanie rzeczy Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło