II SO/Ke 9/15
PostanowienieWSA w Kielcach2015-12-21
Skład orzekający: Beata Ziomek, Dorota Chobian, Renata Detka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego od rozpoznania sprawy na wniosek strony, która zarzuca im stronniczość, nie przedstawiając jednak konkretnych dowodów na poparcie tych zarzutów?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziów od rozpoznania sprawy nie może zostać uwzględniony, jeśli strona nie przedstawiła żadnych dowodów na poparcie swoich zarzutów o stronniczość sędziów. Gołosłowne twierdzenia i subiektywne przekonanie strony o dyskryminacji nie stanowią podstawy do wyłączenia sędziego. Konieczne jest wskazanie konkretnych okoliczności uzasadniających wątpliwości co do bezstronności sędziego.Stan faktyczny
Strona J. B. złożyła wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego od rozpoznania sprawy dotyczącej skargi Spółdzielni "S." na decyzję Wojewody o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę. Jako podstawę wniosku podniesiono zarzut stronniczości sędziów, wskazując na wcześniejszy wyrok WSA uchylający decyzję o warunkach zabudowy wydaną na rzecz wnioskodawczyni, co miało spowodować straty finansowe i utrudnienia w procesie inwestycyjnym. Wnioskodawczyni sugerowała również naciski ze strony władz lokalnych oraz potencjalne relacje osobiste lub zawodowe sędziów ze stroną skarżącą lub władzami lokalnymi.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił wniosek o wyłączenie sędziów.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.) Sędzia WSA Dorota Chobian Sędzia WSA Renata Detka po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. B. o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w sprawie ze skargi Spółdzielni "S." w R. na decyzję Wojewody z dnia 5 maja 2015 r., znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: oddalić wniosek o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego: Mai Chodackiej, Pawła Dąbka, Grażyny Firek, Piotra Głowackiego, Ingi Gołowskiej, Stanisława Grzeszeka, Agnieszki Jakimowicz, Waldemara Michaldo, Ewy Michny, Niny Półtorak, Jarosława Wiśniewskiego, Bogusława Wolasa, Urszuli Zięby, Kazimierza Bandarzewskiego, Mirosława Batora, Jacka Bursy, Renaty Czeluśniak, Krystyny Daniel, Pawła Darmonia, Magdy Froncisz, Aldony Gąseckiej-Dudy, Andrzeja Irli, Mariusza Kotulskiego, Beaty Łomnickiej, Agnieszki Nawary-Dubiel, Iwony Niżnik-Dobosz, Anny Szkodzińskiej, Joanny Tuszyńskiej, Bożenny Blitek, Janusza Bociagi, Doroty Dąbek, Wojciecha Jakimowicza, Haliny Jakubiec, Janusza Kasprzyckiego, Hanny Knysiak-Molczyk, Krystyny Kutzner, Barbary Pasternak, Tadeusza Wołka i Marii Zawadzkiej.
We wniosku z dnia 20 sierpnia 2015 r. J. B. wystąpiła o wyłączenie od rozpoznawania sprawy ze skargi Spółdzielni "S." w R. na decyzję Wojewody z dnia 5 maja 2015 r., znak: [...], w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, sygn. [...], sędziów orzekających w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym, tj. Mai Chodackiej, Pawła Dąbka, Grażyny Firek, Piotra Głowackiego, Ingi Gołowskiej, Stanisława Grzeszeka, Agnieszki Jakimowicz, Waldemara Michaldo, Ewy Michny, Niny Półtorak, Jarosława Wiśniewskiego, Bogusława Wolasa, Urszuli Zięby, Kazimierza Bandarzewskiego, Mirosława Batora, Jacka Bursy, Renaty Czeluśniak, Krystyny Daniel, Pawła Darmonia, Magdy Froncisz, Aldony Gąseckiej-Dudy, Andrzeja Irli, Mariusza Kotulskiego, Beaty Łomnickiej, Agnieszki Nawary-Dubiel, Iwony Niżnik-Dobosz, Anny Szkodzińskiej, Joanny Tuszyńskiej, Bożenny Blitek, Janusza Bociagi, Doroty Dąbek, Wojciecha Jakimowicza, Haliny Jakubiec, Janusza Kasprzyckiego, Hanny Knysiak-Molczyk, Krystyny Kutzner, Barbary Pasternak, Tadeusza Wołka i Marii Zawadzkiej.
W uzasadnieniu wniosku J. B. zarzuciła sędziom WSA stronniczość. Potwierdzeniem tej okoliczności jest jej zdaniem wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2014 r., sygn. [...], w którym uchylono wydaną na rzecz wnioskodawczyni decyzję o ustaleniu warunków zabudowy. W konsekwencji powyższe orzeczenie w sposób istotny utrudniło prowadzenie procesu inwestycyjnego i naraziło stronę na istotne straty finansowe. Wnioskodawczyni podała, że spotyka się z rożnymi trudnościami ze strony władz lokalnych. Nie można więc wykluczyć, że osoby te będą naciskać na sędziów WSA. Ponadto, zdaniem wnioskodawczyni poszczególni sędziowie tego Sądu mogą pozostawać w określonych relacjach osobistych lub zawodowych ze stroną skarżącą lub z osobami sprawującymi władzę lokalną w R. Wnioskodawczyni podniosła, że w przypadku uchylenia zaskarżonej decyzji zostanie obciążona bardzo wysokimi karami umownymi, których nie będzie w stanie zapłacić.
J. B. wyjaśniła, że wniosek dotyczy wszystkich sędziów WSA, ponieważ wskazane przez nią okoliczności mogą odnosić się do wszystkich poszczególnych sędziów.
Postanowieniem z dnia 10 listopada 2015 r. sygn. II OW 136/15 Naczelny Sąd Administracyjny wyznaczył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach do rozpoznania powyższego wniosku.
Sędziowie WSA złożyli pisemne oświadczenia, z których wynika, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzą po ich stronie okoliczności wskazane w art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "Ppsa". Sędzia Nina Półtorak znajduje się na delegacji do Naczelnego Sądu Administracyjnego, natomiast sędzia Hanna Knysiak-Molczyk przebywa na długotrwałym zwolnieniu lekarskim (z powodu ciąży).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył co następuje:
Zgodnie z art. 18 § 1 Ppsa sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach:
1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki;
2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia;
3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli;
4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron;
5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą;
6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator;
6a) dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie;
7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej.
Powody wyłączenia trwają także po ustaniu uzasadniającego je małżeństwa, przysposobienia, opieki lub kurateli (§ 2 art. 18). Sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi (§ 3 art. 18).
Natomiast przepis art. 19 Ppsa stanowi, że niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Podstawę wyłączenia sędziego w myśl tego przepisu, mogą stanowić zatem okoliczności charakteryzujące się przede wszystkim istnieniem więzi emocjonalnej (pozytywnej lub negatywnej), której podstawą jest stosunek pokrewieństwa, przyjaźni, dłuższej znajomości, zależności służbowej, gospodarczej, społecznej itp., oraz wszelkie obiektywnie zaistniałe okoliczności, dające podstawę do sformułowania uzasadnionych zastrzeżeń co do bezstronności sędziego przy rozstrzyganiu danej sprawy.
Odnosząc powyższe regulacje do realiów niniejszej sprawy stwierdzić należy, że wniosek J. B. o wyłączenie sędziów orzekających w WSA od rozpoznania sprawy [...] nie może zostać uwzględniony. Nie zachodzą bowiem okoliczności uzasadniające wątpliwości co do bezstronności sędziów, co bezspornie wynika ze złożonych przez nich oświadczeń. Podniesione zaś we wniosku okoliczności, w sytuacji nie poparcia ich żadnymi dowodami, nie zasługują na uwzględnienie. Wnioskodawczyni wskazuje bowiem na bliżej nieokreślone naciski władz lokalnych, niesprecyzowane relacje osobiste lub zawodowe łączące sędziów WSA ze skarżącą i osobami sprawującymi funkcje we władzach lokalnych. W żaden jednak sposób nie wykazuje, ani nawet nie uprawdopodobnia, że takie sytuacje rzeczywiście mają miejsce. W szczególności trudno wiarogodnie podnosić kwestię trudności stawianych wnioskodawczyni przez władze lokalne, skoro najpierw Burmistrz R. wydał dla wnioskodawczyni decyzję o warunkach zabudowy, a później Starosta udzielił jej pozwolenia na budowę.
Podkreślić należy, że podstawą wyłączenia sędziego nie mogą być jedynie gołosłowne twierdzenia i subiektywne przekonanie wnioskodawcy, że dany sędzia dyskryminuje stronę w postępowaniu sądowym. Konieczne jest wskazanie konkretnych okoliczności, czy to wymienionych enumeratywnie w art. 18 Ppsa, czy też innych, z których wynika, że istnieją wątpliwości co do bezstronności tego sędziego w rozumieniu art. 19 Ppsa (por. postanowienie NSA z dnia 19 lutego 2009 r. sygn. I OZ 100/09). Takich okoliczności wnioskodawczyni w niniejszej sprawie nie wykazała.
Mając na uwadze powyższe ustalenia, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił wniosek o wyłączenie sędziów WSA na podstawie art. 22 § 2 w zw. z art. 19 Ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło