I SA/Kr 1029/01

WyrokWSA w Krakowie2004-03-19

Skład orzekający: WSA Ewa Długosz -Ślusarczyk, NSA (del.) Jan Zając, Asesor WSA Anna Znamiec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy złożenie deklaracji podatkowej VAT-7 po terminie określonym w art. 10 ust. 1 ustawy o VAT powoduje utratę prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony, jeśli odliczenia dokonano w rozliczeniu za miesiąc otrzymania faktury lub miesiąc następny, zgodnie z art. 19 ust. 3 ustawy?
Ratio decidendi
Złożenie deklaracji podatkowej VAT-7 po terminie nie powoduje utraty prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony, jeśli odliczenia dokonano w rozliczeniu za miesiąc otrzymania faktury lub miesiąc następny, zgodnie z art. 19 ust. 3 ustawy o VAT. Przepis ten reguluje jedynie periodyzację odliczenia, a nie termin, w którym podatnik może skorzystać z tego prawa. Organy podatkowe błędnie zinterpretowały przepisy, uznając termin złożenia deklaracji za prekluzyjny dla prawa do odliczenia.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. złożyła deklarację VAT-7 za marzec 1998 r. po terminie. Urząd Skarbowy uznał, że powoduje to utratę prawa do odliczenia podatku naliczonego. Izba Skarbowa utrzymała tę decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę do WSA, argumentując, że ustawa o VAT w brzmieniu obowiązującym w tamtym okresie nie przewidywała utraty prawa do odliczenia z powodu opóźnienia w złożeniu deklaracji, a nowelizacja wprowadzająca taki wymóg weszła w życie później. WSA uznał skargę za zasadną.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Izby Skarbowej oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 19marca2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: Sędziowie: Protokolant: WSA Ewa Długosz -Ślusarczyk (spr) NSA (del.) Jan Zając Asesor WSA Anna Znamiec Dominika Janik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu [...] 2004r. sprawy ze skargi [...] Spółka z o.o. w [...] na decyzję Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] 2001r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc [...] 1998r. I. Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję organu I instancji. II. Zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w [...] na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie [...]zł ([...] złotych) Sygn. I SA/Kr 1029/01 UZASADNIENIE Bezsporne w niniejszej sprawie jest , że Spółka z o.o. "[...] " w [...] złożyła deklaracje podatkową VAT -7 za miesiąc [...] 1998 r. w miesiącu [...] 1998 r. czyli po terminie określonym w art. 10 ust. l ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług i podatku akcyzowym / DZ. U. Nr 11 z 1993 r. poz. 50 z późn. zm./. Urząd Skarbowy stwierdził ,że powoduje to utratę przewidzianego w art. 19 ust. l tej ustawy prawa do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, dla którego ustawodawca przewidział termin określony w art. 19 ust. 3 ustawy. W konsekwencji przyjęto, że spółka nie ma prawa do odliczenia podatku naliczonego wykazanego w deklaracji podatkowej . Rozstrzygnięcie w powyższym zakresie zawarte zostało w decyzji w której określono za ten miesiąc zobowiązanie podatkowe w kwocie [...] zł, zaległość w tej samej kwocie, odsetki za zwłokę oraz dodatkowe zobowiązanie podatkowe. Izba Skarbowa w [...] rozpoznając odwołanie spółki w dniu [...] 2001 roku utrzymała orzeczenie organu I instancji w mocy wydając decyzję nr. [...]. W pisemnym jej uzasadnieniu podzieliła stanowisko organu I instancji. Powołując się na treść przepisu art. 19 ustawy VAT, a zwłaszcza ust. 3 -ciego, stwierdziła że ustawodawca precyzyjnie określił termin w którym podatnikowi przysługuje uprawnienie do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony uiszczony przy nabyciu towarów i usług. Może on je realizować wg swojego wyboru w okresie dwóch miesięcy to jest w miesiącu otrzymania faktury VA T lub w miesiącu następnym. Podatnik sam ustala podstawę opodatkowania i rozliczając się decyduje czy skorzysta z przysługującego mu prawa , czy nie. W tym celu powinien złożyć deklaracje podatkową VAT - 7, która jest zewnętrznym przejawem woli w tym zakresie. Nie złożenie zatem w terminie przez spółkę deklaracji podatkowej, spowodowało zdaniem Izby iż upłynął materialno- prawny termin do skorzystania z tego uprawnienia. Tym samym spółka utraciła prawo do obniżenia podatku należnego o naliczony przy nabyciu towarów i usług mimo wpłaty kwoty podatku wynikającego ze złożonej deklaracji. Za bez znaczenia uznano okoliczności przytaczane przez spółkę , które legły u podstaw opóźnienia w złożeniu deklaracji. W skardze skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego spółka domaga się uchylenia decyzji Izby Skarbowej oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Rozstrzygnięcie organów uważa za niesłuszne , gdyż jej zdaniem w ustawie o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym w brzmieniu obowiązującym w chwili dokonywania przez podatnika obniżenia kwoty podatku należnego nie było żadnego terminu, który powodował by wygaśnięcie uprawnienie podatnika do takiego obniżenia, jeżeli tylko dotyczyło podatku naliczonego określonego fakturami otrzymanymi przez podatnika w odpowiednim okresie. Skarżący powołuje się na linię orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego , wskazującą, że przepis art. 19 ust. 3 ustawy VAT obowiązujący w tym czasie, nie wiąże prawa podatnika do obniżenia kwoty podatku należnego przysługującego za miesiąc, w którym otrzymał fakturę, albo w miesiącu następnym, ze złożeniem rozliczenia w terminie do dnia 25 miesiąca następującego po miesiącu rozliczeniowym. Nowelizacja przepisu art. 19 ustawy VAT poprzez dodanie ust. 3 b weszła dopiero w życie 1 stycznia 2000 roku. Gdyby termin do złożenia deklaracji określony w art. 10 ustawy miał być terminem, z którego upływem wygasają uprawnienia - terminem prekluzyjnym - to musiała by istnieć norma prawna łącząca niekorzystne skutki dla podatnika z niewykorzystaniem przez niego w określonym czasie przysługujących mu praw. Izba Skarbowa wnosiła o częściowe uwzględnienie skargi podtrzymując dotychczas zajmowane stanowisko co do zasady odnośnie odliczenia podatku naliczonego. Natomiast stwierdzając , że mimo nie dotrzymania terminu złożenia deklaracji za miesiąc marzec strona miała prawo do obniżenia podatku, gdyż nie upłynął jeszcze materialnoprawny termin do skorzystania przez podatnika z powyższego uprawnienia. Tym samym nie można przyjąć, że podatnik zrezygnował z tego prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Skarga musi odnieść skutek w postaci uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Przepis art. 19 ust. 3 ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym w brzmieniu obowiązującym w okresie , którego tyczy stan faktyczny w niniejszej sprawie stanowił, iż obniżenie kwoty podatku należnego o której mowa w ustępie I , następuje w rozliczeniu za miesiąc, w którym podatnik otrzymał fakturę, rachunek uproszczony w przypadku określonym w art.14 ust. 3 lub dokument celny, albo w miesiącu następnym. Nie wynika z niego więc , ze podatnik traci prawo do odliczenia podatku naliczonego po upływie ustawowych terminów złożenia deklaracji VAT- 7 za te miesiące oraz , że po upływie tych terminów wykluczona jest korekta deklaracji VAT mająca miejsce przed wszczęciem kontroli podatkowej lub skarbowej. Reguluje on jedynie kwestię periodyzacji odliczenia podatku naliczonego t.j. określa w której deklaracji może zostać wyrażona wola podatnika w zakresie odliczenia podatku naliczonego. Natomiast z przepisu powyższego nie wynika , ze odsyła on do terminów składania deklaracji z art. 10 ust. l i art. 26 ustawy VAT, lecz do terminu /okresu/ rozliczenia. Rozpatrywany przepis stanowi jedynie, iż obniżenie podatku należnego ma nastąpić nie wcześniej i nie później niż w rozliczeniu za dany miesiąc, nie wskazuje zaś kiedy owe rozliczenia mają nastąpić. Jeżeli zatem podatnik naruszył termin do złożenia deklaracji, ale obniżenia dokonał w rozliczeniu za miesiąc w którym otrzymał fakturę, bądź w rozliczeniu za miesiąc następny, nie uchybił on terminowi wskazanemu w art. 19 ust. 3 pkt. l ustawy. Stwierdzić należy , że orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego w tej materii nie było jednolite ,o czym świadczy przytaczane przez strony niniejszego postępowania. Nie mniej ostatnia linia orzecznictwa / np. wyrok NSA III S.A. 2400/00 z dnia 12 II 2002 - Glosa 2002/4/34 , wyrok NSA z dnia 3 IX 2002 III SA 2377/01-LEX 56731 , wyrok NSA z 8 XI.2001r. -I SA/Wr 3106/00 - Przegląd Podat. 2002/5/63 wskazuje na stanowisko prezentowane przez skarżącego i sąd rozpoznający niniejszą sprawę do niego się przychyla. Zatem wbrew stanowisku organów w zaistniałym w niniejszej sprawie stanie faktycznym i prawnym, spółka co do zasady dysponowała prawem do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony i prawa tego nie utraciła tylko z powodu złożenia deklaracji podatkowej po terminie. Dlatego uznając , że organy podatkowe dopuściły się naruszenia przepisów wyżej powołanych , Wojewódzki Sąd Administracyjny uznając skargę za zasadną na mocy art. 145 par. l ust. l a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. u. nr. 153 , poz. 1270/, który to przepis ma w niniejszej sprawie zastosowanie na podstawie art. 97 paragraf l przepisów wprowadzających tą ustawę / DZ. u. Nr. 153, poz. 1271 ze zm./ - orzekł jak w sentencji O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy przy czym miarkowano koszty zastępstwa adwokackiego z uwagi na nakład pracy pełnomocnika w związku jednorodnością tej sprawy ze sprawą o sygn. IS.A./Kr l026/01

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło