I SA/Kr 1039/16
WyrokWSA w Krakowie2017-03-30
Skład orzekający: WSA Urszula Zięba, WSA Wiesław Kuśnierz, WSA Waldemar Michaldo
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie decyzji podatkowych w trybie zastępczym (art. 150 Ordynacji podatkowej) jest skuteczne, jeśli skarżący twierdzi, że nie otrzymał awizo, a dowodem na to jest odpowiedź Poczty Polskiej na reklamację?Ratio decidendi
Doręczenie decyzji podatkowych w trybie zastępczym jest skuteczne, jeśli operator pocztowy prawidłowo dwukrotnie awizował przesyłkę i pozostawił ją w placówce pocztowej na 14 dni. Twierdzenia skarżącego o braku awizo, nawet poparte odpowiedzią Poczty Polskiej na reklamację, nie obalają domniemania prawdziwości dokumentu potwierdzenia odbioru, jeśli nie przedstawiono dowodów przeciwnych. W przypadku uchybienia terminu, przywrócenie go jest możliwe tylko wtedy, gdy uchybienie nastąpiło bez winy strony, co w tej sprawie nie zostało wykazane.Stan faktyczny
Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał decyzje podatkowe, które zostały wysłane listem poleconym do skarżącego. Przesyłka wróciła z adnotacją "nie podjęto w terminie". Skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, twierdząc, że nie otrzymał awizo i nie wiedział o decyzji. Dyrektor Izby Skarbowej odmówił przywrócenia terminu, uznając doręczenie za skuteczne. Skarżący zaskarżył postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej do WSA w Krakowie, podnosząc zarzuty naruszenia przepisów o doręczeniach i braku winy w uchybieniu terminu.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił trzy rozpoznane skargi A.B. na postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej.Pełny tekst orzeczenia
|Sygn. akt I SA/Kr 1039/16 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 marca 2017 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba, Sędziowie: WSA Wiesław Kuśnierz, WSA Waldemar Michaldo (spr.), Protokolant st. sekretarz: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, w dniu 30 marca 2017 r., sprawy ze skarg A.B., na postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 8 lipca 2016 r. Nr [...],[...],[...], w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, , - s k a r g i o d d a l a -,
Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał w dniu 23.02.2016r. wobec skarżącego A.B. decyzje w przedmiocie określenia przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od towarów i usług tj.:
– decyzję nr [...] za lipiec 2014r. na kwotę 102.145,00 zł;
– decyzję nr [...] za sierpień 2014r. na kwotę 49.217,00 zł;
– decyzję nr [...] za wrzesień 2014r. na kwotę 93.005,00 zł.
Przesyłka zawierająca m.in. te trzy decyzje została nadana na adres skarżącego, tj. ul. C., [...], za pośrednictwem Poczty Polskiej, listem poleconym o nr [...], ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru. W dniu 16.03.2016r. Poczta Polska dokonała zwrotu ww. przesyłki z adnotacją: nie podjęto w terminie.
W piśmie z dnia 11.04.2016r. skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od ww. decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z 23.02.2016r., a także odwołania od tych decyzji. W uzasadnieniu wniosków o przywrócenie terminu skarżący wskazał, że nie została mu doręczona przesyłka pocztowa zawierająca ww. decyzje, tzn. skarżący nie otrzymał ani pierwszego, ani drugiego awizo. Na potwierdzenie powyższej okoliczności skarżący wskazał, iż złożył reklamację w urzędzie pocztowym, a jej kopię załączył do ww. wniosku. Ponadto zdaniem skarżącego formularz przyklejony do koperty jest wypełniony nieczytelnie, oraz brak jest wskazania gdzie pozostawione zostało zawiadomienie o pozostawieniu pisma w Urzędzie Pocztowym.
Postanowieniami z dnia 08.07.2016r., nr [...], nr [...] i nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej, na podstawie art. 163 § 2 w związku z art. 162 § 1 i § 2 i art. 220 § 2 ustawy z dnia 29.08.1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 613 ze zm.), odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
Organ wyjaśnił, że adres pod który doręczona zastała decyzja jest prawidłowy, co jest bezsporne i nie kwestionowane przez skarżącego. W dniu 29.02.2016r. - z powodu niemożności doręczenia, przesyłkę pozostawiono na okres 14 dni do dyspozycji adresata w Urzędzie Pocztowym. Z powodu nieodebrania korespondencji w terminie 7 dni, przesyłkę awizowano powtórnie w dniu 08.03.2016r. Z powodu niepodjęcia awizowanej przesyłki, w dniu 16.03.2016r. nastąpił jej zwrot do nadawcy tj. Naczelnika Urzędu Skarbowego, a doręczenie nastąpiło zgodnie z art. 150 § 4 Ordynacji podatkowej w dniu 14.03.2016r. Odwołania od tych decyzji można było złożyć do 28.03.2016r. Wskazane daty wynikają z adnotacji (w formie pieczęci) znajdujących się na kopercie i potwierdzenia odbioru zwróconej przesyłki o nr [...]. W ocenie organu, skarżący w żaden sposób nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminowi do złożenia odwołań nastąpiło bez jego winy. Załączył jedynie kopię reklamacji z dnia 08.04.2016r. dotyczącą niedoręczenia przesyłki listowej, jednak do dnia wydania postanowienia nie uzupełnił przedmiotowego wniosku z dnia 11.04.2016r. o odpowiedź na ww. reklamację. Natomiast, zgodnie z § 9.1 Rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 26.11.2013r. w sprawie reklamacji usługi pocztowej (Dz. U. z 2013 r., poz. 1468), operator pocztowy rozpatruje reklamację niezwłocznie i udziela odpowiedzi na reklamację w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia otrzymania reklamacji.
Odnosząc się do zarzutu skarżącego, organ stwierdził, że z potwierdzenia odbioru, w sposób czytelny wynika, że "zawiadomienie o pozostawieniu pisma w tym UP umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata". Dodatkowo, zarzut ten jest nieuzasadniony, bowiem to nie zwrotne potwierdzenie odbioru pozostawia się w skrzynce pocztowej adresata lecz awizo.
W skargach wniesionych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na przedmiotowe postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej A.B. zarzucił im naruszenie:
- art. 150 § 1-3 Ordynacji podatkowej poprzez przyjęcie przez organ, że do skutecznego doręczenia decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 23.02.2016 r. nr: [...], [...], [...] doszło w dniu 14.03.2016 r., w sytuacji gdy nie było spełnionych przesłanek do przyjęcia skutecznego doręczenia na podstawie art. 150 Ordynacji podatkowej, a to z uwagi na fakt, iż druk potwierdzenia nie został prawidłowo wypełniony a adnotacje poczynione na kopercie są niepełne i nieczytelne, a zatem nie można stwierdzić czy przesyłka została pozostawiona we właściwym miejscu, czy była prawidłowo awizowana czy awiza zostały prawidłowo pozostawione w miejscach wskazanych w przepisach ani czy była pozostawiona do odbioru na okres 14 dni,
- art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez przyjęcie przez organ, że skarżący nie dochował 7 dniowego terminu do wniesienia odwołań od decyzji liczonego od dnia 14.03.2016r. z własnej winy, w sytuacji gdy skarżący wobec braku pierwszego i drugiego awiza, z przyczyn od siebie zupełnie niezależnych i pozostających wyłączną winą operatora pocztowego, nie miał żadnej wiedzy na temat wydanej decyzji ani próby jej doręczenia za pośrednictwem operatora pocztowego".
Podnosząc przedmiotowe zarzuty Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonych postanowień.
W uzasadnieniu wywiedzionych skarg podniesiono, że skarżący nie otrzymał ani pierwszego ani drugiego awiza i w konsekwencji nie odebrał przesyłki. Złożył reklamację w urzędzie pocztowym i już po złożeniu wniosku o przywrócenie terminu wraz z odwołaniem otrzymał odpowiedź od urzędu pocztowego. Skarżący zaznaczył, że nie był wzywany przez organ do przedłożenia odpowiedzi na reklamację. Skarżący załączył do skargi odpowiedź z urzędu pocztowego, wnosząc o przeprowadzenie dowodu z ww. dokumentu. Odnosząc się do treści ww. pisma, wskazał, że poczta nie zajęła w nim jednoznacznego stanowiska, co do tego, komu daje wiarę, a przy tym nie wyklucza możliwości, że listonosz rzeczywiście nie umieścił w skrzynce oddawczej skarżącego żadnego awiza. W dalszej kolejności skarżący wyjaśnił, że zawiadomienie o zajęciu zabezpieczającym wierzytelności otrzymał w dniu 1.04.2016r. (piątek) i w kolejnym dniu roboczym tj. 4.04.2016r. (poniedziałek) udał się do urzędu skarbowego celem zapoznania się z aktami sprawy i tego dnia powziął informację o przedmiotowej decyzji. W dniu 11.04.2016r. nadał na poczcie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji wraz z odwołaniem. Skarżący zarzucił, że ze znajdującego się w aktach sprawy potwierdzenia odbioru decyzji wynika, że nie zostało ono poprawnie wypełnione. Nieczytelnie został wypełniony pkt 2 potwierdzenia odbioru, tzn. nie da się odczytać miejsca pozostawienia pisma do dyspozycji adresata oraz daty jego pozostawienia, niejednoznacznie podkreślono także miejsce pozostawienia awiza. Po drugie z potwierdzenia nie wynika, jakoby skarżącemu zostało pozostawione drugie awizo, gdyż nie jest wypełniony pkt 3 potwierdzenia odbioru. Po trzecie nie został wypełniony punkt dotyczący przyczyn zwrotu, tj. nie został zaznaczony żaden z wariantów ani nie została wpisana data. Po czwarte podpis doręczającego jest nieczytelny. W związku z tym, zdaniem skarżącego, nie można przyjąć by decyzje zostały doręczone w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej, bowiem z treści potwierdzenia odbioru nie wynika, czy zawiadomienie o przesyłce dwukrotnie umieszczono w jednym z miejsc wymienionych w art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej oraz czy upłynął 14-dniowy okres przechowywania przesyłki. Skarżący podkreślił, że jeśli pismo było awizowane po raz pierwszy w dniu 29.02.2016 r. to powtórne awizo powinno nastąpić 7.03.2016r., a nie jak podnosi organ w dniu 8.03.2016r. Zgodnie natomiast z orzeczeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16.12.2015r. sygn. akt I FSK 1103/14 sam fakt przechowywania pisma w placówce pocztowej przez okres 14 dni bez względu na zachowanie terminów 7-dniowych przy awizowaniu, nie jest wystarczającą przesłanką do uznania, że doszło do skutecznego doręczenia pisma w drodze doręczenia zastępczego. Aby uznać, doręczenie zastępcze za skuteczne istotne jest dwukrotne awizowanie przesyłki w odstępie co 7 dni, a nie tylko jej przechowywanie w placówce pocztowej przez okres 14 dni.
W odpowiedzi na skargi Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o ich oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył, co następuje:
Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 z późn. zm. – dalej p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. – następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Wady, skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia, stwierdzeniem ich nieważności bądź wydania z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. natomiast w myśl art. 151 p.p.s.a. sąd w przypadku nieuwzględnienia skargi, oddala skargę.
Na posiedzeniu w dniu 30.03.2017r. Sąd działając na zasadzie art. 111 § 2 p.p.s.a. zarządził połączenie spraw ze skarg A.B. na postanowienia 08.07.2016r., nr [...] nr [...] i nr [...] do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia. Tym samym Sąd połączył do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy (sygn. I SA/Kr 1039 do I SA/Kr 1041/16 ) z trzech skarg A.B. i postanowił prowadzić je pod wspólną sygnaturą I SA/Kr 1039/16. Powołany przepis stanowi, że sąd może zarządzić połączenie kilku oddzielnych spraw toczących się przed nim w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, jeżeli pozostają one ze sobą w związku. W rozpoznawanej sprawie skargi ze względu na osobę skarżącego oraz stan faktyczny i istotę spornych zagadnień pozostawały ze sobą w związku w rozumieniu ww. przepisu. Uzasadnione było więc połączenie postępowań sądowych, wszczętych odrębnymi skargami, do łącznego ich rozpoznania i rozstrzygnięcia
Sprawa niniejsza rozpoznana została w trybie postępowania uproszczonego, ponieważ skargi dotyczyły postanowień. Stosownie do art. 119 pkt 3 w zw. z art. 120 p.p.s.a. - sprawa, w której przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, może być rozpoznana w trybie uproszczonym, czyli na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów.
Przechodząc do merytorycznej oceny rozstrzygnięć poddanych kontroli Sądu należy wskazać, że skargi A. B. nie zasługują na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienia odpowiadają prawu. Przedmiotem skarg są trzy postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej, którymi odmówiono skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia odwołań od trzech opisanych na wstępie decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 23.02.2016r.
Z okoliczności faktycznych, na tle których zapadły zaskarżone postanowienia, wynika, że ww. decyzje organu I instancji zostały wysłane na adres zamieszkania zobowiązanego tj. ul. C. i z powodu ich niepodjęcia przez adresata - uznane za doręczone w trybie art. 150 § 4 O.p. z dniem 14.03.2016r. W tej sytuacji termin do wniesienia odwołania, określony w art. 223 § 2 pkt 1 O.p., mijał skarżącemu z dniem 28.03.2016r. Odwołanie od tych decyzji wraz z wnioskami o przywrócenie terminu skarżący złożył w dniu 11.04.2016r.
W treści złożonych wniosków o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, skarżący wyjaśnił, że powodem spóźnionego dokonania tej czynności był brak wiedzy o fakcie wydania decyzji, albowiem przesyłka pocztowa nie została prawidłowo awizowana.
Z uwagi na przedstawioną argumentację, kwestionującą prawidłowość doręczenia decyzji organu I instancji, w pierwszej kolejności należało rozważyć kwestię skuteczności doręczenia tej decyzji i co za tym idzie, oceny, czy doszło do uchybienia terminu do złożenia środka zaskarżenia. Wyjaśnienia w tym miejscu wymaga, że przepis art. 162 § 1 O.p. ma zastosowanie jedynie w sytuacji uchybienia terminowi. To zaś możliwe jest tylko wówczas, gdy decyzja (mająca być przedmiotem zaskarżenia) została doręczona.
Zdaniem Sądu, analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego w sposób oczywisty wskazuje, że doręczenie decyzji z dnia 23.02.2016r. nr [...], nr [...] i nr [...] w trybie zastępczym, dokonane zostało prawidłowo.
Zgodnie z art. 148 § 1 O.p. pisma doręcza się osobom fizycznym pod adresem miejsca ich zamieszkania albo pod adresem do doręczeń w kraju. Art. 149 tej ustawy stanowi natomiast, że w przypadku nieobecności adresata w miejscu zamieszkania albo pod adresem do doręczeń w kraju pisma doręcza się za pokwitowaniem pełnoletniemu domownikowi, a gdyby go nie było lub odmówił przyjęcia pisma - sąsiadowi, zarządcy domu lub dozorcy - gdy osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. Zawiadomienie o doręczeniu pisma sąsiadowi, zarządcy domu lub dozorcy umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub na drzwiach mieszkania adresata, lub w widocznym miejscu przy wejściu na posesję, na której zamieszkuje adresat lub której adres wskazano jako adres do doręczeń.
Art. 150 O.p. reguluje natomiast sposób postępowania w razie niemożności doręczenia korespondencji w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art. 149 ustawy. W takiej sytuacji operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej, względnie - w przypadku doręczania pisma przez pracownika organu podatkowego lub przez inną upoważnioną osobę pismo składa się na okres 14 dni w urzędzie gminy (miasta). Zgodnie natomiast z art. 150 § 2 O.p. zawiadomienie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1, wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie 7 dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, lub miejsca wskazanego jako adres do doręczeń w kraju, na drzwiach jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż 14 dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy (§ 3). W przypadku niepodjęcia pisma, doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (§ 4).
Znajdująca się w aktach sprawy zwrócona przesyłka polecona zawierająca wydane decyzje zawiera wszelkie elementy wymienione w art. 150 O.p.. Na kopercie znajdują się dwie adnotacje doręczyciela o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej na okres czternastu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w skrzynce oddawczej adresata: pierwsza z dnia 29.02.2016 r., druga z dnia 8.03.2016 r. Organ był zatem uprawniony do przyjęcia, iż doręczenie decyzji miało miejsce w dniu 14 marca 2016 r., co oznaczało, że wniesione przez skarżącego w dniu 11 kwietnia 2016 r. odwołania zostały nadane po upływie ustawowego terminu do dokonania tej czynności.
Na kopercie przesyłki pocztowej (pieczątki z datami awizowania) widnieje liczba 11 jako oznaczenie urzędu pocztowego, podobnie liczbę tę można odczytać w pkt. 2 zwrotnego potwierdzenia odbioru, a zatem nie można przyjąć, iż nie da się odczytać miejsca (tj. właściwego urzędu pocztowego) pozostawienia pisma do dyspozycji adresata. Choć w pkt. 2 zwrotnego potwierdzenia odbioru datę oznaczono stosunkowo nieczytelnie to w połączeniu z pieczątką pierwszego awiza na kopercie nie ma wątpliwości, iż jest to dzień "29.02." Na tzw. "zwrotce" podkreślono również w sposób jednoznaczny miejsce pozostawienia awiza – oddawcza skrzynka pocztowa adresata. Również wbrew zarzutom skarg na kopercie widnieje drugie awizo dokonane w dniu 8 marca 2016 r. Widnieje również pieczątka w zakresie daty zwrotu do nadawcy. Druk zawiera podpis doręczyciela. W trybie art. 150 O.p. istotne jest, aby na kopercie zawarto informację o jej dwukrotnym awizowaniu, co w kontrolowanej sprawie miało miejsce. Niezasadne są zatem zarzuty wskazujące na brak spełnienia tego wymogu poprzez niezachowanie ustawowego odstępu. Warunek ten został zachowany, gdyż ustawa nakazuje postawienie pisma w placówce pocztowej lub w urzędzie gminy na 7 dni, co oznacza , że powtórne zawiadomienie można najwcześniej zostawić w 8 dniu. W niniejszej sprawie był to 8 ósmy dzień. Niezasadnie wskazano w skardze, iż tylko przechowywano pisma w placówce pocztowej przez okres 14 dni, bez prawidłowego awizowania. Powołane zaś w skardze orzecznictwo odnosi się do sytuacji samego faktu przechowywania pisma w placówce pocztowej przez okres 14 dni bez drugiego awizowania lub bez zachowania odstępu co najmniej 7-dniowego przy awizowaniu.
Dodatkowo Sąd zauważa, że kwestia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia 23.02.2016r. była przedmiotem oceny przez tut. Sąd, który - rozpatrując skargę A.B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania - wyrokiem z dnia 23.02.2017 r., sygn. akt I SA/Kr 1104/16 skargę oddalił. Jak trafnie wskazał Sąd w ww. wyroku przyjęcie dopuszczalności kwestionowania w powyższy sposób jak w niniejszej sprawie awizowania bez podania okoliczności to uprawdopodabniających przeczyłoby sensowi dokonywania adnotacji o awizowaniu na kopercie, gdyż w każdym przypadku adresat przesyłki mógłby je kwestionować. Dokument potwierdzenia odbioru stanowi dokument urzędowy, który korzysta z domniemania zgodności z prawdą (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 30.04.1998 r., sygn. akt III CZ 51/98). Zatem to adresat przesyłki, powinien ten fakt udowodnić, co w niniejszej sprawie nie nastąpiło.
Taki charakter zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki uzasadnia przyjęcie, że dokument ten korzysta z domniemania prawdziwości. Domniemanie to może zostać obalone przeciwdowodem. Nie można jednak przyjąć, by do obalenia tego domniemania wystarczyło twierdzenie strony, że doręczenie przesyłki było nieskuteczne. Ciężar obalenia domniemania prawdziwości pocztowego dowodu doręczenia pisma spoczywa na zainteresowanym (ciężar przeprowadzenia dowodu spoczywa na tym, kto z określonego faktu wywodzi skutki prawne). W postępowaniu administracyjnym (podatkowym), prawne skutki są związane z doręczeniem pisma, natomiast nie jest istotne, z punktu widzenia poprawności czynności procesowych i biegu postępowania, czy adresat zapoznał się z treścią pisma (por. wyrok NSA z 9 stycznia 2014 r., sygn. II OSK 2821/13 wszystkie powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych – http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Zatem to adresat przesyłki powinien udowodnić fakt, na podstawie którego kwestionuje prawdziwość zwrotnego potwierdzenia odbioru, co w niniejszej sprawie nie nastąpiło (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 marca 2010 r., sygn. akt I FSK 1929/09).
Ponadto z załączonej do skargi odpowiedzi poczty na złożoną przez Skarżącego w dniu 8 kwietnia 2016 r. reklamację nie wynika okoliczność nieprawidłowego doręczenia, lecz potwierdzono w niej okoliczności ustalone i przyjęte przez organ odwoławczy.
Wynika z niej jedynie, że listonosz obsługujący w danym okresie rejon zamieszkania Skarżącego zeznał, że sporządzone zawiadomienie umieścił w oddawczej skrzynce pocztowej, a powtórna awizacja dokonana przez placówkę awizacyjną miała miejsce 8 marca 2016 r. - awizo listonosz również doręczył poprzez skrzynkę pocztową.
Skarżący nie podważył zatem w sposób skuteczny, iż doręczenie w trybie art. 150 O.p. było prawidłowo dokonane.
W szczególności zawarte w odpowiedzi Poczty na reklamację sformułowania, że "wobec rozbieżności stanowiska Pana oraz listonosza odpowiedzialnego za doręczenie i awizację przedmiotowej przesyłki, zgłoszony w tej sprawie sygnał został przekazany służbom kontrolnym nadzorującym pracę listonoszy", a także "Biuro Ł. w K. uprzejmie Pana przeprasza za utrudnienia napotkane podczas korzystania z naszych usług", należy uznać za sformułowania kurtuazyjne, związane z uprzejmą obsługą klienta i wyrażające troskę o wysoką jakość usług. Sformułowania te w żadnym stopniu nie podważają stanowiska listonosza i Poczty w kwestii prawidłowości doręczania przedmiotowej przesyłki.
Należy zatem zgodzić się ze stanowiskiem wyrażonym w odpowiedziach na skargi, że załączone pismo od Poczty Polskiej w żaden sposób nie podważa prawidłowości zaskarżonego rozstrzygnięcia. Twierdzenia, że skarżący nie został poinformowany o oczekującej na niego przesyłce poleconej w placówce pocztowej pozostają gołosłowne.
Przechodząc do dalszych rozważań wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 162 O.p., w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (§ 1). Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin (§ 2).
Z powyższego wynika, że dla przywrócenia terminu konieczne jest kumulatywne spełnienie czterech przesłanek, a mianowicie: 1) uchybienie terminowi, 2) złożenie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu w określonym terminie, 3) uprawdopodobnienie braku winy wnioskującego w uchybieniu terminowi oraz 4) dokonanie czynności, dla której termin jest przewidziany.
Kwestię skutecznego doręczenia decyzji w dniu 14.03.2016r. wyjaśniono powyżej, zatem niewątpliwie rozpoczął swój bieg termin do wniesienia odwołania. W rozpatrywanej sprawie nie budziło również wątpliwości, że skarżący dochował siedmiodniowego terminu do wniesienia podania, liczonego od chwili, w której ustała przyczyna uchybienia terminu (czyli od chwili powzięcia przez nią informacji o wydaniu decyzji, co miało miejsce 4.04.2016r.) oraz, że wraz z wnioskiem dokonał uchybionej czynności (wnosząc odwołanie). Zatem, jak słusznie przyjął Dyrektor Izby Skarbowej, przesłanki formalne opisane w art. 162 O.p. zostały w sprawie spełnione.
Pozostaje zatem rozważenie, czy w przedmiotowej sprawie skarżący uprawdopodobnił brak winy w uchybieniu terminu. Wyjaśnienia w tym miejscu wymaga, że zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądowym o braku winy można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, iż dopełnienie obowiązku było niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, tj. że strona nie mogła tej przeszkody usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Kryterium braku winy wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie terminu nie jest więc możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa w tym zakresie. Ponadto w orzecznictwie wyrażany jest pogląd, w pełni podzielany przez tut. Sąd, że przy ocenie tej przesłanki należy brać pod uwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie określonej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu. Brak winy w uchybieniu terminu podlega ocenie z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Uprawdopodobnienie przeszkód uniemożliwiających dochowanie czynności obciąża wnioskującego, przy czym uprawdopodobnienie oznacza, iż strona powinna jedynie w sposób wiarygodny uzasadnić okoliczności, które spowodowały niemożność dokonania czynności w terminie, bez konieczności wykazywania ich w sposób ostateczny.
Mając na uwadze powyższe rozważania, Sąd podziela stanowisko organu, że skarżący nie wykazał, by zaszły tego rodzaju niezależne od niego zdarzenia, które usprawiedliwiałyby przywrócenie mu terminu do wniesienia odwołań od ww. decyzji, w szczególności nie uprawdopodobnił braku swojej winy w uchybieniu terminu do ich wniesienia. Skarżący przedłożył na etapie postępowania sądowego odpowiedź Poczty Polskiej na złożoną przez niego w dniu 8.04.2016r. reklamację jednakże jej treść nie pozwala na zmianę dotychczasowych ustaleń. Wynika z niej jedynie, że listonosz obsługujący w danym okresie rejon zamieszkania skarżącego zeznał, że sporządzone zawiadomienie umieścił w oddawczej skrzynce pocztowej, a powtórna awizacja dokonana przez placówkę awizacyjną miała miejsce 8.03.2016 r. - awizo listonosz również doręczył poprzez skrzynkę pocztową. Należy zatem zgodzić się ze stanowiskiem wyrażonym w odpowiedzi na skargi, że załączone pismo od Poczty Polskiej w żaden sposób nie podważa prawidłowości zaskarżonego rozstrzygnięcia. Twierdzenia, że skarżący nie został poinformowany o oczekującej na niego przesyłce poleconej w placówce pocztowej pozostają gołosłowne.
Reasumując stwierdzić należy, że wbrew podniesionym w skargach zarzutom przy wydaniu zaskarżonych postanowień nie doszło do naruszenia art. 162 O.p. Rozpatrując wnioski skarżącego Dyrektor Izby Skarbowej prawidłowo ocenił przesłanki zawarte w tym przepisie i zasadnie przyjął, że do uchybienia terminu do złożenia przedmiotowych odwołań doszło z przyczyn leżących po stronie skarżącego, co wykluczało przywrócenie mu terminu do ich wniesienia.
Mając powyższe na uwadze Sąd oddalił trzy rozpoznane skargi A.B. na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło