I SA/Kr 1108/21
WyrokWSA w Krakowie2021-11-04
Skład orzekający: SWSA Bogusław Wolas, WSA Stanisław Grzeszek, WSA Urszula Zięba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku uchylenia decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego przez sąd administracyjny, podatnikowi przysługują odsetki od nadpłaty, a jeśli tak, to od kiedy i w jakiej wysokości?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zarzuty dotyczące braku oprocentowania nadpłaty pozostawały poza zakresem objętym zaskarżoną decyzją, a zarzuty dotyczące trybu orzekania o wysokości nadpłaty okazały się niezasadne. Sąd podkreślił, że termin zwrotu nadpłaty wynosi 30 dni od wydania nowej decyzji lub od doręczenia prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego, jeśli nowa decyzja nie zostanie wydana w ciągu 3 miesięcy. Oprocentowanie nadpłaty powstaje z mocy prawa i nie zawsze wymaga wydania decyzji, a jego wysokość może być przedmiotem sporu rozstrzyganego w drodze decyzji administracyjnej.Stan faktyczny
Skarżąca G.B. wniosła o stwierdzenie nadpłaty podatku od nieruchomości za lata 2014-2019 wraz z odsetkami, powołując się na uchylenie przez WSA w Krakowie decyzji ustalających wysokość zobowiązania podatkowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, która stwierdziła nadpłatę, ale nie przyznała odsetek. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów dotyczących oprocentowania nadpłaty. WSA w Krakowie oddalił skargę, uznając zarzuty za niezasadne.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: SWSA Bogusław Wolas (spr.) Sędziowie: WSA Stanisław Grzeszek WSA Urszula Zięba po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 czerwca 2021 r., nr: [...], w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2014-2019 oddala skargę.
Decyzją z dnia 14 czerwca 2021r., samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie, po rozpatrzeniu odwołania Pani G.B., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 3 marca 2021r., stwierdzającą wysokość nadpłaty z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2014-2019 w łącznej kwocie [...] zł, tzn w kwotach po [...] zł za 2014 i 2015, po [...] za lata 2016 i 2017 oraz [...] zł za 2018 r. i [...] zł za 2019 r. (w tym [...] zł należność główna oraz [...] zł odsetki za zwłokę)
W sprawie tej wnioskiem złożonym w dniu 1 lutego 2021 r. Pani G.B. zwróciła się o stwierdzenie nadpłaty z tytułu podatku od nieruchomości wynikającego z uchylonych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 9 lipca 2020 r. sygn. akt I SA/Kr 1286/ 10 decyzji Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 6 marca 2019 r. nr [...] z dnia 6 marca 2019 r. nr [...] z dnia 6 marca 2019 r. nr [...] z dnia 6 marca 2019 r. nr [...] z dnia 6 marca 2019 r. nr [...] z dnia 6 marca 2019 r. nr [...]. We wniosku wskazano, że podatek w łącznej kwocie [...]zł został naliczony nieprawidłowo, a od daty wydania wyroku przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w tej sprawie minęło ponad 6 miesięcy. W związku z tym, że pieniądze nie zostały zwrócone Podatniczka żąda ich zwrotu wraz z odsetkami z tytułu opóźnienia.
Organ I instancji ustalił, że w dniu 6 marca 2019 r. wydano następujące decyzje ustalające wysokość zobowiązania podatkowego dla Pani G.B. za lata 2014-2019: - za 2014 z dnia 6 marca 2019 r. nr[...] - na kwotę [...]zł - za 2015 z dnia 6 marca 2019 r. nr [...] - na kwotę [...] zł -za 2016 z dnia 6 marca 2019 r. nr [...] - na kwotę [...] zł -za 2017 z dnia 6 marca 2019 r. nr [...] -na kwotę [...] zł -za 2018 z dnia 6 marca 2019 r. nr [...] - na kwotę [...]zł -za 2019 z dnia 6 marca 2019 r. nr [...] - na kwotę [...] zł. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie w dniu 6 września 2019 r. wydało w przedmiotowej sprawie decyzje: - za 2014 nr [...] -za 2015 nr [...] -za 2016 nr [...] -za 2017 nr [...] -za 2018 nr [...]-za 2019 nr [...] utrzymujące w mocy decyzje Prezydenta Miasta Krakowa. Na poczet zobowiązania podatkowego wynikającego z powyższych decyzji Pani G.B. dokonała następujących wpłat: w dniu 1.10.2019- [...] zł w dniu 18.12.2019-[...] zł w dniu 9.10.2020- [...] zł . Jednakże wyrokiem z dnia 9 lipca 2020 r. sygn. akt I SA/Kr 1286/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżone decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie i decyzje organu I instancji. Wyrok stał się prawomocny z dniem 9 października 2020 r. (klauzula prawomocności). Akta sprawy oraz wyrok wraz z klauzulą prawomocności zostały przekazane do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie w dniu 12 lutego 2021 r., a 25 lutego 2021 r. akta wraz wyrokiem zostały zwrócone do Prezydenta Miasta Krakowa. Organ I instancji wskazał, że zgodnie z art. 72 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej za nadpłatę uważa się kwotę nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku, a na równi z nadpłatą traktuje się część wpłaty, która została zaliczona na poczet odsetek za zwłokę, jeżeli wpłata ta dotyczyła zaległości podatkowej (art. 72 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej). W związku z tym, że decyzje ustalające wysokość zobowiązania z tytułu podatku od nieruchomości z dnia 6 marca 2019 r. nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] zostały uchylone prawomocnym wyrokiem powstała nadpłata w podatku od nieruchomości. Na poczet zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości ustalonego ww. decyzjami dokonano następujących wpłat: w dniu 1.10.2019 - [...] zł zarachowana na poczet zobowiązania za lata 2014 - III rata 2019: należność główna - [...] plus koszty upomnienia [...]w dniu 18.12.2019 - [...] zł zarachowana na poczet IV raty 2019: należność [...], odsetki [...] i koszty upomnienia [...] w dniu 9.10.2020 - [...] zł z czego kwota [...] została zarachowana na IV ratę 2019 a pozostała kwota na zobowiązanie za rok 2020. Łącznie na poczet zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości ustalonego ww. decyzjami organ podatkowy pobrał [...] zł z tytułu należności głównej, [...] zł tytułem odsetek od zaległości oraz [...] tytułem kosztów upomnień.
W związku z tym zgodnie z art. 72 Ordynacji podatkowej nadpłatę stanowi kwota nienależnie zapłaconego podatku ([...] zł) oraz kwota zaliczona na poczet odsetek tj. [...] zł. Łącznie kwota nadpłaty wynosi [...] zł.
Odnosząc się do zawartego we wniosku żądania zwrotu nadpłaty wraz z ustawowymi odsetkami z tytułu opóźnienia organ I instancji podniósł, że w pierwszej kolejności należy zauważyć, że Ordynacja podatkowa posługuje się swoistymi instytucjami właściwymi dla prawa podatkowego. Przepisy tej ustawy nie przewidują zatem odsetek ustawowych za opóźnienie zwrotu nadpłaty, a rozwiązanie bardzo podobne - uregulowane w art. 78 Ordynacji podatkowej tj. oprocentowanie nadpłaty. We wskazanym przepisie zawarto enumeratywne wyliczenie przypadków, kiedy oprocentowanie jest należne. Przypadki te związane są terminem zwrotu nadpłaty określonym w art. 77 Ordynacji podatkowej. W niniejszej sprawie termin do zwrotu nadpłaty wynika z art. 77 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej i jest to 30 dni od dnia wydania decyzji stwierdzającej nadpłatę lub określającej wysokość nadpłaty. W postępowaniu dotyczącym stwierdzenia czy określenia nadpłaty organ podatkowy nie jest jeszcze w stanie stwierdzić, czy termin do zwrotu nadpłaty zostanie przekroczony, zatem nie jest możliwe rozstrzyganie o oprocentowaniu.
Od powyższej decyzji organu I instancji odwołanie w ustawowym terminie złożyła Pani G.B. zarzucając obrazę art. 78 § 1 i 3 ordynacji podatkowej przez obliczenie oprocentowania od daty otrzymania akt, jakkolwiek oprocentowanie decyzji w przypadkach przewidzianych w art. 77 § 1 pkt 1-3 ordynacji podatkowej przysługuje od daty powstania nadpłaty czyli od daty pobrania nienależnego podatku. Podnosząc ten zarzut Pani G.B. wniosła o ustalenie oprocentowania w wysokości odsetek od zaległości podatkowych, ewentualnie o jej uchylenie i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Uzasadnienie decyzji powołuje się tylko na przepisy określające terminy zwrotu nadpłaty podatku, pomija natomiast art. 78 ordynacji podatkowej, który w paragrafach 1 i 3 określa wysokość oprocentowania od pobranych kwot nieistniejącego podatku. Przepisy te wskazują, że wysokość oprocentowania zgodnie z art. 56 § 1 ordynacji podatkowej jest równa odsetkom od zaległości podatkowej, naliczonej od daty nadpłaty, ponieważ w tej sprawie organ podatkowy nie przeprowadził dokładnie postępowania dowodowego i wydał bezprawną decyzję.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie w uzasadnieniu wskazanej na wstępie decyzji przytoczyło treść art. 72 §1 Ordynacji podatkowej, Podkreślono, że w niniejszej sprawie termin do zwrotu nadpłaty wynika z art. 77 §1 pkt 2 Ordynacji podatkowej i wynosi 30 dni od dnia wydania decyzji stwierdzającej nadpłatę lub określającej wysokość nadpłaty. Dlatego też w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia, albo określenia nadpłaty organ nie jest jeszcze w stanie stwierdzić, czy termin do zwrotu nadpłaty zostanie przekroczony, dlatego też nie jest możliwe rozstrzygnięcie o oprocentowaniu.
W skardze Pani G.B. podniosła, iż decyzja organu odwoławczego nie wskazywała daty powstania nadpłaty oraz określenia wysokości oprocentowania od zapłaconego podatku. Podniesiono, iż Kolegium błędnie wskazało, iż organ podatkowy nie jest w stanie stwierdzić, czy termin do zwrotu nadpłaty zostanie przekroczony, zatem nie jest możliwe rozstrzygnięcie o oprocentowaniu.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie wniosło o jej oddalenie i podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje
Skarga nie jest uzasadniona
Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325; ze zm.; dalej: P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Orzekanie odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.
Na podstawie art. 135 P.p.s.a. Sąd podejmuje środki w celu usunięcia naruszenia prawa, w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.
Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a P.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b P.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c P.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 P.p.s.a.).
Sprawa niniejsza została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy o COVID-19. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu obowiązującym do dnia 2 lipca 2021 r. przewodniczący mógł zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uznał rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Przewodniczący Wydziału wyznaczył w rozpatrywanej sprawie posiedzenie niejawne Sądu w składzie trzech sędziów na dzień 23 listopada 2021 r. Zdaniem Sądu, skierowanie niniejszej sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym umożliwiło rozstrzygnięcie sprawy bez szkody dla jej wyjaśnienia, przeciwdziałając jednocześnie stanowi przewlekłości postępowania. Przy tym wyjaśnić należy, że rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym nie prowadzi do pominięcia argumentacji stron, bowiem podnoszone przez nie argumenty, są wnikliwie rozważane przez Sąd w oparciu o akta sprawy oraz złożoną skargę i inne pisma procesowe.
Odnosząc się natomiast do treści zaskarżonej decyzji należy podkreślić, że m.in. z przepisów art. 75, art. 77 i art. 80 O.p. wynika w sposób niewątpliwy, że czynności dotyczące nadpłaty mogą być podejmowane w co najmniej trzech sprawach: w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty, w sprawie zwrotu nadpłaty oraz w sprawie jej zaliczenia na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych.
Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 10 września 2019 r. sygn. akt II FSK 1229/19 (CBOSA): "Czym innym jest bowiem stwierdzenie nadpłaty, a czym innym jej zwrot. Zwrot nadpłaty nie zawsze wymaga jej decyzyjnego stwierdzenia, zaś stwierdzenie nadpłaty nie zawsze oznacza jej faktycznego zwrotu. Okoliczność, że zwrot nadpłaty, w określonych przypadkach, nie wymaga wydania decyzji, w tym stwierdzającej nadpłatę, nie oznacza, że strona, której zwrot ten się należy, ma jedynie oczekiwać na ten zwrot, bez podejmowania jakichkolwiek, w tym przewidzianych prawem, czynności. To uprawniony decyduje o tym, czy chce, czy nie chce zwrotu nadpłaty, składając lub nie odpowiedni wniosek w takiej sprawie. W sytuacji, gdy wniosek taki zostaje złożony, co wszczyna postępowanie w tym przedmiocie, organ podatkowy bądź zwraca nadpłatę (czynność materialno-techniczna), bądź wydaje w jej sprawie stosowne postanowienie." Zaznaczenia jednocześnie wymaga, że sprawa z wniosku o zwrot nadpłaty może zakończyć się również poprzez wydanie decyzji o odmowie zwrotu (np. gdy wniosek jest niezasadny), albo decyzji o częściowej odmowie zwrotu (np. gdy wniosek częściowo jest niezasadny), albo decyzji umarzającej postępowanie z wniosku o zwrot nadpłaty (np. gdy wniosek jest bezprzedmiotowy wobec uprzedniego dokonania już zwrotu tej nadpłaty).
W rozpoznawanej sprawie, z uwagi na jej przedmiot, istotne znacznie ma także treść art. 77 Ordynacji podatkowej
Zgodnie z art. 77 § 1 pkt 1 i 3 O.p. nadpłata podlega zwrotowi w terminie:
- 30 dni od dnia wydania nowej decyzji - jeżeli nadpłata powstała w związku z uchyleniem albo stwierdzeniem nieważności decyzji;
- 30 dni od dnia wydania decyzji o zmianie, uchyleniu albo stwierdzeniu nieważności decyzji - jeżeli w związku z uchyleniem albo stwierdzeniem nieważności decyzji nie wystąpi obowiązek wydania nowej decyzji.
Jak stanowi z kolei art. 77 § 4 O.p. w przypadku niewydania nowej decyzji w terminie 3 miesięcy od dnia uchylenia albo stwierdzenia nieważności przez organ podatkowy lub od dnia doręczenia organowi podatkowemu odpisu orzeczenia sądu administracyjnego ze stwierdzeniem jego prawomocności, uchylającego decyzję albo stwierdzającego jej nieważność, nadpłata stanowiąca kwotę wpłaconą na podstawie decyzji uchylonej albo decyzji, której nieważność stwierdzono, podlega zwrotowi bez zbędnej zwłoki.
W świetle zatem przepisów art. 77 § 1 pkt 1 i 3 oraz art. 77 § 4 O.p. w sytuacji gdy decyzja wymiarowa, mocą której określono zobowiązanie podatkowe, zostanie uchylona, to wówczas zdarzeniem kreującym istnienie nadpłaty staje się owo uchylenie decyzji wymiarowej. Nie ma wówczas potrzeby występowania z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty, bo istnienie nadpłaty jest już stwierdzone uchyleniem decyzji wymiarowej. Już wówczas, bowiem spełnia się przesłanka istnienia nadpłaty, o której mowa w art. 72 § 1 pkt 1 O.p. (nadpłacony lub nienależnie zapłacony podatek).
Stany faktyczne wymienione w art. 77 § 1 pkt 1 i 3 O.p. obejmują nadpłatę powstałą w wyniku zmiany, uchylenia lub stwierdzenia nieważności przez organ podatkowy wcześniejszej decyzji wymiarowej, a także w wyniku uchylenia decyzji wymiarowej organu pierwszej instancji lub stwierdzenia jej nieważności przez sąd administracyjny. W wymienionych wypadkach nie wydaje się decyzji stwierdzającej nadpłatę. Organ podatkowy albo dokonuje zwrotu nadpłaty (czynność materialno-techniczna), albo wydaje postanowienie o zaliczeniu nadpłaty na poczet zaległych lub bieżących zobowiązań podatkowych. Uchylenie decyzji określającej zobowiązanie podatkowe, które zostało uprzednio zapłacone, rodzi określone konsekwencje podatkowe. Wówczas organ podatkowy musi w istocie z urzędu dokonać zwrotu otrzymanej lub wyegzekwowanej kwoty. Okoliczność, że organ powinien dokonać zwrotu nadpłaty z urzędu, nie stoi na przeszkodzie do złożenia wniosku o zwrot nadpłaty przez podatnika. Podatnikowi może również przysługiwać rekompensata w postaci oprocentowania nadpłaty (zob.m.in. art. 78 § 3 pkt 1 O.p.).
Tak więc wniosek w trybie art. 77 O.p. jest wnioskiem o zwrot nadpłaty, a nie żądaniem wszczęcia postępowania o jej stwierdzenie, zaś obowiązkiem organu, w przypadku jego zgłoszenia jest zbadanie przesłanki zwrotu nadpłaty, którą przewiduje art. 77 § 1 pkt 1 i 3 O.p., to jest zmiana, uchylenie albo stwierdzenie nieważności decyzji wymiarowej, z której wynikała wysokość zobowiązania podatkowego, mając przy tym na względzie normę zawartą w przepisie art. 77 § 4 O.p.
Z powyższych przepisów wynika przy tym, że w przypadku, gdy nadpłata jest wynikiem zmiany, uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej lub określającej wysokość zobowiązania podatkowego, termin zwrotu nadpłaty wynosi 30 dni od dnia wydania tej decyzji. Data wydania decyzji rozpoczyna bieg tego terminu. Jest to termin, który obliguje organ do zwrotu nadpłaty, wówczas gdy postępowanie w sprawie kończy się definitywnie poprzez wydanie decyzji zmieniającej, uchylającej i umarzającej postępowanie lub stwierdzającej nieważność decyzji i umarzającej postępowanie w sprawie (wtedy bowiem nie występuje obowiązek wydania nowej decyzji - art. 77 § 1 pkt 3 O.p.).
Jeżeli natomiast po uchyleniu lub stwierdzeniu nieważności decyzji organ podatkowy nadal prowadzi postępowanie w sprawie (gdy postępowanie podatkowe nie zostało umorzone), termin ten jest liczony inaczej. Decydujące znaczenie ma w tym przypadku wydanie nowej decyzji. Gdy organ podatkowy w ciągu 3 miesięcy od dnia uchylenia lub stwierdzenia nieważności albo od dnia doręczenia orzeczenia sądu administracyjnego ze stwierdzeniem jego prawomocności, wyda nową decyzję w tej samej sprawie, nadpłata podlega zwrotowi w terminie 30 dni, ale od wydania nowej decyzji (art. 77 § 1 pkt 1 w zw. z art. 77 § 4 O.p.). Nadpłatą jest w takim przypadku różnica pomiędzy kwotą wpłaconą przez podatnika a kwotą wynikającą z nowej decyzji. Nowa decyzja oznacza, że kwota wymieniona w decyzji wyeliminowanej z obrotu prawnego, a uiszczona przez podatnika nie była w całości nienależna, a zatem nie stanowiła w całości nadpłaty, o której mowa w art. 72.
Jeżeli jednak w terminie 3-miesięcznym nie zostanie wydana nowa decyzja merytoryczna, zwrotowi - bez zbędnej zwłoki - podlega kwota wpłacona na podstawie decyzji wyeliminowanej z obrotu prawnego. Nadpłatę stanowi wówczas kwota wpłacona na podstawie uchylonej lub unieważnionej decyzji.
W przypadku, gdy wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji wymiarowej organu pierwszej instancji następuje przez sąd administracyjny to 3-miesięczny termin na wydanie nowej decyzji (art. 77 § 4 O.p.) liczy się nie od dnia wydania orzeczenia przez sąd, lecz od dnia doręczenia tego orzeczenia wraz ze stwierdzeniem jego prawomocności. Należy zwrócić uwagę, że sąd administracyjny z reguły doręcza orzeczenia organowi podatkowemu drugiej instancji, gdyż właśnie ostatnio wymieniony organ jest stroną w postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. art. 32, art. 52 i art. 142 § 1 p.p.s.a.). Dlatego w praktyce organ pierwszej instancji będzie miał krótszy termin, mianowicie o czas, który minie od chwili otrzymania orzeczenia przez organ odwoławczy do chwili przekazania akt przez ten organ organowi pierwszej instancji. Celem przepisu art. 77 § 4 O.p. jest natomiast dyscyplinowanie organów podatkowych i przeciwdziałanie "bezdecyzyjnemu przetrzymywaniu" środków pieniężnych podatników (zob. wyrok NSA z 27 kwietnia 2017 r. I GSK 2282/15; CBOSA).
Z kontekstu § 3 i 4 art. 77 o.p. można ponadto wywieść, że ustawodawca określił dwa momenty, od których rozpoczyna swój bieg 3 - miesięczny termin do zwrotu nadpłaty: pierwszy, gdy dochodzi do uchylenia decyzji lub stwierdzenia jej nieważności w postępowaniu podatkowym oraz drugi, gdy do uchylenie decyzji lub stwierdzenie jej nieważności dochodzi na podstawie wyroku sądu administracyjnego. Nie oznacza to jednak, że organ ma swobodę w wyborze jednego z nich, lecz powinien wybrać ten, który wystąpił jako pierwszy. Jednym słowem, jeśli dojdzie do uchylenia decyzji lub stwierdzenia jej nieważności w postępowaniu podatkowym, to termin do zwrotu nadpłaty rozpocznie swój bieg po bezskutecznym upływie trzech miesięcy liczonych od dnia uchylenia decyzji lub stwierdzenia jej nieważności i braku wydania w tym czasie decyzji określającej zobowiązanie podatkowe, bez względu na to czy od decyzji (uchylającej, stwierdzającej nieważność) zostanie wniesiona skarga do sądu administracyjnego.
W omawianej sprawie wyrokiem z dnia 9 lipca 2020 r. sygn. akt I SA/Kr 1286/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżone decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie i decyzje organu I instancji. Wyrok stał się prawomocny z dniem 9 października 2020 r. (klauzula prawomocności). Akta sprawy oraz wyrok wraz z klauzulą prawomocności zostały przekazane do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie w dniu 12 lutego 2021 r., a 25 lutego 2021 r. akta wraz wyrokiem zostały zwrócone do Prezydenta Miasta Krakowa. Nowa decyzja Prezydenta Miasta Krakowa w dniu. 3 marca 2021r a zatem przez upływem 3 miesięcy od daty otrzymania prawomocnego wyroku. Nie była zatem podstaw do naliczania odsetek. Także gdyby przyjąć, że nadpłata powstała na skutek wydania decyzji, to także nie było podstaw do naliczania w niej odsetek, nie upłynął bowiem termin od którego powinny być naliczane. W orzecznictwie zwraca się też uwagę na to, że określenie wysokości oprocentowania nadpłaty wymaga ustalenia, kiedy ta kwota zostanie zwrócona podatnikowi, czego nie można ustalić w momencie wydania decyzji stwierdzającej lub określającej nadpłatę. Oprocentowanie nadpłaty, podobnie jak kwota odsetek od zaległości podatkowych, powstaje z mocy prawa w przypadkach określonych w ordynacji podatkowej i jest "niezależne" od wydania decyzji. Przepisy ordynacji nie nakazują zresztą naliczania w decyzji określającej nadpłatę również oprocentowania (wyrok NSA z 16 lutego 2000 r., SA/Bk 2049/98, LEX nr 40733). Stąd też należy podzielić pogląd WSA w Białymstoku zawarty w wyroku z 14 stycznia 2004 r. (SAB/Bk 35/03, POP 2006, z. 1, s. 6), w którym sąd stwierdził, że dokonanie wypłaty należnych podatnikowi odsetek od stwierdzonej nadpłaty podatku można uznać za czynność materialno-techniczną, która nie wymaga wydania decyzji administracyjnej. Jeśli jednak organ podatkowy odmawia podatnikowi wypłaty, stojąc na stanowisku, że mu ona nie przysługuje, to w tym zakresie powinien wydać decyzję administracyjną. Możliwość wydania decyzji w sprawie oprocentowania dopuścił NSA w wyroku z 18 kwietnia 2013 r. (II FSK 1673/11, LEX 1336910). W sytuacji sporu co do wysokości oprocentowania od stwierdzonej nadpłaty, czy też sporu co do przysługiwania stronie tego oprocentowania, organ powinien spór ten rozstrzygnąć w drodze decyzji administracyjnej wydanej na podstawie art. 207 § 1 op. Materialnoprawną podstawę tej decyzji stanowią przepisy art. 78 § 1-5 op. (wyrok NSA z 22 czerwca 2017 r., II FSK 1659/15, LEX nr 2340956).
W tym stanie rzeczy, skoro zarzuty skargi dotyczące kwestii braku oprocentowania nadpłaty, z wyżej omówionych powodów, pozostawały poza zakresem objętym zaskarżoną obecnie decyzją, a z kolei zarzuty dotyczące przyjętego przez organy podatkowe trybu orzeczenia o wysokości nadpłaty okazały się niezasadne, Sąd na podstawie art. 151ppsa, przy odpowiednim zastosowaniu art. 134 p.p.s.a., oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło