I SA/Kr 1180/16

WyrokWSA w Krakowie2017-01-13

Skład orzekający: Piotr Głowacki, Paweł Dąbek, Urszula Zięba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchylenie decyzji administracyjnej na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) PPSA jest dopuszczalne, gdy podstawa wznowienia postępowania (ujawnienie nowych okoliczności faktycznych) nastąpiła po wydaniu decyzji przez organ odwoławczy, ale przed rozpoznaniem skargi przez sąd administracyjny?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny jest obowiązany uchylić zaskarżoną decyzję, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, nawet jeśli podstawa ta ujawniła się po wydaniu decyzji przez organ odwoławczy, a przed rozpoznaniem skargi przez sąd. W takim przypadku ujawnienie nowych okoliczności faktycznych, które nie były znane organowi wydającemu decyzję, stanowi naruszenie prawa w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) PPSA, uzasadniające uchylenie decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wymiaru podatku od nieruchomości za 2016 r. dla współwłaścicieli nieruchomości. Organ I instancji ustalił podatek w wyższej kwocie, uznając nieruchomość za związaną z działalnością gospodarczą. Organ II instancji utrzymał tę decyzję w mocy. W trakcie postępowania odwoławczego, a przed wydaniem decyzji przez SKO, doszło do zniesienia współwłasności nieruchomości. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w tym nieuwzględnienie braku dostępu do mediów jako "względów technicznych" oraz fakt zniesienia współwłasności.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i zasądził od organu na rzecz skarżącej koszty postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

|Sygn. akt I SA/Kr 1180/16 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 stycznia 2017 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Piotr Głowacki, Sędziowie: WSA Paweł Dąbek, WSA Urszula Zięba (spr.), Protokolant st. sekretarz: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 stycznia 2017 r., sprawy ze skargi G. Z., przy uczestnictwie K.K., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 11 lipca 2016 r. Nr [...], w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2016 r., , , I. uchyla zaskarżoną decyzję,, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz, skarżącej koszty postępowania w kwocie 1141 zł (tysiąc sto czterdzieści, jeden złotych)., , Decyzją z dnia 27 stycznia 2016r., nr [...] Prezydent Miasta [...], działając w oparciu o art. 207 § 1 w zw. z art. 21 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 201r., poz. 613 ze zm., dalej jako: "o.p."), art. 2-6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2014r., poz. 849 ze zm., dalej jako: "u.p.o.l.") oraz Uchwały nr XV/291/15 Rady Miasta Oświęcim z dnia 25 listopada 2015r. w sprawie wysokości stawek podatku od nieruchomości (Dz. Urz. Woj. Małopolskiego z 2015r., poz. 7415) - ustalił dla G. Z. i K. K wymiar podatku od nieruchomości na 2016r. w kwocie 38.041,00 zł, płatny w czterech ratach szczegółowo określonych w decyzji. W odwołaniu od ww. decyzji podatniczka zarzuciła wydanie jej z rażącym naruszeniem: art. 120, art. 121 §1, art. 122, art. 123 §1, art. 187, art. 200 §1, art. 210 §1 i §4 o.p. oraz art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., przez nieuwzględnienie faktu, iż niezależny od podatników brak dostępu do wody i kanalizacji, skutkował zaistnieniem tzw. "względów technicznych", wyłączających nieruchomość spod opodatkowania oraz poprzez nieuwzględnienie faktu, iż opodatkowana nieruchomość nie była użytkowana w działalności gospodarczej podatniczki. W uzasadnieniu odwołania podano, że decyzja organu I instancji nieprawidłowo wskazała, że przedmiotem opodatkowania były budynki niemieszkalne, związane z prowadzeniem działalności gospodarczej (200m2x21,09zł) oraz grunty związane z działalnością gospodarczą (42279m2x80zł), a łączna wysokość podatku wynosiła 38.041,00zł. Zarzucono, że decyzja nie uwzględniała korekt deklaracji IN-1 złożonej przez podatniczkę, odnośnie lat 2008-2013, jak i złożonej po raz pierwszy deklaracji IN-1 (K. K. odnośnie 2014r.) a także okoliczności faktycznych, powodujących zaistnienie "względów technicznych", uniemożliwiających prowadzenie na przedmiotowym terenie jakiejkolwiek działalności. Podniesiono, że przedmiotowa nieruchomość była w posiadaniu osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej (K.K. oraz osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą (G. Z. która jednak nieruchomości tej nie wykorzystywała w swojej działalności gospodarczej. Wskazano na okoliczność, że istniejący brak mediów na nieruchomości nie był związany z przyczynami, leżącymi po stronie podatnika, lecz związany był z przyczynami obiektywnymi, niezależnymi od niego i w ten sposób uniemożliwiającymi prowadzenie działalności gospodarczej na przedmiotowej nieruchomości. Powołano się na wyrok NSA w Warszawie z 17 listopada 2005r., sygn. akt FSK 2319/04 i stwierdzono, że w przedmiotowym przypadku zaszła analogiczna sytuacja, w której nieruchomość nie tylko nie była, ale także ze względów technicznych nie mogła być wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej. Zdaniem podatniczki, prawidłowy wymiar podatku, powinien być ustalony odnośnie budynków lub ich części niewymienionych w punkcie "a" do "d", tj. 200m2x6,74=1.348,00zł oraz pozostałych gruntów, tj. 42.279 m2x0,23zł=9.724,17zł. Łączny prawidłowy wymiar podatku, według podatniczki, wynosić powinien 11.072,17zł. Wobec powyższego, wniesiono o uchylenie decyzji organu I instancji. Na marginesie niniejszego stanu faktycznego wskazać należy, że tożsamej treści odwołanie wniósł K. K., jednak z uwagi na nieuzupełnienie braków formalnych odwołania, poprzez jego własnoręczne podpisanie, stosownie do wezwania, nie zostało ono skutecznie złożone. Decyzją z dnia 11 lipca 2016r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji powołano treść art. 1a ust. 1 pkt 3 i ust. 2a, art. 2 ust. 1 i 2, art. 3 ust. 1, ust. 4, art. 4 ust. 1 pkt 1 2, art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a i pkt 2 lit. b, art. 6 ust. 6 u.p.o.l., art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jednolity: Dz. U. 2015r. poz. 520) oraz art. 21 § 5 o.p. Podano, że z zawiadomień Starostwa Powiatowego w Oświęcimiu o zmianach w danych ewidencji gruntów i budynków wynikało, że przedmiotem opodatkowania w niniejszej sprawie były działki ewidencyjne o numerach i oznaczeniu: działka nr [...] o pow. 1364m2, sklasyfikowana, jako Ba - tereny przemysłowe, działka nr [...] o pow. 767m2, sklasyfikowana, jako Bi - inne tereny zabudowane, działka nr [...] o pow. 40 148m2, sklasyfikowana, jako Ba - tereny przemysłowe. Działka ewid. nr [...] podzieliła się na: działki nr [...] i nr [...], przy czym łączna powierzchnia ww. działek, jak i klasyfikacja gleboznawcza nie uległy zmianie. Ponadto na działce ewidencyjnej o nr [...] znajdował się budynek przemysłowy. Z powyższych zawiadomień o zmianach w danych ewidencji gruntów i budynków oraz aktu notarialnego Rep. A nr [...], znajdującego się w aktach sprawy wynikało, że G. Z. (w udziale 70/100) i K.K. (w udziale 30/100) byli współwłaścicielami działki nr [...] i budynku oraz współużytkownikami wieczystymi gruntów składających się z działek nr [...] (po podziale [...]) i nr [...]. Organ podał również, że w aktach sprawy znajdowała się złożona przez jednego z podatników – K. K., informacja w sprawie podatku od nieruchomości, w której zadeklarowano, że związane z prowadzeniem działalności gospodarczej były grunty o łącznej pow. 42 279m2 oraz budynki niemieszkalne o wys. powyżej 2,2m i pow. użytkowej 200m2. Dodatkowo z dołączonej do akt sprawy umowy sprzedaży, zawartej w formie aktu notarialnego Rep. A nr [...], pomiędzy podatniczką i K.K., na podstawie której ten drugi, nabył udziały w nieruchomościach, stanowiących przedmiot opodatkowania, wynikało, że G. Z. oświadczyła, iż dokonując sprzedaży udziałów w powyższych nieruchomościach, działa jako przedsiębiorca - właściciel firmy "P." z/s w [...]. Organ odwoławczy przytoczył definicje gruntów, budynków i budowli związanych z działalnością gospodarczą, wynikającą z u.p.o.l. i wskazał, że co do zasady sam fakt ich posiadania przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą skutkuje tym, że są one związane z prowadzeniem działalności gospodarczej i decyduje o zastosowaniu wyższej stawki podatku. Nie ma bowiem warunku wykorzystywania tego rodzaju nieruchomości na cele związane z działalnością gospodarczą, wystarczy sam fakt ich posiadania przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą. Wyjątki od tej zasady zostały ściśle określone w art. 1a ust. 2a u.p.o.l., jednak żaden z przypadków wymienionych w tym przepisie nie zachodził w przedmiotowej sprawie. Powołano liczne orzecznictwo sądów administracyjnych i wskazano, że powszechnie aprobowany jest pogląd, iż dla przyjęcia związku nieruchomości z prowadzeniem działalności gospodarczej (opodatkowania według wyższych stawek), wystarczy sam fakt ich posiadania przez przedsiębiorcę. Przy czym, nie ma tu znaczenia okoliczność, czy w danym momencie owe grunty, budynki czy budowle są wykorzystywane do działalności gospodarczej. Do nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej zaliczone powinny być również te grunty lub budynki, które przejściowo nie są wykorzystywane przez podatnika w prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, ale ich cechy oraz rodzaj prowadzonej działalności gospodarczej powoduje, że mogą być one wykorzystywane na ten cel. Uzasadnienie dla przyjętej koncepcji opodatkowania stanowi charakter podatku od nieruchomości, który jest podatkiem majątkowym - od posiadania, a nie od dochodu. Organ odwoławczy podał, że ww. opisany zakres przedmiotu działalności gospodarczej podatniczki określono, jako kupno i sprzedaż nieruchomości na własny rachunek. Powyższe okoliczności przemawiały zatem za uznaniem, stanowiących przedmiot opodatkowania nieruchomości (gruntów i budynku) za związane z działalnością gospodarczą. Natomiast, odnosząc się do zarzutu dotyczącego nieuwzględnienia okoliczności, iż jeden z podatników – K. K. nie był przedsiębiorcą wskazano, że powyższa okoliczność pozostawała bez znaczenia dla możliwości zastosowania stawki właściwej dla gruntów i budynku związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. W orzecznictwie sądowym wskazuje się bowiem, że osoba fizyczna, będąca współwłaścicielem nieruchomości wraz z przedsiębiorcą lub innym podmiotem prowadzącym działalność gospodarczą, obowiązana jest opłacać podatek od nieruchomości według podwyższonych stawek, obowiązujących dla budynków i gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Skoro zaś zobowiązanie podatkowe obarcza solidarnie wszystkich współwłaścicieli przedmiotu opodatkowania, to nie było usprawiedliwionych podstaw do różnicowania stawki podatku w oparciu o kryteria podmiotowe. Solidarny charakter tego zobowiązania wykluczał możliwość rozdzielenia go na poszczególnych podatników, z zastosowaniem zróżnicowanych (z uwagi na właściwości podmiotowe poszczególnych podatników), stawek opodatkowania. Obciążające wszystkich współwłaścicieli zobowiązanie, ustalono od będącego przedmiotem współwłasności przedmiotu opodatkowania, z zastosowaniem jednej właściwej, z uwagi na przedmiot opodatkowania, stawki podatkowej. Na tę okoliczność powołano wyroki WSA w Krakowie z dnia 26 listopada 2013r., sygn. akt l SA/Kr 1319/13 i z dnia 9 stycznia 2015r., sygn. akt l SA/Kr 1608/14 oraz powołane tam wyroki sądów administracyjnych. Konkludując wywody zawarte w decyzji, organ odwoławczy stwierdził, że Prezydent Miasta [...] zastosował prawidłowe stawki podatku, wynikające z uchwały i tym samym prawidłowo określił podatniczce podatek od nieruchomości. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie G. Z. powieliła argumentację zawartą w odwołaniu, a ponadto zarzuciła wydanie decyzji z naruszeniem: - art. 1a ust. 1 pkt u.p.o.l., poprzez jego błędną interpretację i nieuznanie, że brak dostępu do energii elektrycznej, wody i kanalizacji, skutkował zaistnieniem tzw. "względów technicznych", wyłączających nieruchomość spod opodatkowania w ramach tego przepisu, oraz poprzez nieuwzględnienie okoliczności, iż nieruchomość nie była użytkowana w działalności gospodarczej skarżącej, a ponadto współwłaściciel w 30/100 tj. K. K. nie prowadził działalności gospodarczej, stąd zachodziła okoliczność wyłączająca nieruchomość spod opodatkowania w ramach tego przepisu. Rozszerzyła także zarzut dotyczący naruszenia: - art. 120, art. 121, art. 122, art. 127, art. 187 §1 i §3 o.p., przez niepodjęcie działań, mających na celu dokonanie własnych ustaleń, czy podnoszony przez podatnika brak dostępu do energii elektrycznej, wody, kanalizacji, skutkował zaistnieniem tzw. "względów technicznych", wyłączających nieruchomość spod opodatkowania art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., a także przez nieuwzględnienie okoliczności, iż w dacie 14 czerwca 2016r. doszło do zniesienia współwłasności przedmiotowej nieruchomości, w wyniku której skarżąca przestała być współwłaścicielem działki [...], na której położony był budynek o pow. 200m2. W konsekwencji, decyzja wymiarowa organu I instancji przestała obowiązywać i organ ten powinien był wydać nową decyzję, uwzględniającą dokonane zmiany. Tym samym organ II instancji nie mógł w dacie wydania decyzji, utrzymać decyzji organu I instancji, lecz zobowiązany był do umorzenia sprawy, jako bezprzedmiotowej. W uzasadnieniu skargi podniesiono dodatkowo, że sporna nieruchomość ze względów technicznych nie mogła być wykorzystana do prowadzenia działalności gospodarczej, gdyż budynki będące przedmiotem opodatkowania służyły od lat 70., jako przepompownia wody dla miasta [...]. Od ponad 30 lat miasto posiada całkowicie inne rozwiązania wodne i budynki te nigdy nie będą mogły pełnić funkcji, do której zostały przeznaczone, gdyż miasto nie wyda zgody na ich funkcjonowanie w zakresie, w jakim funkcjonowały w ubiegłym wieku. Wskazano też, że do nieruchomości nie istnieje dojazd dla samochodów ciężarowych o pow. 3,5 tony, co uniemożliwia prowadzenie działalności. Wobec powyższego wniesiono o uwzględnienie skargi i stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, ewentualnie o uchylenie w całości decyzji i zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie, natomiast odpowiadając na zarzuty skarżącej podał, że w sprawie - w odniesieniu do gruntów i budynku stanowiącego przedmiot opodatkowania - nie zachodził żaden z przypadków wymienionych w art. 1 a ust. 2a u.p.o.l. W kwestii zarzutu niepodjęcia działań zmierzających do ustalenia podnoszonej przez skarżącą, okoliczności braku dostępu do energii elektrycznej, wody, kanalizacji, wskazano, iż powyższe okoliczności nie stanowiły o zaistnieniu przesłanek wyłączających nieruchomość spod opodatkowania w ramach art. 1 a ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 1 a ust. 2 u.p.o.l., a zatem nie zachodziła potrzeba prowadzenia postępowania w powyższym zakresie. Podniesiono, że z racji tego, iż uzyskanie wyłączenia konkretnej nieruchomości z zakresu opodatkowania, jako związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej, wiąże się z korzystniejszą dla podatnika stawką opodatkowania, ciężar dowodu wykazania, że w sprawie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 1a ust. 2 u.p.o.l., spoczywał na skarżącej, gdyż to ona mogłaby wywodzić z tych okoliczności określone skutki prawne. W tym kontekście powołano się na wyroki sądów administracyjnych. Organ II instancji podkreślił, że akta sprawy, którymi dysponował organ nie wskazywały, aby wystąpiły okoliczności, które uzasadniałyby korektę danych zawartych w złożonej informacji w sprawie podatku od nieruchomości. Podkreślono, że organ odwoławczy nie miał wiedzy odnośnie zawarcia w dniu 14 czerwca 2016r. umowy zniesienia współwłasności nieruchomości, stanowiącej przedmiot opodatkowania w niniejszej sprawie. O okoliczności tej organ nie został powiadomiony. Zauważono, że strona nie złożyła również w terminie wymaganej przepisem art. 6 ust. 6 u.p.o.l., informacji na podatek od nieruchomości. Organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie nie zachodziła konieczność wyznaczenia przed wydaniem decyzji siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, gdyż przepisu art. 200 § 1 o.p. nie stosuje się w przypadkach przewidzianych w art. 123 § 2 oraz w art. 165 § 5. Podano ponadto, że stan faktyczny, na podstawie którego decyzją organu I instancji, ustalono wysokość zobowiązania podatkowego w stosunku do okresu poprzedniego nie uległ zmianie, stąd nie zachodziła konieczność wszczęcia postępowania i wyznaczenia siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Ujawnienie natomiast nowej, istotnej dla sprawy okoliczności faktycznej i nowego dowodu, istniejącego w dniu wydania decyzji, nieznanego organowi, który wydał decyzję, może stanowić postawę do wznowienia postępowania, zgodnie z art. 240 §1 pkt 5 o.p., nie zaś jak wnioskowała skarżąca, podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji. Ponadto, wbrew stanowisku skarżącej, ujawnienie okoliczności związanej z zawarciem w dniu 14 czerwca 2016r. umowy zniesienia współwłasności nieruchomości, stanowiącej przedmiot opodatkowania w niniejszej sprawie, nie stanowił o bezprzedmiotowości niniejszego postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity : Dz. U. z 2016r., poz. 718 ze zm. – dalej p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Aby więc wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w oparciu o wyżej opisane zasady, orzekający w niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, że narusza ona prawo w sposób powodujący konieczność jej wyeliminowania z obrotu prawnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla tę decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Mając na uwadze brzmienie tego przepisu należy rozważyć, czy przepis ten daje Sądowi podstawę do uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia w sytuacji, gdy podstawa wznowieniowa w sprawie dotyczącej zaskarżonego orzeczenia ziściła się już po zakończeniu postępowania administracyjnego, a przed rozpoznaniem skargi na decyzję wydaną w tym postępowaniu, przez sąd administracyjny. W doktrynie i w orzecznictwie na tle wykładni art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy p.p.s.a. prezentowane są dwa odmienne stanowiska. Według pierwszego z nich, uchylenie zaskarżonego aktu w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy p.p.s.a. możliwe jest wyłącznie wówczas, gdy akt ten został wydany z "naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania", co oznacza, że jeżeli przesłanką wznowienia nie było naruszenie przez organ prawa, lecz okoliczność, która zaistniała po wydaniu aktu (np. przesłanka wznowienia postępowania administracyjnego określona w art. 240 § 1 pkt 7 O.p.), to pomimo zaistnienia podstawy do wznowienia postępowania skarga powinna zostać oddalona, gdyż nie można w takim wypadku przyjąć, że zachodzi "naruszenie prawa". Takie stanowisko zaprezentował Jan Zimmermann w glosie do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 stycznia 1999r., sygn. akt III SA 4728/97 (OSP 2000/1/16), a do poglądu tego przychyla się też Andrzej Kabat (zob. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Warszawa 2011). Odmienne stanowisko zajmują w tej kwestii Barbara Adamiak (zob. B. Adamiak, J. Borkowski, "Postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne", Warszawa 1998, s. 364) i Tadeusz Woś (zob. T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Warszawa 2012, s. 748-749). Wskazani autorzy uważają, że sąd administracyjny jest obowiązany uchylić zaskarżony akt, jeżeli stwierdzi którąkolwiek z przesłanek wznowienia postępowania. Podobne stanowisko zajmuje Tadeusz Kiełkowski (tenże, "Naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego jako przesłanka uchylenia decyzji przez sąd administracyjny", PPP 2008, nr 4, s. 59 i n.). Autor ten przyznaje, że termin "naruszenie prawa", użyty w art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy p.p.s.a., można kojarzyć wyłącznie z sytuacją, w której organowi orzekającemu w sprawie administracyjnej można zarzucić działanie sprzeczne z obowiązującymi go przepisami prawa, jednakże możliwe jest także przypisanie terminowi "naruszenia prawa" znaczenia bardziej zobiektywizowanego, które nawiązywać będzie do szeroko pojmowanych wad w konkretyzacji uprawnień i obowiązków, które mogą być następstwem okoliczności niezależnych od organu orzekającego, a nawet okoliczności poniekąd zewnętrznych wobec danego postępowania jurysdykcyjnego (np. wadliwego rozstrzygnięcia, na którym oparto decyzję). W tym (zobiektywizowanym) ujęciu "naruszenia prawa" nie jest istotne, kto je naruszył, lecz liczy się ta okoliczność, że proces kształtowania normy indywidualnej nie przebiegał, z takich czy innych przyczyn, prawidłowo. W takim wypadku każda podstawa wznowienia postępowania administracyjnego jest tożsama z "naruszeniem prawa", a zatem powinna być brana pod uwagę w toku sądowej kontroli decyzji. Za przyjęciem, że każda podstawa wznowieniowa postępowania administracyjnego jest tożsama z "naruszeniem prawa", a zatem jest przesłanką uchylenia zaskarżonego aktu przez sąd administracyjny, przemawia również to, że takie rozwiązanie przyśpiesza i upraszcza osiągnięcie zgodnego z prawem rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej (tak też: wyrok WSA w Białymstoku z 5 kwietnia 2012 r., sygn. akt II SA/Bk 727/11, wyrok WSA w Gdańsku z 13 lutego 2014r., sygn. akt III SA/Gd 932/13, dostępne na www.orzeczeniansa.gov.pl). Skład orzekający w sprawie niniejszej podziela drugi pogląd, zgodnie z którym w pojęciu naruszenia prawa", o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a., mieszczą się wszelkie okoliczności, które stanowią podstawę wznowienia postępowania administracyjnego bez względu na to, kiedy się one ujawniły. Naruszenie prawa w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. powinno być zatem rozumiane w sposób zobiektywizowany. W ujęciu tym każda podstawa wznowieniowa tożsama jest z naruszeniem prawa i powinna być brana pod uwagę w toku sądowej kontroli decyzji. Ujawnienie nowego dowodu (nowej okoliczności) już po zakończeniu postępowania w warunkach, o których mowa w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej obiektywnie oznacza, że w toku postępowania nie zostały wypełnione dyrektywy dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i w sposób wyczerpujący rozpatrzenia całego materiału dowodowego, bez względu na przyczynę tego uchybienia (zob. też wyrok NSA z 13 grudnia 2010 r. sygn. akt I FPS 7/10). W badanej sprawie, Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia 27 stycznia 2016r., nr [...] określił współwłaścicielom szczegółowo opisanych nieruchomości – G. Z. (udział 70/100) i K. K. (udział 30/100) wymiar podatku od nieruchomości za 2016r. Skuteczne odwołanie od decyzji złożyła jedynie współwłaścicielka G. Z. Akta sprawy zostały przekazane do organu odwoławczego w dniu 9 maja 2016r. W dniu 11 lipca 2016r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Pomiędzy datą przekazania akt a datą rozstrzygnięcia sprawy nie wpłynęły do organu odwoławczego żadne pisma czy urzędowe informacje od którejkolwiek ze stron czy innych podmiotów. Tymczasem, z dokumentów dołączonych do skargi wynika, iż w dniu 14 czerwca 2016r. G. Z. i K. K. dokonali notarialnego zniesienia współwłasności nieruchomości objętych zaskarżoną decyzją. Na mocy aktu notarialnego Rep. A Nr [...] K. K. otrzymał wyłączne prawo użytkowania wieczystego działek o nr [...] i [...] a G. Z. wyłącznie prawo użytkowania wieczystego działki nr [...] każdorazowo wraz z prawem własności budynków, budowli i urządzeń znajdujących się na tych działkach. Okoliczności sprawy wskazują, iż o powyższym fakcie dotychczasowi współwłaściciele nie zawiadomili organów orzekających w sprawie podatku od nieruchomości. Jedynie organ I instancji powziął powyższą informację z urzędu skoro w dniu 1 lipca 2016r.wezwał Skarżącą do złożenia stosownej korekty informacji w sprawie podatku od nieruchomości, w związku z opisanym wyżej aktem notarialnym. Informacja ta jednak nie została przekazana do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, który utrzymał w mocy zaskarżoną odwołaniem decyzję mimo, iż już w dacie orzekania istniały podstawy do jej zmiany w trybie art. 6 ust 7 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Nie budzi więc wątpliwości Sądu, że zaistniała sytuacja w której wyszły na jaw istotne dla sprawy, nowe okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania decyzji przez organ odwoławczy, nieznane organowi, wydającemu decyzję. Okoliczność ta ma istotne znaczenie dla niniejszej sprawy i sama w sobie może stanowić przesłankę uzasadniającą wznowienie postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej . Kwestia możliwości uchylenia decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. w przypadku ujawnienia nowych dowodów na etapie postępowania sądowo-administracyjnego była przedmiotem rozważań sądów administracyjnych. W wyroku z 28 kwietnia 2010r. (sygn. akt I FSK 713/09) NSA wyraził pogląd, że naruszenie prawa w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. powinno być rozumiane w sposób bardziej zobiektywizowany. Podobne stanowisko zajęły WSA w Białymstoku w wyroku z 20 lutego 2013r. sygn. akt I SA/Bk 177/12 oraz WSA w Bydgoszczy w wyroku z 10 marca 2015r. sygn. akt I SA/Bd 15/15 Podzielając w pełni zaprezentowane wyżej poglądy Sąd stwierdził, że wymóg realizacji zasady prawdy materialnej w postępowaniu administracyjnym, w kontekście ujawnienia istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych, które nie były znane organowi wydającemu zaskarżoną decyzję uzasadniał uchylenie tej decyzji SKO [...] na podstawie przywołanego przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. w zw. z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Na możliwość przyjęcia takiego stanowiska zwrócił uwagę w odpowiedzi na skargę, także sam organ odwoławczy. Rozstrzygając w powyższy sposób Sąd miał na uwadze, iż organ podatkowy ma możliwość zmiany decyzji ustalającej G. Z. i K. K. wymiar podatku od nieruchomości za 2016r. na podstawie art. 6 ust 7 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, stanowiącego, iż "jeżeli w ciągu roku nastąpiło wygaśnięcie obowiązku podatkowego w zakresie podatku od nieruchomości lub zaistniało zdarzenie, o którym mowa w ust 3, organ podatkowy dokonuje zmiany decyzji", jednakże Sąd nie mógł uznać za legalną decyzji, która opiera się na nieistniejących założeniach faktycznych, nie uwzględniając faktu dokonania przez współwłaścicieli w trakcie roku podatkowego, zniesienia współwłasności. Podstawową bowiem funkcją sądowej kontroli administracji jest ocena legalności zaskarżonego aktu administracyjnego. Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy – uwzględniając powyższe uwagi – doprowadzi do wydania decyzji adekwatnej do prawno-podatkowego stanu faktycznego, istniejącego w przeciągu całego 2016r.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło