I SA/Kr 1210/17

WyrokWSA w Krakowie2018-09-17

Skład orzekający: WSA Urszula Zięba, WSA Inga Gołowska, WSA Stanisław Grzeszek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe prawidłowo ustaliły wysokość zobowiązania podatkowego w podatku rolnym i od nieruchomości, opierając się na danych z ewidencji gruntów i budynków, pomimo kwestionowania przez stronę skarżącą stanu prawnego nieruchomości i sposobu podziału kwoty podatku pomiędzy współwłaścicieli?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny uznał, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły wysokość zobowiązania podatkowego w podatku rolnym i od nieruchomości, opierając się na danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, które zgodnie z przepisami prawa geodezyjnego i kartograficznego stanowią podstawę wymiaru podatków. Sąd podkreślił, że dane z ewidencji mają walor dokumentu urzędowego i są wiążące dla organów podatkowych. W przypadku współwłasności nieruchomości, obowiązek podatkowy ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach, a sposób podziału kwoty podatku między nich pozostaje poza zakresem zainteresowania prawa podatkowego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującej w mocy decyzję Burmistrza Gminy K. ustalającą wysokość podatku rolnego i od nieruchomości za 2017 r. dla grupy solidarnie zobowiązanych podatników. Strona skarżąca, I. K., kwestionowała decyzję, twierdząc, że nie posiada prawa do nieruchomości podlegającej opodatkowaniu, która stanowi jej własność, oraz nie zgadzała się ze sposobem podziału kwoty podatku pomiędzy współwłaścicieli. Organy podatkowe oparły swoje ustalenia na danych z ewidencji gruntów i budynków, wskazujących na współwłasność i samoistne posiadanie nieruchomości przez wskazane osoby.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba Sędziowie: WSA Inga Gołowska (spr.) WSA Stanisław Grzeszek Protokolant st. sekretarz: Iwona Sadowska - Białka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2018 r. sprawy ze skargi I. K. przy uczestnictwie E. M., J. M., J. M., S. M., M. M., B. J., B. N. i A. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 1 września 2017 r. Nr [...] w przedmiocie podatku rolnego i podatku od nieruchomości za 2017 r. - s k a r g ę o d d a l a - I. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z 1 września 2017r. znak: [...], po rozpatrzeniu odwołania I. K. od decyzji Burmistrza Gminy K. z 8 maja 2017r. nr [...] w sprawie ustalenia wysokości podatku rolnego i podatku od nieruchomości za rok 2017- utrzymało w mocy ww. decyzję organu I instancji. W podstawie prawnej rozstrzygnięcia powołano art. 1a ust. 1 pkt 3 i 4, art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1 i ust. 5. art. 4 ust. 1 pkt 1, art. 5 ust. 1, art. 6 ust. 1, 5, 6 i 7 ustawy z 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn. Dz.U. z 2014r. poz. 849 ze zm.; dalej-u.p.o.l.), art. 21 ust. 1 ustawy z 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz.U. 2015r. poz. 520 ze zm.), §67 i §68 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (tekst jedn. Dz.U. z 2015r. poz. 542), uchwały Rady Miejskiej w Krzeszowicach nr XXV/258/2016 z 27 października 2016r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości (Dz.U. Woj. Małop. z 2016r. poz. 6173), uchwały Rady Miejskiej w Krzeszowicach nr XXV/260/2016 z 27 października 2016r. w sprawie zwolnień od podatku od nieruchomości (Dz. U. Woj. Małop. Z 2016r., poz. 6175), art. 1, art. 2, art. 3, art. 4, art. 5, art. 6, art. 6c ust. 1 ustawy z 15 listopada 1984r. o podatku rolnym (tekst jedn. Dz.U. 2016r. poz. 617 ze zm.; dalej-u.p.r.), Komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z 18 października 2016r. w sprawie średniej ceny skupu żyta za okres 11 kwartałów będącej podstawą do ustalenia podatku rolnego na rok podatkowy 2017 (M.P. z 2016r., poz. 993) oraz art. 233§1 pkt 1 ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz.U. z 2017r., poz. 201 ze zm., dalej-O.p.). W uzasadnieniu decyzji Kolegium przedstawiło następujący stan faktyczny i prawny sprawy: Decyzją z 8 maja 2017r. organ I instancji ustalił I. K., M. M., A. F., B. J., B. N., E. M., J. M., J. M., S. M., solidarnie zobowiązanym, wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego za 2017r. na kwotę 189,00 zł. Organ ustalił terminy płatności i wysokość poszczególnych rat podatku. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ podatkowy wskazał, że wysokość zobowiązania podatkowego ustalono na podstawie złożonej informacji podatkowej oraz danych z ewidencji gruntów i budynków. Następnie organ l instancji przestawił szczegółowy sposób wyliczenia należnego od podatników łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2017. Odwołanie od decyzji złożyła I. K., podnosząc, że spadkobiercy S. M. syna W. i K., nie posiadają prawa do nieruchomości podlegającej podatkowaniu, która stanowi jej własność. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wyjaśniło, że zgodnie z art. 21 ustawy z 17 maja 1989r. prawo geodezyjne i kartograficzne podstawę wymiaru podatków stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Zatem podatek od nieruchomości, rolny i leśny ustalany jest w oparciu o dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków, które to dane są wiążące dla organu podatkowego. Na podstawie zapisów w ewidencji gruntów i budynków wiadomo, że oznaczone w decyzji strony postępowania figurują jako samoistni posiadacze gruntu, na którym posadowione są budynki, które w myśl ustawy o podatku rolnym i ustawy o podatkach i opłatach lokalnych podlegają odpowiednio opodatkowaniu podatkiem rolnym i opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Powyższe wynika z treści zawiadomienia o zmianach w danych ewidencji gruntów i budynków nr [...] z 6 czerwca 2016r., w myśl którego w jednostce rejestrowej nr [...]-obręb geodezyjny S., zostały dokonane zmiany zapisów dotyczące formy władania gruntów o pow. 1,18 ha (nr [...]) oraz nastąpiło uzupełnienie zapisów dotyczących udziałów poszczególnych osób tj. przed ww. zmianą we wskazanej jednostce rejestrowej figurowały jako władający następujące osoby: K. I. (córka W. i K.), M. K. (córka W. i A.), M. S. (syn W. i K.). W ww. jednostce nie były uprzednio wykazane udziały poszczególnych osób. W następstwie ww. zmiany geodezyjnej, każda z ww. osób figurowała z udziałem po [...] części-jako władanie na zasadach samoistnego posiadania. W wyniku kolejnego zawiadomienia o zmianach w danych ewidencji gruntów i budynków nr [...] z 6 czerwca 2016r. (na podstawie postanowienia Sądu sygn. akt: l Ns [...] z 30 października 1985r. i postanowienia Sądu sygn. akt: I Ns [...] z 20 czerwca 2006r.) w ww. jednostce rejestrowej nr [...] obręb geodezyjny S., w miejsce nieżyjącego S. M. (syna W. i K.) wpisano jego spadkobierców tj. żonę i dzieci. W świetle tych zmian w ww. jednostce rejestrowej obejmującej 1,18 ha, gruntu (tj. działka nr [...] z zabudowaniami) figurują obecnie jako władający na zasadach samoistnego posiadania następujące osoby: I. K. (córka W. i K.), 2. K. M. (córka W. i A.), 3. M. M. (córka J. i R.), 4. A. M. (zm. nazwiska-F. , córka S. i M.), 5. B. M. (zm. nazwiska- J. , córka S. i M.), 6. B. M. (zm. nazwiska-N. , córka S. i M.), 7. E. M. (córka S. i M.), 8. J. M. (zgodnie z wyjaśnieniem winno być J. , córka S. i M.), 9. J. M. (syn S. i M.), 10. S. M. (syn S. i M.). Będąca przedmiotem opodatkowania działka nr [...] o powierzchni 1,18 ha, sklasyfikowana jest jako: S-RIVa (pow. 0,39 ha), S-Ps IV (pow. 0,50 ha), R Iva (pow. 0,23 ha), Ps IV (pow. 0,03), Br Ps IV (pow. 0,03 ha). Powyższe dane zostały potwierdzone w informacjach podatkowych złożonych przez: M. M., A. F., B. J., B. N., E. M., J. M., J. M. i S. M.. Samoistni posiadacze nieruchomości wskazali oprócz gruntu o powierzchni 1,18 ha również powierzchnię budynków położonych na tych gruntach tj. budynku mieszkalnego i budynku gospodarczego, wyjaśniając jednocześnie, że budynek gospodarczy jest wykorzystywany wyłącznie na działalność rolniczą, stąd jako położony na gruntach gospodarstwa rolnego podlega zwolnieniu z podatku od nieruchomości. W związku z tym, iż figurująca w ewidencji gruntów i budynków K. M. nie żyje, organ podatkowy wezwał podatników do wyjaśnienia, czy zostało przeprowadzone postępowanie spadkowe i jaki jest krąg osób będących następcami prawnymi K. M.. Odpowiadając na wezwanie organu podatnicy wyjaśnili, że postępowanie spadkowe po K. M. nie zostało zakończone (umorzone w 1996r.). K. M. miała dwoje dzieci tj. I. K. oraz S. M.. Mąż K. M. zmarł w 1956r. Wynika z tego, że następcami prawnymi K. M. są jej córka-I. K. oraz spadkobiercy S. M.. W toku postępowania organ I instancji zwrócił się do Starostwa Powiatowego w K., Wydziału [...] o sprawdzenie zapisów dotyczących nieruchomości podlegających opodatkowaniu (z uwzględnieniem dokumentów w ewidencji gruntów z 1975r. i z lat wcześniejszych-zgodnie z wnioskiem I. K.) oraz o wskazanie dokumentów stanowiących podstawę wpisu w ewidencji osób uznanych za podatników jako władających na zasadach samoistnego posiadania. Starostwo Powiatowe w K. wyjaśniło, że w roku 1985 dla obrębu geodezyjnego S. została założona nowa ewidencja gruntów- zgodnie z dekretem z 2 lutego 1955r. o ewidencji gruntów. W konsekwencji obowiązujący uprzednio operat prowadzony w oparciu o parcele katastralne został zastąpiony operatem nowej ewidencji gruntów prowadzonym w oparciu o działki ewidencyjne i informacja o tym została ogłoszona w dniu 19 marca 1985r. w Dzienniku Urzędowym Województwa Krakowskiego. Od założenia nowej ewidencji w jednostce rejestrowej nr [...] jako władający działką ewidencyjną nr [...] o powierzchni 1,18 ha figurowali: M. K. córka W. i A., K. I. córka W. i K. oraz M. S. syn W. i K., a następnie na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w K. z 30 października 1985r. sygn. akt: I Ns [...] w miejsce S. M. (syna W. i K.) ujawniono jego spadkobierców tj. M. M., A. F., B. J., B. N., E. M., J. M., J. M. i S. M.. Jednocześnie Starostwo Powiatowe w K. zaznaczyło, że "w roku 2016 do Urzędu wpłynęło postanowienie z 20 czerwca 2006r. sygn. akt: [...], w którym Sąd stwierdził, że M. M. nabyła przez zasiedzenie z 31 grudnia 2005r. prawo własności nieruchomości położonej w miejscowości S., gmina K. zawierającej działkę ewidencyjna nr [...], a składającej się z parcel l.kat [...], [...], [...], [...], [...], [...]. Pozostałe parcele wchodzące w skład działki nr [...] tj. l.kat pb 115, [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]. Pb [...], pb [...], [...], [...], [...], [...] mają nieuregulowany stan prawny. Większość z ww. parcel objęte było L. zniszczonym. Wobec powyższego Urząd nie jest w stanie określić kto jest właścicielem całej nieruchomości składającej się z działki nr [...] położonej miejscowości S., gmina K.. Z treści zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że I. K. uznaje, że nieruchomość podlegająca opodatkowaniu stanowi jej własność oraz nieżyjącej matki-K. M., zaś nieżyjący brat S. M. nie był właścicielem żadnego gruntu wchodzącego w skład tej nieruchomości (z wyjątkiem jedynie drogi o powierzchni 180 m2, której S. M. był jednym ze współwłaścicieli). Z treści informacji złożonych przez spadkobierców nieżyjącego S. M. wynika, że ww. nieruchomość stanowi przedmiot współwładania wszystkich ww. osób-co jest zgodne z zapisami w ewidencji gruntów i budynków. Ponadto ustalono, że M. M. nabyła w drodze zasiedzenia prawo własności w zakresie części ww. nieruchomości, której to powierzchni organ podatkowy nie ustalił, której nie odzwierciedlają żadne zapisy w ewidencji gruntów i budynków jak i zapisy w księgach wieczystych (postanowienie Sądu opiera się na parcelach, które z wejściem w 1985r. nowej ewidencji nie obowiązują w gminie K.). Podobnie w zakresie stanowiska zajętego przez I. K.-nie znajduje ono również odzwierciedlenia ani w księgach wieczystych jak i w ewidencji gruntów i budynków. Prawidłowo w ocenie Kolegium organ podatkowy l instancji uznał, że skoro przy ustalaniu wysokości podatków winien opierać się na informacjach podatkowych złożonych przez podatników oraz na zapisach w ewidencji gruntów i budynków, które w myśl art. 21 ustawy z 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne stanowią podstawę wymiaru podatków (posiadają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194§1 O.p.) i zważywszy na fakt, że dla działki nr [...] obręb S. nie założono księgi wieczystej (stan prawny nieruchomości jak podaje Starostwo Powiatowe w K. w dalszym ciągu nie jest uregulowany i zapisy w ewidencji nie zmienią się do czasu złożenia w Starostwie przez uprawnione osoby stosownych dokumentów będących podstawą do zmiany), to w niniejszej, spornej sprawie należy uwzględnić wpis dokonany w ewidencji gruntów i budynków wskazujący na władanie nieruchomością na zasadach samoistnego posiadania przez osoby tam wyszczególnione. Organ podatkowy prawidłowo uwzględnił również fakt, że odpowiedzialność z tytułu podatku od nieruchomości i podatku rolnego za nieżyjącą K. M. winni ponosić wszyscy jej spadkobiercy tj.: córka-I. K. oraz spadkobiercy jej nieżyjącego syna S. M.. II. W skardze do Sądu na powyższą decyzję, I. K. zarzuciła, że decyzja ustalająca podatek rolny i podatek od nieruchomości została oparta tylko i wyłącznie na decyzji wydanej przez Gminę K. jako "Nakaz płatniczy" za rok 2017, który jest niezgodny ze stanem faktycznym. Skarżąca nie zgodziła się ze sposobem podziału kwoty podatku pomiędzy współwłaścicieli. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W piśmie procesowym z 14 września 2018r. sporządzonym samodzielnie przez Skarżącą wniosła o wezwanie Gminy K. do doręczenia wszystkich dokumentów z lat poprzednich ze zbiorów nr [...] z lat 1960-1970 oraz dokumentów Gminy S.. III. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Na wstępie należy wskazać, iż zgodnie z art. 1§1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018r., poz.3) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145§1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi-tekst jedn. Dz. U. z 2018r. poz. 1302 ze zm. dalej-p.p.s.a.). Ponadto, Sąd może stwierdzić nieważność decyzji w całości lub w części, jeżeli została wydana: z naruszeniem przepisów o właściwości, bez podstawy prawnej, z rażącym naruszeniem prawa, dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie, była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały, zawiera wadę powodującą jej nieważność na mocy wyraźnie wskazanego przepisu prawa, w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą (art. 145§1 pkt 3 p.p.s.a. w związku z art. 247§1 O.p.). Nadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134§1 p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie oceniając pod tym kątem zaskarżoną przez Skarżącą decyzję organu odwoławczego, Sąd nie dopatrzył się wskazanych wyżej uchybień, a tym samym podstaw do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji lub stwierdzenia jej nieważności. W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Skarga nie zasługiwała zatem na uwzględnienie. Ocena stanu faktycznego ustalonego przez organ: należy podkreślić, że Sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego, a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie zatem oceniając stan faktyczny ustalony przez organ, Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne poczynione przez organ administracji publicznej (organy podatkowe) albowiem stan faktyczny został ustalony z zachowaniem reguł procedury administracyjnej. Ustalony w postępowaniu administracyjnym stan faktyczny stał się stanem faktycznym przyjętym przez Sąd. (por. uchwała NSA z 15 lutego 2010r., sygn. akt II FPS 8/09). Przesądzenie o prawidłowości przyjętych za podstawę zaskarżonego orzeczenia ustaleń faktycznych umożliwia ocenę procesu subsumcji tego stanu faktycznego pod mające zastosowanie w sprawie przepisy prawa materialnego. Podstawowe znaczenie dla prawidłowego odtworzenia stanu faktycznego mają przepisy art. 122, art. 187§1, art. 180§1, art. 188 oraz art. 191 O.p. a ciężar prowadzenia postępowania i wykazania określonych faktów, co do zasady spoczywa na organach podatkowych. Przystępując do oceny przeprowadzonego w sprawie postępowania dowodowego, wskazać należy, że na organy podatkowe nałożony jest obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, czemu towarzyszy obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 122 i art. 187 Op.). Warunkiem prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, jest zarówno zebranie wszystkich istotnych dla sprawy dowodów, a także ich prawidłowa ocena. Dowodem w sprawie podatkowej jest przy tym wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, o ile nie jest to sprzeczne z prawem (art. 180§1 Op.). Oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego organ dokonuje natomiast na podstawie własnej wiedzy oraz doświadczenia życiowego, a o jej prawidłowości decyduje to, czy wyciągnięte przez organ wnioski mają logiczne uzasadnienie (art. 191 Op.). Ocena ta ma zatem charakter swobodny, winna być jednak oparta na wszechstronnym rozważeniu całego materiału dowodowego. Organ podatkowy według swej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania, ocenia wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych, wpływ udowodnienia jednej okoliczności na inne okoliczności. Dodać należy, iż ustaleń stanu faktycznego organ dokonuje bezpośrednio w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, a także na podstawie domniemań faktycznych i prawnych (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Postępowanie administracyjne i sądowoadministarcyjne, Warszawa, 2003, s. 208). Mając na uwadze wskazane regulacje prawa formalnego Sąd uznaje ustalony w sprawie stan faktyczny za prawidłowy. Odnosząc powyższe do okoliczności rozpoznawanej sprawy nie sposób zaakceptować stanowiska autora skargi, iż doszło do naruszenia przepisów postępowania wskazanych przez stronę oraz jakichkolwiek innych przepisów traktujących o postępowaniu podatkowym, które to naruszenia jeśli wystąpią a strona ich nie wskaże, sąd bierze pod uwagę z mocy wskazanego wcześniej art. 134§1 p.p.s.a., rozstrzygając w granicach danej sprawy. Nie ma podstaw by przyjąć, że pozostały poza zakresem zainteresowania organów niewyjaśnione okoliczności, a pojawiające się wątpliwości rozstrzygnięto na niekorzyść strony. Organy podatkowe, w zakresie niezbędnym dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, zebrały materiał dowodowy, a następnie, bez przekroczenia ustawowych granic, poddały go szczególnie drobiazgowej oraz wnikliwej analizie i ocenie, wyciągając logicznie poprawne i merytorycznie uzasadnione wnioski. Ustalenia te znalazły odzwierciedlenie w całościowym i kompletnym uzasadnieniu faktycznym zaskarżonej decyzji. Tym samym, Skład orzekający w rozpoznawanej sprawie w pełni podziela przedstawioną przez organ odwoławczy argumentację i słuszność zajętego w sprawie stanowiska. Zgodnie z treścią art. 3 ust 1 pkt. 2 u.p.o.l. podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, zgodnie natomiast z jego ust.4 jeżeli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy od nieruchomości lub obiektu budowlanego ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach, z wyjątkiem niemającym zastosowania w przedmiotowej sprawie. Zgodnie z art. 4 O.p. obowiązkiem podatkowym jest wynikająca z ustaw podatkowych nieskonkretyzowana powinność przymusowego świadczenia pieniężnego w związku z zaistnieniem zdarzenia określonego w tych ustawach. Skonkretyzowanie obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości od osób fizycznych następuje dopiero na skutek ustalenia zobowiązania podatkowego zgodnie z przepisami art. 21§1 pkt 2 O.p. Wedle art. 92§1 O.p. jeżeli, zgodnie z ustawami podatkowymi, podatnicy ponoszą solidarną odpowiedzialność za zobowiązania podatkowe, a zobowiązania te powstają w sposób przewidziany w art. 21§1 pkt 2 O.p. odpowiedzialnymi solidarnie są podatnicy, którym doręczono decyzję ustalającą wysokość podatku. Z powyższej regulacji wynika, że obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości w pierwszej kolejności ciąży na właścicielach nieruchomości, chyba że przedmiot opodatkowania znajduje się w posiadaniu samoistnym. Z treści powyższych przepisów jednoznacznie wynika, że podatek określa się ogólnie od całości nieruchomości. Istota solidarnego obowiązku podatkowego sprowadza się do tego, że ciąży on na wszystkich współwłaścicielach, którzy mogą zostać zobowiązani do płacenia podatku od nieruchomości wspólnej, ale zapłacenie całego podatku przez jednego lub kilku z nich powoduje wygaśnięcie zobowiązania podatkowego w stosunku do wszystkich. Z faktu solidarności obowiązku podatkowego ujętego w art. 3 ust 4 u.p.o.l. wywieść należy uprawnienie organu podatkowego do konkretyzacji normy prawno-podatkowej poprzez określenie zobowiązania podatkowego zgodnie z istotą solidarności ujętą w przepisie art. 366§1 k.c. tj. w stosunku do wszystkich obowiązanych łącznie, od kilku z nich lub od każdego z osobna. Ustanowienie solidarnego obowiązku zapłaty podatku oznacza, że każdy ze współwłaścicieli będzie obowiązany do uiszczenia całej kwoty należności podatkowej, a zapłata dokonana przez jednego bądź kilku ze współwłaścicieli zwalnia pozostałych z obowiązku zapłaty (por. art. 91 Ordynacji podatkowej i art. 366§1 k.c. oraz L. Etel, Podatek od nieruchomości, rolny, leśny, C.H. Beck Warszawa 2005, s. 185). Charakter odpowiedzialności jest w danym przypadku uniezależniony od stosunków wewnętrznych między współwłaścicielami, sposobu korzystania z nieruchomości oraz wielkości przypadających współwłaścicielom udziałów. Wskazane okoliczności mogą mieć wpływ na zakres wzajemnych rozliczeń między współwłaścicielami, które pozostają jednak poza obszarem zainteresowań prawa podatkowego. W judykaturze i piśmiennictwie podkreśla się, że nawet prawomocne postanowienie sądu o podziale nieruchomości do korzystania (quo ad usum) nie uprawnia organu podatkowego do dokonania wymiaru podatku osobno dla każdego ze współwłaścicieli, także wówczas, gdy na wydzielonej części nieruchomości prowadzona jest działalność gospodarcza (por. wyrok NSA z 26 czerwca 2007r., sygn. akt: II FSK 1748/06, także: L. Etel, S. Presnarowicz, Podatki i opłaty samorządowe. Komentarz, Dom Wydawniczy ABC 2003, s. 146-147). W doktrynie podkreśla się, że w tym przypadku chodzi o zobowiązanie solidarne (R. Mastalski, Komentarz do art. 91 [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, R. Mastalski, Z. Zubrzycki, Ordynacja podatkowa. Komentarz, Wrocław 2007, s. 462). Chodzi tu niewątpliwie o solidarność dłużników jako podatników (dłużników podatkowych - w kwestii dłużnika podatkowego zob. P. Borszowski, Elementy stosunku prawnego zobowiązania podatkowego, Kraków 2004, s. 82 i n.). Organ I i II instancji orzekły o solidarnym zobowiązaniu osób wymieniając poszczególnych podatników w decyzjach. Nie ulega zatem wątpliwości, że kluczowe znaczenie w sprawie miało ustalenie, kto jest właścicielem (współwłaścicielem) przedmiotu opodatkowania. Skarżąca I. K. stała na stanowisku, że działka nr [...] z zabudowaniami o pow. 1,18 ha jest jej wyłączną własnością organy podatkowe ustaliły natomiast, że podatniczka oraz M. M., A. F., B. J., B. N., E. M., J. M., J. M. i S. M. są samoistnymi posiadaczami owej nieruchomości. Organy podatkowe wywiodły to w następujący sposób: -po pierwsze uwzględniły zawiadomienie o zmianach w danych ewidencji gruntów i budynków z 6 czerwca 2016r. Przed zmianą figurowali: I. K., K. M., S. M. a po zmianach uzupełniono ich udziały, po [...] części każdy jako samoistni posiadacza, -po wtóre, w następnym zawiadomieniu nr [...] z 6 czerwca 2016r., uwzględniając prawomocne postanowienia Sądu sygn. akt: I Ns [...] i I Ns [...], w miejsce nieżyjącego S. M. wpisano jego spadkobierców: M. M., A. M. (F. ), B. M. (J. ), B. M. (N. ), E. M., J. M., J. M. i S. M.. Działka będąca przedmiotem opodatkowania tj. działka nr [...] o pow. 1,18 ha sklasyfikowana jest jako S-RIVa (pow. 0,39 ha), S-PsIV (pow. 0,50 ha0, RIVa (pow. 0,23 ha), PsIV (pow. 0,03 ha), BrPsIV (pow. 0,03 ha). Samoistni posiadacze wskazali, że na powyższej działce posadowiony jest budynek gospodarczy wykorzystywany wyłącznie do działalności rolniczej zatem zwolniony jest z opodatkowania. Organy ustaliły też, że działka nr [...] składa się z parcel l.kat. [...], [...], [...], [...]. Pozostałe natomiast parcele wchodzące w skład działki nr [...] tj. l.kat.pb [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] mają nieuregulowany stan prawny. Lwh obejmujący te działki został zniszczony. Z informacji złożonych przez spadkobierców S. M. wynika przedmiotowa działka nr [...] była we współwładaniu wszystkich w/w podmiotów co wynika z wpisów w ewidencji gruntów i budynków. M. M. nabyła w drodze zasiedzenia prawo własności części tej nieruchomości, której to powierzchni nie odzwierciedlają żadne zapisy w ewidencji gruntów i budynków tudzież w księgach wieczystych. Organ zaznaczył, że postanowienie Sądu opiera się na parcelach, które w 1985r. czyli z dniem wejścia w życie nowej ewidencji nie obowiązują w gminie K.. Organy prawidłowo powołały się na dostępne zapisy w ewidencji gruntów i budynków wskazując na władanie sporną działką przez osoby tam uwidocznione. Podstawowym bowiem dokumentem urzędowym (w rozumieniu art. 194 O.p.) na podstawie którego organy podatkowe określają powierzchnię i rodzaj przedmiotu opodatkowania jest ewidencja gruntów i budynków prowadzona przez starostę powiatowego. Jak bowiem wynika z art. 21 ust. 1 ustawy z 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (dalej-p.g.k.) dane zwarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią m.in. podstawę wymiaru podatków i świadczeń. Ewidencja ta obejmuje informacje dotyczące m.in. gruntów, tj. ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty (art. 20 ust. 1 pkt 1 p.g.k.). Podkreślić należy, że użyte w art. 21 ust. 1 p.g.k. wyrażenie "wymiar podatku" należy interpretować w ten sposób, że przy ustalaniu zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości winny zostać uwzględnione elementy przedmiotowe zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Informacje dotyczące rodzaju gruntów mają dla organu podatkowego charakter wiążący. Od tej reguły nie zostały przewidziane wyjątki, a zatem organy ustalające wysokość zobowiązań podatkowych, co do zasady, nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów. Pogląd ten znajduje oparcie w bogatym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyroki: z 13 stycznia 2015r. sygn. akt: II FSK 3227/12; z 5 listopada 2009r. sygn. akt: II FSK 836/08; z 2 kwietnia 2009r. sygn. akt: II FSK 1949/07; z 12 marca 2009r. sygn. akt: FSK 49/08; z 15 kwietnia 2008r. sygn. akt: II FSK 372/07). Organ ma prawo ustalić zobowiązanie podatkowe tj. skonkretyzować ciążący na wszystkich współwłaścicielach obowiązek podatkowy - w stosunku do wszystkich, lub niektórych tylko współwłaścicieli. Sąd w obecnym składzie podziela prezentowany w orzecznictwie i literaturze przedmiotu pogląd, że z uwagi na specyfikę prawa podatkowego do solidarności zobowiązań podatkowych nie można wprost zastosować wszystkich zasad obowiązujących na gruncie prawa cywilnego i zgadza się z twierdzeniem, że wybór organu podatkowego nie może być arbitralny i dowolny, a organ podatkowy przed ustaleniem zobowiązania podatkowego konkretnym osobom, winien dołożyć wszelkich starań w celu ustalenia tożsamości wszystkich właścicieli nieruchomości, na których ciąży obowiązek podatkowy, a w miarę możliwości przeprowadzić postepowanie podatkowe z udziałem wszystkich współwłaścicieli. Organy podatkowe zachowując należytą staranność, przedsięwzięły wszystkie środki do efektywnego ustalenia kręgu podatników biorąc pod uwagę dostępne dokumenty, rejestry i ewidencje. Godzi się także zauważyć, że organy prawidłowo wyliczyły kwoty poszczególnych podatków (rolnego i od nieruchomości) zachowując przy tym przejrzystość i dokładność wyliczeń. Przedstawione powyżej okoliczności sprawy i jej ocena dokonana przez Sąd pozwalają na przyjęcie, że wydana decyzja SKO, jak też poprzedzająca ją decyzja Prezydenta odpowiadają prawu, dlatego uzasadnione jest pozostawienie kontrolowanych decyzji w obrocie prawnym. Jednocześnie, Sąd wskazuje, że podnoszone przez Skarżącą zarzuty nie zasługiwały na uwzględnienie i nie mogły doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji. Wniesioną skargę należy uznać li tylko za polemikę z prawidłowym rozstrzygnięciem wydanym w oparciu o kompletny materiał dowodowy, który został poddany należytej i wszechstronnej analizie. Dodać także należy, że wzajemne relacje współwłaścicieli oraz spory co do zakresu posiadania nieruchomości wspólnej (korzystania z niej), pozostają bez znaczenia z punktu widzenia ponoszenia ciężarów w podatku od nieruchomości (płacenia podatku). Rzeczą podatników jest natomiast to by stan prawny poszczególnych parcel wchodzących w skład spornej działki nr [...] został uregulowany i naniesiony w stosownych ewidencjach. Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018r. poz. 1302 ze zm.) oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło