I SA/Kr 1404/13
PostanowienieWSA w Krakowie2014-09-26
Skład orzekający: Paweł Dąbek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wstrzymania wykonania decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od dochodów z nieujawnionych źródeł przychodów, jeśli jej wykonanie może spowodować znaczne szkody lub trudne do odwrócenia skutki dla strony skarżącej?Ratio decidendi
Wykonanie decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe w kwocie 178.067 zł, przy dochodach skarżącej wynoszących 2.000 zł miesięcznie, może doprowadzić do przymusowej sprzedaży nieruchomości, utraty jedynego źródła utrzymania (agroturystyka) oraz miejsca zamieszkania dla skarżącej i jej dzieci. Szkoda ta, ze względu na jej charakter i trudność w odwróceniu, uzasadnia wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 3 PPSA.Stan faktyczny
Skarżąca K.D. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej ustalającą jej zobowiązanie podatkowe w kwocie 178.067 zł z tytułu dochodów z nieujawnionych źródeł. Z uwagi na trudną sytuację materialną, brak możliwości prowadzenia działalności gospodarczej i obawę przed utratą nieruchomości oraz miejsca zamieszkania, skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Podniosła, że egzekucja tej kwoty doprowadzi do licytacji jej majątku.Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Dąbek po rozpoznaniu w dniu 26 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K.D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 26 czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od dochodów z nieujawnionych źródeł przychodów lub nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach za 2009 r., postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.
K.D. (dalej: skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 26 czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od dochodów z nieujawnionych źródeł przychodów lub nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach za rok 2009. Postanowieniem z dnia 14 stycznia 2014 r. Sąd zawiesił postępowanie w niniejszej sprawie na zgodny wniosek stron.
Pismem z dnia 4 września 2014 r. skarżąca zwróciła się do Sądu z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżąca podniosła, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, gdyż jej jedyny dochód stanowią alimenty w kwocie 2.000 zł, które w całości przeznacza na utrzymanie rodziny. Skarżąca nie może obecnie prowadzić swojej działalności gospodarczej w zakresie agroturystyki z uwagi na zastrzeżenia ze strony inspektoratu nadzoru budowlanego. W piśmie zauważono, że zaskarżoną decyzją ustalono zobowiązanie podatkowe skarżącej w kwocie 178.067 zł. Podniesiono, że egzekucja tej kwoty wyrządzi znaczne szkody w majątku skarżącej (w tym miejscu skarżąca odesłała do danych obrazujących jej majątek ujawnionych w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy). Skarżąca zauważyła, że przymusowe dochodzenie ww. kwoty podatku będzie oznaczało licytację nieruchomości skarżącej, co jednocześnie pozbawi ją stałego źródła utrzymania (na tej to bowiem nieruchomości prowadzi gospodarstwo agroturystyczne, które zostanie zlikwidowane) oraz miejsca zamieszkania jej i jej dzieci. Wnosząc o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji skarżąca podniosła, że WSA w Krakowie wyrokiem z dnia 26 lutego 2014 r. (sygn. akt I SA/Kr 1999/13) uchylił postanowienia wydane w toku postępowania egzekucyjnego związanego z wykonaniem zaskarżonej decyzji, a skarga kasacyjna organu od powyższego wyroku oczekuje na rozpoznanie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Zgodnie z 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), sąd może na wniosek strony skarżącej wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
W pierwszej kolejności należy zatem wskazać, że wstrzymanie przez sąd wykonania zaskarżonego aktu lub czynności ma charakter wyjątkowy (zob. postanowienie NSA z dnia 14 maja 2014 r., sygn. akt I OZ 363/14; LEX nr 1464732). Obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, spoczywa wyłącznie na wnioskodawcy. Domagając się wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, skarżący musi wykazać, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia tym aktem znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niezbędne jest wskazanie na konkretne okoliczności pozwalające ocenić, czy wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne (por. postanowienie NSA z dnia 9 maja 2014 r., sygn. akt I OZ 359/14; LEX nr 1467283). W realiach niniejszej sprawy, w której zaskarżona decyzja ustala skarżącej kwotę zobowiązania podatkowego należy przypomnieć, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności jest dolegliwością finansową, wpływającą w określony sposób na funkcjonowanie zobowiązanego do zapłaty kwoty wynikającej z tej decyzji, jednak co do zasady nie oznacza to wyrządzenia szkody, poza tym ma niewątpliwie charakter odwracalny. W tej sytuacji obowiązkiem wnioskodawcy jest wykazanie, że na skutek zapłaty spornej kwoty grozi mu szkoda, której rozmiary przekraczają zwykłe następstwa zapłaty, bądź też, że do odwrócenia skutku wykonania zaskarżonej decyzji nie wystarczy zwrot zapłaconej dobrowolnie bądź wyegzekwowanej należności wraz z odsetkami (zob. postanowienie NSA z dnia 20 maja 2014 r., sygn. akt II GSK 1020/14; LEX nr 1467667). Należy w tym miejscu wskazać ponadto, że wykonanie zaskarżonej decyzji skutkującej zakończeniem prowadzenia działalności gospodarczej, a w konsekwencji utratę przez stronę skarżącą jedynego źródła utrzymania dla niej i jej rodziny stanowi spełnienie przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji (zob. postanowienie NSA z dnia 18 maja 2010 r., sygn. akt II GZ 95/10; LEX nr 673855). Trzeba również zauważyć, że niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody nie musi mieć charakteru materialnego (por. postanowienie NSA z dnia 6 maja 2014 r., sygn. akt II FSK 3676/13; LEX nr 1457614).
Przenosząc te rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy Sąd stwierdza w pierwszej kolejności, że skarżąca przedstawiła kompletne informacje pozwalające Sądowi na ocenę spełnienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Rozpoznając wniosek w tym przedmiocie Sąd ma na uwadze przede wszystkim znaczną wysokość zobowiązania podatkowego, którą skarżąca powinna uiścić w związku z wykonaniem zaskarżonej decyzji. Kwota ta (178.067 zł) zestawiona ze stałymi dochodami skarżącej w kwocie 2.000 zł, wychowującej dwoje dorastających dzieci (ur. 1995 i 1999 r.) wskazuje, że jej uiszczenie w sposób dobrowolny jest niemożliwe z uwagi na brak środków finansowych. Z kolei przymusowe ściągnięcie tej kwoty niewątpliwie doprowadzi do sprzedaży licytacyjnej nieruchomości skarżącej, z których jedna już nadaje się do rozbiórki, a na drugiej prowadzona była dotąd działalność gospodarcza (agroturystyka). Wykonanie decyzji w sposób przymusowy doprowadzi zatem z jednej strony do pozbawienia skarżącej i jej dzieci domu, a także będzie oznaczało likwidację działalności gospodarczej, gdyż prowadzenie pensjonatu agroturystycznego będzie już niemożliwe. W ocenie Sądu szkoda spowodowana wykonaniem zaskarżonej decyzji nie będzie mogła zostać odwrócona w łatwy sposób, poprzez zwrot ściągniętej kwoty zobowiązania podatkowego. Wyrządzi natomiast nie tylko szkodę majątkową, ale również może spowodować konieczność korzystania przez skarżącą i jej dzieci z pomocy społecznej i utrudni dzieciom skarżącej wejście w dorosłość. Wobec powyższego Sąd stwierdził, że wykonanie zaskarżonej decyzji wiąże się z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków po stronie skarżącej.
Na marginesie należy ponadto zauważyć, że Sąd mógł orzekać w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w okresie zawieszenia postępowania, gdyż w myśl art. 127 § 3 p.p.s.a. podczas zawieszenia sąd nie podejmuje żadnych czynności z wyjątkiem tych, które mają na celu podjęcie postępowania albo wstrzymanie wykonania aktu lub czynności.
Mając powyższe na uwadze, na zasadzie art. 61 § 3 p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło