I SA/Kr 1464/16

WyrokWSA w Krakowie2017-02-13

Skład orzekający: Wiesław Kuśnierz, Jarosław Wiśniewski, Agnieszka Jakimowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy opóźnienie w wydaniu decyzji kończącej postępowanie kontrolne, spowodowane długim czasem oczekiwania na odpowiedzi od zagranicznych organów podatkowych, stanowi przyczynę niezależną od organu, uzasadniającą naliczenie odsetek za zwłokę pomimo przekroczenia sześciomiesięcznego terminu od wszczęcia postępowania kontrolnego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że opóźnienie w wydaniu decyzji kończącej postępowanie kontrolne, wynikające z długiego czasu oczekiwania na odpowiedzi od zagranicznych organów podatkowych, stanowi przyczynę niezależną od organu. W związku z tym, obciążenie skarżącej spółki obowiązkiem zapłaty odsetek za zwłokę, pomimo przekroczenia sześciomiesięcznego terminu od wszczęcia postępowania kontrolnego, było zasadne. Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżone postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej nie naruszają prawa.
Stan faktyczny
Spółka złożyła skargi na postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej dotyczące uznania zarzutu nieistnienia obowiązku zapłaty odsetek od zobowiązania podatkowego w części za zasadny. Spółka kwestionowała naliczenie odsetek za okres od dnia wszczęcia postępowania kontrolnego do dnia doręczenia decyzji, argumentując, że opóźnienie w wydaniu decyzji było zawinione przez organ. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienia organu pierwszej instancji, uznając, że opóźnienie w wydaniu decyzji nie nastąpiło z winy organu, a wynikało z przyczyn niezależnych, takich jak konieczność uzyskania informacji od zagranicznych organów podatkowych.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargi.

Pełny tekst orzeczenia

|Sygn. akt I SA/Kr 1464/16 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 lutego 2017 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Wiesław Kuśnierz, Sędziowie: WSA Jarosław Wiśniewski, WSA Agnieszka Jakimowicz (spr.), , po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, w dniu 13 lutego 2017 r., sprawy ze skarg Przedsiębiorstwa Handlowego M. spółka jawna w N. na postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 19 października 2016 r. od nr [...] do nr [...] w zakresie uznania zarzutu nieistnienia obowiązku zapłaty odsetek od zobowiązania podatkowego w części za zasadny - skargi oddala - Zaskarżonymi postanowieniami z dnia 19 października 2016 r. od nr [...] do nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpatrzeniu zażaleń Przedsiębiorstwa H. M. G.-II Ś. spółki jawnej w N., utrzymał w mocy postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 12 lipca 2016 r. o nr [...] oraz od nr [...] do nr [...] w przedmiocie uznania zarzutu wykonania obowiązku podatkowego przez zobowiązaną przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego za częściowo zasadny (w całości zasadny w postanowieniach nr [...], [...], [...]), zarzutu nieistnienia obowiązku zapłaty odsetek od zobowiązania podatkowego w części za zasadny, zarzutu braku doręczenia zobowiązanej upomnienia przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego w administracji za niezasadny. W uzasadnieniach przedmiotowych rozstrzygnięć Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego jako organ egzekucyjny prowadził postępowanie egzekucyjne do majątku Przedsiębiorstwa H. M. G.-II Ś. spółka jawna w N. na podstawie tytułów wykonawczych nr [...], [...], [...], [...], [...], [...] obejmujących zaległości w podatku od towarów i usług. Wszczęcie postępowania egzekucyjnego nastąpiło dnia 9 listopada 2015 r. z chwilą doręczenia do banku I. S.A. zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego. Doręczenie odpisów tytułów wykonawczych zobowiązanej spółce nastąpiło dnia 17 listopada 2015 r., podczas gdy dnia 6 listopada 2015 r. spółka dokonała przelewu bankowego na rachunek bankowy organu podatkowego kwoty 509.452 zł, która zarachowana została między innymi na należności objęte tytułami wykonawczymi nr [...], [...], [...]. W dniu 10 listopada 2015 r. bank przekazał do organu egzekucyjnego kwotę 193.591,39 zł, a kolejnych realizacji zajęcia dokonał w dniach 12 i 16 listopada 2015 r. (kwoty odpowiednio 75 zł i 283,40 zł). W dniu 13 listopada 2015 r. zobowiązana spółka dokonała wpłaty na rachunek organu egzekucyjnego kwoty 155.116,61 zł. Pismami z dnia 23 listopada 2015 r. zobowiązana spółka wniosła zarzuty do prowadzonego postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 i pkt 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji polegające na wykonaniu egzekwowanego obowiązku. W zarzutach wniesiono o umorzenie postępowania egzekucyjnego w całości, wstrzymanie czynności egzekucyjnych do czasu rozpoznania zarzutów, a także zwrot kwot odsetek nienależnie pobranych za okres od dnia wszczęcia postępowania kontrolnego do dnia doręczenia decyzji organu podatkowego. W wyniku wniesionych zarzutów w dniu 29 stycznia 2016 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego do tytułów wykonawczych nr [...], [...], [...] wydał postanowienia uznające za uzasadniony w całości zarzut wykonania obowiązku podatkowego przez zobowiązanego przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego, zarzut nieistnienia obowiązku zapłaty odsetek od zobowiązania podatkowego w części za zasadny, zarzut braku doręczenia zobowiązanemu upomnienia przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego w administracji za niezasadny. Natomiast w stosunku do tytułów wykonawczych nr [...], [...], [...] wydał postanowienia uznające za uzasadniony w całości zarzut wykonania obowiązku podatkowego przez zobowiązanego przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego, zarzut nieistnienia obowiązku zapłaty odsetek od zobowiązania podatkowego w części za zasadny, zarzut braku doręczenia zobowiązanemu upomnienia przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego w administracji za niezasadny. Na powyższe postanowienia zobowiązana spółka złożyła zażalenia, które skłoniły Dyrektora Izby Skarbowej do uchylenia zaskarżonych postanowień i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Organ nadzoru wskazał, iż organ egzekucyjny przy ponownym rozpoznaniu sprawy winien prawidłowo i wyczerpująco zbadać przesłanki ewentualnego nieistnienia obowiązku w zakresie naliczonych w tytułach wykonawczych odsetek, a następnie, w oparciu o wyniki przeprowadzonego postępowania dowodowego ocenić, czy do opóźnienia w wydaniu decyzji przyczynił się kontrolowany, czy też opóźnienie powstało z przyczyn niezależnych od organu. Naczelnik Urzędu Skarbowego po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego postanowieniami z dnia 12 lipca 2016 r. uznał zarzut wykonania obowiązku podatkowego przez zobowiązaną przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego za częściowo zasadny (całkowicie zasadny w postanowieniach dotyczących tytułów wykonawczych o nr [...], [...], [...]), zarzut nieistnienia obowiązku zapłaty odsetek od zobowiązania podatkowego w części za zasadny, oraz zarzut braku doręczenia zobowiązanej upomnienia przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego w administracji za niezasadny. Na powyższe postanowienia spółka złożyła zażalenia, w których zarzuciła organowi egzekucyjnemu naruszenie: 1. prawa materialnego, tj. art. 24 ust. 5 i ust. 6 ustawy o kontroli skarbowej poprzez bezpodstawne przyjęcie, że opóźnienie w wydaniu decyzji powstało z przyczyn niezależnych od organu, 2. prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 122 Ordynacji podatkowej w zw. art. 31 ustawy o kontroli skarbowej, poprzez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. Z uzasadnień przedmiotowych środków zaskarżenia wynikało, że spółka kwestionuje zasadność naliczenia odsetek za zwłokę za okres od dnia wszczęcia postępowania kontrolnego do dnia doręczenia stronie decyzji, który przekroczył 6 miesięcy. Jej zdaniem organ w trakcie postępowania dopuścił się zawinionej zwłoki, o której świadczy w szczególności: 1. zbyt późne zwrócenie się przez UKS do słowackiej administracji podatkowej z wnioskami o ustalenie przebiegu transakcji pomiędzy spółką "G. II" a kontrahentami A. s.r.o., N. s.r.o. i B. s.r.o. Konieczność przeprowadzenia takich ustaleń w drodze wymiany informacji podatkowych była oczywista zdaniem spółki już w lutym, najpóźniej w marcu 2013 r. Choć przesłuchania świadków miały miejsce w dniach 26, 27 lutego oraz 12 i 14 marca 2013 r., stosowne zapytania do organu słowackiego skierowano dopiero w czerwcu 2013 r., czyli z wielomiesięczną niczym nieuzasadnioną zwłoką; 2. niczym niewytłumaczalna, wręcz skandaliczna, przewłoka w udzieleniu żądnych informacji, o jakich mowa powyżej przez słowackie organy podatkowe, tj. po 7 i po 17 miesiącach; 3. całkowicie zbędne i niezasadne czynności mające ustalić przebieg transakcji z kontrahentami P. I.TD oraz T/A O. M. P. C. z I., choć nic nie wskazywało na powiązania tych transakcji z dostawami na rzecz odbiorców ze S.; 4. brak monitorowania tak znacznej zwłoki w uzyskaniu odpowiedzi ze strony słowackiej administracji podatkowej na zadane pytania (pierwszy monit dotyczący transakcji z firmą A. s.r.o. wysłano dopiero po upływie 4 miesięcy). Podkreślono, że zwłoka w działaniu organów podatkowych polskich, czy zagranicznych nie może obciążać kontrolowanego podatnika. W związku z tak podniesionymi zarzutami wniesiono o uchylenie zaskarżonych postanowień organu egzekucyjnego w części dotyczącej nieistnienia obowiązku zapłaty odsetek od zobowiązania podatkowego za okres od dnia wszczęcia postępowania kontrolnego do dnia doręczenia decyzji i nakazanie na rzecz spółki zwrotu bezpodstawnie pobranych odsetek, ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Dyrektor Izby Skarbowej tym razem utrzymał w mocy zaskarżone postanowienia, stwierdzając, że odpowiadają one prawu. Co do zarzutu nieistnienia obowiązku stwierdzono, że jest on zasadny w części dotyczącej odsetek za okres od 6 maja do 26 października 2015 r., z uwagi na przerwę w naliczaniu odsetek zgodnie z art. 54 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. Nie zgodzono się natomiast z zarzutem dotyczącym naliczania odsetek za okres od dnia wszczęcia postępowania kontrolnego do dnia doręczenia decyzji, w związku z treścią art. 24 ust. 5 ustawy o kontroli skarbowej, który stanowi, że jeżeli decyzja zakończona ustaleniem podatku nie została doręczona w terminie 6 miesięcy od dnia zakończenia postępowania kontrolnego, nie nalicza się odsetek za zwłokę, chyba że do opóźnienia w wydaniu decyzji przyczynił się kontrolowany lub jego przedstawiciel lub opóźnienie powstało z przyczyn niezależnych od organu. Organ odwoławczy prześledził przebieg postępowania i uznał finalnie, że przekroczenie sześciomiesięcznego miesięcznego terminu nie nastąpiło z winy organu. Wymieniono chronologicznie przeprowadzone przez organ czynności, uzasadniając ich celowość i wskazano w szczególności, że: - przeprowadzono czynności sprawdzające w Firmie A. Z. S. w T., - przesłuchano szereg osób w charakterze świadka oraz strony, - uzyskano informacje z elektronicznego systemu poboru opłat v., w celu ustalenia okoliczności realizacji transportu piwa na Słowację do firmy B. s.r.o. i A. s.r.o., - zwrócono się do brytyjskiej administracji podatkowej z zapytaniem dotyczącym transakcji M. G. II z firmą P. LTD, które pozostawało w związku z podejrzeniem, że piwo wysyłane na S. do firmy B. s.r.o. i A. s.r.o. było faktycznie przewożone i rozprowadzane w W., a proceder organizowała firma P. LTD, - zwrócono się z zapytaniem do słowackiej administracji podatkowej, monitując kilkukrotnie brak odpowiedzi, w wyniku czego uzyskano informację, że kontakt z przedstawicielem statutowym firmy A. s.r.o. jest utrudniony. Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że postępowanie kontrolne prowadzone przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej miało złożony charakter, konieczne było wyjaśnienie wielu faktów oraz przeprowadzenie szeregu dowodów. Zaszły realne jak i racjonalne przesłanki uzasadniające przedłużenie czasu trwania prowadzonego postępowania. Zgromadzone akta składają się z dwóch tomów, co potwierdza liczbę przeprowadzonych przez kontrolujących czynności oraz zewnętrznych pism, wystosowanych do innych instytucji, organów i podmiotów w toku prowadzonych postępowań. Pozyskanie tak obszernego materiału dowodowego wymagało czasu, na który bezpośredni wpływ miały nie tylko okresy oczekiwania na odpowiedzi na kierowane wystąpienia i zapytania, ale i przewidziane przez ustawodawcę terminy związane z prowadzoną procedurą. Od powyższych postanowień Dyrektora Izby Skarbowej w części obejmującej pkt 2, to jest w zakresie uznania zarzutu nieistnienia obowiązku zapłaty odsetek od zobowiązania podatkowego w części za zasadny spółka złożyła skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w których podniosła zarzuty wytoczone uprzednio w zażaleniach. W konsekwencji wniosła o uchylenie zaskarżonych postanowień w zaskarżonej części oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, rozpoznając w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 lutego 2017 r. sprawy o sygn. akt od I SA/Kr 1464/16 do I SA/Kr 1469/16, połączył je do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia pod sygn. akt I SA/Kr 1464/16. Ze względu bowiem na występującą w nich tą samą stronę skarżącą, jak i tożsamy stan faktyczny i prawny, pozostawały one ze sobą w związku, który uzasadniał zastosowanie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Na wstępie należy zauważyć, iż zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 cytowanej ustawy, sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W kontekście powyższego trzeba zaznaczyć, że każde naruszenie przepisów prawa materialnego, czy procesowego należy oceniać przez pryzmat jego wpływu na treść rozstrzygnięcia. Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd co do zasady rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co oznacza, iż Sąd zobowiązany jest dokonać oceny legalności zaskarżonego aktu niezależnie od zarzutów podniesionych w skardze. Dokonując kontroli postanowień Dyrektora Izby Skarbowej w zaskarżonej części w oparciu o wyżej opisane zasady, orzekający w niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, że nie naruszają one prawa w sposób powodujący konieczność wyeliminowania ich z obrotu prawnego, a zatem skargi nie zasługują na uwzględnienie. W niniejszej sprawie poza sporem pozostaje, że decyzja określająca wysokość zobowiązania podatkowego została doręczona skarżącej spółce po upływie 6 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania kontrolnego. Rozważeniu podlegać natomiast będą okoliczności wskazane w przepisie art. 24 ust. 6 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 720 z późn. zm.), a mianowicie czy przekroczenie powyższego terminu było następstwem przyczyn niezależnych od organu, a co za tym idzie, czy zasadnym było obciążenie skarżącej spółki obowiązkiem zapłaty odsetek od zobowiązań podatkowych. Należy w pierwszym rzędzie wskazać, że w art. 24 ust. 5 cyt. ustawy została wprowadzona reguła, zgodnie z którą jeżeli decyzja kończąca postępowanie kontrolne nie została doręczona w terminie 6 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania kontrolnego, nie nalicza się odsetek za zwłokę za okres od dnia wszczęcia postępowania kontrolnego do dnia doręczenia decyzji. Reguła ta, stanowiąca odstępstwo od zasady naliczania z mocy prawa odsetek w sytuacji, gdy podatnik lub inny podmiot zobowiązany do świadczenia podatku nie uiści ich w terminie płatności, została wprowadzona do ustawy o kontroli skarbowej w celu ochrony podatników przed skutkami dłuższego niż przewidział ustawodawca prowadzenia postępowania kontrolnego, poprzez uwolnienie ich od obowiązku płacenia odsetek za zwłokę przy niezawinionym przez nich przedłużaniu postępowania. Celem tego przepisu jest również dyscyplinowanie organów kontroli skarbowej w prowadzonych postępowaniach kontrolnych. W art. 24 ust. 6 przewidziane zostały jednakże dwa wyjątki od przedstawionej wyżej reguły nienaliczania odsetek: nie stosuje się jej, jeżeli do opóźnienia w wydaniu decyzji przyczynił się kontrolowany lub jego przedstawiciel lub opóźnienie powstało z przyczyn niezależnych od organu. Odnośnie do drugiej przesłanki, która stanowi przedmiot rozważań w niniejszej sprawie należy wskazać, że chodzi tu o takie postępowanie organu, który w sposób prawidłowy, ekonomiczny i sprawny prowadzi postępowanie kontrolne, podejmując czynności w rozsądnych terminach, jednak na skutek okoliczności, za które nie ponosi odpowiedzialności, do doręczenia decyzji w terminie sześciu miesięcy nie dochodzi. Można tutaj wskazać jako przyczynę takiego stanu rzeczy obszerny materiał dowodowy, trudności z przeprowadzeniem czynności kontrolnych, przeprowadzeniem dowodów. Do zaistnienia tej przesłanki należy wykazać, że organ pomimo sprawnego prowadzenia postępowania nie mógł go ukończyć w tym terminie. Omawianą przesłankę Naczelny Sąd Administracyjny zalecał oceniać w oparciu o orzecznictwo wydane w odniesieniu do tak samo brzmiącego art. 54 § 2 Ordynacji podatkowej (por. wyrok NSA z 9 listopada 2016 r., sygn. akt II FSK 2730/14). A zatem oceniając, czy przedłużenie postępowania nastąpiło z przyczyn niezależnych od organu, należy mieć na względzie złożoność sprawy, ilość i rodzaj przeprowadzanych dowodów, a także terminowość i celowość czynności podejmowanych przez organ w toku postępowania, prawidłowe zorganizowanie postępowania, czas niezbędny do dokonania czynności organizacyjnych (np. wezwania świadków czy pozyskania informacji od innych organów). Jeżeli czynności te zajmowały odpowiednią ilość czasu i uzasadnione były z uwagi na zawiłość sprawy i jej etap, oraz z uwagi na konieczność respektowania uprawnień stron postępowania, to uznać należy, że przedłużenie postępowania nastąpiło z przyczyn niezależnych od organu (zob. m.in. wyroki NSA: z dnia 16 lutego 2016 r., sygn. akt II FSK 3642/13; z dnia 3 grudnia 2015 r., sygn. akt II FSK 2692/13). Ocena, czy rzeczywiście do opóźnienia w wydaniu decyzji przyczyniła się strona lub jej przedstawiciel lub przedłużenie postępowania nastąpiło z przyczyn niezależnych od organu musi być dokonana w stanie faktycznym konkretnej sprawy. Sąd oceniając terminowość czynności procesowych podejmowanych przez organ musi dokonać ich analizy w aspekcie zasadności ich podejmowania, z uwzględnieniem zasady szybkości postępowania, a tym samym realizacji poszczególnych czynności procesowych bez zbędnej zwłoki, w sposób pozwalający organowi na terminowe zakończenie postępowania. Na podkreślenie zasługuje także to, że zgodnie z przyjętym w orzecznictwie stanowiskiem, wykonanie ciążących na organie podatkowym lub organie kontroli skarbowej obowiązków z uwagi na złożony charakter sprawy, konieczność wyjaśnienia wielu faktów, przeprowadzenia szeregu dowodów, w tym przede wszystkim dowodów innych niż dowody z dokumentów, może być przyczyną przedłużenia postępowania ponad okres wskazany w przepisach prawa (wyrok NSA z dnia 30 czerwca 2016 r., sygn. akt II FSK 1310/14). W uzasadnieniu projektu ustawy, wprowadzającej w życie powyższe odstępstwa od naliczania odsetek stwierdzono między innymi, że zmiana przewiduje ograniczenie nadmiernej i nieuzasadnionej dla podatnika sankcji, jaką jest niewątpliwie naliczanie odsetek za zwłokę m.in. w przypadku wydłużania postępowania przez organy kontroli skarbowej. Wyjaśniono również, że "W celu niedopuszczenia do zmniejszenia wpływów z tytułu odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych przypadających za okres trwania postępowania kontrolnego niezbędne jest zwiększenie efektywności prac prowadzonych przez organy kontroli skarbowej – tak, aby kontrolowany otrzymywał decyzję w nieprzekraczalnym terminie 6 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania kontrolnego. Jak pokazuje praktyka gospodarcza jest to wykonalne, zważywszy że Ordynacja podatkowa dla postępowań prowadzonych przez organy podatkowe przewiduje maksymalnie 3-miesięczny okres trwania kontroli, którego przekroczenie powoduje nienaliczanie podatnikowi odsetek za zwłokę". Z cytowanego zapisu uzasadnienia projektu wynika, że organy kontroli skarbowej zobowiązane są do dochowania 6 miesięcznego terminu poprzez, jeżeli zajdzie taka potrzeba, zintensyfikowanie prac. Z takiego założenia nie można wyprowadzić wniosku, że pod pojęciem "przyczyn niezależnych od organu" powodujących przedłużenie okresu prowadzenia postępowania ponad ten okres 6 miesięcy i wyłączających nienaliczanie odsetek ustawodawca rozumiał prowadzenie postępowania w sprawie złożonej i wymagającej przeprowadzenia dużej ilości dowodów, pod warunkiem jedynie, że postępowanie jest prowadzone zgodnie z przepisami i w sposób prawidłowo zorganizowany (por. wyrok NSA z dnia 4 marca 2016 r., sygn. akt II GSK 2010/14). Analizując przebieg postępowania w świetle powyższych wskazówek na wstępie należy wskazać, że w uzasadnieniu zaskarżonych postanowień wyjaśniono celowość podjętych przez organ podatkowy poszczególnych działań, odnosząc się w tym zakresie do podnoszonych przez skarżącą spółkę zarzutów, która kwestionowała w szczególności zasadność kontroli przebiegu transakcji z kontrahentami z Wielkiej Brytanii. Organ odwoławczy wyjaśnił jednak, że podjęcie kroków w tym kierunku było spowodowane podejrzeniem, że piwo wysyłane na Słowację było faktycznie przewożone i rozprowadzane w W. W tym zakresie trudno odmówić organowi prawa do poczynienia odpowiednich ustaleń, stąd też Sąd nie kwestionuje zasadności podjętych w toku postępowania kroków, gdyż wszystkie z nich zmierzały do wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy. Chronologiczne zestawienie czynności podejmowanych przez organ kontroli skarbowej, opisane w zaskarżonych postanowieniach, daje podstawy do uznania, że czynności te podejmowane były bez nieuzasadnionych przestojów. W sprawie dokonano czynności kontrolnych i przesłuchano szereg świadków. Faktem jest, że postępowanie kontrolne uległo blisko czterokrotnemu przedłużeniu. Należy jednak zwrócić uwagę, że badaniu podlegały transakcje wewnątrzwspólnotowe, w których udział brały podmioty polskie, słowackie, irlandzkie i brytyjskie. W tym celu organ zmuszony był korzystać z pomocy zagranicznych organów podatkowych i to ze względu na długi czas oczekiwania na odpowiedź z ich strony, nie było możliwe wydanie decyzji w sześciomiesięcznym terminie. Organ zwrócił się z pytaniem do słowackich organów podatkowych w czerwcu 2013 r., a odpowiedź w sprawie firmy A. s.r.o. otrzymał w styczniu 2014 r., natomiast w sprawie firmy B. s.r.o. – dopiero z końcem listopada 2014 r. Na takie przestoje organ prowadzący kontrolę nie ma żadnego wpływu, ani nie jest w stanie podjąć jakichkolwiek kroków, które mogłyby przyspieszyć otrzymanie odpowiedzi. Jedynym narzędziem w tym wypadku jest wysyłanie monitów, co wbrew zarzutom skarżącej spółki, organ czynił wielokrotnie i systematycznie. W odpowiedzi uzyskał jednak informację, że kontakt z przedstawicielem firmy A. s.r.o. jest utrudniony. Skarżąca spółka zarzuciła, że organ podatkowy zbyt późno zwrócił się z zapytaniami odnośnie do spółek A. s.r.o., N. s.r.o. i B. s.r.o., gdyż potrzeba taka nastąpiła już w lutym 2013 r., po pierwszych przesłuchaniach świadków. W odpowiedzi organ podniósł, że dopiero analiza otrzymanych danych z systemu v. dawała ostateczne podstawy do sformułowania pytań. Wyjaśnienie to Sąd uznał za wiarygodne, informacje te świadczyły bowiem o tym, do jakich firm transportowany był rzeczywiście towar i które firmy należy skontrolować. Analiza akt postępowania kontrolnego prowadzi ponadto do wniosku, że organ prowadził systematyczne przesłuchania również w kolejnych miesiącach, co świadczy o ciągłości postępowania i konsekwencji podejmowanych kroków, bez nieuzasadnionych przestojów. Nawet jeżeli organ zwróciłby się z zapytaniami, jak chciałaby tego spółka wcześniej, zamknięcie postępowania w terminie 6 miesięcy i tak byłoby niewykonalne, skoro na odpowiedź ze S. oczekiwano półtora roku. Co istotne, po uzyskaniu tej odpowiedzi organ niezwłocznie podjął kroki w celu zakończenia postępowania, wydając decyzję miesiąc później. Mając na uwadze czas podejmowanych czynności, w powiązaniu z ich charakterem i wielowątkowością prowadzonej sprawy, Sąd stanął na stanowisku, że opóźnienie w wydaniu decyzji przez organ kontroli skarbowej powstało z przyczyn niezależnych od organu. Mając na uwadze powyższe, Sąd oddalił skargę na zasadzie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło