I SA/Kr 1520/11

Sygn. akt I SA/Kr 1520/11 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 stycznia 2012 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Jarosław Wiśniewski (spr.), Sędzia: WSA Urszula Zięba, Sędzia: WSA Stanisław Grzeszek, Protokolant: Patryk Jawor, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2012 r., sprawy ze skargi M.B., na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 1 czerwca 2011r. Nr [...], w przedmiocie uznania zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne za nieuzasadnione I. skargę oddala II. zasądza od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie) na rzecz adwokata B.M. kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych 20/100) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Postanowieniem z dnia 8 kwietnia 2011 r. Prezydent Miasta uznał wniesione przez M.B. pismem z dnia 3 marca 2011 r. zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie tytułów wykonawczych nr [...] z dnia 4 grudnia 2006 r., nr [...] z dnia 29 marca 2010 r., nr [...] z dnia 29 marca 2010 r. oraz nr [...] z dnia 29 września 2008 r. wystawionych przez Prezydenta Miasta za nieuzasadnione. Organ zaznaczył, że z treści pisma zobowiązanego, w którym podaje on, że nie jest właścicielem pojazdów objętych podatkiem od środków transportowych, należy wnioskować, że podnosi on zarzut nieistnienia obowiązku zapłaty egzekwowanego podatku. Z ewidencji podatkowej wynika jednak, że wykazane w tytułach wykonawczych zobowiązanie jest aktualne i M.B. jest zobowiązany do jego wykonania na podstawie ostatecznych decyzji w sprawie podatku od środków transportowych za lata 2006 – 2009. W zażaleniu na powyższe postanowienie zobowiązany wniósł o jego zmianę i zawieszenie postępowania z uwagi na toczące się sprawy o wznowienie przed WSA w Krakowie i Naczelnym Sądem Administracyjnym. Jeszcze raz wskazał on, że nie jest właścicielem przedmiotowych pojazdów. Postanowieniem z dnia 1 czerwca 2011 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie organu egzekucyjnego I instancji. W uzasadnieniu podkreślono, że zgodnie z art. 33 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity Dz.U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.), dalej zwanej "u.p.e.a.", podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być wykonanie albo umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku. Z tytułów wykonawczych, w oparciu o które prowadzona jest egzekucja, wynika, że podstawą prawną obowiązku są decyzje: z dnia 12 października 2006 r., z dnia 11 września 2007 r., z dnia 10 września 2008 r. i z dnia 17 września 2009 r. Skoro zobowiązany był w latach 2006 – 2009 podatnikiem podatku od środków transportowych z tytułu własności dwóch autobusów i nie wywiązał się z obowiązku zapłaty tego podatku to nie może skutecznie podnosić zarzutu nieistnienia obowiązku z art. 33 pkt 1 u.p.e.a. Kolegium poinformowało również, że organem właściwym do załatwienia wniosku o zawieszenie postępowania egzekucyjnego jest Prezydent Miasta. W skardze na postanowienie SKO zobowiązany wniósł o jego zmianę poprzez przychylenie się do zażalenia na postanowienie z dnia 8 kwietnia 2011 r. Skarżący zarzucił, że Kolegium nie rozpoznało istoty sprawy i jeszcze raz podniósł, że nie jest właścicielem przedmiotowych pojazdów, gdyż zostały one sprzedane. Miało to miejsce w czasie gdy nie prowadzono jeszcze w urzędzie ewidencji komputerowej, tylko księgę zbycia pojazdów. Na skutek błędu pracownika państwowego sprzedaż autobusów nie została odnotowana i błąd ten został powielony w trakcie przenoszenia danych z księgi do ewidencji komputerowej. Skarżący kilkakrotnie zwracał się do Urzędu Miasta o wykreślenie przedmiotowych pojazdów z ewidencji, jednak nie otrzymał w tej sprawie żadnej odpowiedzi. Egzekucja administracyjna jest zatem prowadzona "od czegoś co nie istnieje". W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie Sad zauważa, że słusznie organy rozpatrzyły pismo skarżącego z dnia 3 marca 2011 r. w trybie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Podniesione w piśmie tym okoliczności wskazują, że skarżący kwestionuje istnienie dochodzonego w tym postępowaniu obowiązku, a więc powołuje jedną z ustawowych podstaw zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym (art. 33 pkt 1 u.p.e.a.). Sąd akceptuje prezentowane w orzecznictwie sądowym i doktrynie prawniczej stanowisko, w którym podkreśla się, że "jeżeli zobowiązany nie nazwie pisma zarzutami, lecz użyje jakiejkolwiek innej nazwy, a wniesie je w terminie 7 dni od doręczenia mu postanowienia o wszczęciu egzekucji i zastosowaniu odpowiedniego środka, pismo takie winno być zawsze rozpatrzone z punktu widzenia zarzutów" (glosa M.Mincer - Jaśkowskiej do postanowienia NSA z dnia 28 grudnia 1990 r., SA/Wr 1180/90, opubl.: OSP z 1992 r., nr 4, poz. 92; wyroki: WSA w Krakowie z dnia 5 września 2007 r., sygn. akt II SA/Kr 135/06, WSA w Warszawie z dnia 19 grudnia 2007 r., sygn. akt VII SA/Wa 1360/07, opubl. orzeczenia.nsa.gov.pl). Skarżący zresztą nie kwestionował obranego przez organ egzekucyjny trybu załatwienia jego pisma. Przechodząc natomiast do analizy materialnoprawnej podstawy prawnej zaskarżonego rozstrzygnięcia wskazać należy, że podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji mogą być wyłącznie okoliczności wymienione w art. 33 u.p.e.a. Wspomniany już art. 33 pkt 1 u.p.e.a obok wykonania, umorzenia, przedawnienia i wygaśnięcia obowiązku wymienia również nieistnienie obowiązku. Uzasadniając zgłoszone żądanie, skarżący podnosił, że podatek został naliczony od pojazdów, których nie jest właścicielem. Zostały one bowiem przez skarżącego sprzedane. Zarzut ten sprowadza się zatem do kwestionowania prawidłowości obciążenia go podatkiem od środków transportowych z uwagi na ich zbycie. Podkreślić w związku z tym należy, że tak skonstruowany zarzut nie mógł odnieść zamierzonego przez skarżącego skutku. Powyższa kwestia może być bowiem wyłącznie przedmiotem postępowania jurysdykcyjnego (wyrok NSA z 7 grudnia 2000r., sygn. akt III SA 1902/99, LexPolonica nr 364693). Sąd akceptuje wyrażane w orzecznictwie stanowisko, że zarzuty oraz inne środki odwoławcze przysługujące w ramach postępowania egzekucyjnego nie mogą być wykorzystywane do weryfikacji decyzji administracyjnej, stanowiącej podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego; zmiana lub uchylenie takiej decyzji może nastąpić wyłącznie w ramach jednego z trybów szczególnych unormowanych w Ordynacji podatkowej, czy w Kodeksie postępowania administracyjnego (wyrok NSA z 27 października 1999 r., sygn. akt IV SA 1104/96, LEX nr 47780). Stanowisko to znajduje oparcie w treści art. 29§1 u.p.e.a. Przepis ten stanowi bowiem, że organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Przyjęcie poglądu przeciwnego skutkowałoby - z uwagi na badanie sprawy od strony merytorycznej - uznaniem organu egzekucyjnego za trzecią instancję postępowania podatkowego. Istotą powołanej normy prawnej jest natomiast "by organ egzekucyjny nie wkraczał w merytoryczne badanie zasadności egzekwowanego obowiązku i nie podejmował się rozpatrywania sprawy ostatecznie rozstrzygniętej" (por. wyrok NSA z dnia 20 marca 2008 r., sygn. akt II FSK 172/07, orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie ulega zatem wątpliwości, że organ egzekucyjny "nie może badać zasadności obowiązku podlegającego egzekucji, to znaczy nie może badać, czy decyzja na mocy której nałożono obowiązek, była zgodna z prawem i słuszna" (por. wyrok NSA z dnia 16 listopada 2011 r., sygn. akt I OSK 1508/10, LEX nr 745053). Badanie z urzędu dopuszczalności egzekucji wymaga natomiast weryfikacji wykonalności decyzji, w oparciu, o którą wystawiono tytuł wykonawczy, bowiem "sytuację, w której obowiązek wykonywany w trybie egzekucji wynika z decyzji nie istniejącej w obrocie prawnym ocenić należy jako sytuację, w której zachodzi niedopuszczalność egzekucji ze względów przedmiotowych" (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 22 grudnia 2008 r., sygn. akt III SA/Łd 494/08, LEX nr 533157). W rozpoznanej sprawie organ egzekucyjny ustalił ostateczność oraz wykonalność decyzji będących podstawą prawną wystawionych tytułów wykonawczych. Ustalenia te nie zostały zakwestionowane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Istniały zatem podstawy do wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Po wystawieniu tytułów wykonawczych nie zaistniały żadne okoliczności, mające wpływ na istnienie lub wymagalność egzekwowanego obowiązku. A tylko na takich okolicznościach (które nastąpiły po wydaniu tytułu wykonawczego) można skutecznie oprzeć zarzut nieistnienia obowiązku, o którym mowa w art. 33 pkt 1 u.p.e.a. W przeciwnym razie, o czym była już wyżej mowa, organ egzekucyjny nie mógłby rozpoznać zarzutu bez naruszenia art. 29 § 1 u.p.e.a. Podsumowując, Sąd nie stwierdził naruszenia przez orzekające w sprawie organy art. 33 pkt 1 i art. 34 u.p.e.a., które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia. Dlatego na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej zwanej "p.p.s.a.", należało skargę oddalić. O wysokości kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu Sąd orzekł na podstawie przepisu art. 250 p.p.s.a. oraz § 19 pkt 1 w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).