I SA/Kr 1570/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Michna po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G.C. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 25 lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 r. postanawia: oddalić wniosek. Prawomocnym postanowieniem z dnia 10 marca 2014 r., I SA/Kr 1570/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił wniosek skarżącego o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 25 lipca 2013 r. nr [...]. Wniesione zażalenie na powyższe postanowienie zostało oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 21 maja 2014 r., II FZ 654/14. Po opłaceniu wpisu od skargi, sprawa została rozpoznana. Wyrokiem z dnia 25 września 2014 r. Sąd oddalił skargę. Od powyższego wyroku skarżący wniósł skargę kasacyjną. Ponadto wniósł ponownie o przyznanie mu prawa pomocy poprzez zwolnienie go od opłat sądowych w całości lub części. W uzasadnienia wniosku skarżący podał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla własnego utrzymania. Wskazał, że wspólne gospodarstwo domowe tworzą z nim żona i dziesięcioletnia córka. Skarżący podał, że nie osiąga dochodów, opłaca czynsz w wysokości około 500 zł miesięcznie, na żywność wydaje około 400 – 500 zł miesięcznie. Jego żona z tytułu umowy o pracę uzyskuje kwotę 5 000 zł brutto miesięcznie, z tym, że od 2014 r. przebywa ona na zwolnieniu lekarskim i nie osiąga dochodów w ww. wysokości. Skarżący podał, że zaciągnął pożyczki aby móc pokryć wysokie koszy wcześniejszych postępowań. Nadto korzysta z pomocy finansowej rodziców, nie posiada kont ani lokat bankowych. W piśmie z dnia 3 marca 2015 r., stanowiącym odpowiedź na wezwanie referendarza rozpoznającego wniosek, skarżący podał, że jego wydatki związane z bieżącymi potrzebami wynoszą około 75 zł, jego konta bankowe zostały zajęte przez Urząd Skarbowy, z żoną łączy go umowa rozdzielności majątkowej stąd nie posiada wyciągów z kont bankowych żony, nie posiada żadnych pojazdów mechanicznych, zeznanie roczne PIT za 2014 r. nie zostało mu jeszcze wydane, a pomoc którą otrzymuje od rodziców- H. i M.C. stanowi skromne kwoty na pokrycie bieżących wydatków i pełnomocnika, mieszkanie w którym zamieszkuje jest własnością H. Sp. z o.o. Zaznaczył, że P.C.nie prowadzi z nim gospodarstwa domowego. W sprzeciwie od orzeczenia referendarza sądowego oddającego wniosek o zwolnienie od kosztów skarżący podał, że jego żona, pomimo, że mieszka osobno, to z uzyskiwanych dochodów w kwocie 1 750 zł pokrywa również koszty utrzymania rodziny, z tym, że głównie swoje i córki. Podkreślił, że obecnie nie tworzy wspólnego gospodarstw domowego z żoną z uwagi na oddzielnie zamieszkiwanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie. Na podstawie art. 243 § 1 - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), dalej zwanej "p.p.s.a.", wniosek o przyznanie prawa pomocy może być złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego trakcie. W analizowanej sprawie zauważyć jednak należy, że na tym etapie postępowania sprawa zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych została prawomocnie rozstrzygnięta postanowieniem z dnia 10 marca 2014 r., którym tutejszy Sąd oddalił wniosek skarżącego o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Wprawdzie sprawa przyznania prawa pomocy nie posiada przymiotu powagi rzeczy osądzonej, to jednak, jak to zostało wcześniej zaznaczone, postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy zostało prawomocnie zakończone i wywiera skutki na toczące się postępowanie. Na obecnym etapie postępowania skarżący nie przedstawił w istocie żadnych nowych okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy choćby w zakresie częściowym. Podobnie jak w poprzednim wniosku skarżący ograniczył się do podania danych, które nie zostały potwierdzone (uprawdopodobnianie) żadnymi dokumentami. Wątpliwości zachodzących co do swojej sytuacji rodzinnej i majątkowej, skarżący nie wyjaśnił również na wezwanie Sądu do przedłożenia odpowiednich dokumentów. Skarżący na większość pytań odpowiedział w sposób lakoniczny, co uniemożliwiło Sądowi zweryfikowanie zasadności podnoszonych we wniosków argumentów. Podkreślić należy, że już na poprzednim etapie rozpoznawania wniosku Sąd wyraźnie wskazywał na wątpliwości co do rzetelności powoływanych danych o sytuacji finansowej skarżącego – m.in. poprzez wskazywanie, że skarżący zamieszkuje w budynku stanowiącym własność spółki powiązanej z interesami członków rodziny C. Dodać też należy, że z akt administracyjnych znajdujących się w aktach rozpoznawanej sprawy wynika, że skarżący czynnie współdziałał w prowadzeniu działalności gospodarczej przez poszczególnych członków jego rodziny, był też wspólnikiem spółek kapitałowych tworzonych przez najbliższych krewnych skarżącego. Skarżący, tym bardziej że był reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, powinien sobie zdawać sprawę ze skutków braku wyjaśnienia wątpliwości Sądu co do faktycznej sytuacji finansowej. Sąd z całą mocą jeszcze raz podkreśla, zwolnienie od kosztów sądowych jest wyjątkiem od zasady ponoszenia ciężaru postępowań sądowych przez zainteresowane strony. Wnioskujący o pomoc państwa w tym zakresie (całkowite lub częściowe zwolnienie od kosztów) powinien wyjaśnić wątpliwości sądu, czy łączące wnioskodawcę powiązania kapitałowe i gospodarcze z innymi członkami rodziny czy też spółkami prawa handlowego pozwalają lub nie pozwalają na korzystanie z finansowej pomocy tego typu podmiotów. Sąd nie może bowiem ignorować faktu, że z akt postępowania wynika, że skarżący teoretycznie może faktycznie uzyskać środki finansowe od podmiotów powiązanych z nim rodzinnie i kapitałowo. Istotne i rozstrzygające jest przy tym nie tyle istnienie takich powiazań, ale pomijanie przez skarżącego całkowitym milczeniem podnoszonych w tym zakresie wątpliwości Sądu. Mając na uwadze ww. okoliczności, w szczególności fakt uchylania się przez skarżącego od współpracy z sądem dla umożliwienia poznania pełnej jej sytuacji finansowej, należy uznać, że nie wykazano zaistnienia przesłanek, od których uzależnione jest przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie (por. postanowienie NSA z dnia 24 marca 2009 r., II FZ 91/09, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd nie jest bowiem w stanie w pełni zweryfikować sytuacji finansowej skarżącego i jego możliwości płatniczych. Tym samym na podstawie art. 245 § 3 p.p.s.a., art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz art.260 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.