I SA/Kr 1684/15

|Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie | w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Ewa Michna (spr.), Sędzia: WSA Piotr Głowacki, Sędzia: WSA Urszula Zięba, Protokolant: Anna Frasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi Powiatowego Zarządu Dróg w B. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia 27 grudnia 2013 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług I. uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną, II. zasądza od Ministra Finansów na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie 200 zł (dwieście złotych). Wnioskiem z dnia 17 września 2013 r., uzupełniony pismem z 12 grudnia 2013 r., Powiatowy Zarząd Dróg (dalej skarżący) zwrócił się do Ministra Finansów o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania podatkiem od towarów i usług opłat za korzystanie przez operatorów i przewoźników z przystanków komunikacyjnych. Przedstawiając zdarzenie przyszłe skarżący podał, że w oparciu o art. 15 ust. 2 i art. 16 ust. 4 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o publicznym transporcie zbiorowym (tekst jednolity: Dz. U. z 2015 r., poz. 1440) Rada Powiatu zamierzała podjąć uchwałę określającą wysokość opłat za korzystanie przez operatorów i przewoźników z przystanków komunikacyjnych, których właścicielem lub zarządzającym był Powiat. Skarżący zaznaczył, że jest jednostką budżetową powiatu niemającą osobowości prawnej. W ujęciu organizacyjnym i budżetowym jest więc częścią jednostki samorządu terytorialnego, a w obrocie cywilnoprawnym działa imieniem samorządu powiatowego korzystając z jego zdolności prawnej. Skarżący w drodze uchwały Rady Powiatu został upoważniony do zarządzania ww. przystankami i miał być odpowiedzialny za pobieranie wskazanych opłat. Opłaty miały być traktowane jako należności publicznoprawne, co wykluczało ich ustalanie i dalsze dochodzenie w oparciu o umowy cywilnoprawne. Opłaty stanowić miały dochód Powiatu i fizycznie wpłacane miały być na rachunek skarżącego, który dalej odprowadzić miał je na rachunek Powiatu. W związku z powyższym skarżący zapytał czy wskazana opłata miała charakter cywilnoprawny i czy podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 oraz art. 8 ust. 1 w związku z art. 15 ust. 6 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jednolity: Dz. U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054 ze zm.). Zdaniem skarżącego opisana opłata miała charakter publicznoprawny, a w konsekwencji skarżący jako jednostka budżetowa, spełniał obie przesłanki wskazane w art. 15 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług. Tym samym nie było uzasadnionym naliczanie podatku od towarów i usług. W interpretacji indywidualnej z dnia 27 grudnia 2013 r. [...] Minister Finansów działający przez Dyrektora Izby Skarbowej, uznał stanowisko skarżącego za nieprawidłowe. Organ stwierdził, że skarżący z racji pobieranej opłaty był podatnikiem podatku od towarów i usług, a same opłaty podlegały opodatkowaniu ponieważ miały charakter działań z zakresu stosunków cywilnoprawnych. Po wyczerpaniu drogi wezwania do usunięcia naruszenia prawa, w którym skarżący ponownie podtrzymał swoje stanowisko w sprawie, otrzymując odpowiedź organu, że brak jest podstaw do zmiany wydanej w sprawie interpretacji, w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, skarżący wniósł o uchylenie interpretacji, podnosząc zarzut naruszenia wymienionych w skardze przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz. U. z 2015 r., poz. 613) dotyczących postępowania dowodowego. Ponadto skarżący zarzucił naruszenie art. 15 ust. 6 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług. Skarżący zarzucił również naruszenie §13 ust. 1 pkt 12 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 4 kwietnia 2011 r. w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 247 ze zm.) - poprzez jego niezastosowanie. W odpowiedzi organ interpretacyjny wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując zajęte w sprawie stanowisko. Postanowieniem z dnia 4 września 2014 r. I SA/Kr 692/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zawiesił postępowanie sądowe na zasadzie art. 125 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) do czasu zakończenia postępowania w przedmiocie pytania prejudycjalnego zadanego postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 grudnia 2013 r., I FSK 311/12, tj. postępowania toczącego się przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie C-276/14 Gmina Wrocław. Postanowieniem z dnia 30 października 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie podjął postępowanie sądowe, a sprawie została nadana nowa sygnatura akt I SA/Kr 1684/15. Na rozprawie w dniu 7 grudnia 2015 r. nikt się nie stawił, a po rozprawie wpłynął do Sekretariatu Wydziału I wniosek Ministra Finansów datowany na 2 grudnia 2015 r. o umorzenie postępowania sądowego z uwagi na uwzględnienie skargi w całości w trybie art. 54§3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Zaskarżoną interpretację należało uchylić ze względów formalnych i to z przyczyn nie wskazanych w skardze. Zgodnie jednak z art. 134 §1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w brzmieniu obowiązującym przed 15 sierpnia 2015 r., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Na wstępie należałoby zaznaczyć, że powołany przez Ministra Finansów ww. art. 54§3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w brzmieniu znajdującym w sprawie zastosowanie (tj. w brzmieniu sprzed 15 sierpnia 2015 r. z uwagi na wszczęcie postępowania sądowego przed tą datą) stanowił, że: "Organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. Uwzględniając skargę, organ stwierdza jednocześnie, czy działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce bez podstawy prawnej albo z rażącym naruszeniem prawa". Rozprawa rozpoczęła się 7 grudnia 2015 r. o godzinie 900 rano, natomiast pismo Ministra Finansów informujące o uwzględnieniu skargi w całości wpłynęło do Sądu o godzinie 1050 rano, a więc po rozpoczęciu rozprawy, a nawet po ogłoszeniu wyroku (godz. 920 rano). W konsekwencji Sąd nie mógł uwzględnić wniosku o umorzenie postępowania sądowego. Uchylenie zaskarżonej interpretacji indywidualnej nastąpiło z uwagi na uznanie, że jednostka budżetowa Powiatu nie jest odrębnym podatnikiem podatku od towarów i usług w sprawach związanych z rozliczeniami podatkowymi powiatu – nie może więc być stroną (wnioskodawcą) w sprawach o wydanie indywidualnej interpretacji podatkowej dotyczącej obowiązków podatkowych powiatu. Zgodnie z art. 14b §1 Ordynacji podatkowej minister właściwy do spraw finansów publicznych, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Wprawdzie Ordynacja podatkowa nie definiuje określenia "zainteresowany", ale w orzecznictwie przyjmuje się, że do uzyskania interpretacji indywidualnej legitymowany jest podmiot, dla którego określony stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe może rodzić konsekwencje w sferze stosunków prawnopodatkowych. Przedmiotem interpretacji mogą być zatem takie sytuacje faktyczne, które mogą powodować powstanie obowiązku podatkowego lub zobowiązania podatkowego po stronie wnioskodawcy lub które dotyczą sfery odpowiedzialności podatkowej tego podmiotu (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 15 grudnia 2011 r., I SA/Kr 1810/11 oraz wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 15 stycznia 2014 r., I SA/Wr 2040/13 i powołane tam orzeczenia). W ocenie Sądu, w świetle obowiązujących przepisów, potwierdzonych wyrokiem TS UE w sprawie Gmina Wrocław, C-276/14, EU:C:2015:635, jednostka budżetowa jednostki samorządu terytorialnego nie jest samodzielnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Jak już zauważał orzekający Sąd w ww. postanowieniu z dnia 4 września 2014 r., I SA/Kr 692/14 w świetle uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego podjętej w składzie siedmiu sędziów dnia 24 czerwca 2013 r., I FPS 1/13 (wiążącej wszystkie składy sędziowskie na zasadzie art. 269 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) jednostki budżetowe organów samorządu terytorialnego nie mogą być traktowane jako odrębni podatnicy podatku od towarów i usług w świetle art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o podatku od towarów i usług. Powyższe stanowisko zostało potwierdzone ww. wyrokiem TSUE w sprawie Gmina Wrocław, gdzie Trybunał stwierdził, że: "Artykuł 9 ust. 1 dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej należy interpretować w ten sposób, że podmioty prawa publicznego, takie jak gminne jednostki budżetowe będące przedmiotem postępowania głównego, nie mogą być uznane za podatników podatku od wartości dodanej, ponieważ nie spełniają kryterium samodzielności przewidzianego w tym przepisie". W konsekwencji zaskarżona interpretacja powinna zostać uchylona wyłącznie ze względów formalnych. Skoro bowiem skarżący nie może być traktowany jako podatnik, a takim podatnikiem może być wyłącznie powiat, to tylko Powiat mógłby złożyć wniosek o wydanie indywidualnej interpretacji w przedmiocie zasad opodatkowania opłat opisanych we wniosku. W rozpoznawanej sprawie, w świetle ww. uchwały NSA i wyroku TSUE, skutki podatkowe pobierania opłat opisanych we wniosku, mogły dotyczyć jedynie powiatu, a więc tylko on mógł wystąpić o interpretację. Sąd administracyjny rozpatrujący skargę na indywidualną interpretację (wydaną podmiotowi, który nie był uprawniony do wniosku o interpretację), nie może zająć merytorycznego stanowiska, gdyż byłoby ono przedwczesne (por. wyrok NSA z dnia 26 sierpnia 2011 r., II FSK 487/10 i powołane tam orzecznictwo). Uchylenie zaskarżonej interpretacji nastąpiło na podstawie art. 146 §1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przepis ten stanowi, że sąd, uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, uchyla ten akt lub interpretację albo stwierdza bezskuteczność czynności. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 stosuje się odpowiednio. W ponownym postępowaniu organ zobowiązany będzie uwzględnić stanowisko Sądu wyrażone w niniejszym wyroku co do sposobu rozumienia "zainteresowanego" w wydaniu indywidualnej interpretacji podatkowej. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym to przepisem w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Zasądzony więc został zwrot kwoty 200 zł tytułem uiszczonego przez skarżącego wpisu.