I SA/Kr 1772/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2014r. na posiedzeniu niejawnym wniosku F.G., o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej, z dnia 19.08.2014r., nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia melasy postanawia: wniosek oddalić Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek F.G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sadowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej, z dnia 19.08.2014r., nr [...], w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia melasy. W zawartym we wniosku "oświadczeniu o stanie rodzinnym , majątku i dochodach", z dnia 07.10.2014r. F.G. ur. w 1989r. zaznaczył, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z ojcem – J.G. ur. w 1961r. oraz matką – H.G.ur. 1960r. Nadesłane oświadczenie rodziców, z dnia 05.12.2014r. wskazuje jednak, iż pozostaje on na własnym utrzymaniu. Wnioskodawca zatrudniony jest w S. Sp. z o.o., na stanowisku inżyniera oprogramowania, w pełnym wymiarze casu pracy. Jego średnie miesięczne wynagrodzenie netto wynosi 5 436,36 zł. W 2013r. osiągnął on dochód w wysokości 40 660,95 zł., przy przychodzie z różnych źródeł, w wysokości 48 713,63 zł. H.G. zatrudniona jest w Zespole Szkół Samorządowych w L., na stanowisku dyrektora a jej wynagrodzenie brutto, z trzech ostatnich miesięcy wynosi 4 730,80 zł. W 2013r. uzyskała ona dochód w wysokości 85 148,95 zł., przy przychodzie w wysokości 86 483,95 zł. J.G. zatrudniony jest w Zespole Szkół Technicznych i Ogólnokształcących w L., na stanowisku nauczyciela a jego przeciętne wynagrodzenie wynosi 3 393 zł. Prowadzi też działalność gospodarczą pod firmą B. "G". W 2013r. uzyskał on dochód w wysokości 85 696,09 zł., przy przychodzie na poziomie 272 622,94 zł. F.G. do swoich miesięcznych wydatków zalicza : opłatę za abonament telefoniczny – 394,76 zł., opłatę za internet – 62 zł., koszty paliwa ponoszone w związku z dojazdami do pracy – 1217,16 zł., koszty ubezpieczenia , przeglądów i napraw samochodu – 295,75 zł., koszty jedzenia – 575 zł. , dopłaty do opłacanych przez rodziców rachunków - 700 zł., koszty zakupów (ubrania i drobna elektronika ) - 300 zł. Wnioskodawca w oświadczeniu zawartym w formularzu PPF podał, iż rodzice mają zaciągnięty kredyt na kwotę 350 000 zł. a on sam nie posiada, nieruchomości, oszczędności czy przedmiotów o wartości pow. 3000 euro. Z nadesłanego odpisu z księgi wieczystej nr [...] wynika jednak, iż jest właścicielem działki o pow. 0,12 ha, położonej w K gm. L. Jest on także współwłaścicielem samochodu osobowego marki Renault Megane Scenic, rok prod. 2003. J.G. jest z kolei właścicielem: autobusu marki Mrecedes – Benz Sprinter 0 350, rok prod 2005, autobusu marki Iveco, rok prod. 2000, samochodu osobowego marki BMW X3, rok prod. 2006 oraz współwłaścicielem wspomnianego samochodu osobowego marki Renault Megane Scenic, rok prod. 2003. Zdaniem orzekającego wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Instytucja prawa pomocy stanowi jedną z gwarancji realizacji konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Umożliwia ona dostęp do sądu podmiotom, które nie są w stanie samodzielnie pokryć kosztów związanych z prowadzeniem postępowania sądowego. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym ma też charakter wyjątkowy. Stosowane jest wobec osób o bardzo trudnej sytuacji materialnej. Stanowi odstępstwo zarówno od ogólnej zasady przewidzianej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz.U. z 2012r., poz. 270 z p. zm.) zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie jak i od konstytucyjnego obowiązku ponoszenia danin publicznych, wynikającego z art. 84 Konstytucji RP. Instytucja ta stanowi jednocześnie formę dofinansowania strony skarżącej z budżetu państwa, przez co stosowanie jej powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. W myśl art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej, w zakresie całkowitym przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246§1 pkt 1 i 2 w/w ustawy). W przedmiotowej sprawie zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia ma analiza przesłanek przyznania prawa pomocy stronie skarżącej, wymienionych w art. 246§1 w/w ustawy. Wskazuje ona, iż to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że strona nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. To strona ma wykazać taką sytuację materialną, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy. Brzmienie tego przepisu nie pozostawia przy tym wątpliwości, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do uprawdopodobnienia , iż zachodzą uwarunkowania przemawiające na rzecz przyznania prawa pomocy ciąży na wnioskodawcy (por. postanowienie NSA z dnia 26.09.2013r., sygn. akt II OZ 792/13, postanowienie NSA z dnia 16.02.2012r., sygn. akt I FZ 26/12, postanowienie NSA z dnia 28.01.2013r., sygn. akt II FZ 29/13, postanowienie NSA z dnia 16.05.2013r., sygn. akt I FZ 101/13, postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 23.10.2009r. , sygn. III SA/GL 823/09). Przedstawiona przez stronę skarżącą sytuacja nie uzasadnia natomiast zwolnienia jej od kosztów sądowych, nawet w kontekście faktu, iż łączna suma wpisów od skarg, które zostały, przez nią wniesione w postępowaniach o sygn. akt I SA/Kr 1771- 1776/14 wynosi 2635 zł. Trzeba bowiem podkreślić , iż wnioskodawca jest osobą młodą, zatrudnioną na podstawie umowy o pracę, otrzymującą dość wysokie wynagrodzenie. F.G. nie spłaca też żadnych zobowiązań kredytowych. Po odjęciu od jego miesięcznego wynagrodzenia podanych kosztów bieżącego utrzymania, pozostaje mu do dyspozycji kwota 1891,69 zł. (5 436,36 zł. – 3544,67 zł. = 1891,69 zł.). Jest ona mniejsza od sumy wpisów od skarg w postępowaniach o sygn. akt I SA/Kr 1771 - 76/14, ale jedynie o 743, 31 zł. (2 635 zł. – 1891,69 zł. = 743,31 zł.). Biorąc natomiast pod uwagę wysokość wynagrodzenia wnioskodawcy oraz fakt, iż jest on właścicielem nieruchomości o pow. 0,12 ha, kwota 743,31 zł. jest jednak, zdaniem orzekającego, możliwa do wygospodarowania przez stronę skarżącą i to bez jakiegokolwiek pogorszenia jej warunków bytowych. F.G. może bowiem zaciągnąć pożyczkę lub skorzystać z kredytu (konsumpcyjnego lub hipotecznego) i w ten sposób pozyskać środki na pokrycie tej sumy. Może wreszcie przez jeden miesiąc nie dopłacić do bieżących opłat i skorzystać z jednorazowej pomocy, finansowej rodziców. Ci bowiem deklarują, iż syn utrzymuje się sam. Takie oświadczenie wskazuje zatem, iż są oni w stanie samodzielnie pokryć bieżące opłaty, zwłaszcza, że obydwoje uzyskują stały miesięczny dochód. Wygospodarowana w ten sposób kwota 700 zł., powiększona o zaoszczędzone środki np. z tytułu powstrzymywania się przez miesiąc od kupna ubrań i drobnej elektroniki (300 zł.) przyniosłyby łączną sumę 1000 zł. W rezultacie takich operacji F.G. jest w stanie zaoszczędzić 2891,69 zł. (1891,69 zł. + 1000 zł. = 2 891,69 zł.), które umożliwiłyby mu pokrycie kosztów sądowych w sprawach o sygn. akt I SA/Kr 1771 - 76/14, na obecnych etapach tych postępowań sądowoadministracynych. W rozpatrywanym przypadku nie zachodzą więc, z całą pewnością, przesłanki przyznania prawa pomocy, sprecyzowane w w/w przepisach. Biorąc pod uwagę powyższe, orzeczono jak w sentencji, na podstawie art.244§1, art.245§3, art. 246§1 pkt.2, w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r. , poz . 270 z p. zm. ).