I SA/Kr 227/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Jakimowicz po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P.S. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 12 grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za marzec, czerwiec, wrzesień, listopad i grudzień 2011 r. postanawia oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. We wniesionej do tutejszego Sądu skardze na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 12 grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za marzec, czerwiec, wrzesień, listopad i grudzień 2011 r. skarżący zawarł wniosek o wstrzymanie jej wykonania. W uzasadnieniu wskazano, że skarżącemu grozi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji może doprowadzić do sytuacji, w której organ podatkowy, jeszcze przed rozstrzygnięciem sprawy przez Sąd podejmował będzie czynności zmierzające do realizacji obowiązku zapłaty podatku w wysokości 70.000 zł wraz z odsetkami. To z kolei znalazłoby negatywne odzwierciedlenie w sferze interesów skarżącego, który nie byłby w stanie w sposób racjonalny przewidzieć wydatków, w szczególności w sferze zawierania transakcji handlowych ze swymi kontrahentami. Ponadto podniesiono, że przeciwko skarżącemu toczy się już postępowanie egzekucyjne w związku z nadaniem rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji I instancji. Postanowienia o zajęciu rachunków bankowych, stanowiące pierwszą czynność egzekucyjną, zostały jednak doręczone skarżącemu po upływie okresu przedawnienia zobowiązania podatkowego, przez co zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od stycznia do listopada 2011 r. uległo przedawnieniu. Skarżący podjął próbę zatrzymania działań egzekucyjnych, składając odpowiednie zarzuty i sprzeciw, środki zaskarżenia nie zostały jednak do tej pory rozstrzygnięte. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Stosownie do art. 61 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm.) wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności, jednakże Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części tego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. W orzecznictwie ugruntował się już pogląd, że z tak brzmiących przepisów wynika, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest odstępstwem od zasady, a w konsekwencji tego przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu nie powinny być interpretowane rozszerzająco. Istotny jest również fakt, iż to na skarżącym spoczywa obowiązek wykazania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, gdy weźmie się pod uwagę, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu pozostawione jest uznaniu Sądu i może nastąpić wyłącznie na wniosek skarżącego. Pozostawienie przez ustawodawcę uznaniu Sądu zasadności wstrzymania aktu wiąże się w związku z powyższym z koniecznością szczególnie wnikliwego i przekonującego uzasadnienia przez skarżącego wniosku wykazującego potrzebę wstrzymania wykonania aktu, zwłaszcza, że na tym etapie postępowania Sąd nie bada merytorycznej zasadności skargi. Sąd nie ma kompetencji uwzględniać ani tym bardziej doszukiwać się z urzędu, a więc bez uzasadnienia wniosku, okoliczności decydujących o udzieleniu ochrony tymczasowej (por. postanowienie NSA z dnia 10 maja 2011 r., sygn. akt II FZ 106/11, LEX nr 795365). W szczególności skarżący powinien wykazać, że w związku z wykonaniem zaskarżonego aktu zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie chodzi przy tym o jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale o szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu (tak m. inn.: postanowienie NSA z dnia 22 grudnia 2004 r., sygn. akt OZ 889/04; postanowienie NSA z dnia 8 grudnia 2004 r., sygn. akt OZ 694/04; postanowienie z dnia 9 marca 2005 r., sygn. akt II OZ 52/05). Ponadto przewidziana w art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ochrona tymczasowa służy zabezpieczeniu strony przed skutkami nie można byłoby naprawić w razie ewentualnego uwzględnienia skargi. Chodzi więc o szkodę wyrządzoną wykonaniem konkretnej decyzji, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego (wyegzekwowanego) świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Gdy chodzi o decyzję rodzącą obowiązek zapłaty konkretnej sumy pieniężnej, jak w tym przypadku, a zatem rozporządzenie majątkiem strony, koniecznym jest wykazanie konkretnych przesłanek wskazujących na trudną sytuację materialną oraz wykazanie, że uszczuplenie tego majątku o kolejne sumy grozi wyrządzeniem znacznej szkody lub spowodowaniem trudnych do odwrócenia skutków (tak: postanowienie NSA z dnia 26 stycznia 2010 r., sygn. akt I FZ 481/09). Innymi słowy, każda zapłata wiąże się z pewną dolegliwością w postaci uszczuplenia stanu posiadania strony skarżącej. Aby jednak możliwe było wstrzymanie wykonania decyzji wnioskodawca musi wykazać, że w związku z wykonaniem decyzji nastąpią kwalifikowane skutki w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jak podkreśla się w orzecznictwie fakt, że decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość, sam z siebie nie uzasadnia zastosowania wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Na gruncie niniejszej sprawy skarżący powołał się lakonicznie i ogólnikowo na zagrożenia płynące z wykonania decyzji. We wniosku podniesiono, że wyegzekwowanie kwoty 70.000 zł utrudni prowadzoną przez skarżącego działalność gospodarczą, ten nie będzie mógł bowiem należycie przewidzieć czekających go wydatków. Jednocześnie skarżący nie przedstawił żadnych faktów ani dokumentów, które ilustrowałyby jego sytuację majątkową i uzasadniałyby wniosek, że zapłata powyższej kwoty faktycznie grozi znaczną szkodą lub trudnymi do odwrócenia skutkami. Przedstawione przez skarżącego trudności są standardowymi dolegliwościami wynikającymi z wykonania ostatecznej decyzji w każdym przypadku i dlatego nie uzasadniają wstrzymania wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Poruszone przez wnioskodawcę kwestie związane z przedawnieniem zobowiązania podatkowego będą stanowiły z kolei przedmiot rozważań Sądu w ramach badania merytorycznej poprawności decyzji i zostaną rozstrzygnięte w wyroku. Postępowanie w przedmiocie udzielenia tymczasowej ochrony jest ograniczone do badania wyłącznie dwóch przesłanek, tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W związku z powyższym wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Sąd uznał za nieuzasadniony, a tym samym należało ten wniosek oddalić.