I SA/Kr 345/14

Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Renata Ranicka po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K.A. o zwolnienie od kosztów i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego w sprawie skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 24 grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie uznania wniesionego zarzutu za nieuzasadniony p o s t a n a w i a wniosek oddalić Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek K.A. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu, uzupełniony pismem z dnia 13 października 2014r. w sprawie skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 24 grudnia 2013 r. We wniosku skarżący oświadczył, iż prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Nie osiąga w miesiącu dochodu z żadnego tytułu. Skarżący według oświadczenia nie posiada żadnego majątku ruchomego ani nieruchomości. Z uwagi na fakt, iż podane przez skarżącego informacje dotyczące jego stanu majątkowego i rodzinnego okazały się niewystarczające, referendarz działając na zasadzie art. 255 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, pismem z dnia 2 października 2014 r. wezwał skarżącego do przekazania w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania następujących informacji : - wskazanie wszystkich osób, z którymi prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z określeniem wysokości miesięcznego dochodu osiąganego przez te osoby; - wyjaśnienie gdzie mieszka i czyją własność stanowi przedmiotowa nieruchomość; - udokumentowanie za pomocą kserokopii faktur i rachunków miesięcznych kosztów utrzymania, w szczególności opłata za media za ostatni okres rozliczeniowy a także telefon, ubezpieczenia, podatek od nieruchomości, wydatki na żywność, i leki. W przypadku zaległości z tytułu opłat za media nalży przedstawić aktualne zaświadczenie z właściwych organów potwierdzających te okoliczności; - wskazanie z czego się utrzymuje i jaka jest miesięczna wysokość tego dochodu; - przedłożenie zeznania podatkowego za rok 2013; - przedstawienie historii rachunku bankowego za ostanie trzy miesiące z aktualnym saldem; - wyjaśnienie czy jest właścicielem pojazdu mechanicznego, jeśli tak to niech poda rok produkcji, ewentualnie w razie jego zbycia przedstawienie kserokopii stosownej umowy; - wyjaśnienie czy podany numer telefonu komórkowego jest numerem osobistym skarżącego, czy też innej osoby- jeśli tak to proszę wyjaśnić do kogo należy; - udokumentowanie bezskuteczności egzekucji administracyjnej prowadzonej wobec skarżącego; - czy skarżący korzysta z pomocy opieki społecznej - jeśli tak to w jakim zakresie, stosowne decyzje. W odpowiedzi na wezwanie skarżący w piśmie z dnia 13 października 2014 r. wyjaśnił, iż jest on osobą bezdomną, bez stałego miejsca pobytu i bez miejsca zamieszkania. Jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Nie pobiera renty ani innych świadczeń socjalnych. Nie korzysta z pomocy Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej. Nie pozostaje z nikim we wspólnym gospodarstwie domowym. Nie składa od zeznań podatkowych od kilku lat, ponieważ nie osiąga żadnych dochodów. Nie posiada rachunku bankowego. Jedyne konto bankowego, którego skarżący był posiadaczem w ING Bank Śląski zostało kilkanaście lat temu zamknięte. Skarżący jest właścicielem samochodu osobowego nr rej ST87071. Skarżący nie posiada faktur ani rachunków obrazujących wysokość wydatków związanych z utrzymaniem gospodarstwa domowego, ponieważ takowego nie prowadzi. Nie jest stroną żadnej umowy z dostawcami mediów. Wskazany we wniosku numer telefonu komórkowego jest numerem zastrzeżonym, na który została zawarta umowa na świadczenie usług telekomunikacyjnych z operatorem telefonii komórkowej w 2002 r., jednakże karta SIM jest we władaniu osób trzecich, które korzystają z tego numeru oraz opłacają rachunki za te usługi. Do pisma skarżący dołączył : zaświadczenie Prezydenta Miasta T. z dnia 1 sierpnia 2014 r. o wymeldowaniu z pobyty stałego- ul K., T., zaświadczenie Powiatowego Urzędu Pracy z dnia 1 sierpnia 2014 r. , z którego wynika , iż skarżący był zarejestrowany jako osoba bezrobotna w okresie od dnia 8 czerwca 1995 do 8 października 1995 r. Od 8 października 1995 r, nie figuruje w prowadzonej przez urząd ewidencji jako osoba bezrobotna. Skarżący poinformował również o zmianie miejsca zamieszkania z zamiarem stałego pobytu na miejscowości A. , Wielka Brytania. Podany adres do korespondencji na trenie Polski jest ostatnim adresem miejsca stałego pobytu i jest tożsamy z adresem stałego miejsca pobytu ojca skarżącego. Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,( Dz. U. nr 153, poz.1270) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W przedmiotowej sprawie skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Rozpatrując na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz zważył co następuje: Zgodnie zaś z treścią art. 246 § 1 pkt 1 cyt. ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W przedmiotowej sprawie zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia ma analiza przesłanek przyznania prawa pomocy stronie skarżącej wymienionych w art. 246 § 1 pkt 1 ustawy. Wskazuje ona, iż na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postepowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Strona ma wskazać taką sytuację materialną, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy. Brzmienie tego przepisu nie pozostawia wątpliwości, że inicjatywa dowodowa zmierzającą do uprawdopodobnienia, że zachodzą przesłanki przemawiające na rzecz przyznania prawa pomocy ciąży na wnioskodawcy ( por. postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 23 października 2009 r., sygn. akt II SA/GL 823/09). Wnioskodawca ma też obowiązek współdziałania z sądem w zakresie gromadzenia dowodów źródłowych i wyjaśnień wszystkich okoliczności w celu ustalenia jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Brak tej współpracy przesz niedostarczenie dokumentów, bądź nieskładanie wyczerpujących oświadczeń musi mieć wpływ na dokonywaną przez orzekającego ocenę wniosku o przyznanie prawa pomocy ( por. postanowienie NSA z dnia 4 kwietnia 2011 r., sygn. akt II FZ 103/11, postanowienie NSA z dnia 19 października 2010 r., sygn. akt II GZ 296/10). Mimo precyzyjnego wezwania skarżący nie podał wszystkich żądnych informacji dotyczących swojej sytuacji rodzinnej i finansowej. Skarżący nie wskazał żadnego źródła dochodu a przecież jakieś źródło miesięcznego dochodu musiał mieć. Nie korzystał bowiem z pomocy Państwa w poszukiwaniu pracy, nie był nawet zarejestrowany jako osoba bezrobotna. Sam fakt takiej rejestracji daje możliwość skorzystania z określonego pakietu socjalnego. Nie korzystał też z pomocy opieki społecznej a przestawiona przez niego sytuacja taką pomoc uzasadniała i z pewności po weryfikacji ze strony właściwego urzędu taką pomoc otrzymałby. Skarżący przedstawił jedynie pismo z Powiatowego Urzędu Pracy, z którego wynika, że nie jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna oraz zaświadczenie o wymeldowaniu z pobytu stałego. Nie są to w ocenie orzekającego dowody, które potwierdzałyby w sposób nie budzący wątpliwości, iż spełnia on przesłanki przyznania prawa pomocy. Tym bardziej, iż w piśmie z dnia 13 października 2014 r, poinformował , że zmienił miejsce stałego pobytu i wyjechał do Wielkiej Brytanii. Skoro więc osoba w jego sytuacji materialnej mogła sobie pozwolić na kosztowną podróż, to tym bardziej mógł on opłacić stosowne koszty sądowe i ustanowić pełnomocnika. Nie znajduje bowiem uzasadnienie fakt, iż należności Skarbu Państwa miałyby ustępować należnością z tytułu podróży prywatnych skarżącego. Obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania, a tym samym przedstawienia i wykazania wszelkich okoliczności potwierdzających ten fakt obciąża wnioskującego o przyznanie prawa pomocy. Zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym uchylanie się strony od obowiązków nałożonych w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy jest przeszkodą wyłączającą możliwość przyznania tego prawa ( por. postanowienie NSA z 5 września 2005 r. , sygn. akt II FZ 418/05). Wobec powyższego należało przyjąć, iż skarżący nie zrealizował warunków wykazania, iż nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych oraz kosztów ustanowienia pełnomocnika z wyboru. Złożone na urzędowym formularzu oświadczenie jest niepełne, nie zawiera bowiem wszystkich danych o sytuacji majątkowej, rodzinnej i finansowej skarżącego. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ).