I SA/Kr 36/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Cieloch po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Syndyka masy upadłości "K" Spółki z o.o. w upadłości likwidacyjnej z siedzibą w K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 9 listopada 2011 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za październik 2008 r., postanawia: oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W dniu 14 grudnia 2011 r. Syndyk masy upadłości "K" Spółki z o.o. w upadłości likwidacyjnej w K. (dalej: strona skarżąca) wystąpił ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 9 listopada 2011 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za październik 2008 r. W piśmie z dnia 16 lipca 2012 r. strona skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji do czasu rozpoznania sprawy przez Sąd. Do wniosku dołączono kopie nieostatecznych decyzji podatkowych wydanych w dniu 28 czerwca 2012 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od października 2009 r. do sierpnia 2010 r. Strona skarżąca podniosła, że wykonalność zaskarżonej decyzji (oraz decyzji kontrolowanych w postępowaniach pod sygn. akt I SA/Kr 34/12 i I SA/Kr 36/12) jest kwestią prejudycjalną dla rozstrzygnięcia organów podatkowych w sprawie określenia wysokości podatku i nadwyżki podatku od towarów i usług za okres od października 2009 r. do sierpnia 2010 r. Zdaniem strony skarżącej pozostanie zaskarżonych decyzji w mocy spowoduje istotną zmianę w toczącym się postępowaniu upadłościowym "K" Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej w postaci konieczności modyfikacji listy wierzytelności. Ten sam skutek odniesie wydanie ostatecznych decyzji podatkowych dotyczących okresów od października 2009 r. do sierpnia 2010 r. Skarżąca zaznaczyła, że w przypadku uchylenia zaskarżonej decyzji powstałaby ponownie konieczność modyfikacji listy wierzytelności oraz najpewniej – wzruszenia decyzji dotyczących okresów od października 2009 r. do sierpnia 2010 r. – czego konsekwencją byłaby z kolei kolejna modyfikacja listy wierzytelności. Zdaniem więc strony skarżącej wykonywanie zaskarżonej decyzji spowoduje niepotrzebne wydłużenie postępowania upadłościowego oraz trudne do odwrócenia skutki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270; dalej: p.p.s.a.) wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednak stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd może zatem udzielić stronie skarżącej tzw. "ochrony tymczasowej", która polega na wstrzymaniu wykonania np. egzekucji należności pieniężnych wynikających z zaskarżonej decyzji podatkowej, aż do czasu merytorycznego rozpoznania sprawy i wydania w tym przedmiocie stosownego rozstrzygnięcia. Potrzeba wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu powinna być wykazana przez stronę skarżącą, gdy weźmie się pod uwagę fakt, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu pozostawione jest uznaniu Sądu i może nastąpić wyłącznie na wniosek strony skarżącej. Pozostawienie przez ustawodawcę uznaniu Sądu zasadności wstrzymania aktu wiąże się w związku z powyższym z koniecznością szczególnie wnikliwego i przekonującego uzasadnienia wniosku w tej sprawie, zwłaszcza że na tym etapie postępowania Sąd nie bada merytorycznej zasadności skargi. W szczególności strona skarżąca powinna wykazać, że w związku z wykonaniem zaskarżonego aktu zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Chodzi zatem nie o jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale o szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu (zob. postanowienie NSA z dnia 22 grudnia 2004 r., sygn. akt OZ 889/04, niepubl.; postanowienie NSA z dnia 9 marca 2005 r., sygn.. akt II OZ 52/05, niepubl.). Odnosząc się do uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji należy zauważyć, że strona skarżąca jest zdania, iż odmowa uwzględnienia wniosku skomplikuje postępowanie w sprawach podatkowych (powiązanych z obecnie kontrolowaną) wpłynie negatywnie na tok postępowania upadłościowego. Tymczasem orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje, iż trudne do odwrócenia skutki o którym mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a to takie, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (zob. postanowienie NSA z dnia 31 maja 2012 r., sygn. akt II OZ 465/12, LEX nr 1165459). W ocenie Sądu rozpoznającego wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, modyfikacja listy wierzytelności czy też konieczność "aktualizacji" innych decyzji podatkowych jest zwyczajnym następstwem ewentualnego uchylenia przez sąd zaskarżonej decyzji w takiej konfiguracji przedmiotowo-podmiotowej, z jaką mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Należy przy tym przykładowo podać, że w postanowieniu z dnia 18 kwietnia 2012 r. (sygn. akt II FZ 315/12, LEX nr 1137807) NSA uznał, iż wniosek związany jest z wolą uniknięcia dokonywania korekt deklaracji nie zasługuje na uwzględnienie bowiem nie wypełnia żadnej z przesłanek o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., zaś konieczność wykonania żmudnych korekt nie spowoduje niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W ocenie Sądu, rozpoznawany wniosek strony skarżącej wynika z tych samych intencji, tj. z woli uniknięcia być może żmudnych procedur związanych z modyfikacją listy wierzytelności, a ocena tych argumentów dokonana przez Naczelny Sąd Administracyjny zasługuje na powtórzenie także w tej sprawie. Ponadto warto wskazać, iż nieodwracalność skutków prawnych (art. 61 § 3 p.p.s.a.) oznacza w szczególności sytuację, w której poprzedni stan prawny nie może zostać przywrócony, gdyż przestał istnieć przedmiot, którego prawo dotyczyło, lub też podmiot, któremu prawo przysługiwało, utracił zdolność do zachowania tego prawa albo wygasła instytucja stanowiąca źródło prawa (zob. postanowienie NSA z dnia 9 września 2011 r., sygn. akt II OZ 752/11, LEX nr 965240). W niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z taką sytuacją. Już strona skarżąca w szczegółowo uzasadnionym wniosku z dnia 16 lipca 2012 r. wskazała w jaki sposób można odwrócić skutki prawne zaskarżonej decyzji, podlegającej wykonaniu w myśl art. 61 § 1 p.p.s.a. Reasumując, w ocenie Sądu strona skarżąca nie wykazała, że w związku z wykonaniem zaskarżonej decyzji zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z tego względu, wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oddalono jako bezzasadny na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a.