I SA/Kr 482/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2014r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. Sp. z o.o. w K. o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 02.01.2014r. , nr [...], w przedmiocie określenia wysokości zobowiązań podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące od sierpnia do grudnia 2008r. postanawia: wniosek oddalić Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek E. Sp. z o.o. w K., o przyznanie prawa pomocy, w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej , z dnia 02.01.2014r. , nr [...], w przedmiocie określenia wysokości zobowiązań podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące od sierpnia do grudnia 2008r. Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o majątku i dochodach" oraz nadesłanych dokumentów E. Sp. z o.o. w K. zatrudnia 41 osoby i prowadzi działalność w zakresie m.in. robót budowlanych specjalistycznych, robót związanych z budową rurociągów przesyłowych i sieci rozdzielczych, budowy kanalizacji na terenie gmin . Jej kapitał zakładowy wynosi 52 650 zł. a wartość środków trwałych wyceniana jest na 414 268,64 zł., w tym 272 622,88 zł. przypada na urządzenia techniczne i maszyny a 108 123,34 zł. na środki transportu. W ostatnim roku obrotowym spółka osiągnęła zysk bilansowy w wysokości 54 016,20 zł. a podatkowy w wysokości 268 670,56 zł., przy przychodach na poziomie 6 845 020,09 zł. W ramach aktywów obrotowych spółka na koniec 2013r. posiadała zapasy w produktach gotowych o wartości 4 051 560,16 zł. Z deklaracji podatkowej VAT – 7 za kwiecień 2014r. wynika, że podstawa opodatkowania dostawy towarów i świadczenia usług, na terytorium kraju, tego podmiotu, wyniosła 561 951 zł. Spółka posiada dwa konta bankowe; w Banku Spółdzielczym oraz w Getin Noble Banku S.A. W kasie spółki zgromadzone są natomiast środki w wysokości 3 452,78 zł. Zdaniem orzekającego wniosek strony skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r., poz. 270 z p. zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej może nastąpić, gdy wykaże ona, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie częściowym) - por. art. 246§2 w/w ustawy .Podkreślić więc należy na wstępie, iż instytucja przyznania prawa pomocy ( w przedmiotowym przypadku zwolnienia od kosztów sądowych) osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej ma charakter fakultatywny. Przyznanie prawa pomocy osobom prawnym i innym jednostkom organizacyjnym, przy spełnianiu przesłanek przewidzianych w przepisie art. 246 § 2 pkt 1 i 2 ppsa, nie ma więc charakteru bezwzględnego. Sąd bowiem może, a nie musi, przyznać taką pomoc. (por. postanowienie NSA z dnia 30.11.2010r. sygn. I FSK 790/2010, postan. NSA z dnia 30.09.2011r. , sygn. akt II Fz 409/11). Jeżeli skarżący jest podmiotem gospodarczym , to powinno unikać się przerzucania ryzyka prowadzenia działalności na innych obywateli. To bowiem m.in. z ich środków pochodzą dochody budżetu Państwa , z których pokrywa się koszty postępowania sądowego w razie zwolnienia skarżącego z obowiązku ich ponoszenia. (por. postanowienie NSA z dnia 09.03.2011r., sygn. akt II FZ 91/2011, postanowienie SN. z dnia 24.09.1984r. sygn. II CZ 104/84 i postanowienie NSA z dnia 10.01.2005r., sygn. akt FZ 478/04). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Warto też zauważyć, iż zwolnienie od kosztów sądowych jest odstępstwem od ogólnej zasady przewidzianej w art. 199 w/w ustawy, zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (...) jak i od konstytucyjnego obowiązku ponoszenia danin publicznych wynikającego z art. 84 Konstytucji RP. Nie sposób też, w związku z tym, nie zgodzić się z tezą, że przedsiębiorstwo , które nie wykazało , iż utraciło płynność finansową i nadal funkcjonuje w obrocie gospodarczym, nawet pomimo trudności finansowych powinno partycypować w kosztach postępowania sądowego (por. postanowienie NSA z dnia 01.04.2008r. , sygn. akt I OZ 208/2008, postanowienie NSA z dnia 15.09.2011r. , sygn. akt I FZ 244/11, postanowienie NSA z dnia 30.10.2013r. , sygn. akt II FZ 845/13 ). Partycypacja ta jest w pełni uzasadniona w przypadku, takim jak rozpatrywany, kiedy spółka nie została postawiona w stan upadłości czy likwidacji i cały czas prowadzi dochodową działalność gospodarczą, znacznych rozmiarów, o czym świadczą m.in. jej dochód i przychód za 2013r. oraz podstawa opodatkowania dostawy towarów i świadczenia usług za kwiecień 2014r. E. Sp. z o.o. w K. posiada też środki trwałe o wartości 414 268,64 zł. i zapasy w produktach gotowych o wartości 4 051 560,16 zł. a wartości przeprowadzanych przez nią transakcji niejednokrotnie przekraczają kilkunastokrotnie wysokość wpisu od skargi, która w niniejszej sprawie wynosi 2000 zł. Wreszcie podkreślić trzeba, że środki zgromadzone w kasie firmy pozwalają na pokrycie kosztów sądowych, na obecnym etapie postępowania i to bez wdrażania jakichkolwiek procedur pozyskania funduszy na ten cel np. poprzez wniesienie dopłat przez wspólników. Biorąc pod uwagę przytoczone okoliczności, stwierdzić należy więc, iż przyznanie prawa pomocy stronie skarżącej poprzez zwolnienie jej od kosztów sądowych jest zupełnie nieuzasadnione. W związku z tym, na podstawie art.244§1, art.245§3, art. 246§2 pkt.2, w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r. , poz .270 z p. zm.) orzeczono jak w sentencji.