I SA/Kr 786/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2013r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B.B. o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej, z dnia 29.04.2011r., nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za styczeń 2003r., postanawia: zwolnić wnioskodawcę od kosztów sądowych Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek B.B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej , z dnia 29.04.2011r., nr [...], w przedmiocie podatku akcyzowego za styczeń 2003r. Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" oraz nadesłanych dokumentów B.B. ur. w 1991r. prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z narzeczoną G.M. ur. w 1991r. oraz synem K.B. ur. w 2013r. Rodzina mieszka czasami z rodzicami G.M. a czasami z B.B. i F. B. B. B. w 2012r. z tytułu umowy o pracę w "J" Sp. z o.o. w K. uzyskał dochód w wysokości 16 551 zł. W firmie tej wnioskodawca zatrudniony był od dnia 17.05.2011r. do dnia 31.05.2013r. W/w stosunek pracy ustał w wyniku porozumienia stron. Miesięczne koszty utrzymania całej trójki szacowane są na około 900 zł. , przy czym rodzina uzyskuje pomoc od rodziców G.M., zarówno finansową w wysokości 400 - 600 zł. jak również polegającą na pokrywaniu części wydatków i kosztów utrzymania. B.B. nie posiada oszczędności, nieruchomości, jest właścicielem samochodu marki Fiat Seicento rok prod. 1993 ale z powodu złego stanu technicznego zabrany został dowód rejestracyjny tego pojazdu. Wniosek strony skarżącej zasługuje zdaniem orzekającego na uwzględnienie. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r., poz. 270 z p. zm. ) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego(§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. postanowienie NSA z dnia 06.10.2004r. , sygn. akt GZ 71/04, postanowienie NSA z dnia 23.07.2013r. , sygn. akt II FZ 565/13, postanowienie NSA z dnia 19.07.2013r. , sygn. akt I FZ 324/13, postanowienie NSA z dnia 28.11.2012r. , sygn. akt I GZ 384/12). W przedmiotowej sprawie strona skarżąca wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Taki wniosek zgodnie z art. 245 §3 w/w ustawy objęty jest definicją prawa pomocy w zakresie częściowym. Przesłanką wymagającą oceny jest więc fakt, czy strona skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny , należy natomiast rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie NSA z dnia 22.03.2005r. , sygn. akt. FZ 794/04 ). Podkreślić też należy, iż zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana w dwóch aspektach - z uwzględnieniem z jednej strony wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej strony jej możliwości finansowych (H.Knysiak – Molczyk (w:) T.Woś, H.Knysiak – Molczyk, M.Romańska , Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , Komentarz, Warszawa, LexisNexis 2009, s. 869). W sprawach o sygn. akt I SA/Kr 786 - 797/13, toczących się przed tut. Sądem, w których B.B., B.B. i F.B. występują jako następcy prawni po zmarłym B. B., łączna suma wpisów od skarg wynosi natomiast 99 105 zł. Stąd też, w świetle w/w okoliczności, stwierdzić należy, iż poniesienie przez wnioskodawcę kosztów sądowych jest więc praktycznie niemożliwe. Utracił on bowiem pracę, nie posiada oszczędności, nieruchomość ani przedmiotów wartościowych a jego rodzina utrzymuje się praktycznie dzięki pomocy rodziców G.M.. Działając wobec tego w oparciu o zasadę aby nie ograniczać prawa do sądu osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do wymiaru sprawiedliwości, orzekający przychylił się do wniosku strony skarżącej. Stąd też orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 244§1 , art. 245§3, art. 246§1 pkt. 2) w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz.U. z 2012r., poz .270 z p. zm. )