I SA/Kr 806/09

PostanowienieWSA w Krakowie2011-06-17

Skład orzekający: Michał Śmiałowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółce z ograniczoną odpowiedzialnością, prowadzącej działalność hotelarską i gastronomiczną, która wykazała stratę w roku podatkowym, można przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, biorąc pod uwagę jej kapitał zakładowy, przychody, środki pieniężne oraz prognozy rozwoju?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych dla spółki z o.o. został oddalony, ponieważ spółka, mimo wykazania straty, posiadała znaczący kapitał zakładowy, bieżące przychody, środki pieniężne na rachunkach bankowych oraz pozytywne prognozy rozwoju, co wskazuje na brak obiektywnej niemożności poniesienia kosztów postępowania. Prawo pomocy ma charakter wyjątkowy i nie służy wspieraniu przedsięwzięć gospodarczych.
Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek spółki Osada "C" Sp. z o.o. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług. Spółka zajmuje się prowadzeniem hotelu i restauracji, zatrudnia dziewięciu pracowników, posiada znaczny kapitał zakładowy i zapasowy, ale wykazała stratę w latach 2009 i 2010. Mimo straty, spółka odnotowała przychody i posiadała środki pieniężne na rachunkach bankowych, a także prognozowała rozwój działalności.
Rozstrzygnięcie
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oddalono.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2011r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Osady "C" Sp. z o.o. w K. o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 17.03.2009r. , nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc kwiecień 2006 r. postanawia: wniosek oddalić Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek Osady "C" Sp. z o.o. w K., o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej , z dnia 17.03.2009r. , nr [...], w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc kwiecień 2006 r. Następnie strona skarżąca wraz ze skargą kasacyjną, która wpłynęła do tut. Sądu dnia 18.04.2011r., ponowiła w/w wniosek. Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o majątku i dochodach" oraz nadesłanych dokumentów Osada ‘C" Sp. z o.o. w K. zajmuje się głównie prowadzeniem hotelu, restauracji i innych obiektów gastronomicznych. Zatrudnia dziewięciu pracowników, nie posiada nieruchomości. Kapitał zakładowy spółki wynosi 11 400 000 zł. a zapasowy 472 550 zł. Wartość środków trwałych według bilansu na dzień 31.12.2010r. wynosiła 965 zł. Według zeznania podatkowego CIT – 8 za rok 2010 spółka poniosła stratę w wysokości 80 071,04 zł. przy przychodzie na poziomie 565 572,91zł. Zgodnie natomiast z "rachunkiem zysków i strat" strata z działalności gospodarczej za rok 2009 wyniosła - 317 162,14 zł. a za 2010r. – 200 893,39 zł. Na dzień 31.12.2010r. w kasie i na rachunkach bankowych spółka posiadała 30 054,84 zł. Podstawa jej opodatkowania z tytułu dostawy towarów oraz świadczenia usług na terytorium kraju w miesiącu kwietniu 2011r. wyniosła 30 761 zł. Koszty działalności operacyjnej spółki za rok 2010 były niższe w stosunku do roku 2009 o kwotę 175 388, 71 zł. Przychody ze sprzedaży usług oraz towarów i materiałów w 2010r. były z kolei wyższe w stosunku do roku 2009 o kwotę 4 901,02 zł. W "sprawozdaniu z działalności za rok 2010r." podano, iż Osada "C" Sp. z o.o. w K. jest coraz bardziej znana na terenie Polski i poza jej granicami o czym świadczą liczne rezerwacje gości zagranicznych oraz zagranicznych firm. Spółka przewiduje też , rozwój jednostki, zwiększenie miejsc pracy , rozmowy z Biurem Pracy, rozmowy z potencjalnymi kontrahentami, dotacje unijne na adaptację budynków pod działalność hotelową , wykorzystanie energii z ziemi do ogrzewania budynków części hotelowej. Zdaniem orzekającego wniosek strony skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz. 1270 z p. zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej może nastąpić, gdy wykaże ona, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. (prawo pomocy w zakresie częściowym) - por. art. 246§2 w/w ustawy. Podkreślić więc należy na wstępie, iż instytucja przyznania prawa pomocy ( w przedmiotowym przypadku zwolnienia od kosztów sądowych) osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej ma charakter fakultatywny. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Warto zauważyć ponadto, iż zwolnienie od kosztów sądowych jest odstępstwem od ogólnej zasady przewidzianej w art. 199 w/w ustawy, zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (...) jak i od konstytucyjnego obowiązku ponoszenia danin publicznych wynikającego z art. 84 Konstytucji RP. Analizując więc wniosek tego rodzaju, wypada najpierw zbadać kondycję finansową podmiotu. Później natomiast biorąc pod uwagę jego możliwości płatnicze, z jednej strony i zasadność, w związku z nimi, przeniesienia ciężaru kosztów postępowania na pozostałe podmioty i współobywateli, z drugiej strony, podjąć należy racjonalne rozstrzygnięcie. Trzeba bowiem mieć na względzie ,iż w przypadku pozytywnego orzeczenia koszty postępowania ponoszą praktycznie inne podmioty i współobywatele. To bowiem z ich środków pochodzą dochody budżetu Państwa , z których pokrywa się koszty postępowania sądowego w razie zwolnienia skarżącego z obowiązku ich ponoszenia. (por. postan. SN. z dnia 24.09.1984r. sygn. II CZ 104/84 i postan. NSA z dnia 10.01.2005r., sygn. akt FZ 478/04) Sytuacja strony skarżącej nie daje zdaniem orzecznika podstaw do przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie jej od kosztów sądowych. Spółka posiada bardzo duży kapitał zakładowy nie mówiąc już o zapasowym, cały czas prowadzi działalność gospodarczą, czego dowodem jest wykazana podstawa opodatkowania z tytułu dostawy towarów oraz świadczenia usług na terytorium kraju w miesiącu kwietniu 2011r. Ponadto stale odnotowuje wpływy kasowe sum kilkunastokrotnie przewyższających koszty sądowe na obecnym etapie postępowania sądowoadministracyjnego (zgodnie bowiem z §3 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16.12.2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. z 2003r. ,nr 221, poz. 2193 z p.zm. wpis od skargi kasacyjnej wynosi połowę wpisu od skargi, czyli 250 zł. ) Zaznaczyć też trzeba , że spółka na koniec roku 2010r. posiadała środki finansowe w wysokości 30 054,84 zł., z których mogła poczynić oszczędności w kwocie 250 zł. na ewentualne koszty sądowe toczącego się już wtedy przedmiotowego postępowania sądowoadministracyjnego. Osada "C" Sp. z o.o. w K. wykazała wprawdzie , iż rok 2010 zamknęła stratą, zauważyć jednak należy, że strata powstaje w wyniku nadwyżki kosztów uzyskania przychodów nad przychodem, a to skutkuje jedynie brakiem dochodu do opodatkowania (brakiem obowiązku zapłaty podatku dochodowego) i nie stanowi automatycznie o braku środków finansowych. Powstanie zatem straty nie oznacza jeszcze utraty płynności finansowej podmiotu (por. postanowienie NSA z dnia 12.04.2011r., sygn. I GZ 92/11, postanowienie NSA z dnia 11.05.2011r., sygn. II GZ 228/11). Przedstawione przez spółkę dane wskazują wręcz na przeciwny scenariusz jeśli chodzi o perspektywy rozwoju, firmy, która już na dzień dzisiejszy wykazuje pozytywne rokowania w zakresie umacniania swojej pozycji na rynku. Spółka w roku 2010 poniosła bowiem mniejszą stratę (- 200 893,39 zł. ) niż w roku poprzednim (- 317 162,14 zł. ). Koszty działalności operacyjnej spółki za rok 2010 były niższe w stosunku do roku 2009 Przychody ze sprzedaży usług oraz towarów i materiałów w 2010r. były z kolei wyższe w stosunku do roku 2009 . Osada "C" Sp. z o.o. w K. przewiduje też swój rozwój, zwiększenie miejsc pracy , adaptację budynków pod działalność hotelową, wykorzystanie złóż geotermalnych do ogrzewania budynków części hotelowej. Kondycja gospodarcza strony skarżącej wskazuje więc na tendencję bardziej wzrostową niż zmierzającą w kierunku upadłości. Pamiętać natomiast trzeba, że pomoc finansowa w ramach prawa pomocy nie ma na celu "wspierania " danego podmiotu w jego przedsięwzięciach gospodarczych a ma jedynie charakter "ratunkowy" i stosowana być może tylko w wyjątkowych sytuacjach. Te jednak w rozpatrywanym przypadku, biorąc pod uwagę przedstawione okoliczności i wysokość wpisu od skargi kasacyjnej, nie zachodzą. Stąd też , przyznanie prawa pomocy stronie skarżącej poprzez zwolnienie jej od kosztów sądowych byłoby niezasadne. W związku z tym, rozpatrywany wniosek należało oddalić , na podstawie art.244§1, art.245§3, art. 246§2 pkt.2, w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz .1270 z p.zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło