I SA/Kr 874/12
PostanowienieWSA w Krakowie2012-07-06
Skład orzekający: Michał Śmiałowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która uzyskuje stały dochód, jest współwłaścicielem nieruchomości i posiada oszczędności w wysokości 400 zł, spełnia przesłanki do zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został oddalony, ponieważ strona skarżąca posiadała środki finansowe (dochód, oszczędności w wysokości 400 zł, współwłasność nieruchomości) pozwalające na pokrycie kosztów postępowania, które w tym przypadku wynosiły 100 zł wpisu od skargi. Prawo pomocy powinno być stosowane wyjątkowo, wobec osób znajdujących się w obiektywnie niemożliwej sytuacji do poniesienia kosztów.Stan faktyczny
D.K. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej uznające zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej za nieuzasadnione. Wnioskodawca wskazał, że uzyskuje miesięcznie 1500 zł z umowy o pracę, jest współwłaścicielem ½ części domu i posiada oszczędności w wysokości 400 zł. Jego żona nie pracuje i zajmuje się domem.Rozstrzygnięcie
Wniosek D.K. o zwolnienie od kosztów sądowych został oddalony.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2012r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D.K. o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej , z dnia 02.05.2012r., nr [...] w przedmiocie uznania zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej za nieuzasadnione, postanawia: wniosek oddalić
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek D.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 02.05.2012r., nr [...], w przedmiocie uznania zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej za nieuzasadnione.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" D.K. prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną I.K. ur. w 1972r., córką N.K. ur. w 2002r. oraz synem D.K. ur. w 2001r.
D.K. z tytułu umowy o pracę uzyskuje 1500 zł., miesięcznie, jest właścicielem ½ części domu w O. i posiada oszczędności w wysokości 400 zł. I.K. nie pracuje, zajmuje się domem.
Zdaniem orzekającego wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z dnia 2012r. , poz. 270) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym).
Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
Ubiegający się o taką pomoc winien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa, czyli w rzeczywistości o przeniesienie ciężaru kosztów postępowania na współobywateli. To bowiem z ich środków pochodzą dochody budżetu Państwa , z których pokrywa się wszelkie wydatki związane z postępowaniem sądowym w razie zwolnienia skarżącego z obowiązku ich ponoszenia (por. postan. SN. z dnia 24.09.1984r. sygn. II CZ 104/84 i postan. NSA z dnia 10.01.2005r., sygn. akt FZ 478/04).
Przyznanie prawa pomocy powinno mieć więc charakter wyjątkowy i winno być stosowane w stosunku do osób charakteryzujących się ubóstwem (przykładowo do takich osób można zaliczyć bezrobotnych bez prawa do zasiłku lub osoby ze względu na okoliczności życiowe pozbawione całkowicie środków do życia). Strona skarżąca będąca osobą fizyczną powinna więc partycypować w kosztach postępowania , jeżeli ma jakiekolwiek środki majątkowe. (por. postanowienie NSA z dnia 22.12.2004r. , sygn. akt. OZ 862/04, postanowienie NSA z dnia 27.02.2012r., sygn. akt I FZ 561/11).
Sytuacja finansowa strony skarżącej nie ma natomiast znamion wyjątkowości. Nie daje też w ocenie orzecznika podstaw do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. D.K. uzyskuje stały dochód, jest współwłaścicielem nieruchomości i co najważniejsze posiada oszczędności w wysokości 400 zł. Trzeba natomiast podkreślić , iż w niniejszej sprawie koszty sądowe, na obecnym etapie postępowania, sprowadzają się do wpisu od skargi, który na podstawie § 2 ust. 1 pkt. 1) Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U z 2003r. , nr 221, poz. 2193) wynosi 100 zł. Tak więc już same zasoby pieniężne , którymi dysponuje strona skarżąca, czterokrotnie przewyższające kwotę wpisu, pozwalają jej na pokrycie kosztów sądowych.
Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie art.244§1, art.245§3, art. 246§1 pkt. 2 , w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz .270 ) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło