II SA/Kr 1046/11
WyrokWSA w Krakowie2011-11-24
Skład orzekający: Andrzej Irla, Renata Czeluśniak, Wojciech Jakimowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca zaniechanie dalszych robót budowlanych może zostać wydana, jeśli inwestycja jest już zakończona, a inwestor przedłożył projekt budowlany zamienny, który organ uznał za niekompletny?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy nie wyjaśniły stanu zaawansowania robót budowlanych, co ma kluczowe znaczenie dla zastosowania art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego. W przypadku inwestycji zakończonej nie ma podstaw do nakazywania zaniechania dalszych robót. Ponadto, organy nie rozważyły właściwie art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego w sytuacji, gdy inwestor przedłożył projekt zamienny, który został uznany za niekompletny.Stan faktyczny
Skarżący W.W. został zobowiązany decyzjami organów nadzoru budowlanego do zaniechania dalszych robót budowlanych przy budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego z uwagi na istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego. Inwestor przedłożył projekt budowlany zamienny, jednak organy uznały go za niekompletny i wydano decyzję nakazującą zaniechanie robót. Skarżący zarzucił naruszenie jego interesu prawnego i błędną wykładnię przepisów prawa budowlanego.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Zasądzono od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżącego W.W. kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Irla Sędziowie WSA Renata Czeluśniak WSA Wojciech Jakimowicz (spr) Protokolant Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 listopada 2011r. sprawy ze skargi W.W. na decyzję [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 30 marca 2011r, nr [....] w przedmiocie nakazu zaniechania robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji , II. określa , że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana , III. zasądza od [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżącego W.W. kwotę 500 zł ( pięćset złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
[....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia 30 marca 2011 r., znak: [....] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 104 k.p.a. oraz art. 51 ust. 5, art. 80 ust. 2 oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z 4 lutego 2011 r., znak: [....] , którą nakazano W.W. "zaniechanie dalszych robót budowlanych prowadzonych przy budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce ewidencyjnej nr [....] położonej w miejscowości J. Gm. J. , województwo małopolskie".
W uzasadnieniu decyzji organ podał następujący stan faktyczny i prawny.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. decyzją z dnia 9 lutego 2010 r., znak: [....] wniósł sprzeciw wobec przystąpienia do użytkowania budynku mieszkalnego na działce nr [....] w miejscowości J.
W dniu [....] 2010 r. organ w obecności B.W. pełnomocnika inwestora przeprowadził kontrolę na działce ew. nr [....] w miejscowości J. Podczas kontroli stwierdzono: "na w/w działce wybudowany został budynek mieszkalny jednorodzinny (...) w sposób istotnie odbiegający od warunków w/w pozwolenia-zmieniono lokalizację budynku w stosunku do granic działek sąsiednich (...) dodatkowo wykonano pom. garażu w miejscu projektowanej wiaty garażowej". Na powyższą okoliczność została przesłuchana B.W. , która zeznała: "oświadczam, że syn w trakcie budowy budynku mieszkalnego (...) odstąpił od zatwierdzonego projektu budowlanego i warunków pozwolenia na budowę (...)".
W dniu 19 marca 2010 r. organ I instancji wydał postanowienie znak: [....] , którym na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo budowlane wstrzymał roboty budowlane prowadzone przy budowie budynku mieszkalnego na działce nr [....] w J.
Następnie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. decyzją z dnia 31 marca 2010 r., znak: [....] nałożył na inwestora W.W. obowiązek sporządzenia projektu budowlanego zamiennego w terminie do 15 października 2010 r.
Za pismem z dnia [....] .2010 r. W.W. przedłożył 3 egzemplarze projektu budowlanego zamiennego wraz z niezbędnymi opiniami i oświadczeniami. Pismem z dnia 26 października 2010 r. wezwano W.W. m.in. o przedłożenie czwartego egzemplarza projektu budowlanego. Pismem z dnia [....] 2010 r. W.W. uzupełnił braki wskazane w wezwaniu.
W dniu 28 października 2010 r. do organu wpłynęło pismo Wójta Gminy J. znak: [....] stanowiące wypis z miejscowego planu zagospodarowania przestrzenne Gminy J. , z którego wynika, że działka ew. nr [....] położona jest w terenach zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, zagrodowej oraz usługowej o symbolu MU.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. postanowieniem z dnia 8 listopada 2010 r., znak: [....] w oparciu o art. 35 ust. 3 ustawy Prawo budowlane nałożył na W.W. obowiązek usunięcia nieprawidłowości w projekcie budowlanym zamiennym w terminie do 31 grudnia 2010 r. W dniu 21 grudnia 2010 r. W.W. przedłożył uzupełniony projekt budowlany zamienny.
Organ pierwszej instancji zawiadomieniem z dnia 10 stycznia 2011 r. poinformował strony o możliwości zapoznania się aktami postępowania, a następnie w dniu 4 lutego 2011 r. wydał decyzję znak: [....] , którą nakazał W.W. zaniechanie dalszych robót budowlanych prowadzonych przy budowie budynku mieszkalnego na działce nr [....] w J.
Od powyższej decyzji odwołał się W.W. reprezentowany przez B.W. Odwołanie wniesiono w terminie.
Organ odwoławczy dokonał powtórnego rozpatrzenia sprawy w granicach zakreślonych przez postępowanie pierwszoinstancyjne i stwierdził, że organ ten uczynił zadość przepisom Prawa budowlanego i Kodeksu postępowania administracyjnego.
Wskazano, iż przedmiotem postępowania odwoławczego jest budynek mieszkalny jednorodzinny znajdujący się na działce nr [....] w miejscowości J. , na budowę którego inwestor tj. W.W. posiadał decyzję o pozwoleniu na budowę, jednak obiekt powstał z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego.
Podano, iż podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji jest art. 51 ust. 5 ustawy Prawo budowlane, zgodnie z którym: "w przypadku niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego". Organ stwierdził, iż w sprawie zachodzi przesłanka z powołanego wyżej przepisu bowiem inwestor wybudował budynek mieszkalny jednorodzinny niezgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym i decyzją o pozwoleniu na budowę Kierownika Urzędu Rejonowego w L. z dnia 17 grudnia 1998 r., znak: [....] . Przedmiotowy budynek został przesunięty w stosunku do granic działek sąsiednich, przez co uległ zmianie projekt zagospodarowania działki oraz dodatkowo w miejscu projektowanej wiaty garażowej powstał garaż. Zmiany te, w ocenie organu, spowodowały powstanie istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego, skutkiem czego organ I instancji wstrzymał prowadzenie dalszych prac budowlanych.
W toku prowadzonego postępowania nałożono na inwestora obowiązek przedłożenia projektu budowlanego zamiennego, który to obowiązek inwestor wykonał w wyznaczonym terminie. Złożenie przez inwestora projektu budowlanego zamiennego rodzi po stronie organu, obowiązek sprawdzenia kompletności złożonego wniosku i jego zgodności z przepisami budowlanymi. Organ stwierdził, że przedłożone przez inwestora dokumenty i opracowania nie odpowiadały wymaganiom określonym w art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. Powyższe spowodowało, iż organ I instancji prawidłowo wydał postanowienie z dnia 8 listopada 2010 r., znak: [....] o uzupełnieniu braków w projekcie budowlanym zamiennym. Przedłożenie jednak w terminie, nadal niekompletnego projektu budowlanego zamiennego stanowi o braku wykonania nałożonego obowiązku i daje podstawę do orzeczenia zaniechania dalszych robót budowlanych prowadzonych przy budowie budynku mieszkalnego na działce nr [....] w J.
Organ II instancji stwierdził, iż przedłożony przez W.W. projekt budowlany zamienny nie zawiera "rozwiązań zasadniczych elementów wyposażenia budowlano-instalacyjnego, zapewniających użytkowanie obiektu budowlanego zgodnie z przeznaczeniem". Ponadto organ zauważył, że brak jest projektu instalacji wodno-kanalizacyjnej oraz gazu a część zawierająca projekt instalacji elektrycznych i c.o. został sporządzony przez osoby nie posiadające stosownych uprawnień.
W odpowiedzi na uwagi zawarte w odwołaniu, organ stwierdził, że zostały one rozpatrzone w toku postępowania odwoławczego, a powyższe uzasadnienie stanowi odpowiedź na podnoszone zarzuty.
Skargę na powyższą decyzję [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 30 marca 2011 r., znak: [....] złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie W.W. reprezentowany przez pełnomocnika B.W. Skarżący zarzucił, że decyzja [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. narusza jego interes prawny poprzez błędne ustalenie obowiązku zaniechania prac.
Ponadto skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnie i niewłaściwe zastosowanie w sprawie przepisów art. 51 Prawa budowlanego oraz art. 7 i 77 K.p.a. Wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i o zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że zgodnie a art. 51 ust. 3 Prawa budowlanego projekt budowlany zamienny powinien uwzględniać zmiany z dotychczas wykonanych robót budowlanych, a przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian. Z tego względu organ administracji powinien sprawdzić: 1) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, jeżeli zmiany dotyczą tego zakresu, oraz 2) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, jeżeli dokonane zmiany tego wymagają, a także zaświadczenia o wpisie na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego osoby, która wykonała projekt.
Skarżący podniósł, że nie było podstaw do wielokrotnego wzywania go do uzupełnienia złożonego projektu, a zwłaszcza do zakresu zmian nie odnosi się kwestia elementów na stronie tytułowej projektu. Zmiany dotyczyły wyłącznie usytuowania budynku na działce oraz zamurowania przestrzeni między słupami projektowanej wiaty. Skarżący stoi również na stanowisku, że skoro otrzymał pozwolenie na budowę oparte na decyzji o warunkach zabudowy, to nie ma podstaw powoływania się obecnie na aktualne zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W odpowiedzi na skargę [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie w całości podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz.1269), zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zasada, iż sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyartykułowana w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Z istoty kontroli wynika, że zasadność zaskarżonej decyzji podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Ze względu na powyższą zasadę oraz treść art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, konieczne jest podkreślenie, że przedmiotem kontroli Sądu w przedmiotowej sprawie była decyzja [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 30 marca 2011 r., znak: [....] w przedmiocie nakazu "zaniechania dalszych robót budowlanych prowadzonych przy budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce ewidencyjnej nr [....] położonej w miejscowości J. Gm. J. , województwo [....] ".
Jako podstawę prawną zaskarżonej decyzji wskazano art. 51 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, zgodnie z którym "w przypadku niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego".
Dla oceny wydanej decyzji, jak i poprzedzającego ją postępowania istotne znaczenie ma okoliczność, czy roboty budowlane prowadzone przy budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce ewidencyjnej nr [...] położonej w miejscowości Janowice były w chwili prowadzenia postępowania robotami w toku, czy były to już roboty zakończone, a inwestycja zrealizowana.
Wydając w niniejszej sprawie postanowienie o wstrzymaniu wykonania robót budowlanych, a następnie decyzje obydwu instancji o zaniechaniu dalszych robót budowlanych organy stanęły na stanowisku, że inwestycja jest w trakcie realizacji. Tymczasem zgromadzona w aktach sprawy dokumentacja nie pozwala na tego rodzaju jednoznaczny wniosek. Z uzasadnienia decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 9 lutego 2010 r. w przedmiocie sprzeciwu wobec przystąpienia do użytkowania przedmiotowego budynku wynika, że przedmiotowe roboty były zakończone, w związku z czym m.in. inwestor zawiadomił organ o zakończeniu budowy, w konsekwencji czego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. wydał decyzję w sprawie sprzeciwu wobec przystąpienia do użytkowania tego budynku. Z kolei z protokołu kontroli z dnia [....] 2010 r., jak i złożonego do protokołu z dnia [....] 2010 r. oświadczenia pełnomocnika inwestora wynika, że obiekt budowlany zrealizowany został w stanie surowym zamkniętym z częścią robót wykończeniowych. Nie wyjaśnienie przez organu stanu zaawansowania robót budowlanych ma w niniejszej sprawie istotne znaczenie, gdyż determinuje treść rozstrzygnięcia podejmowanego – jak to miało miejsce w przypadku zaskarżonej decyzji - na podstawie art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego. Przepis ten daje bowiem podstawę do podjęcia trzech rozstrzygnięć, tj. decyzji nakazującej zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. W przypadku inwestycji już zrealizowanej nie ma podstaw do nakazywania zaniechania dalszych robót budowlanych, a wcześniej do wstrzymywania prowadzenia robót budowlanych, jeżeli zostały one już zrealizowane.
Wobec stwierdzonych przez organy odstępstw od projektu budowlanego, które zasadnie zakwalifikowano jako odstępstwa istotne w rozumieniu art. 36a ust. 5 Prawa budowlanego (budynek został przesunięty w stosunku do granic działek sąsiednich, przez co uległ zmianie projekt zagospodarowania działki oraz dodatkowo w miejscu projektowanej wiaty garażowej powstał garaż) zastosowanie w sprawie miał niewątpliwie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, zgodnie z którym "właściwy organ w drodze decyzji - w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian". Zgodnie z art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego po upływie terminu lub na wniosek inwestora, właściwy organ sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, i wydaje decyzję w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na wznowienie robót budowlanych albo - jeżeli budowa została zakończona - o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego. Jednocześnie według art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego w przypadku niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego.
Mając na uwadze treść art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego należy stwierdzić, że zasadnie nałożono na inwestora decyzją z dnia 31 marca 2010 r. obowiązek sporządzenia projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany wynikające z wykonanych robót budowlanych w stosunku do udzielonego pozwolenia na budowę oraz zatwierdzonego projektu budowlanego - w terminie do 15 października 2010 r. Dodatkowo postanowieniem z dnia 8 listopada 2010 r. na inwestora nałożony został obowiązek usunięcia nieprawidłowości w przedłożonym przez niego projekcie zamiennym ze szczegółowym wskazaniem w ośmiu punktach koniecznych do uzupełnienia i skorygowania elementów projektu zamiennego z jednoczesnym pouczeniem inwestora, że nie usunięcie nieprawidłowości we wskazanym terminie spowoduje wydanie decyzji o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielania pozwolenia na budowę.
Podkreślić należy, że organ administracji nie ma możliwości przed sporządzeniem projektu budowlanego zamiennego przeprowadzenia pełnej oceny dokonanych robót budowlanych pod względem ich zgodności z prawem. Do dokonania tej oceny niezbędne jest bowiem wykonanie przez uprawnioną osobę projektu zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót. Obowiązkiem projektanta jest opracowanie projektu zamiennego w sposób zgodny z przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej, a także zapewniający doprowadzenie wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem. Obowiązkiem organu jest natomiast sprawdzenie projektu zamiennego w zakresie określonym w art. 35 ust. 1, mającym zastosowanie odpowiednio na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Dopiero zatem treść przedłożonego przez inwestora projektu budowlanego zamiennego stanowić będzie wyznacznik dalszego postępowania organów nadzoru budowlanego (por. wyrok NSA z dnia 25 września 2008 r. sygn. akt II OSK 1087/07, wyrok NSA z dnia 16 marca 2009, II OSK 357/08, wyrok NSA z dnia 1 lipca 2011 r., II OSK 705/10).
W niniejszej sprawie inwestor wykonał formalne obowiązki związane z przedłożeniem i uzupełnieniem projektu zamiennego, a jak wynika z uzasadnienia decyzji organów obydwu instancji, zaskarżoną decyzję wydano w związku z treścią przedłożonego projektu zamiennego, która w ocenie organów nie mogła stanowić podstawy do zatwierdzenia tego projektu. W istocie należy podzielić stanowisko organów wykazujące, że przedłożony projekt zamienny w części rysunkowej projektu zagospodarowania działki nie obejmuje oznaczenia granicy działki budowlanej lub terenu, oznaczenia liczby kondygnacji, ani wymiarów budynku, przez co nie spełnia wymogów § 8 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U. z 2003 r., nr 120, poz. 1133 ze zm.). Z kolei projekt architektoniczno-budowlany w istocie nie zawiera rozwiązań zasadniczych elementów wyposażenia budowlano-instalacyjnego, zapewniających użytkowanie obiektu budowlanego zgodnie z przeznaczeniem, jakich wymaga § 11 ust. 2 pkt 7 cytowanego rozporządzenia wykonawczego, zgodnie z którym opis techniczny projektu architektoniczno-budowlanego powinien określać: rozwiązania zasadniczych elementów wyposażenia budowlano-instalacyjnego, zapewniające użytkowanie obiektu budowlanego zgodnie z przeznaczeniem, w szczególności instalacji i urządzeń budowlanych: sanitarnych, ogrzewczych, wentylacji grawitacyjnej, grawitacyjnej wspomaganej i mechanicznej, chłodniczych, klimatyzacji, gazowych, elektrycznych, telekomunikacyjnych, piorunochronnych, a także sposób powiązania instalacji obiektu budowlanego z sieciami zewnętrznymi wraz z punktami pomiarowymi, założenia przyjęte do obliczeń instalacji oraz podstawowe wyniki tych obliczeń, z uzasadnieniem doboru, rodzaju i wielkości urządzeń, przy czym należy przedstawić: a) dla instalacji ogrzewczych, wentylacyjnych, klimatyzacyjnych lub chłodniczych - założone parametry klimatu wewnętrznego z powołaniem przepisów techniczno-budowlanych oraz innych przepisów w tym zakresie, b) dobór i zwymiarowanie parametrów technicznych podstawowych urządzeń ogrzewczych, wentylacyjnych, klimatyzacyjnych i chłodniczych oraz określenie wartości mocy cieplnej i chłodniczej oraz mocy elektrycznej związanej z tymi urządzeniami. Zasadnie podnosi organ pierwszej instancji, a akceptuje organ odwoławczy, że w zakresie rozwiązań zasadniczych elementów wyposażenia budowlano-instalacyjnego, zapewniających użytkowanie obiektu budowlanego zgodnie z przeznaczeniem, brak jest podstawowych wyników obliczeń, z uzasadnieniem doboru, rodzaju i wielkości urządzeń, powołania przepisów techniczno-budowlanych oraz innych przepisów w tym zakresie, doboru i zwymiarowania parametrów technicznych podstawowych urządzeń ogrzewczych oraz określenia wartości mocy cieplnej i chłodniczej oraz mocy elektrycznej związanej z tymi urządzeniami. Również część rysunkowa projektu architektoniczno-budowlanego nie obejmuje zasadniczych elementów wyposażenia technicznego, ogólnobudowlanego, umożliwiającego użytkowanie obiektu budowlanego zgodnie z jego przeznaczeniem wraz ze sposobem powiązania instalacji obiektu budowlanego bezpośrednio z sieciami (urządzeniami) zewnętrznymi albo z instalacjami zewnętrznymi na zagospodarowywanym terenie oraz związanymi z nimi urządzeniami technicznymi, uwidocznione na rzutach i przekrojach pionowych obiektu budowlanego, co najmniej w formie odpowiednio opisanych schematów lub przedstawione na odrębnych rysunkach.
W tym stanie rzeczy organy nie wyjaśniły, dlaczego w sytuacji gdy inwestor zachowując termin do przedłożenia projektu zamiennego przedłożył taki projekt, jednakże nie nadający się we ocenie organów do zatwierdzenia, rozstrzygnięcie zostało podjęte na podstawie art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego. W ocenie Sądu na tym etapie postępowania należało rozważyć treść art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego, zgodnie z którym "po upływie terminu lub na wniosek inwestora, właściwy organ sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, i wydaje decyzję w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na wznowienie robót budowlanych albo - jeżeli budowa została zakończona - o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego. W decyzji tej nakłada się obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie", a także pogląd NSA wyrażony w wyroku z dnia 9 lipca 2008 r., II OSK 801/07, LEX nr 483207, zgodnie z którym "już samo brzmienie przepisu art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego, stanowiącego o tym, iż decyzję wydaje się "w sprawie" zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego, jednoznacznie przesądza o tym, że decyzja może być zarówno pozytywna, jak i negatywna, oczywiście w zależności od warunków danej sprawy".
Zgodnie z treścią art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
W przedmiotowej sprawie należy stwierdzić, iż decyzje organów obydwu instancji zapadły z naruszeniem wskazanych wyżej przepisów prawa materialnego i pomimo braku należycie przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, a zatem uchybienie tego rodzaju nie mogą być konwalidowane w postępowaniu przed organem drugiej instancji, gdyż działanie takie naruszałoby zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. W związku z tym uchylenie w postępowaniu sądowoadministracyjnym również decyzji organu pierwszej instancji jest niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.
W tym stanie rzeczy mając na uwadze art. 145 § 1 pkt 1 a i c oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270), zgodnie z którym sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, jak i przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy – należało uchylić zaskarżoną decyzję, jak i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Powyższe uchybienia procesowe wskazują, że zaskarżoną decyzją została utrzymana w mocy decyzja wydana w braku przeprowadzenia postępowania w kierunku wskazanym przez ustawę Prawo budowlane, czym naruszono art. 7, art. 77 §1 i art. 107 § 3 k.p.a. Uchybienia te miały istotny wpływ na wynik sprawy bowiem bezpośrednio zdeterminowały treść zaskarżonej decyzji. Utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji było zatem nieuzasadnione.
Zgodnie z art. 141 § 4 zdanie drugie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, "jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania". Uwzględniając rodzaj wskazanych wyżej popełnionych przez organy uchybień, w tym również uchybień o charakterze procesowym, sąd nie znalazł podstaw do zawarcia w uzasadnieniu wskazań co do dalszego postępowania innych niż te wyżej podniesione, a koncentrujące się na konieczności wyeliminowania w dalszym toku postępowania dotychczasowych uchybień, w tym zwłaszcza ustalenia, czy inwestycja została już zrealizowana. Również na etapie oceny przedłożonego projektu zamiennego z punktu widzenia dopuszczalności jego zatwierdzenia konieczne będzie zaprezentowanie przez organy merytorycznego stanowiska w zakresie zarzutów podnoszonych przez skarżącego wraz z odniesieniem się do ich argumentacji. Przesądzenie przez sąd administracyjny kwestii związanych z podstawami zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i jego zakresem byłoby przedwczesne na tym etapie postępowania i miało charakter niedopuszczalnego zastępowania organów administracji w podejmowaniu rozstrzygnięcia.
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania nastąpiło na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło