II SA/Kr 1052/12

WyrokWSA w Krakowie2012-10-10

Skład orzekający: Andrzej Irla, Kazimierz Bandarzewski, Renata Czeluśniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może nałożyć na właściciela budynku obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej dotyczącej stanu instalacji gazowej, elektrycznej i wodnokanalizacyjnej, jeśli istnieją uzasadnione wątpliwości co do ich stanu technicznego, nawet jeśli problemy dotyczą poszczególnych lokali, a nie całego budynku?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego ma prawo nałożyć na właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego obowiązek dostarczenia ekspertyzy technicznej, jeśli istnieją uzasadnione wątpliwości co do stanu technicznego obiektu budowlanego. Niesprawność instalacji, nawet w pojedynczych lokalach, może stanowić zagrożenie dla całego budynku i uzasadniać nałożenie takiego obowiązku. Odpowiedzialność za stan techniczny całego budynku spoczywa na jego właścicielu.
Stan faktyczny
Właściciel budynku został zobowiązany do przedłożenia ekspertyzy technicznej dotyczącej stanu instalacji gazowej, elektrycznej i wodnokanalizacyjnej. Powodem były zgłoszenia dotyczące braku dostępu do mediów w poszczególnych lokalach, a także stwierdzone usterki w instalacjach. Właściciel kwestionował zasadność nałożenia obowiązku, argumentując m.in. brakiem uzasadnionych wątpliwości co do stanu technicznego całego budynku oraz przeznaczeniem obiektu do remontu. Organy nadzoru budowlanego uznały, że istnieją uzasadnione wątpliwości co do stanu technicznego instalacji, które mogą zagrażać bezpieczeństwu całego budynku.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Irla Sędziowie: WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) WSA Renata Czeluśniak Protokolant: Maciej Żelazny po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2012 r. sprawy ze skargi Wydawnictwa "[...] Sp. z o. o. z siedzibą w K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 17 maja 2012 r. znak [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej skargę oddala. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wydał w dniu 27 stycznia 2012 r. postanowienie znak: [....] , w którym zobowiązał właściciela budynku przy ul. [....] w K. - Wydawnictwo "[....] ", do przedłożenia w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w K. - Powiat Grodzki do dnia 31 marca 2012 r., ekspertyzy technicznej określającej nieprawidłowości stanu technicznego budynku przy ul. [....] w K. w zakresie stanu technicznego instalacji gazowej, elektrycznej i wodnokanalizacyjnej wraz ze wskazaniem rodzaju, zakresu i sposobu wykonania koniecznych robót doprowadzających do usunięcia niewłaściwego stanu technicznego ww. instalacji mogącego być przyczyną zagrożenia bezpieczeństwa ludzi bądź mienia, oraz zapewniających dalsze bezpieczne i zgodne z warunkami technicznymi użytkowanie budynku (...) Termin przedłożenia żądanych dokumentów ustalono do dnia 31 marca 2012 r. Jako podstawę prawną podano art. 81 c ust. 2, art. 80 ust. 2 pkt 1, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane i art. 77, 123 K.p.a. Organ ustalił następujący stan faktyczny i przeprowadził następuję postępowanie dowodowe. W dniu 10 lutego 2011 r. na dziennik podawczy Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. wpłynęło pismo [....] oddziału Federacji Konsumentów informujące, iż do w/w organizacji "zgłosił się Pan J.H. zam. w K. przy ul. [....] w sprawie dotyczącej odcięcia zajmowanego przez niego mieszkania od dostępu od energii elektrycznej (...)spowodowane przez właściciela lub administratora" (k.5 akt PINB). W związku z powyższym w dniu 1 marca 2011 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. przeprowadził czynności kontrolne w sprawie "instalacji elektrycznej w lokalu mieszkalnym nr [....] przy ul. [....] ". Kontrolę wykonano przy udziale A.B. - przedstawiciela zarządcy kontrolowanego obiektu - Administracji Domów [....] z siedzibą w K. przy ul. [....] . W trakcie kontroli lokal nr [....] przedmiotowego budynku nie został udostępniony ze względu na brak jego najemcy J.H. W protokole z w/w kontroli zapisano, iż "zestaw licznikowy domieszkania nr [....] na [....] piętrze znajduje się na klatce schodowej. Nie stwierdza się żadnych napraw wokół skrzynki" Przedstawiciel zarządcy oświadczył, iż "nie dokonywano wyłączenia instalacji w skrzynce (...) Pan J.H. ma na ścianach liczne obrazy zawieszone na gwoździach, zmienia ich lokalizację, być może w wyniku tego nastąpiło uszkodzenie instalacji". Ponadto administrator podał, że uprawnieni przedstawiciele firmy "[....] - dostawcy energii elektrycznej w budynku, oświadczyli, że do zestawu licznikowego dla mieszkania nr [....] instalacja elektryczna działa prawidłowo (k. 11 akt PINB). Pismem z dnia 13 maja 2011 r. Federacja Konsumentów Oddział w K. po raz drugi zwróciła się do Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. informując, iż lokator mieszkania nr [....] w budynku przy ul. [....] , oprócz energii elektrycznej został pozbawiony także dostępu do wody i w związku z tym oczekują podjęcia "niezbędnych działań w niniejszej sprawie" (k.15 akt PINB). W dniu [....] 2011 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wystosował do zarządcy budynku przy ul. [....] w K. , Administracji Domów [....] pismo (k.23-24 akt PINB), w którym zawiadomił zarządcę, iż powziął informację o odcięciu dostawy prądu i wody do lokalu nr [....] oraz o odcięciu wody do lokalu nr [....] w przedmiotowym budynku, poinformował zarządcę o wynikach przeprowadzonej w przedmiotowym budynku w dniu [....] marca 2011 r. kontroli w związku z ww. faktami pouczył zarządcę, iż instalacja elektryczna wewnątrz lokali stanowi fragment części wspólnej tego obiektu i za jej stan techniczny odpowiedzialny jest w pierwszej kolejności właściciel oraz zobowiązał zarządcę obiektu do poinformowania właściwego organu nadzoru budowlanego o podjętych działaniach mających na celu wyjaśnienie zaistniałej sytuacji i ewentualne doprowadzenie instalacji elektrycznej i wodociągowej w lokalu mieszkalnym nr [....] i instalacji wodociągowej w lokalu mieszkalnym nr [....] w budynku przy ul. [....] w K. do właściwego stanu technicznego, umożliwiającego użytkowanie ww. lokali zgodnie z ich przeznaczeniem. W odpowiedzi Administracja Domów "[....] , jako zarządca budynku przy ul. [....] przesłała do PINB w K. pismo z dnia 13 grudnia 2011 r., w którym stwierdzono, że "dopływu wody pozbawiona została jedna część budynku - cały pion. Awaria objęła również biuro właściciela budynku oraz inne należące do niego lokale. Do sytuacji tej doprowadziły najprawdopodobniej nielegalne prace wykonane przez osoby zajmujące lokal w przyziemiu i na parterze budynku - [....] (...) Wartym podkreślenia jest fakt, iż Właściciel budynku nie posiada dostępu do pomieszczeń zajmowanych przez [....] (...) Oprócz tego pragniemy również nadmienić, że również P.K. dopuścił się samowolnych przeróbek instalacji wodnej (...) Odnosząc się do sytuacji braku zasilania w lokalu zajmowanym przez P.H. informujemy, że awaria występuje wewnątrz lokalu. Zasilanie dochodzi do licznika energii elektrycznej, co zostało sprawdzone. Szczegółowe oględziny nie są możliwe z uwagi na brak dostępu do lokalu" (k.33 akt PINB). W dniu 12 stycznia 2012 r. J.H. złożył pismo, w którym stwierdził m.in. że odcięcie prądu do jego mieszkania "miało miejsce na odcinku pomiędzy miejscem, w którym prąd dociera do budynku, a miejscem w którym dociera do mojego mieszkania. Ta (...) informacja została potwierdzona przez firmę [....] przez licencjonowanego elektryka, który próbował na moją prośbę przywrócić prąd, właściciele budynku odmówili mu dostępu do instalacji w budynku" (k.34 akt PINB). W trakcie kolejnej przeprowadzonej w dniu [....] stycznia 2012 r. przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. kontroli budynku przy ul. [....] w K. , oględzinom poddany został lokal mieszkalny nr [....] . W wyniku kontroli stwierdzono, że "lokal mieszkalny pozbawiony jest dopływu elektryczności, gazu oraz wody (...) Zestaw przedlicznikowy z licznikiem pomiarowym nie wykazuje poboru energii. Licznik gazu wskazany jako regulujący dopływ gazu do w/w lokalu mieszkalnego posiada spiłowany króciec do klucza". Ponadto J.H. oświadczył "że jego mieszkanie jest wyposażone w kocioł gazowy. W trakcie badania szczelności instalacji w marcu 2011 r. stwierdzono rozszczelnienie w miejscu połączenia gazociągu wewnętrznego z kotłem i został wtedy odłączony zamknięty zawór" (k.41-43 akt PINB + dokumentacja fotograficzna k. 38-40 akt PINB). W dniu 23 stycznia 2012 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. działając na podstawie art.61 § 4 K.p.a. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie nieprawidłowego stanu technicznego budynku przy ul. [....] w K. w zakresie wewnętrznej instalacji wodociągowej, elektrycznej i gazowej (k. 81 akt PINB). W tym samym dniu zarządca przedmiotowego obiektu przedłożył następujące dokumenty związane z użytkowaniem obiektu przy ul. [....] w K. : 1. protokół z kontroli stanu sprawności technicznej, wartości użytkowej, estetyki obiektu i jego otoczenia wykonany 20 marca 2007r. (przegląd pięcioletni) (k.57-61 akt PINB), 2. protokoły z okresowej kontroli instalacji gazowej w budynku wielorodzinnym z dnia 23 lutego 2008 r.(k.45-56 akt PINB) oraz z dnia 18 lutego 2011 r. (k. 75-78 akt PINB), 3. protokoły z okresowej kontroli przewodów kominowych z dnia 5 lutego 2010 r. (k.62-63 akt PINB), z dnia 19 stycznia 2011 r. (k.71-72 akt PINB) oraz z dnia 20 stycznia 2012 r. (k. 73-74 akt PINB), 4. protokół kontroli okresowej (roczny) stanu technicznej sprawności i wartości użytkowej obiektu z dnia 21 czerwca 2011 r. (k. 79-80 akt PINB). W związku z powyższym, po przeanalizowaniu zebranego materiału dowodowego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wydał w dniu 27 stycznia 2012 r. postanowienie znak: [....] , w którym zobowiązał właściciela budynku przy ul. [....] w K. - Wydawnictwo [....] - do przedłożenia w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w K. do dnia 31 marca 2012 r. ekspertyzy technicznej określającej nieprawidłowości stanu technicznego budynku przy ul. [....] w K. w zakresie stanu technicznego instalacji gazowej, elektrycznej i wodnokanalizacyjnej. Zażalenie na powyższe postanowienie w terminie złożył właściciel przedmiotowego budynku Wydawnictwo [....] Sp. z o.o. z siedzibą w K. reprezentowane przez pełnomocnika radcę prawnego T.P. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono: a) naruszenie art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego w zw. z art. 61 pkt 1 i art. 5 ust. 2 oraz art. 62 ust. 3 prawa budowlanego - poprzez wydanie postanowienia utrzymującego w mocy postanowienie zobowiązujące właściciela budynku do przedłożenia ekspertyzy technicznej pomimo braku uzasadnionych wątpliwości co do stanu technicznego obiektu budowlanego; b) naruszenie art. 7 i art. 77 K.p.a. poprzez wydanie postanowienia bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz bez wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego; c) naruszenie art. 124 § 2 K.p.a. poprzez wydanie postanowienia bez prawidłowego podania uzasadnienia prawnego. W związku z powyższymi zarzutami Wydawnictwo wniosło o uchylenie zaskarżonego postanowienia i umorzenie postępowania. Postanowieniem z dnia 17 maja 20012 r. znak: [....] [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. , na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 27 stycznia 2012 r. znak: [....] . [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że przedmiotem niniejszego postępowania jest zasadność nałożenia postanowieniem z dnia 27 stycznia 2012 r. znak: [....] , wydanego przez Powiatowego Inspektora Budowlanego w K. - Powiat Grodzki, w oparciu o art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, obowiązku przedłożenia przez właściciela budynku zlokalizowanego przy ul. [....] w K. - Wydawnictwa [....] Sp. z o.o. ekspertyzy technicznej określającej nieprawidłowości stanu technicznego ww. budynku w zakresie stanu technicznego instalacji gazowej, elektrycznej i wodnokanalizacyjnej. Wskazano, że postanowienie oparte o przepis art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego jest elementem postępowania dowodowego, które poprzedza wydanie decyzji rozstrzygającej merytorycznie sprawę administracyjną. To właśnie realizacja obowiązków nałożonych w trybie tego przepisu pozwoli organowi nadzoru budowlanego na zgromadzenie materiału dowodowego, stanowiącego podstawę merytorycznego zakończenia postępowania (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 22 grudnia 2010 r., sygn. akt II SA/Ke 613/10), w niniejszym przypadku postępowania dotyczącego nieodpowiedniego stanu technicznego instalacji gazowej, elektrycznej i wodno-kanalizacyjnej w budynku zlokalizowanym w K. przy ul. [....] . Organ zwrócił uwagę, że zgodnie z linią orzeczniczą sądów administracyjnych "organ żądając dokumentów, o których mowa w art. 81c ust.2 Prawa budowlanego ma obowiązek przedstawić dowody, które wskazywałyby na uzasadnione wątpliwości organu co do (...) stanu technicznego obiektu budowlanego" (wyrok WSA w Krakowie z dnia 9 lipca 2010 r. sygn. akt II SA/Kr 291/10), jak również wskazać przepisy, które nieodpowiedni ujawniony stan obiektu narusza. Kwestie tę podnosi w swoim zażaleniu także skarżący. Podano, że w niniejszej sprawie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. w wyniku przeprowadzonych w dniach 1 marca 2011 r. i 17 stycznia 2012 r. kontroli przedmiotowego budynku oraz w oparciu o przedstawione przez jego zarządcę wyjaśnienia, pisma i protokoły kontroli obiektu, stwierdził niewłaściwy stan techniczny instalacji gazowej, elektrycznej i wodociągowej w rzeczonym obiekcie budowlanym. [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. przychylił się do opinii organu I instancji w tym przedmiocie. Za ustaleniem takim przemawiają zdaniem organu odwoławczego wszelkie dowody zgromadzone przez organ I instancji w postępowaniu wyjaśniającym. Stwierdzono, że w przedmiotowym budynku nie działa jeden z pionów instalacji wodociągowej, a jego awaria jak to określił zarządca budynku Administracja Domów [....] w piśmie z dnia 13 grudnia 2011 r., spowodowana została nielegalnymi pracami budowlanymi jednego z najemców lokali położonych w przyziemiu i na parterze przedmiotowego obiektu - [....] . Tym samym zarządca przyznał, że brak wody w lokalach nr [....] i nr [....] budynku przy ul. [....] w K. nie jest kwestią wyłącznie nieuregulowanych rozliczeń pomiędzy właścicielem budynku, a najemcami tych lokali, ale spowodowany jest uszkodzeniem instalacji wodociągowej doprowadzającej wodę do jednej z części przedmiotowego obiektu. W tym samym piśmie zarządca budynku wskazuje, że również Pan K. - jeden z lokatorów przedmiotowego budynku "dopuścił się samowolnych przeróbek instalacji wodnej" co zarejestrowały kamery monitoringu. Sugeruje zatem, że wykonanie tych prac mogło również doprowadzić do uszkodzeń w/w instalacji i w konsekwencji odcięcia wody w całym pionie. Wskazano na przepis § 31 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. "w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych", z którego wynika, że instalacja wodociągowa powinna w okresie jej użytkowania zapewniać możliwość dostarczania wody do wszystkich punktów czerpalnych w budynku, zgodnie z warunkami jej użytkowania założonymi w projekcie tej instalacji. Jednocześnie w § 32 ww. rozporządzenia wskazano, że w okresie użytkowania instalacji wodociągowej należy zapewniać: drożność instalacji i urządzeń, zgodnie z założeniami projektu tej instalacji, realizację planu napraw i wymian oraz robót konserwacyjnych, (...) w razie uzasadnionej potrzeby - kontrolę stanu technicznego tej instalacji. Zdaniem organu odwoławczego, wydanie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. skarżonego postanowienia z dnia 27 stycznia 2012 r. znak: [....] w zakresie obowiązku przedłożenia ekspertyzy dotyczącej stanu technicznego instalacji wodno-kanalizacyjnej było konsekwencją naruszenia przez właściciela i zarządcę przedmiotowego obiektu przytoczonych powyżej przepisów. Dodatkowo zarządca nie podjął żadnych czynności zmierzających do wyjaśnienia zaistniałej sytuacji, a tym samym naprawy uszkodzonej instalacji. Nie znane mu są nawet dokładne przyczyny awarii, czego dowodem jest stwierdzenie jego przedstawiciela. Zatem organ I. instancji, zdaniem [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. miał uzasadnione wątpliwości co do stanu technicznego instalacji wodociągowej w budynku przy ul. [....] w K. i w związku z tym słusznie wykorzystując przepis art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego domaga się przedstawienia ekspertyzy w tym zakresie, która pozwoli mu na dalsze prowadzenie rozpoczętego postępowania i wydania prawidłowych rozstrzygnięć. Dalej stwierdzono, że w przedmiotowym budynku, w lokalu mieszkalnym nr [....] nie ma możliwości korzystania z urządzeń zasilanych energią elektryczną. Opinie najemcy tego lokalu J.H. oraz zarządcy budynku są sprzeczne. Pan H. twierdzi, że odcięcie prądu do jego mieszkania "miało miejsce na odcinku pomiędzy miejscem w którym prąd dociera do budynku a miejscem w którym dociera do mojego mieszkania". Sugeruje zatem uszkodzenie instalacji poza jego mieszkaniem. Natomiast zarządca budynku wskazuje, że przyczyną zaistniałej sytuacji jest najprawdopodobniej uszkodzenie instalacji elektrycznej wewnątrz lokalu zajmowanego przez Pana J.H. , powołując się przy tym na opinię dostawcy prądu do przedmiotowego budynku - firmy [....] ", która w dniu 28 stycznia 2011 r. skontrolowała instalację elektryczną w budynku. Organ odwoławczy przychylił się w tym wypadku do zdania zarządcy budynku, jednocześnie wskazując, iż niezależnie od miejsca powstania, mamy tu do czynienia z uszkodzeniem części instalacji elektrycznej budynku. Za taką bowiem należy uznać instalację elektryczną wewnątrz jednego z lokali mieszkalnych należących do przedmiotowego obiektu. Zgodnie z § 52 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych instalacja elektryczna powinna w okresie jej użytkowania zapewniać możliwość bezpiecznego korzystania z odbiorników energii elektrycznej, zgodnego z ich przeznaczeniem i warunkami założonymi w projekcie tej instalacji. W § 55 pkt 1 i 2 ww. rozporządzenia do obowiązków właściciela budynku w zakresie właściwego utrzymania stanu technicznego instalacji elektrycznej zaliczono: zapewnienie realizacji napraw i wymian przez osoby posiadające kwalifikacje zawodowe przy świadczeniu usług oraz wykonywaniu napraw lub dozoru nad eksploatacją urządzeń i instalacji elektrycznych, zapewnienie nadzoru nad realizacją robót konserwacyjnych, napraw i wymian oraz nadzoru nad wykonawstwem usług związanych z realizacją zaleceń wynikających z okresowych kontroli w lokalach. Skoro w niniejszym przypadku ustalono fakt, że instalacja wewnątrz lokalu nr [....] została uszkodzona, to aby uczynić zadość przytoczonemu powyżej przepisowi § 52 przedmiotowego rozporządzenia, a także w związku z § 55 tego aktu, właściciel lub zarządca budynku powinien dokładnie zbadać przyczyny braku prądu w lokalu nr [....] , lokalizując uszkodzenie instalacji, a następnie podjąć kroki do likwidacji wykrytych usterek. Tymczasem zarządca obiektu przez prawie rok nie zdołał tego uczynić tłumacząc się, że nie ma dostępu do przedmiotowego lokalu, co w ocenie organu odwoławczego nie może być uznane za powód zaniechania ww. czynności. Organ odwoławczy wskazał także, że nie leży w jego kompetencjach rozstrzyganie kto jest winny powstaniu uszkodzenia ww. instalacji, natomiast to na właścicielu obiektu spoczywa obowiązek jej naprawy. Ewentualne koszty wynikłe z wykonania tego obowiązku właściciel może dochodzić od najemcy lokalu na drodze cywilnej, jeśli uzna, że uszkodzenie instalacji nastąpiło z winy użytkownika lokalu. W związku z powyższym [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. uznał za słuszne wydanie zaskarżonego postanowienia o przedłożeniu ekspertyzy technicznej, która potwierdzi przypuszczenia na temat powodów braku prądu w lokalu nr [....] przedmiotowego budynku oraz wskaże czynności naprawcze likwidujące zaistniałą sytuację. Zgodnie bowiem z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 19 sierpnia 2010 r. sygn. akt II SA/Łd 617/10 "nałożenie obowiązku dostarczenia ekspertyzy technicznej na podstawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego nie jest merytorycznym rozstrzygnięciem sprawy, prowadzi natomiast do gromadzenia lub też uzupełnienia materiału dowodowego", co przy ewidentnej bierności właściciela przedmiotowego budynku w sprawie wyjaśnienia zaistniałych okoliczności wydaje się być w pełni uzasadnione. Ponadto stwierdzono, iż w przedstawionych przez zarządcę przedmiotowego obiektu budowlanego protokołach z okresowej kontroli instalacji gazowej w przedmiotowym budynku z dnia [....] lutego 2011 r. (k.75-78 akt PINB) wyszczególniono liczne usterki związane z funkcjonowaniem tej instalacji. Są to: 1) dla lokalu nr [....] - nieszczelność instalacji przy kuchence gazowej oraz nieszczelność pieca łazienkowego (w związku z tym zamknięto dopływ gazu), 2) dla lokali nr [....] i [....] - w związku z "brakiem kubatury kotła co/cwu" stwierdzono, iż "dalsze użytkowanie instalacji zagraża bezpieczeństwu publicznemu", 3) dla lokalu nr [....] - nieszczelność kotła c.o, stwierdzono, iż "dalsze użytkowanie instalacji zagraża bezpieczeństwu publicznemu " (w związku z tym zamknięto dopływ gazu). Dodatkowo podczas kontroli przeprowadzonej przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. w dniu 17 stycznia 2012 r. stwierdzono, że instalacja gazowa na klatce schodowej przedmiotowego budynku, przy liczniku gazu dla lokalu mieszkalnego nr [....] posiada uszkodzony króciec zaworu, uniemożliwiający uruchomienie dopływu gazu do tego lokalu. Zgodnie z § 43 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych instalacja gazowa powinna w okresie jej użytkowania zapewniać możliwość bezpiecznego korzystania z urządzeń gazowych, zgodnego z warunkami założonymi w projekcie tej instalacji", natomiast § 46 pkt 2 tego rozporządzenia mówi, iż do obowiązków właściciela budynku w zakresie utrzymania właściwego stanu technicznego instalacji gazowej należy: (...) zapewnienie nadzoru nad realizacją robót konserwacyjnych, napraw i wymian oraz nadzoru nad wykonawstwem usług związanych z realizacją i wynikających z okresowych kontroli w lokalach. Również w tym przypadku właściciel lub zarządca obiektu nie podjęli się usunięcia wskazanych nieprawidłowości w działaniu instalacji gazowej budynku. Dodatkowo ich bierność w tym zakresie podkreślają stwierdzenia przedstawiciela zarządcy A.B. zapisane w protokole z przyjęcia stron sporządzonym w dniu 27 stycznia 2012 r. w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego. W związku z powyższym, [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. uznając, że instalacje i urządzenia do odbioru gazu znajdujące się wewnątrz poszczególnych lokali są częścią składową instalacji gazowej całego przedmiotowego obiektu, a ich stan techniczny ma zasadniczy wpływ na bezpieczeństwo użytkowania całego budynku, również w tym przypadku nie znalazł podstaw do podważenia zasadności nałożenia na właściciela budynku obowiązku dostarczenia ekspertyzy technicznej w zakresie stanu technicznego instalacji gazowej przedmiotowego obiektu. Niewątpliwie wskaże ona szczegółowe rozwiązania, które należy zastosować w celu doprowadzenia ww. instalacji do stanu umożliwiającego jej bezpieczne użytkowanie w każdym z lokali wchodzących w skład całego obiektu. W odpowiedzi na zarzut skarżącego, iż organ I instancji nie wskazał norm prawnych, z których wynikałby obowiązek właściciela budynku do zapewnienia dostawy mediów (wody, prądu i gazu) do lokali wchodzących w skład budynku, [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że zarówno organ I instancji jak i organ odwoławczy nie wymagają od właściciela przedmiotowego obiektu wywiązania się z ww. obowiązku. Oba organy wskazują natomiast na obowiązek właściciela budynku utrzymywania wszystkich instalacji wewnętrznych w przedmiotowym obiekcie w takim stanie technicznym, aby dostawa tych mediów w każdej chwili mogła być zrealizowana. Obowiązek ten wynika bezpośrednio z cytowanych wyżej przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych i to właśnie tym przepisom uchybia stan techniczny przedmiotowego obiektu w zakresie instalacji gazowej, elektrycznej i wodno-kanalizacyjnej. Odnosząc się do kolejnej kwestii podnoszonej w zażaleniu na zaskarżone postanowienie, iż cały budynek przy ul. [....] w K. , którego dotyczy zaskarżone postanowienie, przeznaczony jest do generalnego remontu, w związku czym przeprowadzenie na obecnym etapie kosztownych ekspertyz dotyczących instalacji gazowej, elektrycznej i wodno-kanalizacyjnej w przedmiotowym budynku jest niezasadne, organ odwoławczy podniósł, iż nie ma ona znaczenia w niniejszej sprawie. Prawidłowe funkcjonowanie ww. instalacji nie może bowiem być uzależnione od planowanych przez właściciela remontów budynku. Nałożenie na skarżącą obowiązku dostarczenia ekspertyzy technicznej nie wyklucza przeprowadzenia takiego remontu, a wręcz przeciwnie, rzeczona ekspertyza może pomóc, gdyż wskaże na roboty budowlane, które należałoby wykonać w celu poprawy działania ww. instalacji w budynku. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że wykonanie we własnym zakresie takiej ekspertyzy przekracza kompetencje organów nadzoru budowlanego. Ekspertyzę taką winna wykonać osoba posiadająca uprawnienia budowlane odpowiedniej specjalności zgodnie z zapisem art. 12 ust. 7 Prawa budowlanego sprawująca samodzielną funkcję techniczną w budownictwie. Biorąc pod uwagę kolejny zarzut podniesiony przez stronę skarżącą, Wojewódzki Inspektor stwierdził, że w "protokole kontroli okresowej (rocznej) stanu technicznej sprawności i wartości użytkowej obiektu" z dnia 21 czerwca 2011 r. rzeczywiście uznano, iż przedmiotowy "budynek kwalifikuje się do eksploatacji". Nie wyklucza to jednak zdaniem organu odwoławczego, że części składowe tego obiektu, w tym przypadku instalacja wodociągowa (jeden pion) oraz elementy instalacji gazowej i elektrycznej są w złym stanie technicznym i należy usunąć ich usterki. Tym bardziej, że w ww. protokole nie ma bezpośredniego odniesienia się do stanu technicznego instalacji wewnętrznych w przedmiotowym obiekcie, a jedynie w zaleceniach pokontrolnych wskazano "wykonać zalecenia z opinii kominiarskich oraz przeglądów instalacji wewnętrznej", a te jak opisano wcześniej, wykazywały liczne usterki instalacji gazowej. Mając na względzie pozostałe zarzuty podniesione w zażaleniu, organ odwoławczy wskazał, że uzasadnienie niniejszego postanowienia stanowi odpowiedź na podniesione zarzuty. Wobec powyższego, [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 27 stycznia 2012 r. znak: [....] Wydawnictwo [....] sp. z o.o. w K. w dniu 19 czerwca 2012 r. złożyło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na postanowienie [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. , wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia jak i postanowienia organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono: a) naruszenie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego w zw. z art. 61 pkt 1 i art. 5 ust. 2 oraz art. 62 ust. 3 Prawa budowlanego - poprzez wydanie postanowienia utrzymującego w mocy postanowienie zobowiązujące właściciela budynku do przedłożenia ekspertyzy technicznej pomimo braku uzasadnionych wątpliwości co do stanu technicznego obiektu budowlanego; b) naruszenie art. 7 i art. 77 K.p.a. poprzez wydanie postanowienia bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz bez wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego; c) naruszenie art. 124 § 2 K.p.a. poprzez wydanie postanowienia bez prawidłowego podania uzasadnienia prawnego. W uzasadnieniu podniesiono, że obowiązek dostarczenia ekspertyz istnieje tylko wówczas, gdy powstaną uzasadnione wątpliwości co do stanu technicznego lub stwierdzenia nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu budowlanego (budynku) mogącego spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia bądź środowiska. Art. 61 i 62 Prawa budowlanego dotyczą tylko budynków, a nie lokali znajdujących się w budynkach, a w związku z tym nałożenie obowiązku dotyczącego stanu technicznego może nastąpić na rzecz właściciela budynku tylko wówczas, gdy stan techniczny lokalu lub konieczność wykonania określonych robót we lokalu ma na celu utrzymanie w należytym stanie technicznym budynku jako całości. Zarzucono organom, że nie wskazały, jakie przepisy narusza ujawniony stan budynku strony skarżącej, a w szczególności nie wskazano, w jaki sposób brak dostawy energii elektrycznej, gazu i wody do mieszkania nr [....] ma wpływać na stan techniczny całego budynku. Organy nie wskazały na żaden przepis nakładający obowiązek dostarczania tych mediów do lokali znajdujących się w budynku. Brak dostarczenia wody, gazu i energii elektrycznej do mieszkań nr [....] i [....] nie może być podstawa ingerencji nadzoru budowlanego, a osoby zajmujące te lokale nie mają do nich tytułów prawnych. Wbrew art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego organy nie wykazały, że rzeczywiście istnieją wątpliwości co do stanu technicznego budynku. Niezasadnie powołał się organ odwoławczy na przepisy rozporządzenia w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych, ponieważ nie wskazał, które z tych przepisów znalazły zastosowanie, a żaden przepis nie nakazuje właścicielowi budynku dostarczania mediów do poszczególnych lokali. Sam budynek przeznaczony jest do generalnego remontu i przebudowy z przeznaczeniem na obiekt usługowy-hotelowy wraz z instalacjami, a tym samym nie jest racjonalnym wykonywanie kosztownych ekspertyz instalacji. W odpowiedzi na skargę [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie w pełni podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zakwestionowanego rozstrzygnięcia wobec tożsamości zarzutów podniesionych w skardze z podniesionymi w zażaleniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), w skrócie jako "P.p.s.a.", uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego postanowienia nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 P.p.s.a.). W ocenie Sądu zaskarżone postanowienie nie zawiera takich wad, które uzasadniałyby jego uchylenie bądź wyeliminowanie z obrotu prawnego. Skarżący wniósł skargę na postanowienie [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 17 maja 2012 r. utrzymujące w mocy zaskarżone postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 27 stycznia 2012 r. nakładające, na podstawie art. 81c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowane (Dz. U. z 20102 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.) na Spółkę Wydawnictwo [....] sp. z o.o. obowiązek przedłożenia do dnia 31 marca 2012 r. ekspertyzy technicznej określającej nieprawidłowości stanu technicznego budynku przy ul. [....] w K. w zakresie stanu technicznego instalacji gazowej, elektrycznej i wodnokanalizacyjnej wraz ze wskazaniem rodzaju, zakresu i sposobu wykonania koniecznych robót doprowadzających do usunięcia niewłaściwego stanu technicznego ww. instalacji mogącego być przyczyną zagrożenia bezpieczeństwa ludzi bądź mienia, oraz zapewniających dalsze bezpieczne i zgodne z warunkami technicznymi użytkowanie budynku. Sąd kontrolował postanowienie [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 17 maja 2012 r. znak [....] utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 27 stycznia 2012 r. nakładające obowiązek sporządzenia w określonym terminie oceny stanu technicznego budynku. Podstawę prawną obowiązku nałożonego postanowieniem organu I. instancji stanowi art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, zgodnie z którym organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego - w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego – mogą nałożyć na uczestników procesu budowlanego, właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego obowiązku dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Postanowienie wydane w powyższym trybie ma przede wszystkim charakter dowodowy. Podstawą zastosowania powołanego art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego jest powstanie uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych bądź też stanu technicznego obiektu budowlanego. Ustawodawca w art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego posłużył się konstrukcją tzw. "uznania administracyjnego", co oznacza, że przyznano organom administracji prawo do rozstrzygnięcia sposobu załatwienia danej sprawy w drodze odmiennych merytorycznie rozstrzygnięć. Zastosowanie jednej z możliwości, na jakie pozwala dany przepis, uzależnione jest od wykazania zasadności dokonanego przez organ wyboru. Innym słowy, skoro ustawodawca wskazał, że organ "może" nałożyć obowiązek sporządzenia ocen i ekspertyz przez zobowiązanego w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do stanu technicznego danego obiektu, to tym samym zobowiązał organ do wykazania, że w danej sprawie zaistniała sytuacja wskazująca na powstanie "uzasadnionych wątpliwości co do stanu technicznego" i organ decyduje się na nałożenie tego obowiązku. W tej sprawie organy administracji wykazały, że takie wątpliwości co do stanu technicznego instalacji gazowej, elektrycznej i wod-kan. rzeczywiście istniały. Trafnie organy obu instancji uznały, że instalacja elektryczna przynajmniej w części nie jest sprawna. Nie ulega bowiem wątpliwości, że przynajmniej w mieszkaniu zajmowanych przez J.H. instalacja elektryczna była niesprawna. Okoliczności zaistnienia tej niesprawności instalacji, a więc to, czy uszkodzenie nastąpiło na zewnątrz lokalu mieszkalnego zajmowanego przez J.H. , czy też wewnątrz tego lokalu mieszkalnego winny właśnie znaleźć się w tak sporządzonej ekspertyzie. Już sam fakt niesprawnej instalacji elektrycznej w jednym z lokali mieszkalnych budynku, w którym znajduje się kilka lokali mieszkalnych może być traktowany jako stan zagrażający instalacji całego budynku. Następnie, jak wynika z akt sprawy i jak trafnie wskazały na to organy wydające w tej sprawie postanowienia, awarii uległa również sieć wodociągowa. Nie było dostawy wody w całym pionie, począwszy od piwnicy z skończywszy na najwyżej położonych mieszkaniach. Taka awaria mogła zasadnie stwarzać niebezpieczeństwo dla całego budynku. Zalanie kondygnacji lub kilku kondygnacji w połączeniu z niesprawną, przynajmniej częściowo, instalacją elektryczną, potęgowało wątpliwości co do stanu technicznego tych instalacji. Również jak wynika z akt sprawy, stan techniczny instalacji gazowej budził wątpliwości. W przedstawionych przez zarządcę przedmiotowego obiektu budowlanego protokołach z okresowej kontroli instalacji gazowej w przedmiotowym budynku z dnia [....] lutego 2011 r. wyszczególniono liczne usterki związane z funkcjonowaniem tej instalacji. Są to: 1) dla lokalu nr [....] - nieszczelność instalacji przy kuchence gazowej oraz nieszczelność pieca łazienkowego (w związku z tym zamknięto dopływ gazu), 2) dla lokali nr [....] i [....] - w związku z "brakiem kubatury kotła co/cwu" stwierdzono, iż "dalsze użytkowanie instalacji zagraża bezpieczeństwu publicznemu", 3) dla lokalu nr [....] - nieszczelność kotła c.o, stwierdzono, iż "dalsze użytkowanie instalacji zagraża bezpieczeństwu publicznemu " (w związku z tym zamknięto dopływ gazu). Zawór zamykający i otwierający przepływ gazu również był niesprawny. Te podstawowe ustalenia poczynione w tej sprawie przez organy obu instancji potwierdzają zaistnienie stanu uzasadnionych wątpliwości co do stanu technicznego tych instalacji. Rola Sądu nie jest dokonywanie ustaleń faktycznych w sprawie, a jedynie sprawdzenie, czy dokonane przez organy ustalenia mają uzasadnienie w zebranym materiałem dowodowym i czy na ich podstawie organy zastosowały prawidłowe przepisy prawa. W ocenie Sądu w tej sprawie ustalenia te są prawidłowe. Sama skarżąca Spółka podnosi, że nawet przyjęcie niewłaściwego stanu technicznego instalacji dotyczy co najwyżej dwóch lokali mieszkalnych, a nie całego budynku i w związku z tym kwestionuje zasadność nałożenia obowiązku sporządzenia ekspertyzy dotyczącej stanu instalacji w całym budynku. Ponadto wskazywane jest na postępowania eksmisyjne lub sądowe zmierzające do pozbawienia najemców możliwości zamieszkiwania w tych mieszkaniach. Sąd tej argumentacji nie podziela. Przede wszystkim należy podnieść, że odpowiedzialnym za stan techniczny całego budynku jest jego właściciel, lub ewentualnie zarządca wykonujący obowiązki w imieniu właściciela. Dopóki dany budynek jest przeznaczony do korzystania z niego czy to na potrzeby lokali mieszkalnych, czy usługowych – właściciel musi zapewnić sprawność wszystkich instalacji. Niesprawność takich instalacji jak gazowa czy elektryczna i to nawet tylko w niektórych miejscach (punktach) może stwarzać niebezpieczeństwo dla istnienia konstrukcji całego budynku, a szczególności instalacji gazowej i elektrycznej. Okoliczność, że sam właściciel przez długi okres czasu nie podejmował działań zmierzających do usunięcia we własnym zakresie nieprawidłowości działania poszczególnych instalacji potwierdza zasadność nałożenia obowiązku sporządzenia odpowiednich ekspertyz i to niezależnie od tego, jaka była rzeczywista intencja bezczynności właściciela. Okoliczność, że przedkładane przez stronę skarżącą opinie i przeglądy nie wskazywały na niewłaściwy stan techniczny instalacji nie ma w tej sprawie znaczenia, ponieważ są to w przeważającym zakresie opinie i protokoły kontroli z okresu sprzed wszczęcia postępowania w tej sprawie. Stan techniczny instalacji w budynku może zaś zmienić się w bardzo krótkim okresie czasu. Niezasadny jest zarzut braku wskazania w zaskarżonym postanowieniu naruszenia konkretnego przepisu regulującego stan techniczny budynku. Organ II. instancji wskaz na przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych (Dz. U. z 1999 r. Nr 74, poz. 836 z późn. zm.), które nakazują utrzymywanie instalacji w należytym stanie. Organy zobowiązane były jedynie do wskazania, że istnieją uzasadnione wątpliwości stanu technicznego instalacji znajdujących się w budynku. To dopiero na podstawie sporządzonej ekspertyzy będzie można ustalić, czy rzeczywiście instalacje te są sprawne bądź niesprawne i w prawidłowo wykonanej ekspertyzie winny być podane, jakie przepisy lub normy techniczne nie zostały zachowane, a jeżeli instalacje byłyby niesprawne – to nastąpi nałożenie odpowiednich obowiązków na właściciela budynku. Niezasadnie strona skarżąca powołała się na uzasadnienie swojej argumentacji, wskazując na okoliczność braku obowiązku dostarczania określonych mediów. W tym celu przywołano fragment uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z 15 lipca 2010 r. sygn. akt II SA/Op 155/10. Strona skarżąca uznała za identyczne sytuacje polegające na doprowadzania ciepła do mieszkania znajdującego się w budynku i dbałości o należyty (sprawy) stan techniczny same instalacji. O ile samo doprowadzania danego nośnika ciepła czy energii nie podlega regulacji Prawa budowlanego, o tyle stan techniczny takiej instalacji pozwalający na jakąkolwiek dostawę nośnika energii czy wody – jest już objęty regulacją Prawa budowlanego. W tej sprawie zaś chodzi nie o dostarczanie wody, energii elektrycznej czy gazu, ale o stan techniczny instalacji, który pozwalałby na bezpieczne dostarczanie tych nośników. Również podniesiony przez stronę skarżącą argument dotyczący kwestii poddania budynku generalnemu remontowi nie ma w tej sprawie istotnego znaczenia, a co najwyżej może dodatkowo uzasadniać, że stan techniczny budynku i instalacji może budzić wątpliwości. Jeszcze raz należy bowiem stwierdzić, że dopóki właściciel budynku udostępnia dany budynek do korzystania z niego przez inne podmioty, dopóty stan techniczny znajdujących się w nim instalacji nie może budzić wątpliwości co do ich prawidłowego funkcjonowania. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że w tej sprawie organy prawidłowo oceniły zebrany materiał dowodowy i zasadnie zastosowały art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego. Z tych przyczyn, na podstawie art. 151 P.p.s.a., Sąd skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło