II SA/Kr 116/16

PostanowienieWSA w Krakowie2016-03-24

Skład orzekający: Beata Łomnicka, Mariusz Kotulski, Iwona Niżnik-Dobosz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym dotyczącym uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, może zostać dopuszczona do udziału w charakterze uczestnika w postępowaniu sądowoadministracyjnym wszczętym na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym?
Ratio decidendi
Sąd oddalił wniosek o dopuszczenie do udziału w sprawie, ponieważ postępowanie w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz skarga na uchwałę wniesiona na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym są odrębnymi postępowaniami. Przepis art. 101 ustawy o samorządzie gminnym nie przewiduje możliwości dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym podmiotu, który nie był stroną postępowania administracyjnego, a jedynie jego interes prawny może być naruszony uchwałą.
Stan faktyczny
J. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na uchwałę Rady Gminy Jerzmanowice-Przeginia w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zarzucając naruszenie szeregu przepisów prawa materialnego i procesowego. W trakcie postępowania A. K., właściciel sąsiednich działek, złożył wniosek o dopuszczenie go do udziału w sprawie w charakterze uczestnika, twierdząc, że wynik postępowania dotyczy jego interesu prawnego. Sąd rozpoznał wniosek A. K. i postanowił go oddalić.
Rozstrzygnięcie
Wniosek A. K. o dopuszczenie do udziału w charakterze uczestnika w sprawie został oddalony.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Łomnicka Sędziowie: WSA Mariusz Kotulski WSA Iwona Niżnik-Dobosz (spr.) Protokolant: specjalista Anna Balicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 marca 2016 r. wniosku A. K. z dnia 2 marca 2016 r. o odpuszczenie do udziału w charakterze uczestnika w sprawie ze skargi J. K. na uchwałę Rady Gminy Jerzmanowice-Przeginia z dnia 11 lutego 2008 r. nr XVII/97/08 w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Jerzmanowice – Przeginia w obszarze sołectwa Jerzmanowice; postanawia wniosek oddalić. J. K. skargą z dnia 15 grudnia 2015 r. zwrócił się do WSA w Krakowie o stwierdzenie nieważności uchwały Rady Gminy Jerzmanowice Nr XVII/97/08 z dnia 11 lutego 2008 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Jerzmanowice - Przegina w obszarze sołectwa [...]. Skarżonej uchwale zarzucił naruszenie przepisów prawa administracyjnego materialnego oraz postępowania: - art. 140 ustawy Kodeks cywilny polegające na nieuprawnionym ograniczeniu prawa własności skarżącego, - art. 6 ust. 2 w zw. z art. 3 ust. 1 oraz art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, przez przekroczenie granic przysługującego gminie władztwa planistycznego i nadmierne ograniczenie uprawnień skarżącego związanych z prawem własności nieruchomości położonych na terenie objętym planem, - art. 20 ust. 1 w zw. z art. 9 ust. 4 ustawy - o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez uchwalenie planu, którego ustalenia w zakresie przeznaczenia niektórych terenów są niezgodne z ustaleniami Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa, - art. 7 ust 2 pkt 5 ustawy z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych w brzmieniu z daty podjęcia przedmiotowej uchwały poprzez zmianę przeznaczenia gruntów leśnych na cele nieleśnie bez uprzedniej zgody marszałka województwa wyrażonej po uzyskaniu opinii izby rolniczej. Z uwagi na fakt, że przedstawione powyżej naruszenia wskazują, zdaniem skarżącego, na istotne naruszenie trybu sporządzania planu miejscowego oraz naruszenie zasad jego sporządzania, skarżący wniósł o : 1) dopuszczenie dowodu z dokumentu w postaci planu identyfikacji sporu w postępowaniu sądowym toczącym się przed Sądem Rejonowym dla Krakowa [...] w Krakowie, Wydział I Cywilny, pod sygn. akt [...], sporządzony przez biegłego geodetę Pana J. H.; 2) o stwierdzenie nieważności skarżonej uchwały w całości bądź ewentualnie w zakresie ustaleń dotyczących nieruchomości składającej się z działek o numerach ewidencyjnych [...] oraz [...] w miejscowości J. graniczących z nieruchomością należącą do skarżącego, 3) zasądzenie kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Jak wynika z uzasadnienia skargi, J. K. jest właścicielem gospodarstwa rolnego składającego się między innymi z działek o numerach ewidencyjnych: [...], [...] oraz [...] w gminie [...]. Przedmiotowa nieruchomość znajduje się na obszarze oznaczonym w planie miejscowym symbolem M - tereny budownictwa zagrodowego i jednorodzinnego i graniczy z nieruchomością składającą się z działek o numerach ewidencyjnych [...] oraz [...], która przed uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w sprawie miejscowego planu gospodarowania przestrzennego Gminy [...] miała w całości przeznaczenie leśne. Zmiana przeznaczenia sąsiednich nieruchomości, zdaniem skarżącego, wpływa bezpośrednio na możliwość wykorzystywania przez skarżącego należącej do niego nieruchomości. Przed uchwaleniem przedmiotowego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przysługującego skarżącemu prawa zabudowy jego nieruchomości nie ograniczały zapisy § 12 ust 1- 6 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2012 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie określające minimalne odległości zabudowy od granicy z sąsiednią działką budowlaną. Ponadto należy wskazać, że po uchwaleniu przedmiotowego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nowe działki budowlane będą musiały być skomunikowane z drogą publiczną. W dacie złożenia niniejszej skargi przed Sądem Rejonowym dla Krakowa [...] w Krakowie, Wydział I Cywilny, pod sygn. akt [...] toczy się wszczęte na wniosek J. K. postępowanie sądowe w przedmiocie stwierdzenia nabycia prawa własności fragmentu działki drogowej o numerze [...] znajdującej się pomiędzy działkami składającymi się na gospodarstwo rolne J. K. w drodze jego zasiedzenia. Powyższy wniosek uzasadniony jest faktem nieprzerwanego, kilkudziesięcioletniego posiadania przedmiotowego terenu przez J. K. oraz jego poprzedników prawnych, która spowodowała nabycie własności przedmiotowego fragmentu działki o numerze ewidencyjnym [...] drodze jego zasiedzenia. Wobec powyższego należy stwierdzić, że zmiana przeznaczenia fragmentów dwóch działek przyległych do nieruchomości należącej do J. K. spowoduje, że właściciel nowych działek budowlanych będzie mógł domagać się zapewnienia przejazdu przez nieruchomość J. K. na zasadnie ustanowienia służebności drogi koniecznej. dowód:- plan identyfikacji sporu w postępowaniu sądowym toczącym się przed Sądem Rejonowym dla Krakowa [...] w Krakowie, Wydział I Cywilny, pod sygn. akt [...], sporządzony przez biegłego geodetę Pana J. H.. W sprawie istotne jest to, że zmiana przeznaczenia działki o numerze ewidencyjnym [...] oraz [...] w gminie [...], w jej części przylegającej do nieruchomości skarżącego nie ma jakiegokolwiek uzasadnienia faktycznego, czy też prawnego. Pismem z dnia 2 marca 2016 r. A. K., wniósł pismo do WSA w Krakowie, w którym wnosi o włączenie go do sprawy prowadzonej do sygn. II SA/Kr 116/16 ponieważ jest właścicielem działek [...] i [...] w J. i do dnia dzisiejszego, przez 8 lat był przekonany, że miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego jest ważnym dokumentem i na przekonaniu tej ważności budował swoje plany na przyszłość ( i swoich dzieci). Podnosi, że poza jego wiedzą i ponad jego głową miały się decydować losy jego ziemi. Informacje o zaskarżeniu jego działek, bo tylko w ich zakresie skarży plan J. K., otrzymał w dniu 2 marca 2016 r. o godz.12.00. Następnie w piśmie z dnia 3 marca 2016 r. a zatem w kolejnym piśmie adresowanym do WSA w Krakowie wnioskujący A. K. pisze, że "Pragnę Wysokiemu Sądowi obnażyć kłamstwa J. K., który zaskarżył cechę prawną ("budowlane") w Planie zagospodarowania [...]. Chodzi o działki [...] i [...]. Wnioskujący stwierdza: 1) nieprawda, że działki nie mają dojazdu. Załącza do pisma mapkę, z której wynika, jak twierdzi, że jest dojazd z drogi powiatowej i drogi gminnej. 2. Nieprawda, że zabudowa zagrozi lasom. Z mapki widać, że do linii lasu jest ponad 50 m. bieżących. 3) Autor Planu Zagospodarowania uznał za działki budowlane oprócz działek wnioskującego także i działkę nr [...] J. K. oraz działkę nr [...] G. S., zatem dlaczego miałby jego działki, jak podaje wnioskujący, wyłączyć ? Działki wnioskującego [...] i [...] leżą pomiędzy ww. działkami sąsiadów. 4) J. K. zamierza zakupić od wnioskującego całość 89 arów za ćwierćdarmo i stąd naciski, tricki prawne i pozaprawne. 5) Kuzynkę naszą, jak podaje wnioskujący, ubezwłasnowolnił sądownie sprzedał jej dom i zamknął w DPS; 6) Pomimo, że z "ojcowizny" przejął dom wujka J. K. i jego hektary. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Wnioskodawca powołuje się na art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej w skrócie p.p.s.a.), zgodnie z którym "udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Postanowienie sąd wydaje na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w sprawie przysługuje zażalenie". W pierwszej kolejności należy wskazać, że procedura uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie jest określona przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, lecz ustawami normującymi materię należącą do planowania i zagospodarowania przestrzennego. A zatem we wnioskowanej sprawie o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w sprawie dotyczącej miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - nie mamy do czynienia z załatwieniem sprawy administracyjnej po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego (nawet w szerokim znaczeniu tego pojęcia) w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego. Postępowanie takie jest bowiem odrębnym postępowaniem, którego zakres reguluje ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2015, 199). Odrębność tego postępowania dotyczy nie tylko podjęcia uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ale także wniesienia do wojewódzkiego sądu administracyjnego skargi na tę uchwałę na podstawie przepisów ustawy o samorządzie gminnym, z którą to skargą mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Pogląd ten jest już utrwalony w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (zob. postanowienie NSA z dnia 16 października 2012 r., sygn. akt II OZ 903/12 ) . Postępowanie w niniejszej sprawie toczy się na skutek skargi wniesionej na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U.2015.1515). Przepis art. 101 u.s.g. nie daje podstaw do dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym innego pomiotu, niż wnoszący skargę na akt prawa miejscowego. Zgodnie z treścią art. 101 u.s.g. "1. Każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. 2. Przepisu ust. 1 nie stosuje się, jeżeli w sprawie orzekał już sąd administracyjny i skargę oddalił. 2a. Skargę na uchwałę lub zarządzenie, o których mowa w ust. 1, można wnieść do sądu administracyjnego w imieniu własnym lub reprezentując grupę mieszkańców gminy, którzy na to wyrażą pisemną zgodę. 3. W sprawie wezwania do usunięcia naruszenia stosuje się przepisach o terminach załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym. 4. W sprawach, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio art. 94. Należy przy tym zauważyć, że dla skutecznego wszczęcia postępowania sądowego w trybie art. 101 u.s.g. niezbędnie jest m.in. wykazanie, że interes prawny lub uprawnienie skarżącego zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej. Jednak na etapie wyrokowania, Sąd działa zgodnie z sądowym kryterium kontroli, a zatem zgodnie z kryterium legalności, zgodności z powszechnie obowiązującym prawem. W związku z tym - tylko w tym wypadku - kiedy naruszenie interesu prawnego lub uprawnienie skarżącego uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej - jest niezgodne z obiektywnym powszechnie obowiązującym porządkiem prawnym, skarga danego skarżącego jest uwzględniania. Z konstrukcji treści art. 101 wynika, że jest on zaadresowany do: 1) podmiotów czynnych, które domagają się, po uprzednim wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, wyeliminowania danej uchwały i zarządzenia, które mogą zdziałać pojedynczo lub jako odpowiednio reprezentowana grupa mieszkańców gminy, która na reprezentację wyraża pisemną zgodę; oraz do podmiotu biernego, tworzącego, kreującego zakwestionowany akt (czyli do organu). Kryterium kontroli wykonywanej przez sądy administracyjne określa art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), stanowiący, że jest ona sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Przepis art. 101 u.s.g. stanowi, że uprawnionym do wniesienia skargi może być podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone i który przed wniesieniem skargi wezwał właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa. Oznacza to, wyjaśniając na marginesie dodatkowo naturę art. 101 u.s.g., że po spełnieniu warunków określonych w cytowanym przepisie, wnioskujący, o ile by widział taką potrzebę, może np. wnieść swoją skargę na daną uchwałę w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Z kolei interesy prawne wnioskującego w przedmiotowej sprawie zawierają się w obiektywnym porządku prawnym, który dla Sądu jest miernikiem zasadności skargi i z woli ustawodawcy opierają się na kontroli Sądu, lecz bez jego w tym przypadku udziału. W wyniku powyższej interpretacji przepisu 33 § 2 p.p.s.a. na tle wniosku A. K. i realiów sprawy - Sąd działając na podstawie art. 33 § 2 p.p.s.a. jego wniosek oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło