II SA/Kr 1195/16

WyrokWSA w Krakowie2016-12-16

Skład orzekający: Paweł Darmoń, Magda Froncisz, Małgorzata Łoboz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może uchylić lub zmienić w trybie art. 155 K.p.a. ostateczną decyzję wydaną na podstawie art. 68 P.b., która nakazuje wyłączenie budynku z użytkowania z powodu bezpośredniego zagrożenia zawaleniem?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może uchylić lub zmienić w trybie art. 155 K.p.a. ostatecznej decyzji wydanej na podstawie art. 68 P.b., jeśli decyzja ta ma charakter związany, a organ nie posiadał swobody decyzyjnej przy jej wydawaniu. Przepis art. 155 K.p.a. ma zastosowanie wyłącznie do decyzji uznaniowych, a nie do decyzji wydanych w sytuacjach, gdy bezwzględnie obowiązujący przepis prawa materialnego zobowiązuje organ do podjęcia określonego rozstrzygnięcia po ustaleniu istnienia wskazanych przesłanek.
Stan faktyczny
Stron skarżąca E.C. i K.O. wniosły o uchylenie ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) z 2011 r. nakazującej wyłączenie z użytkowania budynku mieszkalnego z powodu zagrożenia zawaleniem. Skarżący powołali się na nowe opinie, które miały wykazać, że budynek nie grozi bezpośrednio zawaleniem. PINB odmówił uchylenia decyzji, a Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (WINB) utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący wnieśli skargę do WSA, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji WINB oraz poprzedzającej ją decyzji PINB.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Darmoń Sędziowie : WSA Magda Froncisz (spr.) WSA Małgorzata Łoboz Protokolant : starszy sekretarz sądowy Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi E.C. i K.O. na decyzję nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 11 sierpnia 2016 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji skargę oddala Decyzją ostateczną z dnia 28 marca 2011 r. znak: [...], na podstawie art. 68 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (zwanej dalej "P.b.") Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego ] orzekł: nakazuje wyłączenie w całości z użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego, zlokalizowanego na działce ewidencyjnej numer [...] położonej w miejscowości K., gmina L. zarządza wykonanie doraźnych zabezpieczeń elementów budynku narażonych na szkodliwe wpływy atmosferyczne oraz zabezpieczenia obiektu przed dostępem osób trzecich (postronnych) umieszczenie na budynku zawiadomienia o stanie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia oraz o zakazie jego użytkowania III. decyzji, ze względu na konieczność zapewnienia ochrony zdrowia i życia ludzkiego, nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności. Zobowiązanymi do wykonania ww. nakazu oraz zarządzenia są E.C. i K.O. W/w nakaz i zarządzenie należy wykonać w terminie natychmiastowym. ". Decyzją nr [...] z dnia 9 grudnia 2014 r. znak: [...] odmówił stwierdzenia nieważności w/w decyzji PINB z dnia 28 marca 2011 r. znak: [...]. Po rozpatrzeniu odwołania od decyzji WINB nr [...] z dnia 9 grudnia 2014 r. znak: [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (zwany dalej "GINB") decyzją z dnia 13 lutego 2015 r. znak: [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Prawomocnym wyrokiem z dnia 16 grudnia 2015 r. sygn. akt VII SA/Wa 796/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na decyzję GINB z dnia 13 lutego 2015 r. znak: [...]. Pismem z dnia 28 listopada 2015 r. E.C. oraz K.O. wnieśli, na podstawie art. 155 K.p.a., o uchylenie ostatecznej decyzji PINB z dnia 28 marca 2011 r. znak: [...]. W uzasadnieniu powyższego wniosku podniesiono, w powołaniu na załączone do przedmiotowego pisma opinię geologiczną dla oceny warunków podłoża terenu osuwiskowego w rejonie działki nr [...] w K. oraz ekspertyzę techniczną dotyczącą stanu technicznego budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego na w/w działce, że przedmiotowy budynek nie grozi bezpośrednio zawaleniem, które mogłoby zostać wywołane osuwiskiem lub też złym stanem technicznym samego budynku. Pismem z dnia 12 stycznia 2016 r. znak: [...] PINB zawiadomił E.C. oraz K.O., że zostało wszczęte postępowanie administracyjne w przedmiocie uchylenia ostatecznej decyzji PINB z dnia 28 marca 2011 r. znak: [...], a także poinformował o możliwości zapoznania się z aktami sprawy oraz wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. W dniu 25 stycznia 2016 r. PINB wydał decyzję nr [...] znak: [...], którą odmówił uchylenia własnej ostatecznej decyzji PINB z dnia 28 marca 2011 r. znak: [...], nakazującej wyłączenie z użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego, zlokalizowanego na dz. ew. nr [...] położonej w miejscowości K., gmina L. Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli E.C. oraz K.O. W odwołaniu zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie: art. 155 K.p.a. w związku z art. 68 P.b. poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że decyzja nakazująca wyłączenie z użytkowania nie może zostać uchylona, art. 155 w związku z art. 6 i 7 K.p.a. poprzez błędne przyjęcie, że organ administracji publicznej jest związany podaną przez strony podstawą prawną żądania i w konsekwencji, że z urzędu nie mógł zastosować innego przepisu, bez rozważenia zastosowania art. 145, 156 i 162 K.p.a., art. 107 § 3 K.p.a. przez niezrozumiałe wyjaśnienie przesłanek rzekomo niewystępujących w sprawie, art. 78 § 1 K.p.a. w związku z art. 75 § 1 i 77 K.p.a. poprzez nieuwzględnienie dowodu z przedstawionych opinii eksperckich, mających znaczenie dla sprawy. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 11 sierpnia 2016 r., znak: [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W jej uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 155 K.p.a. decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Decyzją ostateczną z dnia 28 marca 2011 r. znak: [...], na podstawie art. 68 pkt 1 i 3 P.b. PINB w L. nakazał wyłączenie w całości z użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego, zlokalizowanego na działce ewidencyjnej numer [...] położonej w miejscowości K., gmina L. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że "nabycie prawa", o którym mowa w art. 155 K.p.a., należy rozumieć szeroko, a zatem obejmuje ono również sytuację, kiedy ostateczna decyzja administracyjna nakłada na stronę obowiązki, a tym samym wpływa na jej sytuację prawną (wyroki NSA: z dnia 3 lipca 2008 r. sygn. akt II OSK 771/07 LEX nr 485362, z dnia 19 listopada 2008 r. sygn. akt II OSK 1402/07 LEX nr 526051). Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, że ostateczna decyzja PINB z dnia 28 marca 2011 r. znak: [...] jest decyzją, na mocy której strona nabyła prawo. Wzruszenie decyzji na podstawie art. 155 K.p.a. jest możliwe w przypadku, gdy ma ona charakter uznaniowy lub przy wydaniu której organ administracyjny ma do wyboru pewną gamę rozstrzygnięć, z których każde jest zgodne z prawem. Organ, działając w granicach uznania administracyjnego, przyjmuje w ten sposób bardziej korzystne rozstrzygnięcie dla strony, które jednak nie może być niezgodne z obowiązującym porządkiem prawnym (wyroki NSA: z dnia 9 maja 2005 r. sygn. akt OSK 1746/04, z dnia 4 października 1999 r. sygn. akt IV SA 1434/97, z dnia 4 października 1999 r. sygn. akt IV SA 1459/97, z dnia 1 marca 1996 r. sygn. akt III SA 362/95). Wskazano, że decyzja PINB z dnia 28 marca 2011 r. znak: [...] została wydana na podstawie art. 68 P.b., który stanowi: " W razie stwierdzenia potrzeby opróżnienia w całości lub w części budynku przeznaczonego na pobyt ludzi, bezpośrednio grożącego zawaleniem, właściwy organ jest obowiązany: 1) nakazać, w drodze decyzji, na podstawie protokołu oględzin, właścicielowi lub zarządcy obiektu budowlanego opróżnienie bądź wyłączenie w określonym terminie całości lub części budynku z użytkowania; 2) przesłać decyzję, o której mowa w pkt 1, obowiązanemu do zapewnienia lokali zamiennych na podstawie odrębnych przepisów; 3) zarządzić: a) umieszczenie na budynku zawiadomienia o stanie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia oraz o zakazie jego użytkowania, b) wykonanie doraźnych zabezpieczeń i usunięcie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia, z określeniem, technicznie uzasadnionych, terminów ich wykonania. ". W okolicznościach wskazanych w art. 68 P.b. organ jest zobligowany do wydania decyzji, o której mowa w tym przepisie, a zatem decyzja PINB z dnia 28 marca 2011 r. znak: [...] ma charakter związany. Mając na uwadze, że przepis art. 68 P.b. nie pozostawiał organowi swobody wyboru rozstrzygnięcia, stwierdzono, że nie ma możliwości uchylenia lub zmiany, w trybie art. 155 K.p.a., ostatecznej decyzji PINB z dnia 28 marca 2011 r. znak: [...]. W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 155 w związku z art. 6 i 7 K.p.a. organ odwoławczy wskazał, że w orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, iż o tym jaki charakter ma wniesione podanie decyduje ostatecznie wnoszący, a nie organ administracji, do którego skierowano pismo. W wyroku z dnia 4 kwietnia 2002 r. sygn. akt I SA 2188/00 (LEX nr 81741) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał: "Zasadą postępowania administracyjnego, wyrażoną między innymi w art. 63, 65, 128 i 140 K.p.a., jest jego odformalizowanie, tak aby sprawa mogła być rozpoznana zgodnie z intencją i interesem strony bez zbędnego formalizmu. (...) O tym, jaki charakter i zakres żądania ma mieć pismo wniesione przez stronę w postępowaniu administracyjnym, decyduje ostateczne strona, a nie organ, do którego pismo zostało skierowane. ". Żądanie wszczęcia postępowania określa przedmiot tego postępowania (wyrok NSA z dnia 11 czerwca 1990 r. sygn. akt I SA 367/90; ONSA 1990, nr 2-3, poz. 47). Powyższa reguła znajduje zastosowanie również przy wyborze trybu postępowania, w jakim strona pragnie dochodzić swoich praw (wyrok NSA z dnia 16 maja 2008 r. sygn. akt II OSK 510/07, LEX nr 505314). W wyroku z dnia 11 kwietnia 2012 r. sygn. akt VII SA/Wa 2905/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zaznaczył: "To do strony występującej z inicjatywą -co należy w tym miejscu raz jeszcze podkreślić- należy określenie żądania, a więc rodzaju sprawy i trybu w jakim ma być ona prowadzona. ". W wyroku z dnia 11 lipca 2014 r. sygn. akt II OSK 218/13 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał: "Prawdą jest, że strona w podaniu wnioskując o wszczęcie postępowania administracyjnego nie musi wskazać właściwego przepisu, ale jeżeli wskaże taki przepis to powinno to być wiążące dla organu, chyba że w oparciu o ten przepis nie można wszcząć postępowania administracyjnego. (...) W postępowaniu wszczętym na żądanie strony to strona rozporządza swoim prawem, a obowiązki organu wynikające z art. 9 K.p.a., nie mogą ograniczać tego prawa, jeżeli nie zachodzi obawa, że strona może ponieść szkodę z powodu nieznajomości prawa (...). ". Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy organ podniósł, że w związku z wyraźnym wskazaniem we wniosku E.C. oraz K.O. z dnia 28 listopada 2015 r. podstawy prawnej żądania uchylenia decyzji, tj. art. 155 K.p.a., organ powiatowy był związany wskazaną podstawą prawną. W sprawie nie doszło także do naruszenia art. 107 § 3 K.p.a.. Zaskarżona decyzja spełnia wskazane w tym przepisie wymogi, w szczególności zawiera uzasadnienie prawne, wyjaśnia podstawę prawną decyzji i przytacza przepisy prawa. Odnosząc się do pozostałych zarzutów zawartych w odwołaniu, organ nawiązał do treści wniosku z dnia 28 listopada 2015 r., z którego wynika, iż E.C. oraz K.O. powodu do uchylenia decyzji upatrują w tym, że upadły przesłanki do dalszego utrzymywania w obiegu prawnym decyzji zakazującej użytkowania budynku, bowiem - jak twierdzą - obecnie budynek mieszkalny jednorodzinny, zlokalizowany na działce ewidencyjnej nr [...] w K., nie grozi zawaleniem, które mogłoby zostać wywołane osuwiskiem lub też złym stanem technicznym samego budynku. Z kolei w odwołaniu z dnia 2 lutego 2016 r. wyżej wymienieni podnieśli, że decyzja o wyłączeniu z użytkowania jest cyt.: "zdezaktualizowana". Z powyższego wynika, że wnioskodawcy powołują się na zmianę ustalonego przed wydaniem decyzji PINB z dnia 28 marca 2011 r. znak: [...] stanu faktycznego. Organ odwoławczy podkreślił, że prawna możliwość zastosowania trybu przewidzianego w art. 155 K.p.a. uwarunkowana jest prowadzeniem postępowania w ramach tego samego stanu prawnego i faktycznego (wyrok NSA z dnia 17 stycznia 2006 r. sygn. akt II OSK 405/05 LEX nr 196453). Zmiana decyzji ostatecznej w trybie art. 155 K.p.a. może być dokonana tylko w granicach stanu faktycznego sprawy "pierwotnej", w oparciu o do tej pory zgromadzony materiał dowodowy (wyroki NSA: z dnia 25 listopada 2010 r. sygn. akt II OSK 1810/09 LEX nr 746810, z dnia 28 lutego 2007 r., sygn. akt II OSK 267/06 LEX nr 326277, wyrok WSA w Warszawie z dnia 22 lutego 2007 r., sygn. akt II SA/Wa 2325/06 LEX nr 318247). Nie można w tym trybie zmieniać ustaleń faktycznych organów, ani podważać dowodów, które stanowiły podstawę podjętego rozstrzygnięcia (wyroki NSA: z dnia 20 października 2011 r. sygn. akt II OSK 1442/10, z dnia 25 listopada 2010 r. sygn. akt II OSK 1810/09). W sytuacji, gdy nastąpi zmiana sytuacji faktycznej, zamknięta zostaje możliwość zastosowania art. 155 K.p.a.. Niezależnie do powyższego organ wskazał, że z załączonej do wniosku z dnia 28 listopada 2015 r. "Opinii geologicznej dla oceny warunków podłoża terenu osuwiskowego w rejonie działki nr [...] w K." z października 2015 r. wynika jedynie, że na dzień wydania opinii nie były widoczne zagrożenia dla budynku zlokalizowanego na działce nr [...] w K. i to wyłącznie z tego względu, iż w ciągu ostatnich 5 lat nastąpiła poprawa warunków wodnych. Organ podkreślenia przy tym, że w w/w opinii nie wykluczono, nawet przy uwzględnieniu wykonania zaleceń sformułowanych w opinii, zagrożenia ruchem osuwiskowym dla terenu, na którym posadowiony jest przedmiotowy budynek. Z kolei w "Ekspertyzie technicznej dotyczącej stanu technicznego budynku mieszkalnego jednorodzinnego (dz. ew. nr [...] obr. K. gm. L.)" z dnia 4 listopada 2015 r. nie tylko nie wykluczono, i to przy zastosowaniu się do zaleceń określonych w w/w ekspertyzie, zagrożeń dla budynku, lecz podkreślono, że właściciela budynku obowiązuje bezzwłoczne jego opuszczenie w przypadku zaistnienia wskazanych w ekspertyzie zdarzeń, takich jak: powstanie nowych rys bądź pęknięć w budynku, ruchu gruntu, przemieszczeń reperów, zwiększenia zarysowania. Organ podkreślił, że osuwisko to nagłe przemieszczenie się ziemi, w tym mas skalnych, które może być spowodowane zjawiskami zachodzącymi w przyrodzie, np. intensywnymi deszczami, budową geologiczną i działalnością człowieka. Osuwiska są częstym zjawiskiem na obszarach, gdzie warstwy skał przepuszczalnych (żwiry, piaski, rumosze) i nieprzepuszczalnych (iły, iłołupki, zwarte gliny ilaste, margle ilaste, skały masywne niespękane) występują naprzemiennie. Przepuszczalność skał związana jest z przenikaniem przez nie cząsteczek wody. Osuwanie się może następować nagle, może być także poprzedzone pojawieniem się na przestrzeni kilku, kilkunastu lub kilkudziesięciu lat pęknięć, rys i szczelin, może również odnawiać się w tych samych miejscach. Procesy geologiczne, mogące doprowadzić do kolejnego uruchomienia warstw skalnych, trwają niejednokrotnie kilka lub kilkanaście lat. Biorąc pod uwagę wszystko powyższe, organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję PINB nr [...] z dnia 25 stycznia 2016 r. znak: [...]. Opisaną wyżej decyzję WINB zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie E.C. i K.O. Zaskarżonej decyzji zarzucili: - naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 w z w. z art. 155 K.p.a. w zw. z art. 68 P.b. - poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że w świetle złożonego przez skarżących wniosku o uchylenie decyzji, decyzja o wyłączeniu budynku z użytkowania nie może zostać wyeliminowana z obiegu prawnego. Skarżący uważają, że organ może uchylić decyzję i wydać nową decyzję na stawie art. 66 P.b. - naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w zw. z art. 155 K.p.a. w zw. z art. 6 K.p.a. i art. 7 K.p.a. - poprzez błędne przyjęcie, że organ administracji publicznej jest związany podaną przez strony podstawą prawną żądania i w konsekwencji, że z urzędu nie mógł zastosować innego przepisu, np. art. 162 § 1 pkt 1 K.p.a., bądź też pouczyć strony o możliwości zastosowania innej podstawy prawnej uchylenia decyzji. Stronom skarżącym zależy przede wszystkim na uchyleniu decyzji, co wyraźnie wynika z wstępnego podania, zatem tę możliwość należało również rozważyć przez pryzmat innych przepisów prawa, nie ograniczając się wyłącznie art. 155 K.p.a. - naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w zw. z art. 78 § 1 K.p.a. w zw. z art. 75 § 1 K.p.a. i art. 77 K.p.a. przez nieuwzględnienie dowodu z przedstawionych opinii eksperckich, mających istotne znaczenie dla sprawy, zważywszy przy tym na fakt, że materiał dowodowy zgromadzony przed wydaniem decyzji o wyłączeniu budynku z użytkowania nie zawiera ani szczegółowej opinii geologicznej ani ekspertyzy technicznej budowlańca, które odnosiłyby się wyłącznie do tego konkretnego stanu faktycznego. Znajdująca się w aktach karta osuwiska wykonana została w sposób bardzo pobieżny, jeżeli chodzi o ocenę stanu technicznego budynku i możliwości jego pozostawienia. Na podstawie tych zarzutów skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.- zwanej dalej P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 P.p.s.a.). Dokonana w powyższym zakresie kontrola zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że jest ona prawidłowa. Organy obu instancji dokonały pełnych ustaleń, materiał dowodowy został zebrany w sposób kompletny i rozpatrzony należycie, w zgodzie z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a.. Stosownie do art. 68 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r. poz. 290 ze zm.), dalej P.b. " W razie stwierdzenia potrzeby opróżnienia w całości lub w części budynku przeznaczonego na pobyt ludzi, bezpośrednio grożącego zawaleniem, właściwy organ jest obowiązany: 1) nakazać, w drodze decyzji, na podstawie protokołu oględzin, właścicielowi lub zarządcy obiektu budowlanego opróżnienie bądź wyłączenie w określonym terminie całości lub części budynku z użytkowania; 2) przesłać decyzję, o której mowa w pkt 1, obowiązanemu do zapewnienia lokali zamiennych na podstawie odrębnych przepisów; 3) zarządzić: a) umieszczenie na budynku zawiadomienia o stanie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia oraz o zakazie jego użytkowania, b) wykonanie doraźnych zabezpieczeń i usunięcie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia, z określeniem, technicznie uzasadnionych, terminów ich wykonania. ". W przypadku spełnienia przesłanek ustawy organ jest zobligowany do wydania decyzji, o której mowa w tym przepisie, a zatem wydana ostateczna decyzja PINB nr [...] z dnia 25 stycznia 2016 r. znak: [...] ma charakter związany. Mając na uwadze, że przepis art. 68 P.b. nie pozostawiał organowi swobody wyboru rozstrzygnięcia, należy stwierdzić, że organy trafnie przyjęły, że nie było możliwości uchylenia lub zmiany, w trybie art. 155 K.p.a., ostatecznej decyzji PINB nr [...] z dnia 25 stycznia 2016 r. znak: [...]. Zgodnie z art. 155 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.), dalej K.p.a., decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony; przepis art. 154 § 2 stosuje się odpowiednio. Decyzje podejmowane w trybie art. 155 K.p.a. mają charakter decyzji uznaniowych, a pogląd ten jest utrwalony w orzecznictwie. Przepis ten "może mieć zastosowanie wyłącznie w odniesieniu do decyzji opartych o uznanie administracyjne. Ich zastosowanie w stosunku do decyzji związanych jest niedopuszczalne" (wyrok NSA z dnia 25 lutego 2011 r., I OSK 607/10, LEX nr 784233; wyrok NSA z dnia 9 sierpnia 2013 r., II OSK 756/12, LEX nr 1376778: "Przepis art. 155 K.p.a. może mieć zastosowanie tylko do decyzji uznaniowych, w których organ ma możliwość swobody decyzyjnej w orzekaniu, w ramach której może uwzględnić interes społeczny lub słuszny interes strony. Dlatego przepisu tego nie można stosować dla uchylenia lub zmiany decyzji, przy wydaniu której organ nie posiadał żadnego luzu decyzyjnego, gdyż bezwzględnie obowiązujący przepis prawa materialnego zobowiązywał go, przy ustaleniu istnienia określonych w nim przesłanek, do wydania takiej decyzji" (powołano za Komentarzem aktualizowanym do K.p.a. Lex 2016, Jaśkowska Małgorzata (autor fragmentu: Andrzej Wróbel) teza 13). W wyroku z dnia 13 października 1995 r., III SA 27/95, LEX nr 26991, Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyraził pogląd, że celem postępowania w trybie art. 155 K.p.a. nie jest ponowne merytoryczne rozpatrzenie sprawy, lecz weryfikacja decyzji ostatecznej pod kątem przesłanek w nim wymienionych. Zmiana (uchylenie) decyzji w tym trybie może dotyczyć zarówno decyzji wadliwych, jak i prawidłowych. Zastosowanie tego przepisu do decyzji wadliwych może nastąpić tylko wtedy, gdy wady decyzji lub postępowania poprzedzającego jej wydanie nie dają podstawy do jej wzruszenia przy zastosowaniu innych przepisów kodeksu postępowania administracyjnego (np. art. 156 § 1). Z protokołu kontroli z dnia 18 maja 2011 r. wynika, że obowiązek nałożony decyzją PINB z dnia 28 marca 2011 r. znak: [...] – został wykonany, zatem wynika z tego, że budynek nie jest użytkowany, co wraz z opinią geologiczną terenu osuwiska z dnia 10 listopada 2010 r., kontrolą na działce [...] przeprowadzoną w dniu 25 marca 2011 r. przez pracowników organu, przy udziale geologa, dały Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego podstawę do zakwalifikowania stanu faktycznego pod dyspozycję art. 68 Prawa budowlanego i wydanie decyzji z dnia 28 marca 2011 r. znak: [...]. Wbrew twierdzeniom skargi skarżący we wniosku z dnia 28 listopada 2015 r. (k. [...] akt adm.) jednoznacznie i bez żadnych wątpliwości wskazali, czego domagają się od organu i na jakiej podstawie prawnej. Wniosek o uchylenie ostatecznej decyzji PINB z dnia 28 marca 2011 r. znak: [...], został zgłoszony na podstawie art. 155 K.p.a.. Organ administracyjny prawidłowo prowadził sprawę w granicach tak złożonego wniosku w zgodzie z art. 6 i 7 K.p.a.. Powoływanie się przez skarżących na nowe dowody (opinie) bądź nieprawidłowe ustalenia faktyczne mogłoby mieć znaczenie w odwołaniu od decyzji z dnia28 marca 2011 r. znak: [...], bądź w innych postępowaniach (wznowieniowym, o stwierdzenie nieważności decyzji), co pozostawało poza zakresem przedmiotowym rozpoznania w niniejszej sprawie. W tej sytuacji załączone opinie eksperckie nie miały znaczenia dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy. Organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji trafnie ocenił wnioski obu opinii. Wbrew twierdzeniom skargi organy nie naruszyły art. 78 § 1 K.p.a. w zw. z art. 75 § 1 K.p.a. i art. 77 K.p.a.. W złożonej opinii geologicznej z października 2015 r i ekspertyzie technicznej z dnia 4 listopada 2015 r geolog i rzeczoznawca konstrukcyjno – budowlany wskazują, że budynek aktualnie nadal nie nadaje się do bezpiecznego zamieszkania, bez wykonania rowu opaskowego, reperów, ciągłego monitorowania, a w przypadku zagrożenia, należy go bezzwłocznie opuścić, gdyż położony jest w obrębie starego osuwiska. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, a Sąd, dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, nie dostrzegł uchybień uzasadniających wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Sąd uchyla zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 P.p.s.a. tylko w razie zaistnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, jeżeli mogły one mieć wpływ na wynik sprawy lub w razie naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie Sąd nie stwierdził takich wad i uchybień, dlatego orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 151 P.p.s.a..

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło