II SA/Kr 120/16
WyrokWSA w Krakowie2016-04-05
Skład orzekający: Beata Łomnicka, Magda Froncisz, Mariusz Kotulski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze, opierając się na art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a. w związku z art. 105 K.p.a., podczas gdy strona wniosła skuteczne odwołanie, które nie zostało rozpoznane?Ratio decidendi
Organ odwoławczy błędnie umorzył postępowanie odwoławcze, ponieważ umorzenie takie jest dopuszczalne jedynie w przypadku cofnięcia odwołania przez stronę lub gdy odwołanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną postępowania. W sytuacji, gdy strona wniosła skuteczne odwołanie, które nie zostało rozpoznane, a organ wydał decyzję w oparciu o odwołanie innej strony, narusza to zasadę dwuinstancyjności postępowania i obowiązek łącznego rozpoznania wszystkich odwołań. Zaskarżona decyzja narusza prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (MWINB) umorzył postępowanie odwoławcze w sprawie rozbudowy budynku, mimo że J.O. złożył skuteczne odwołanie od decyzji nakazującej rozbiórkę. MWINB uznał postępowanie za bezprzedmiotowe, ponieważ wcześniej wydał decyzję utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji w oparciu o odwołanie innej strony (J.F.). J.O. zaskarżył decyzję o umorzeniu, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w tym brak rozpoznania jego odwołania i naruszenie zasady dwuinstancyjności.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 10 listopada 2015 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Łomnicka Sędziowie: WSA Magda Froncisz (spr.) WSA Mariusz Kotulski Protokolant: sekr. sądowy Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi J. O. na decyzję nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 10 listopada 2015 r., znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego uchyla zaskarżoną decyzję
[....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. , dalej "MWINB", decyzją nr [....] z dnia 10 listopada 2015 roku, znak: [....] ., po rozpatrzeniu odwołania J.O. od decyzji nr [....] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. , dalej "PINB", z dnia 28 sierpnia 2015 r. znak: [....] , którą nakazano J.F. rozbiórkę dokonanej rozbudowy budynku o wykonaną konstrukcję stalową częściowo oszkloną – wykonaną nad schodami wejściowymi do budynku, umorzył postępowanie odwoławcze.
Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał art. 138 § 1 pkt 3 w związku z art. 105 i 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), dalej " K.p.a." oraz art. 80 ust. 2 pkt 2 oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.), dalej "P.b."
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że za pismem z dnia 14 października 2015 r. znak: [....] przesłał do MWINB odwołanie J.O. od decyzji PINB nr [....] z dnia 28 sierpnia 2015 r.. Organ odwoławczy stwierdził, że akta przedmiotowej sprawy zostały przekazane za pismem PINB w Z. z dnia 15 września 2015 r. znak: [....] wraz z odwołaniem J.M.
Na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego przez organ I instancji organ odwoławczy ustalił następujący stan faktyczny.
W dniu 10 stycznia 2012 r. na skutek pisma K.O. i J.O. PINB przeprowadził czynności kontrolne, podczas których ustalono, że do budynku mieszkalnego nr [....] przy ul. [....] stanowiącego współwłasność 4 współwłaścicieli od strony wschodniej J.F. dobudowała w latach 1979 r. obiekt o wymiarach około 6,5m x 8,0m o dwóch kondygnacjach (...).
W dniu 28 sierpnia 2015 r. PINB w Z. wydał decyzję nr [....] znak: [....] , którą nakazał J.F. rozbiórkę dokonanej rozbudowy budynku o wykonaną konstrukcję stalową częściowo oszkloną – wykonaną nad schodami wejściowymi do budynku.
Odwołania od powyższej decyzji złożyli: J.F. w dniu 11 września 2015 r. na dziennik podawczy PINB, a także J.O. przesyłką pocztową z 17 września 2015 r.. To drugie odwołanie wpłynęło do PINB w dniu 18 września 2015 r. Oba odwołania zostały złożone w ustawowym terminie.
J.O. w swoim odwołaniu zarzucił niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności pominięcie w jakim okresie, na jakiej podstawie prawnej i w jakiej odległości od nieruchomości wnioskodawców J.F. wykonała schody wraz z otworem drzwiowym.
Organ I instancji, za pismem z dnia 15 września 2015 r. znak: [....] , przesłał do MWINB odwołanie J.F. wraz z aktami sprawy wskazując, że robi to w trybie art. 133 K.p.a.
W dniu 28 października 2015 r. MWINB decyzją nr [....] , znak: [....] , po rozpatrzeniu odwołania J.F. , na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymał w mocy decyzję nr [....] w Z. z 28 sierpnia 2015 r. znak: [....] .
Natomiast w dniu 30 października 2015 r. na dziennik podawczy MWINB wpłynęło odwołanie J.O.
W uzasadnieniu opisanej na wstępie decyzji umarzającej postępowanie odwoławcze organ wskazał, że przesłanie przez organ I instancji akt sprawy z odwołaniem w trybie art. 133 K.p.a. zobowiązuje organ odwoławczy do wszczęcia postępowania odwoławczego.
Organ odwoławczy wskazał, że wobec zakończenia postępowania odwoławczego decyzją nr [....] , znak: [....] , brak jest możliwości prowadzenia postępowania odwoławczego od decyzji PINB nr [....] z dnia 28 sierpnia 2015 r. znak: [....] , która stała się ostateczna.
Organ odwoławczy powołał się na treść art. 138 § 1 K.p.a. i zauważył, że przepis art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a. nie określa przyczyn umorzenia postępowania odwoławczego, wobec czego w każdej indywidualnej sprawie administracyjnej należy poszukiwać konkretnej przyczyny bezprzedmiotowości postępowania, mając na uwadze treść art. 105 K.p.a.. Organ odwoławczy uznał, że w niniejszej sprawie brak jest decyzji, w stosunku do której można skutecznie wnieść odwołanie. Organ odwoławczy wskazał, że z chwilą wydania przez MWINB decyzji nr [....] z dnia 28 października 2015r. znak: [....] , decyzja PINB stała się ostateczna, zatem korzysta z zasady trwałości decyzji wyrażonej w art. 16 K.p.a.. Na tej podstawie organ odwoławczy wywiódł, że brak jest elementu materialnego stosunku prawnego, bowiem brak jest nieostatecznej decyzji, od której przysługiwałoby prawo odwołania.
Organ odwoławczy wskazał, iż przesłankę do umorzenia postępowania stanowi jego bezprzedmiotowość, która zaistniała w trakcie toczącego się postępowania administracyjnego i powstała na skutek zdarzeń i innych faktów prawnych. Wobec powyższego organ odwoławczy uznał, że w ustalonym stanie faktycznym niniejszej sprawy był zobligowany do umorzenia postępowania wobec zaistniałej jego bezprzedmiotowości.
Organ odwoławczy dodatkowo nadmienił, że prowadząc postępowanie odwoławcze w związku z odwołaniem J.M. MWINB rozpatrzył całokształt materiału dowodowego, nie będąc związany treścią tego odwołania.
J.O. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję nr [....] z dnia 10 listopada 2015 r. [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. , znak: [....] ., umarzającą postępowanie odwoławcze.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:
- przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest:
1. art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a. w zw. z art. 105 K.p.a. poprzez uznanie za bezprzedmiotowe postępowania odwoławczego toczącego się przed MWINB,
2. art. 10 K.p.a. poprzez pozbawienie skarżącego możliwości udziału w postępowaniu administracyjnym na etapie postępowania odwoławczego i uniemożliwienie skarżącemu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań,
3. art. 15 K.p.a. poprzez brak rozpoznania sprawy na skutek odwołania skarżącego, co narusza zasadę dwuinstancyjności, której istotą jest dwukrotne rozstrzygnięcie i rozpoznanie sprawy,
4. art 8 K.p.a. poprzez brak wszechstronnego wyjaśnienie zgłaszanych przez skarżącego zarzutów w toku postępowania odwoławczego.
Wobec powyższych zarzutów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi II instancji.
Zdaniem skarżącego postępowanie organu narusza przepisy postępowania i jest krzywdzące dla skarżącego, bowiem niedopuszczalne jest działanie organu, w ramach którego rozpoznaje on odwołanie jednej ze stron postępowania i jednocześnie umarza postępowanie odwoławcze w odniesieniu do odwołania złożonego przez drugą stronę.
Zdaniem skarżącego organ odwoławczy winien wstrzymać się z wydaniem decyzji do momentu, w którym upłynął termin do złożenia odwołania przez wszystkie strony danego postępowania i wydać decyzję z odniesieniem się do zarzutów podniesionych przez strony w obydwu środkach zaskarżenia.
Zdaniem skarżącego nie można twierdzić, że postępowanie odwoławcze zostało zakończone i decyzja jest ostateczna, bowiem wniesienie odwołania od decyzji organu pierwszej instancji przez dwie lub więcej stron postępowania administracyjnego nakłada na organ odwoławczy obowiązek ich rozpoznania i łącznego rozpatrzenia w jednym terminie.
Skarżący powołując się na utrwalone poglądy w doktrynie i orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego stwierdził, że niedopuszczalne jest po wydaniu decyzji przez organ odwoławczy podejmowanie kolejnego rozstrzygnięcia w tej samej sprawie. W sytuacji podjęcia decyzji przez organ odwoławczy wyłączona jest bowiem możliwość rozpoznania innych dotychczas nierozpoznanych odwołań i ponownego rozstrzygnięcia sprawy w postępowaniu odwoławczym, co wynika z wyroku NSA z dnia 2 października 2003 r., sygn. akt IV SA 3643/02.
Skarżący podniósł, że to organ odwoławczy winien w ramach rozpoznawania środków zaskarżenia, w sytuacji występowania w postępowaniu wielości stron, w pierwszej kolejności ustalić, czy wszystkie prawidłowo wniesione odwołania zostały przez organ I instancji przekazane do rozpoznania, aby móc zrealizować postulat łącznego rozpoznania wszystkich odwołań w jednym terminie. Tej staranności organ nie zachował.
Złożone w terminie odwołanie skarżącego nie zostało dołączone do akt sprawy, czego wyrazem jest brak w decyzji nr [....] z dnia 28 października 2015 r. jakiejkolwiek wzmianki o jego wniesieniu.
Skarżący podniósł, że w opisanym stanie faktycznym naruszenie uprawnień skarżącego, które to uprawnienia wynikają wprost z przepisów o postępowaniu administracyjnym, jest jednoznaczne i rażące. Skarżący stwierdził, że organ I instancji, na skutek własnych uchybień, dopuścił do wydania decyzji II instancji pomimo tego, że skuteczne i w terminie złożone odwołanie nie zostało w ogóle rozpoznane. Nieprzesłanie odwołania było efektem rażącego uchybienia albo przejawem deliktu urzędniczego. Skarżący wskazał, że na tej zasadzie można w sposób całkowicie pozaprawny eliminować niewygodne środki odwoławcze.
W odpowiedzi na skargę MWINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. W uzupełnieniu argumentacji MWINB stwierdził, że orzekał w oparciu o materiał dowodowy zebrany przez organ I instancji, z którym skarżący miał możliwość zapoznania się właśnie przed tym organem. MWINB wskazał ponadto, że decyzja nr [....] z dnia 28 października 2015 r. znak: [....] , została zaskarżona do WSA w Krakowie i będzie podlegała kontroli sądowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej "P.p.s.a.", odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. W ramach kontroli działalności administracji publicznej przewidzianej w art. 3 P.p.s.a. sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołana podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.), zaś jednym ograniczeniem w tym zakresie jest zakaz przewidziany w art. 134 § 2 P.p.s.a. Orzekanie w granicach sprawy (art. 135 P.p.s.a.) oznacza sprawę będącą przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność, jako pochodną określonego stosunku administracyjnoprawnego i odbywa się z uwzględnieniem ówcześnie obowiązujących przepisów prawa.
Należy wskazać, że zgodnie z art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa, tzn. nie tylko są zobligowane stosować obowiązujące w dacie orzekania przepisy (zasada legalności, sformułowana również w art. 6 K.p.a.), ale też powinny uwzględniać cel, w jakim ustawodawca wprowadza do porządku prawnego określone regulacje (zasada praworządności).
Skarga wniesiona w niniejszej sprawie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja MWINB nr [....] z dnia 10 listopada 2015 r. - umarzająca na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w związku z art. 105 K.p.a. postępowanie odwoławcze - narusza prawo w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie jej z obrotu prawnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.
W pierwszej kolejności należy podkreślić, że decyzja MWINB nr [....] z 28 października 2015 r. znak: [....] oraz utrzymana nią w mocy decyzja PINB w Z. nr [....] z 28 sierpnia 2015 r. znak: [....] pozostają poza granicami niniejszej sprawy sądowoadministracyjnej.
Przepis art. 105 § 1 K.p.a. stanowi, że decyzję o umorzeniu postępowania w całości albo części wydaje organ administracji publicznej, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części. W doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, iż umorzenie postępowania ma miejsce wtedy, gdy wystąpi trwała i nieusuwalna przeszkoda w kontynuacji postępowania, a więc wówczas, gdy brak jest przedmiotu postępowania administracyjnego. Przedmiotem tym jest sprawa administracyjna, toteż postępowanie to jest bezprzedmiotowe wówczas, gdy sprawa, która miała być załatwiona decyzją administracyjną, nie miała tego charakteru przed datą wszczęcia postępowania lub utraciła ten charakter w jego toku (tak: M. Jaśkowska i A. Wróbel w Komentarzu do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX i cytowana tam literatura).
Zatem bezprzedmiotowość postępowania ma miejsce wówczas, gdy odpadła jedna z konstytutywnych cech sprawy administracyjnej. Sprawę administracyjną określają elementy podmiotowe i przedmiotowe. Brak któregokolwiek z nich uzasadnia pogląd o bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego. Inaczej mówiąc, brak podstaw prawnych lub faktycznych, materialnych lub procesowych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy powoduje brak przedmiotu postępowania. Decyzja o umorzeniu postępowania zapada więc w sytuacji, gdy przyznanie określonego uprawnienia stało się zbędne lub organ administracji stwierdził oczywisty brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy.
Decyzja o umorzeniu postępowania nie rozstrzyga o materialnoprawnych uprawnieniach i obowiązkach stron i jest równoznaczna z brakiem przesłanek do merytorycznego orzekania, co do istoty sprawy oraz kończy jej zawisłość w danej instancji.
Należy jednak wskazać, że w niniejszej sprawie organ nie orzekał o umorzeniu całego postępowania administracyjnego – postępowania przed organem I instancji, ale umorzył postepowanie odwoławcze, w konsekwencji pozostawiając w obrocie prawnym ostateczną decyzję rozstrzygającą sprawę co do meritum.
Organ załatwiając odwołanie może podjąć rozstrzygnięcia przewidziane w art. 138 § 1 K.p.a., a więc wydać decyzję:
1) o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji (art. 138 § 1 pkt 1),
2) o uchyleniu zaskarżonej decyzji w całości lub części i orzekającą w tym zakresie co do istoty sprawy (art. 138 § 1 pkt 2),
3) o uchyleniu zaskarżonej decyzji i umorzeniu postępowania I instancji w całości lub części (art. 138 § 1 pkt 2 in fine),
4) o umorzeniu postępowania odwoławczego (art. 138 § 1 pkt 3).
Podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a. Skoro art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a. nie określa przyczyn umorzenia postępowania odwoławczego, to w każdej indywidualnej sprawie administracyjnej należy poszukiwać konkretnej przyczyny jego bezprzedmiotowości, mając na uwadze treść art. 105 § 1 K.p.a.
W doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, że postępowanie odwoławcze może być umorzone (art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a.), kiedy strona cofnie odwołanie (art. 137 K.p.a.) lub odwołanie zostało wniesione przez osobę, która nie była uczestnikiem postępowania przed organem pierwszej instancji i nie jest stroną w rozumieniu art. 28 K.p.a. Oznacza to, że umorzenie postępowania odwoławczego może nastąpić jedynie w dwóch przypadkach, tj. gdy strona postępowania cofnie odwołanie (zażalenie) bądź w toku postępowania organ odwoławczy ustali, że wnoszący odwołanie nie jest stroną w sprawie. Wymienione powyżej okoliczności wypełniają przesłankę bezprzedmiotowości postępowania odwoławczego (por.: wyrok NSA z dnia 28 marca 2003 r., sygn. akt II SA 1432/01, LEX nr 157627; wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2010 r., sygn. akt II OSK 2003/09; wyrok NSA z dnia 24 września 2014 r., sygn. I OSK 1317/13, LEX nr 1664465).
W niniejszej sprawie uznanie przez organ odwoławczy, że zaistniała bezprzedmiotowość postępowania odwoławczego, obligująca organ do umorzenia postępowania odwoławczego na zasadzie art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a. - jest błędne, bowiem brak jest podstaw do uznania, że postępowanie odwoławcze stało się bezprzedmiotowe. Nie doszło bowiem w tej sprawie do skutecznego cofnięcia odwołania, czy też uznania, że odwołanie zostało wniesione przez osobę, której nie przysługiwał w sprawie przymiot strony postępowania, a organ wcześniej tej okoliczności nie zweryfikował. Tylko te bowiem okoliczności uzasadniałyby umorzenie postępowania odwoławczego.
Zasadny jest zarzut skargi dotyczący naruszenia przez organ odwoławczy art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a. w zw. z art. 105 K.p.a. z powodu nierozpatrzenia odwołania skarżącego od decyzji PINB nr [....] z dnia 28 sierpnia 2015 r. Nie do przyjęcia jest pogląd wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że pominięcie (nierozpoznanie) przez organ II instancji odwołania jednej ze stron skarżących, nie mogło mieć wpływu na poprawność decyzji (w tym przypadku decyzji MWINB nr [....] z dnia 28 października 2015 r.) wydanej wcześniej w wyniku rozpatrzenia odwołania drugiej ze stron, ponieważ organ badał całokształt sprawy (por. wyrok NSA z 17 stycznia 2012 r., sygn. II OSK 2146/11, LEX nr 1121207).
Trafnie zarzucił skarżący, że niedopuszczalne jest działanie organu, w ramach którego rozpoznaje on odwołanie jednej ze stron postępowania i jednocześnie umarza postępowanie odwoławcze w odniesieniu do odwołania złożonego w terminie przez drugą stronę.
Podkreślenia wymaga, że podstawową zasadą postępowania administracyjnego (określoną w art. 138 § 1 K.p.a.) jest to, że wniesienie odwołania od decyzji organu I instancji przez dwie lub więcej stron postępowania administracyjnego, nakłada na organ odwoławczy obowiązek ich łącznego rozpatrzenia w jednym terminie. Odwołanie, jeśli zostało wniesione w terminie przez stronę, musi w każdym przypadku zostać rozpoznane przez organ odwoławczy i bez znaczenia jest to, czy zarzuty w nim podniesione były zbieżne z zarzutami innych rozpoznanych odwołań (co w niniejszym przypadku nie miało miejsca), ani też to, czy organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji, wydanej na skutek rozpoznania pozostałych złożonych w sprawie odwołań, odniósł się także do kwestii podnoszonych w nierozpoznanym odwołaniu.
Należy podkreślić, że określona w art. 15 K.p.a. zasada dwuinstancyjności postępowania, stanowiąca rozwinięcie art. 78 Konstytucji RP, jest jedną z kardynalnych zasad postępowania administracyjnego. Szczególnego uwypuklenia wymaga kwestia konieczności powtórnego merytorycznego rozpatrzenia sprawy przez organ II instancji. Jest on zobowiązany ponownie merytorycznie rozstrzygnąć sprawę, a więc rozpatrzyć wszystkie żądania strony i zarzuty odwołań oraz ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swojej decyzji. Bezzasadny jest zatem argument organu II instancji, że prowadząc postępowanie odwoławcze na skutek odwołania J.F. , rozpatrzył całokształt materiału dowodowego.
W niniejszej sprawie zaistniała sytuacja polegająca na przesłaniu przez organ I instancji akt sprawy do organu odwoławczego z jednym tylko odwołaniem J.F. Odwołanie, wniesione w terminie przez skarżącego będącego stroną postępowania administracyjnego, nie zostało przesłane do organu odwoławczego, skutkiem czego organ odwoławczy rozpoznał jedno tylko odwołanie J.F. , czemu dał wyraz w uzasadnieniu decyzji z dnia 28 października 2015 r., odnosząc się do zarzutów tylko rozpoznanego odwołania. Wydając zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzję organ odwoławczy naruszył zatem regulacje: art. 10 K.p.a. poprzez pozbawienie skarżącego możliwości udziału w postępowaniu administracyjnym na etapie postępowania odwoławczego i uniemożliwienie skarżącemu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; art. 15 K.p.a. poprzez brak rozpoznania sprawy na skutek odwołania J.O. , co narusza zasadę dwuinstancyjności postępowania, której istotą jest dwukrotne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy; art 8 K.p.a. poprzez brak wszechstronnego rozważenia i wyjaśnienia zarzutów zgłaszanych przez skarżącego w toku postępowania odwoławczego. Powyższe poważne uchybienia zasadnie wytknął w skardze skarżący. W ocenie Sądu opisane powyżej, a naruszone przez organ zasady postępowania, należy ocenić jako donioślejsze, niż przywołana przez organ odwoławczy zasada trwałości decyzji administracyjnej (art. 16 K.p.a.). Należy mieć na uwadze, że nieodniesienie się przez organ odwoławczy do zarzutów formalnie rozpoznanego odwołania prowadzi do uchylenia decyzji przez sąd, jako wydanej z naruszeniem art. 107 § 3 K.p.a.. Sąd ponadto wskazuje, że niedopełnienie obowiązku łącznego rozpoznania wszystkich prawidłowo wniesionych odwołań stron wywołuje daleko idące skutki prawne. Jeżeli organ odwoławczy ograniczy się do rozpoznania odwołania tylko jednej strony, to podjęte w takiej sytuacji orzeczenie definitywnie kończy postępowanie odwoławcze, a w konsekwencji wyłączona jest możliwość rozpoznania - w postępowaniu zwykłym - "drugiego", względnie kolejnych dotychczas nie rozpoznanych odwołań, pochodzących od innych stron danego postępowania administracyjnego.
Kodeks postępowania administracyjnego przewiduje jednak instytucje procesowe stwarzające możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, a to w ramach postępowania nadzwyczajnego. Instytucje te to: postępowanie w sprawie wznowienia postępowania (art. 145 i nast. K.p.a.) oraz postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji (art. 156 i nast. K.p.a.).
Mając na uwadze okoliczności kontrolowanej sprawy oraz powyższe rozważania prawne organ II instancji, prowadząc dalej postępowanie, rozważy zaistnienie podstaw do przeprowadzenia - z urzędu - postępowania w jednym z ww. trybów nadzwyczajnych, umożliwiającego rozpoznanie odwołania J.O. W szczególności organ rozważy, czy – mając na uwadze granice niniejszej sprawy - istnienie wniesionego w terminie przez J.O. odwołania nie jest istotną dla sprawy nową okolicznością faktyczną istniejącą w dniu wydania decyzji z dnia 28 października 2015 r., a nieznaną organowi odwoławczemu w czasie jej wydawania (art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.).
Wobec faktu, że granice kontrolowanej sprawy zamykały się w obrębie kwestii procesowej związanej z umorzeniem przez organ odwoławczy postępowania odwoławczego, nie było podstaw do odnoszenia się przez Sąd do decyzji rozbiórkowej, gdyż stanowiłoby to wyjście poza granice niniejszej sprawy.
Sąd wskazuje także, że wobec przywołanej wyżej zasady dwukrotnego merytorycznego rozpoznania sprawy administracyjnej, twierdzenie MWINB, że orzekał w oparciu o materiał dowodowy zebrany przez organ I instancji, z którym skarżący miał możliwość zapoznania się właśnie przed tym organem, nie mogło odnieść skutku w postaci uznania zaskarżonej decyzji za nienaruszającą prawa.
Na marginesie Sąd wskazuje również (co jednak nie miało wpływu na niniejsze rozstrzygnięcie), że wprawdzie decyzja nr [....] z dnia 28 października 2015 r. znak: [....] , została zaskarżona do WSA w Krakowie przez J.F. , jednakże skarga nie będzie podlegała merytorycznemu rozpoznaniu, bowiem prawomocnym już postanowieniem WSA w Krakowie z dnia 5 lutego 2016 r., skarga J.F. została odrzucona.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Sąd orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło