II SA/Kr 1218/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Monika Niedźwiedź (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Sędzia WSA Joanna Człowiekowska Protokolant: sekretarz sądowy Katarzyna Cyganik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2026 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 5 sierpnia 2025 r. znak: WS-VI.7534.3.6.2025.BK w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie zwrotu nieruchomości oddala skargę. Decyzją Wojewody Małopolskiego z dnia 5 sierpnia 2025 r. znak WS-VI.7534.3.6.2025.BK orzeczono o utrzymaniu w mocy decyzji Starosty Krakowskiego z dnia 10 grudnia 2024 r. znak GN-II.6821.1.37.2023.Ko o umorzeniu jako bezprzedmiotowego postępowania administracyjnego w sprawie o zwrot nieruchomości oznaczonej jako części działek nr [...], [...], [...], [...] oraz [...] położonych w obr. [...] jedn. ewid. Z. w granicach dawnej działki nr [...] b. gm. kat. K. wszczętego z wniosku A. B. i M. R.-W.. Decyzja ta zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym. Pismem z 24 lutego 2023 r. A. B., działająca w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik M. R. - W., zwróciła się do Starosty Krakowskiego z wnioskiem o zwrot nieruchomości oznaczonej jako działki[...] b. gm. kat. K. , znajdujących się w dawnej księdze wieczystej nr [...], wnioskując tym samym "o ponowne rozpatrzenie wszystkich działek, które wchodziły w skład naszej nieruchomości zgodnie ze stanowiskiem Wojewody Małopolskiego w decyzji WS-VI. 7534.3.65.2019.MK". Zaskarżona decyzja orzeka jedynie w zakresie dotyczącym nieruchomości oznaczonej jako dawna działka nr [...], b. gm. kat. K. , natomiast sprawy zwrotu pozostałych działek wymienionych we wniosku o zwrot rozstrzygane będą w odrębnych postępowaniach. W oparciu o kompilację działek nr [...] - nr [...], poł. w b. gm. kat. K. z mapą ewidencyjną dla obrębu [...], sporządzoną przez geodetę uprawnionego mgr inż. K. B. - K., wpisaną do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego 8 grudnia 2017 r. pod nr. [...], organ I instancji ustalił, że dawna działka nr [...], b. gm. kat. K. stanowi aktualnie części działek: nr [...], nr [...], nr [...] oraz nr [...], poł. w obr. [...], jedn. ewid. Z.. Na podstawie mapy z projektem podziału nieruchomości wykonanej przez geodetę uprawnionego mgr inż. A. G., wpisanej do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego 21 marca 2018 r. pod nr [...] działka nr [...] o pow.0,1640 ha, poł. w obr. K. jedn.ewid. Z. podzieliła się na działki: nr [...] o pow. 0,0307 ha oraz nr [...] o pow. 0,1333 ha. Zgodnie z powyższym Starosta Krakowski ustalił, iż dawna działka nr [...], b. gm. kat. [...] stanowi aktualnie części działek: nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] oraz nr [...], poł. w obr. 11 K. jedn. ewid. Z.. Z pozyskanego przez organ I instancji materiału dowodowego wynika, iż prawomocnym postanowieniem Sądu Powiatowego w Krakowie z 22 sierpnia 1962 r., sygn. akt [...] przysądzono na rzecz Narodowego Banku Polskiego Oddziału Wojewódzkiego w Krakowie własność nieruchomości położoną w K. , obj. księgą hipoteczną [...] pn. Folwark [...], dalszy ciąg księgi wieczystej 5A - z wyłączeniem działek nr: [...] oraz części działek nr [...]. Następnie, przejęta nieruchomość została przekazana Państwowemu Funduszowi Ziemi do dyspozycji Wydziału Rolnictwa i Leśnictwa Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w K., który ostatecznie przekazał ją Gromadzkiej Radzie Narodowej w Przybysławicach. Z kolei zgodnie z planem sytuacyjnym resztówki majątku ziemskiego pod nazwą Folwark "K. " - księga hipoteczna nr [...] stan nowy ujawniono własności działek: dla Skarbu Państwa zostały wydzielone działki: nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...], działki nr [...] oraz nr [...] stanowią własność W. R., natomiast działka nr [...] stanowi rzekę - dobro publiczne. Z powyższego wynika zatem, że część nieruchomości oznaczonej jako dawna działka nr [...], b. gm. kat. K. (stanowiąca działkę nr [...]) została przejęta przez Skarb Państwa w trybie egzekucji komorniczej, co wyklucza możliwość zastosowania w stosunku do niej przepisów o zwrocie wywłaszczonych nieruchomości. W celu ustalenia stanu własności pozostałej części nieruchomości oznaczonej jako dawna działka nr [...], b. gm. kat. K. Starosta Krakowski do akt sprawy pozyskał analizę geodezyjno-prawną wykonaną przez geodetę uprawnionego mgr inż. E. Ś., w skład której weszła analiza operatów geodezyjnych, rejestrów gruntów, ksiąg wieczystych oraz dokumentów prawnych. Zgodnie z wypisem z księgi wieczystej nr [...] (obecnie [...] działki nr [...] i nr [...] odłączono z księgi wieczystej KW nr [...] na wniosek zawarty w umowie sprzedaży z 15 września 1972 r. Nr Rep. I - [...] Nr [...]. Działka nr [...] o pow. 0,1120 ha zmieniła powierzchnię i oznaczenie na działkę nr [...] o pow. 0,1640 ha, natomiast działka nr [...] o pow. 2,3450 ha zmieniła powierzchnię na 2,2340 ha. W dziale II księgi wieczystej jako właściciel działek nr [...] i nr [...] wpisany jest Oddział Krakowski Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Krajoznawczego z siedzibą w Krakowie na podstawie umowy sprzedaży z 15 września 1972 r. Nr Rep. [...]. Ponadto analiza zawiera informację, iż ww. umowa sprzedaży znajduje się przy KW nr [...], której nie odnaleziono. Z powyższego wynika zatem, iż nieruchomość oznaczona jako dawna parcela nr [...], b. gm. kat. K. (aktualnie stanowiąca części działek: nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] oraz nr [...], poł. w obr. [...], jedn. ewid. Z.), nie została wywłaszczona na rzecz Skarbu Państwa na podstawie indywidualnej decyzji, wydanej po przeprowadzeniu postępowania wywłaszczeniowego w związku z realizacją celów publicznych, ani nie została przejęta na rzecz Skarbu Państwa na podstawie ustaw lub dekretu, wymienionych w art. 216 u.g.n., co oznacza, że nieruchomość ta nie może podlegać zwrotowi w oparciu o przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie z treścią księgi wieczystej nr [...] [...] nieruchomość oznaczona jako działka nr [...], poł. w obr. [...], jedn. ewid. Z. stanowi obecnie własność Powiatu Krakowskiego, na podstawie ostatecznej decyzji Wojewody Małopolskiego z 4 kwietnia 2019 r. znak: WS-IV.7533.1.1100.2018.AG, wydanej na podstawie art. 73 ust. 1, 3 i 3a ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.). Zgodnie z powyższą decyzją, 31 grudnia 1998 r. nieruchomość oznaczona jako działka nr [...], poł. w obr. K. , jedn. ewid. Z. stanowiła własność J. D.. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że ww. podstawa nabycia nieruchomości nie daje jednak podstawy do zastosowania przepisów o zwrocie wywłaszczonych nieruchomości (por. np. wyrok WSA w Krakowie z 6 października 2021 r., sygn. akt II SA/Kr 660/21). Z księgi wieczystej nr [...] wynika, że nieruchomość oznaczona jako działki: nr [...], nr [...] i [...], poł. w obr. [...], jedn. ewid. Z. stała się własnością J. D. na podstawie umowy sprzedaży SPD 3, Rep. A nr [...] z 28 sierpnia 1996 r., a aktualnie stanowi współwłasność ustawową majątkową małżeńską A. D. i J. D. na podstawie oświadczenie w przedmiocie ustalenia prawa własności i użytkowania wieczystego odnośnie składników wchodzących w skład majątku wspólnego małżonków - akt notarialny Rep A nr [...] z 2 lutego 2010 r. Działka nr [...] stanowi własność Skarbu Państwa z mocy prawa - jako zajęta pod wody płynące - i zgodnie z art. 211 ust. 4 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (tekst jednolity; Dz. U. z 2025r., poz. 960) nie może podlegać obrotowi cywilnoprawnemu, a ponadto nie stosuje się do niej przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami (art. 218 ust. 5 Prawa wodnego). W świetle powyższego organ odwoławczy podzielił konkluzję organu I instancji co do bezprzedmiotowości postępowania w omawianym zakresie (por. w tym zakresie wyroki WSA w Krakowie z 25 września 2015 r. sygn. akt II SA/Kr 874/15, NSA z 18 stycznia 2017 r. sygn. akt I OSK 266/16, WSA w Krakowie z 23 listopada 2017 r. sygn. akt II SA/Kr 1103/17 wyroki NSA z 3 listopada 2003 r. sygn. akt I SA 332/02 i WSA w Warszawie z 29 maja 2009 r., sygn. akt I SA/Wa 1697/08). Odnosząc się natomiast do zarzutu odwołania; "że urząd przyznaje, że działki, których dotyczą decyzje (...) należą zgodnie z prawem i planami do W. R., którego jesteśmy spadkobiercami", należy wyjaśnić, iż z pozyskanego przez organ I instancji planu sytuacyjnego "Zamek K. " wynika, iż grunty wchodzące w skład kompleksu zostały sprzedane osobom fizycznym w latach 1945-1947, w tym działkę nr [...] zbyto na rzecz W. R.. Jednakże prawomocnym postanowieniem Sądu Powiatowego w K. z 22 sierpnia 1962 r., sygn. [...] część ww. nieruchomości przysądzono na rzecz Narodowego Banku Polskiego Oddziału Wojewódzkiego w Krakowie, a część (działka nr [...]) wpisana została w księdze wieczystej na rzecz Oddziału Krakowskiego Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Krajoznawczego z siedzibą w Krakowie na podstawie umowy sprzedaży z 15 września 1972 r.Nr Rep. I [...], które to podmioty od tych dat stały się ich właścicielami, w miejsce W. R.. Odnosząc się do pozostałych zarzutów podniesionych w odwołaniu organ wskazał, iż organ prowadzący postępowanie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości nie jest władny do dokonywania oceny prawnej procesu nabycia nieruchomości objętej wnioskiem o zwrot. Nie jest również uprawniony do stosowania przepisów o zwrocie w sytuacjach, gdy w sposób oczywisty nie mogą one znaleźć zastosowania, co wynika z przewidzianej w art. 6 k.p.a. zasady praworządności (przewidującej, iż organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa), której rozwinięcie przewiduje, m.in. przepis art. 19 k.p.a., nakazujący organowi administracji publicznej przestrzegać z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Powyższe nie wyłącza natomiast możliwości odzyskania prawa własności przez uprawnione podmioty w przewidzianych do tego trybach - administracyjnych bądź na zasadach prawa cywilnego. Z powyższych względów nie mogły odnieść zamierzonego skutku zarzuty dotyczące losów poszczególnych części przedmiotowych nieruchomości, braku wypłaty odszkodowania za nie, stanu ich zagospodarowania oraz sposobu postępowania Gminy Z. po uzyskaniu tytułu prawnego do nich. Z powyższą decyzją nie zgodziła się A. B. wnosząc skargę do tut. Sądu i zarzucając: 1. naruszenie prawa procesowego, a to art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. - poprzez: - niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego; - brak pełnego ustalenia podstaw prawnych przejęcia nieruchomości; co doprowadziło do błędnego uznania postępowania za bezprzedmiotowe, albowiem organy administracyjne mają obowiązek podjąć wszelkie czynności dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Nie ustalono w pełni podstaw prawnych przejęcia nieruchomości i czy rzeczywiście nie mieści się ono w kategoriach art. 216 u.g.n.- zwłaszcza, że Wojewoda przyznał rozbieżności w identyfikacji działek i błędne wskazanie numerów przez Starostę. 2. naruszenie prawa procesowego, a to art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. - poprzez bezpodstawne umorzenie postępowania zamiast merytorycznego rozpoznania sprawy i zbadania, czy przejęcie nieruchomości nie mieści się w reżimie zwrotowym określonym w art. 216 ust. 1 i 2 u.g.n. - Wojewoda zamiast umorzyć, powinien merytorycznie rozpoznać sprawę i ocenić, czy nie zachodzą przesłanki z art. 216 ust. 1 i 2 u.g.n. (zwrot nieruchomości przejętych na rzecz Skarbu Państwa na podstawie dawnych przepisów). Organy ograniczyły się do konkluzji, że skoro miała miejsce egzekucja, to instytucja zwrotu nie ma zastosowania, ale nie zbadały, czy późniejsze przekazanie do Państwowego Funduszu Ziemi i następnie do GRN nie powoduje objęcia reżimem zwrotowym; 3. naruszenie prawa materialnego, a to art. 136 ust. 3 oraz art. 216 ust. 11 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami- poprzez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, ze przejęcie nieruchomości w trybie egzekucji sądowej wyłącza stosowanie instytucji zwrotu, bez zbadania, czy przejęcie to nie mieści się w rozszerzonym katalogu me ma przypadków objętych art. 216 u.g.n. Wojewoda dokonał błędnej wykładni, uznając, iż każde przejęcie w trybie egzekucji wyłącza stosowanie przepisów u.g.n. Tymczasem art. 216 u.g.n. rozszerza zakres stosowania instytucji zwrotu także na inne podstawy prawne nabycia (różne akty i ustawy). Organ nie przeanalizował, czy Skarb Państwa w drodze postanowienia sądu o przysądzeniu mieści się w tym katalogu; 4. naruszenie prawa procesowego, a to art 8 k.p.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. brak odniesienia się do zarzutów strony, ograniczenie się przez organ do poprzez stwierdzenia, że nie jest władny badać podniesionych przez stronę zarzutów dotyczących prawa pierwokupu, wadliwych sprzedaży przez gminę odszkodowania, co narusza zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów i braku państwa. W uzasadnieniu zarzutów skargi wskazano, że przyjęcie przez rozumowanie organu ma Wojewodę prostej dychotomii: "skoro nie było wywłaszczenia sensu stricte - brak podstaw do zwrotu", determinuje wynik sprawy, gdyż wyłącza z góry jakąkolwiek dalszą analizę merytoryczną. Organ pominął jednak fakt, że ustawodawca w art. 216 ust. 1 i 2 u.g.n. przewidział znacznie szerszy katalog przypadków, w których instytucja zwrotu znajduje zastosowanie. Przepisy te rozszerzają zakres ochrony byłych właścicieli i ich spadkobierców także na nieruchomości przejęte na rzecz Skarbu Państwa lub gmin na podstawie dawnych regulacji szczególnych (m.in. ustawy z 1948 r., dekretu z 1949 r., ustawy z 1985 r. o gospodarce gruntami). Organ odwoławczy nie dokonał nawet próby kwalifikacji historycznego przejęcia pod kątem tych przepisów, ograniczając się do arbitralnego stwierdzenia o bezprzedmiotowości postępowania. Tymczasem Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 12 grudnia 2017 r., sygn. akt SK 39/15 (Dz. U. z 2017 r., poz. 2375), stwierdził jednoznacznie, że art. 136 ust. 3 u.g.n. w brzmieniu zawężającym uprawnienie do żądania zwrotu jest niezgodny z Konstytucją w zakresie, w jakim wyklucza możliwość domagania się zwrotu także w przypadku nieruchomości nabytych przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu w drodze umowy zawartej w wyniku rokowań poprzedzających wywłaszczenie. Trybunał podkreślił, że instytucja zwrotu służy ochronie prawa własności gwarantowanego w art. 21 i art. 64 Konstytucji RP i nie może być interpretowana zawężająco. Pogląd Wojewody, który sprowadza całą analizę do stwierdzenia "brak klasycznego wywłaszczenia równa się brakowi prawa do zwrotu", stoi w sprzeczności z powyższym orzeczeniem i narusza konstytucyjną zasadę ochrony własności. Dodatkowo, organ II instancji nie rozważył, że art. 105 § 1 k.p.a. ma charakter wyjątkowy i znajduje zastosowanie wyłącznie wówczas, gdy sprawa rzeczywiście stała się bezprzedmiotowa, a zatem brak jest w ogóle podstaw do wydania merytorycznego rozstrzygnięcia. Jak podnosi się w orzecznictwie, bezprzedmiotowość postępowania oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego me można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty (wyrok NSA z 27 stycznia 1998 r., I SA/Łd 1025/96). W przedmiotowej sprawie jest dokładnie przeciwnie - przedmiot sprawy wymaga po prostu głębszej analizy, niż została przeprowadzona przez organy prowadzące dotychczas postępowanie. W ocenie Skarżącej w niniejszej sprawie przedmiot - prawidłowo zainicjowane przez osoby legitymujące się interesem prawnym, więc stan faktycznej bezprzedmiotowości, lecz co najwyżej spór co do przesłanek zastosowania instytucji zwrotu. Zamiast tego organ odwoławczy powinien był dokonać pełnej analizy art. 136 i art. 216 u.g.n., a nie poprzestawać na formalnym umorzeniu. Narusza to zasadę prawdy obiektywnej i obowiązek wszechstronnego wyjaśnienia sprawy (art. 7 i 77 § 1 k.p.a.), a także zasadę zaufania obywatela do organów państwa (art. 8 k.p.a.).W konsekwencji przyjęcie przez Wojewodę zawężającej interpretacji doprowadziło do pozbawienia strony prawa do merytorycznego rozpoznania sprawy. Skutkiem jest wadliwe zastosowanie art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., jak również błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie art. 136 i art. 216 u.g.n. W efekcie wydano decyzję naruszającą prawo materialne i procesowe, która powinna zostać uchylona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że przejęcie nastąpiło w trybie egzekucji komorniczej (postanowienie Sądu Powiatowego w Krakowie z 22 sierpnia 1962 r., sygn. akt [...]) w oparciu o art. 713 Kodeksu Napoleona. Na tej podstawie uznano, że instytucja zwrotu zastosowania. Takie podejście było jednak przedwczesne i niepełne, ponieważ organ nie przeanalizował, czy przejęcie to nie podpada pod rozszerzony katalog sytuacji objętych art. 216 ust. 1 i 2 u.g.n. wywłaszczenie, lecz także inne tryby przejęcia nieruchomości przez Skarb Państwa i gminy. Wojewoda nie dokonał kwalifikacji prawnej przysądzenia własności z 1962 r ustaw wywłaszczeniowych obowiązujących w tym okresie, ani nie wyjaśnił, dlaczego art. 216 nie może znaleźć zastosowania. Organy administracji mają obowiązek przeanalizować obejmujący nie tylko klasyczne . w kontekście u.g.n. wszelkie możliwe podstawy prawne objęcia nieruchomości przez Skarb Państwa i me mogą ograniczać się do jednego, uproszczonego wyjaśnienia. W rzeczywistości instytucja określona w art. 713 kodeksu napoleona zawiera normę na tyle zbliżoną charakterem do przywoływanych przepisów, że konieczne jest chociażby głębsze przeanalizowanie tej analogii. Wojewoda przyznał, że Starosta Krakowski błędnie ustalił numery działek Nadto sam odpowiadających dawnej działce nr [...] w obrębie K.. Starosta wskazał działki nr [...] i [...], podczas gdy analiza części graficznej mapy wykazała, że prawidłowe oznaczenie obejmuje działki nr [...] i [...]. Rozbieżność ta ma kluczowe znaczenie, ponieważ identyfikacja działek stanowi punkt wyjścia dla oceny prawnej podstaw ich przejęcia. Organ odwoławczy, zamiast przeprowadzić pogłębione postępowanie wyjaśniające i zabezpieczyć dodatkowe dowody (np. z rejestru gruntów, dokumentów geodezyjnych czy ksiąg wieczystych), ograniczył się do prostego umorzenia postępowania. Błędna identyfikacja działki i pominięcie dowodów geodezyjnych stanowi naruszenie art. 7 i 77 § 1 k.p.a., gdyż prowadzi do wadliwego ustalenia stanu faktycznego. Wnioskodawczynie powoływały się na akty notarialne z 1947 r., zapisy księgi wieczystej oraz fakt, że Gmina Z. dysponowała nieruchomością bez tytułu prawnego, sprzedając ją osobom trzecim. Organ odwoławczy nie odniósł się do tych dowodów, poprzestając na stwierdzeniu, że nie ma kompetencji do oceny wcześniejszych transakcji cywilnoprawnych. Takie stanowisko jest błędne, gdyż tożsamość i legalność podstaw przejęcia nieruchomości stanowią istotę sprawy o zwrot. Organ administracji nie może uchylać się od analizy dokumentów i twierdzeń stron, jeśli mają one znaczenie dla ustalenia podstawy prawnej przejęcia nieruchomości, gdyż narusza to zasadę prawdy obiektywnej. Zdaniem Skarżącej z akt sprawy jasno wynika, że po przysądzeniu własności na rzecz Narodowego Banku Polskiego w 1962 r., nieruchomość została przekazana Państwowemu Funduszowi Ziemi, a następnie do dyspozycji Gromadzkiej Rady Narodowej. Okoliczność ta ma zasadnicze znaczenie, ponieważ mogła powodować, że nieruchomość objęta została reżimem zwrotowym określonym w art. 216 u.g.n. - Wojewoda jednak w ogóle nie przeprowadził w tym zakresie analizy prawnej. Ograniczył się do prostego rozumowania; "skoro przejęcie nastąpiło w drodze egzekucji - instytucja zwrotu nie znajduje zastosowania". Takie stanowisko jest sprzeczne z zasadą merytorycznego rozpoznania sprawy w II instancji oraz stanowi nieprawidłowe zastosowanie art. 105 § 1 k.p.a. zamiast art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. Jeżeli istnieje spór co do podstaw prawnych przejęcia nieruchomości i potencjalnej możliwości stosowania instytucji zwrotu, organ nie może poprzestać na umorzeniu postępowania, lecz obowiązek rozstrzygnąć sprawę co do istoty. Zastosowanie art. 105 § 1 k.p.a. może nastąpić , a w ma tylko wtedy, gdy sprawa rzeczywiście nie podlega merytorycznemu rozpoznaniu każdym innym przypadku organ powinien wydać decyzję rozstrzygającą o prawach strony. Ponadto, w wyroku z dnia 12 grudnia 2017 r., sygn. akt SK 39/15, Trybunał Konstytucyjny wyraźnie stwierdził, że przepisy o zwrocie nieruchomości należy interpretować szeroko, a zawężanie uprawnień poprzednich właścicieli i ich spadkobierców stoi w sprzeczności z konstytucyjną ochroną prawa własności (art. 21 i art. 64 Konstytucji RP). Zatem Wojewoda, zamiast przyjąć uproszczone założenie, że brak klasycznego wywłaszczenia wyklucza zwrot, powinien był merytorycznie ocenić, czy w świetle art. 216 u.g.n. oraz orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego i sądów administracyjnych sporna nieruchomość nie podlega reżimowi zwrotu. W konsekwencji należy stwierdzić, że decyzja Wojewody została wydana z rażącym naruszeniem art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. Organ odwoławczy miał obowiązek rozpoznać sprawę co do istoty i rozstrzygnąć o żądaniu strony w świetle art. 216 ust. 1 i 2 u.g.n., tymczasem ograniczył się do przedwczesnego i nieuzasadnionego umorzenia postępowania. Naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż doprowadziło do faktycznego pozbawienia skarżących prawa do rzetelnego rozpoznania ich roszczeń o zwrot nieruchomości. Zgodnie z art. 216 ust. 1 i 2 u.g.n., przepisy o zwrocie nieruchomości stosuje się odpowiednio do nieruchomości nabytych lub przejętych na rzecz Skarbu Państwa na podstawie wskazanych w tym przepisie aktów prawnych. W katalogu tym wymieniono m.in. ustawę z dnia 25 czerwca 1948 r. o podziale nieruchomości w miastach i niektórych osiedlach, dekret z dnia 26 kwietnia 1949 r. o nab5waniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla dnia 29 kwietnia 1985 r. o realizacji narodowych planów gospodarczych oraz ustawę z gospodarce gruntami i W5 łaszczaniu nieruchomości. Celem tego przepisu było objęcie ochroną właścicieli nieruchomości również w przypadkach, gdy przejęcia następowały w trybach innych niż klasyczne postępowanie wywłaszczeniowe. Przepis ten stanowi więc lex specialis, który rozszerza zakres stosowania art. 136 u.g.n. Wojewoda, ograniczając się do wskazania, że przejęcie nastąpiło w drodze egzekucji, pominął konieczność zbadania dalszych losów nieruchomości. Tymczasem z akt sprawy wynika jednoznacznie, że po przysądzeniu własności na rzecz Narodowego Banku Polskiego w 1962 r. nieruchomość została przekazana Państwowemu Funduszowi Ziemi, a następnie Gromadzkiej Radzie Narodowej. Okoliczność ta jest istotna, gdyż Fundusz Ziemi był państwową instytucją gospodarującą nieruchomościami przejmowanymi szerokiego systemu wywłaszczeń i parcelacji gruntów. Organy administracji nie mogą poprzestawać na formalnym wskazaniu jednego trybu przejęcia, ale muszą badać, czy w całokształcie historycznych okoliczności nie zachodzą przesłanki zastosowania art. 216 u.g.n. Art. 216 u.g.n. ma charakter przepisu rozszerzającego, który ma zapewnić byłym właścicielom i ich spadkobiercom realną możliwość dochodzenia zwrotu nieruchomości, także w przypadkach, gdy pierwotne przejęcie nie nastąpiło w klasycznej formie decyzji wywłaszczeniowej. Przepisu tego nie można interpretować zawężające, gdyż jego celem jest ochrona konstytucyjnego prawa własności. Skarżąca akcentuje, że Organ administracji ma obowiązek odnieść się w uzasadnieniu decyzji do wszystkich istotnych twierdzeń i dowodów podnoszonych przez stronę. Niedopełnienie tego obowiązku stanowi naruszenie art. 8 k.p.a. i godzi w zasadę pogłębiania zaufania obywatela do państwa. Brak merytorycznej analizy zarzutów strony pozostaje w sprzeczności także z art. 7 k.p.a., administracji podejmować wszelkie czynności niezbędne do który nakazuje organom dokładnego wyjaśnienia sprawy, oraz z art. 77 § 1 k.p.a., zgodnie z którym organ obowiązek zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Pominięcie twierdzeń i dowodów zgłoszonych przez stronę, bez dokonania ich oceny, stanowi naruszenie zasady prawdy obiektywnej. Art. 80 k.p.a. dodatkowo zobowiązuje organ do oparcia rozstrzygnięcia wyłącznie dowodach kompletnych i wszechstronnie ocenionych. W niniejszej sprawie brak analizy dokumentów wskazanych przez skarżące (m.in. aktów notarialnych, ksiąg wieczystych, dokumentów sprzedaży gminnej) oznacza, że rozstrzygnięcie zapadło przy pominięciu części materiału dowodowego. Brak odniesienia się do zarzutów strony dotyczących prawa pierwokupu, wadliwych sprzedaży i braku odszkodowania podważa rzetelność postępowania administracyjnego. Strony zostały pozbawione poczucia, że ich twierdzenia zostały należycie wysłuchane i poddane analizie. Tymczasem jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego jest zasada czynnego udziału stron w postępowaniu (art. 10 § 1 k.p.a.), która obejmuje nie tylko możliwość składania wniosków i dowodów, ale także obowiązek organu do ich realnego rozważenia. W niniejszej sprawie ograniczenie się przez Wojewodę do lakonicznej formuły "brak kompetencji do badania stanowiło istotne uchybienie proceduralne. Organ odwoławczy powinien był szczegółowo wyjaśnić, czy podnoszone przez stronę okoliczności - częściowo związane ze sferą cywilnoprawną - nie mają znaczenia dla oceny przesłanek zwrotu z art. 136 i art. 216 u.g.n. Brak tej analizy naruszył art. 8 k.p.a. w związku z art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. i w sposób istotny wpłynął na wynik sprawy, prowadząc do wydania decyzji nieopartej na pełnym materiale dowodowym. W podsumowaniu niniejsze postępowanie należy uznać za przeprowadzone w sposób niepełny, wybrakowany, tym samym sprzeczne z normami prawa postępowania administracyjnego, natomiast wydaną decyzję za bezpodstawną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Sąd administracyjny sprawuje swą kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych). Istota sądowej kontroli administracji publicznej sprowadza się zatem do ustalenia, czy w określonym przypadku jej organy dopuściły się kwalifikowanych naruszeń prawa. Kontrola ta powinna zawsze przebiegać na trzech płaszczyznach: 1) oceny zgodności rozstrzygnięcia (decyzji lub innego aktu) lub działania z prawem materialnym, 2) dochowania wymaganej prawem procedury, 3) respektowania reguł kompetencji. Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026, poz. 143 ze zmianami, dalej p.p.s.a.) stanowiąc, że Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto w myśl art. 135 p.p.s.a. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Ustawa o gospodarce nieruchomościami możliwość zwrotu wiąże zasadniczo z nieruchomościami wywłaszczonymi na podstawie tej ustawy (art. 136 ust. 3 u.g.n.). Na zasadzie odesłania w art. 216 rozszerzono możliwość żądania zwrotu nieruchomości, które wywłaszczone zostały na innych podstawach prawnych. Zgodnie z art. 216 ust. 1, przepisy rozdziału 6 działu III niniejszej ustawy stosuje się odpowiednio do nieruchomości przejętych lub nabytych na rzecz Skarbu Państwa na podstawie art. 6 lub art. 47 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1974 r. poz. 64 oraz z 1982 r. poz. 79), ustawy z dnia 22 maja 1958 r. o terenach dla budownictwa domów jednorodzinnych w miastach i osiedlach (Dz. U. poz. 138, z 1961 r. poz. 47 i 159 oraz z 1972 r. poz. 192), ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o terenach budowlanych na obszarach wsi (Dz. U. z 1969 r. poz. 216, z 1972 r. poz. 312 oraz z 1985 r. poz. 99), art. 22 ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach (Dz. U. z 1969 r. poz. 159, z 1972 r. poz. 193 oraz z 1974 r. poz. 84), ustawy z dnia 6 lipca 1972 r. o terenach budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i osiedlach (Dz. U. poz. 192, z 1973 r. poz. 282 oraz z 1985 r. poz. 99) oraz do nieruchomości wywłaszczonych na rzecz państwowych i spółdzielczych przedsiębiorstw gospodarki rolnej, jak również do gruntów wywłaszczonych na podstawie odrębnych przepisów w związku z potrzebami Tatrzańskiego Parku Narodowego. Ust. 2 cyt. przepisu stanowi z kolei, że przepisy rozdziału 6 działu III stosuje się odpowiednio do nieruchomości nabytych na rzecz Skarbu Państwa albo gminy odpowiednio na podstawie: 1) art. 5 i art. 13 ustawy z dnia 25 czerwca 1948 r. o podziale nieruchomości na obszarach miast i niektórych osiedli (Dz. U. poz. 240 oraz z 1957 r. poz. 172); 2) art. 9 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych (Dz. U. z 1952 r. poz. 31); 3) ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 r. poz. 127, z późn. zm.). Stosownie do art. 142a Przepisy art. 136-142 stosuje się odpowiednio do nieruchomości nabytych w drodze umowy, o której mowa w art. 114 ust. 1. Tytułem wstępu wskazać należy, że przedmiotowa sprawa dotyczy oceny skutków prawnych przejęcia własności nieruchomości w drodze postępowania egzekucyjnego jakie dokonało się w latach 60-tych ubiegłego wieku, które dokonane było w zupełnie innym porządku prawnym, niż porządek aktualnie obowiązujący. Obecnie, wywłaszczenie to akt indywidualny z jasno określonym celem publicznym, na jaki ma być ono dokonane i polega na pozbawieniu albo ograniczeniu prawa własności, prawa użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego na nieruchomości, tymczasem w przeszłości instytucja ta nie miała jednolitego charakteru i podlegała istotnym zmianom w kolejnych latach. Jak stanowi w art. 216 ust 1 u.g.n. - przepisy rozdziału 6 działu III stosuje się odpowiednio do nieruchomości przejętych lub nabytych na rzecz Skarbu Państwa albo gminy na podstawie aktów prawnych wymienionych w tym przepisie. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 października 2004 r. OSK 771/04 orzekł, iż uregulowania art. 216 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w zakresie zwrotu nieruchomości wywłaszczonych lub przejętych, czy też nabytych przez Skarb Państwa w szczególnym trybie, mają charakter wyczerpujący i nie jest dopuszczalna wykładnia rozszerzająca zastosowanie tego przepisu na przypadki utraty własności objęte innymi aktami prawnymi. Tożsamy pogląd został wyrażony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w wyroku z dnia 26 września 2019 r. II SA/Bk 500/19, w którym orzekł, iż niedopuszczalne jest w drodze wykładni sądowej rozszerzanie stosowania instytucji zwrotu nieruchomości na nieruchomości, które stały się własnością podmiotów publicznych w inny sposób niż wymieniony w przepisach art. 136 ust. 3 u.g.n. jak i art. 216 ust. 1 i 2 u.g.n. W przedmiotowej sprawie z prawomocnego postanowienia Sądu Powiatowego w Krakowie z dnia 22 sierpnia 1962 r. sygn. akt I [...] wynika, że przysadzono w trybie egzekucji komorniczej na rzecz Narodowego Banku Polskiego Oddziału Wojewódzkiego w K. własności nieruchomości położonej w K. , objętej kw. Hipoteczną [...] pn. Folwark [...] które to postanowienie obejmowało część działki nr [...] b.gm. kat K. . Ustalono, że nieruchomość oznaczona jako dawna parcela nr [...] b.gm. kat K. aktualnie stanowi części działek [...], [...], [...], [...] oraz [...] poł w obr. [...] K. Na tle powyższego zasadniczego znaczenia nabiera ustalenie, czy przejście własności nieruchomości, które nastąpiło w drodze postępowania egzekucyjnego, mieści się w katalogu zdarzeń prawnych wskazanych w art. 216 ust. 1 i 2 u.g.n. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że katalog ten ma charakter zamknięty i obejmuje wyłącznie te przypadki przejęcia lub nabycia nieruchomości, które zostały wprost wskazane przez ustawodawcę bądź normatywnie zrównane przez niego z wywłaszczeniem. Pogląd ten znajduje również oparcie w treści samego przepisu ustawy, który nie pozostawia podstaw do jego rozszerzającej wykładni. W związku z tym, jak konsekwentnie przyjmuje się w orzecznictwie, dla możliwości zastosowania instytucji zwrotu nieruchomości decydujące znaczenie ma nie sam skutek w postaci utraty prawa własności, lecz podstawa prawna oraz tryb, w jakim do tej utraty doszło. W ocenie Sądu, stanowisko to znajduje pełne zastosowanie w realiach niniejszej sprawy, gdyż źródłowe zdarzenie prowadzące do utraty prawa własności przez poprzedniego właściciela miało charakter egzekucyjny, co wynika z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, w szczególności z protokołów egzekucyjnych oraz dokumentów potwierdzających przejście własności w trybie przewidzianym w obowiązujących wówczas przepisach, a zatem pozostaje poza reżimem wywłaszczeniowym, do którego odnosi się art. 216 ust. 1 i 2 u.g.n. W ocenie Sądu, w szczególności brak jest podstaw prawnych do przyjęcia, że późniejsze przejście nieruchomości do zasobu Skarbu Państwa lub gminy, niezależnie od formy takiego przejścia, mogłoby prowadzić do objęcia jej reżimem zwrotowym, jeżeli pierwotna utrata prawa własności przez poprzedniego właściciela nastąpiła w drodze postępowania egzekucyjnego. Z konstrukcji art. 136 ust. 3 w zw. z art. 216 ust. 1 i 2 u.g.n. wynika bowiem, że dla dopuszczalności zastosowania instytucji zwrotu relewantne jest źródłowe zdarzenie prawne, na podstawie którego doszło do przejęcia lub nabycia nieruchomości, a nie dalsze losy jej własności. Prowadzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 713 Kodeksu Napoleona nie zmienia jego cywilnoprawnego charakteru ani nie pozwala na jego normatywne zrównanie z wywłaszczeniem w rozumieniu ustawy o gospodarce nieruchomościami. W tym kontekście przysądzenie własności nieruchomości dokonane w 1962 r. stanowiło czynność sądową w ramach postępowania egzekucyjnego i jako takie nie miało charakteru aktu wywłaszczeniowego w rozumieniu tej ustawy. Również późniejsze przekazanie nieruchomości do Państwowego Funduszu Ziemi, a następnie do innych podmiotów publicznych, nie mogło zmienić charakteru prawnego zdarzenia, które doprowadziło do utraty własności, ani włączyć go do katalogu zdarzeń określonych w art. 216 ust. 1 i 2 u.g.n., gdyż prowadziłoby to do niedopuszczalnej wykładni rozszerzającej tego przepisu. Odnosząc się natomiast do argumentacji strony skarżącej opartej na wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 grudnia 2017 r., sygn. akt SK 39/15, Sąd wskazuje, że orzeczenie to nie podważa zamkniętego charakteru katalogu zdarzeń wymienionych w art. 216 ust. 1 i 2 u.g.n. Trybunał Konstytucyjny odniósł się w nim do konstytucyjności art. 136 ust. 3 u.g.n. w określonym zakresie, nie dokonując jednak normatywnego zrównania innych form utraty własności, w tym przejęcia w drodze postępowania egzekucyjnego, z wywłaszczeniem w rozumieniu tej ustawy. Tym samym wyrok ten nie stanowi podstawy do rozszerzającej wykładni art. 216 ust. 1 i 2 u.g.n. ani do objęcia reżimem zwrotowym nieruchomości utraconych w drodze egzekucji. Analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego także prowadzi do wniosku, że również pozostałe działki odpowiadające dawnej działce nr [...] nie zostały wywłaszczone w trybie u.g.n. W celu ustalenia stanu własności pozostałej części nieruchomości oznaczonej jako dawna działka nr [...], b. gm. kat. K. Starosta Krakowski do akt sprawy pozyskał analizę geodezyjno-prawną wykonaną przez geodetę uprawnionego mgr inż. E. Ś., w skład której weszła analiza operatów geodezyjnych, rejestrów gruntów, ksiąg wieczystych oraz dokumentów prawnych. Zgodnie z wypisem z księgi wieczystej nr [...] (obecnie [...]), działki nr [...] i nr [...] odłączono z księgi wieczystej KW nr [...] na wniosek zawarty w umowie sprzedaży z 15 września 1972 r. Nr Rep. I - [...] Nr [...]. Działka nr [...] o pow. 0,1120 ha zmieniła powierzchnię i oznaczenie na działkę nr [...] o pow. 0,1640 ha, natomiast działka nr [...] o pow. 2,3450 ha zmieniła powierzchnię na 2,2340 ha. W dziale II księgi wieczystej jako właściciel działek nr [...] i nr [...] wpisany jest Oddział Krakowski Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Krajoznawczego z siedzibą w Krakowie na podstawie umowy sprzedaży z 15 września 1972 r. Nr Rep. [...]. Ponadto analiza zawiera informację, iż ww. umowa sprzedaży znajduje się przy KW nr [...], której nie odnaleziono. Prawidłowo zatem w świetle zgromadzonego materiału dowodowego organ konkluduje, iż nieruchomość oznaczona jako dawna parcela nr [...], b. gm. kat. K. (aktualnie stanowiąca części działek: nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] oraz nr [...], poł. w obr[...] K. jedn. ewid. Z.), nie została wywłaszczona na rzecz Skarbu Państwa na podstawie indywidualnej decyzji, wydanej po przeprowadzeniu postępowania wywłaszczeniowego w związku z realizacją celów publicznych, ani nie została przejęta na rzecz Skarbu Państwa na podstawie ustaw lub dekretu, wymienionych w art. 216 u.g.n., co oznacza, że nieruchomość ta nie może podlegać zwrotowi w oparciu o przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami. Działka [...] stanowi obecnie własność Powiatu Krakowskiego, na podstawie ostatecznej decyzji Wojewody Małopolskiego z 4 kwietnia 2019 r. znak: WS-IV.7533.1.1100.2018.AG, wydanej na podstawie art. 73 ust. 1, 3 i 3a ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.). Zgodnie z powyższą decyzją, 31 grudnia 1998 r. nieruchomość oznaczona jako działka nr [...], poł. w obr. K. jedn. ewid. Z. stanowiła własność J. D.. Jak słusznie wskazał organ w zaskarżonej decyzji ww. podstawa nabycia nieruchomości nie daje jednak podstawy do zastosowania przepisów o zwrocie wywłaszczonych nieruchomości (por. np. wyrok WSA w Krakowie z 6 października 2021 r., sygn. akt II SA/Kr 660/21). Z kolei z księgi wieczystej nr [...] wynika, że nieruchomość oznaczona jako działki: nr [...], nr [...] i [...], poł. w obr[...], jedn. ewid. Z. stała się własnością J. D. na podstawie umowy sprzedaży [...] Rep. A nr [...] z 28 sierpnia 1996 r., a aktualnie stanowi współwłasność ustawową majątkową małżeńską A. D. i J. D. na podstawie oświadczenie w przedmiocie ustalenia prawa własności i użytkowania wieczystego odnośnie składników wchodzących w skład majątku wspólnego małżonków - akt notarialny Rep A nr [...] z 2 lutego 2010 r. Działka nr [...] stanowi własność Skarbu Państwa z mocy prawa - jako zajęta pod wody płynące - i zgodnie z art. 211 ust. 4 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (tekst jednolity; Dz. U. z 2025 r., poz. 960) nie może podlegać obrotowi cywilnoprawnemu, a ponadto nie stosuje się do niej przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami (art. 218 ust. 5 Prawa wodnego). Powyższe ustalenia determinują również ocenę zasadności zastosowania art. 105 § 1 K.p.a. Z treści tego przepisu wynika, że w przypadku bezprzedmiotowości postępowania organ administracji publicznej jest zobowiązany do jego umorzenia. Dotyczy to w szczególności sytuacji, w których ustalony stan faktyczny nie mieści się w zakresie zastosowania norm prawa materialnego regulujących daną instytucję prawa. W ocenie Sądu, taka sytuacja wystąpiła w niniejszej sprawie, albowiem, jak wykazano powyżej, przejęcie własności nieruchomości nastąpiło w drodze postępowania egzekucyjnego, co wyłącza możliwość zastosowania przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami dotyczących zwrotu nieruchomości. W konsekwencji organ administracji publicznej nie był uprawniony do wydania decyzji merytorycznej w przedmiocie zwrotu, lecz był zobowiązany do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego, a podniesiony w tym zakresie zarzut skargi nie zasługuje na uwzględnienie. Sam fakt istnienia odmiennej oceny prawnej prezentowanej przez stronę skarżącą nie oznacza istnienia przedmiotu postępowania w rozumieniu art. 105 § 1 K.p.a., jeżeli w świetle obowiązujących przepisów prawa materialnego brak jest podstaw do merytorycznego rozpoznania żądania. Takie stanowisko jest prezentowane również w orzecznictwie sądów administracyjnych. W sytuacji ustalenia, że nie doszło do wywłaszczenia nieruchomości, postępowanie zwrotowe co do zasady staje się bezprzedmiotowe i powinno być umorzone na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. (wyrok NSA z dnia 17 stycznia 2020 r. sygn. akt I OSK 3566/18). W ocenie Sądu nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 8 K.p.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a. W orzecznictwie sądów administracyjnych jednolicie przyjmuje się, że zakres obowiązków organu wynikających z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. wyznaczany jest przez przedmiot postępowania administracyjnego oraz przez normy prawa materialnego znajdujące w danej sprawie zastosowanie (tak w wyroku NSA w sprawie II GSK 2443/21 i wyroku NSA w sprawie II GSK 1449/14). W sytuacji, w której, jak w niniejszej sprawie, brak jest materialnoprawnych podstaw do merytorycznego rozpoznania wniosku o zwrot nieruchomości, a postępowanie podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 105 § 1 K.p.a., obowiązek prowadzenia postępowania dowodowego ulega odpowiedniemu ograniczeniu. W takiej sytuacji obowiązek prowadzenia postępowania dowodowego ogranicza się do ustalenia okoliczności istotnych dla stwierdzenia bezprzedmiotowości postępowania. W ocenie Sądu, organ administracji publicznej, ustalając podstawę prawną przejścia własności nieruchomości oraz jej charakter jako zdarzenia pozostającego poza zakresem art. 216 ust. 1 i 2 u.g.n., wypełnił obowiązki wynikające z art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. Zgromadzony materiał dowodowy był wystarczający do stwierdzenia bezprzedmiotowości postępowania, albowiem obejmował on dokumenty pozwalające na jednoznaczne ustalenie trybu i podstawy prawnej przejęcia własności nieruchomości, co było jedyną okolicznością relewantną dla rozstrzygnięcia sprawy, a odstąpienie od dalszych czynności dowodowych nie naruszało ani zasady swobodnej oceny dowodów z art. 80 K.p.a., ani zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, wyrażonej w art. 8 K.p.a. W ocenie Sądu organy administracji publicznej rzetelnie przeprowadziły postępowanie dowodowe w celu ustalenia stanu własności przedmiotowej nieruchomości, na który składają się kompilacja działek nr [...]-nr [...] poł w b. kat. K. z mapą ewidencyjną dla obrębu [...] sporządzona przez geodetę uprawnionego mgr inż. K. B. –K. , wpisaną do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego 8 grudnia 2017 r. Na tej podstawie ustalono, że dawna działka nr [...] b.gm. kat K. odpowiada aktualnie części działek nr [...], [...], [...] oraz [...] poł w obr. [...] jedn. ewid. Z.. Pozyskano także mapy dotyczące podziału działki [...] (mapa z projektem podziału nieruchomości sporządzony przez mgr inż. A. G., wpisana do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego 21 marca 2018 r.), analizę geodezyjno-prawną wykonaną przez geodetę uprawnionego mgr inż. E. Ś. obejmującą m.in. analizę operatów geodezyjnych, rejestrów gruntów, ksiąg wieczystych oraz dokumentów prawnych. Za bezzasadne uznać należy również zarzuty odnoszące się do rzekomych uchybień proceduralnych popełnionych w toku wcześniejszych postępowań oraz do późniejszych decyzji dotyczących nieruchomości. Z przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami regulujących instytucję zwrotu nieruchomości wynika, że postępowanie to ma ściśle określony przedmiot, ograniczony do oceny spełnienia ustawowych przesłanek zwrotu w ramach reżimu wywłaszczeniowego. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że postępowanie w sprawie zwrotu nieruchomości nie służy kontroli legalności historycznych czynności egzekucyjnych ani ocenie prawidłowości rozstrzygnięć zapadłych w kolejnych trybach postępowania i przed innymi organami (tak np. w wyroku WSA w Kielcach w sprawie II SA/Ke 295/08). Kwestie te nie mogą być badane w ramach postępowania administracyjnego prowadzonego na podstawie ustawy o gospodarce nieruchomościami, gdyż pozostają poza jego zakresem przedmiotowym. Powyższy pogląd znajduje pełne zastosowanie w niniejszej sprawie, albowiem podnoszone przez stronę skarżącą zarzuty dotyczą okoliczności, które nie mieszczą się w zakresie kognicji organów administracji publicznej oraz sądów administracyjnych orzekających w sprawach zwrotu nieruchomości. W konsekwencji organ zasadnie ograniczył zakres rozważań do kwestii relewantnych z punktu widzenia przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, a brak odniesienia się do wskazanych zarzutów nie stanowi naruszenia prawa. Podniesienie tych okoliczności nie mogło skutkować rozszerzeniem zakresu postępowania zwrotowego ani prowadzić do jego merytorycznego rozpoznania, wobec braku spełnienia podstawowej przesłanki zastosowania art. 216 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zaakcentować należy, że niekorzystne dla strony rozstrzygnięcie nie świadczy o naruszeniu wskazywanych w skardze ogólnych zasad postępowania, tj. zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów, czy zasada uwzględniania słusznego interesu obywateli. Organy w przedmiotowej sprawie nie miały w świetle zasad ogólnych postępowania obowiązku poszukiwania podstaw do przyjęcia, że do wywłaszczenia doszło, jeżeli w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego ustalenia organów wskazywały na coś zgoła odmiennego. Raz jeszcze zaakcentować należy, że niedopuszczalne jest, aby w drodze wykładni rozszerzać stosowanie instytucji zwrotu nieruchomości na nieruchomości, które nie zostały wywłaszczone, ani też nie zostały "przejęte lub nabyte" w trybie ustaw wymienionych w art. 216 u.g.n. (zob. wyrok NSA z dnia 18 marca 2015 r. sygn. akt I OSK 1698/13). Mając na uwadze wyżej wskazane okoliczności Sąd na zasadzie art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.