II SA/Kr 1385/25
WyrokWSA w Krakowie2026-02-05
Skład orzekający: Joanna Tuszyńska, Monika Niedźwiedź, Sebastian Pietrzyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o udzieleniu pozwolenia wodnoprawnego na piętrzenie, pobór i odprowadzanie wód powierzchniowych została wydana z naruszeniem przepisów prawa, w szczególności w zakresie kompletności i rzetelności operatu wodnoprawnego oraz instrukcji gospodarowania wodą?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że zostały one wydane z naruszeniem przepisów prawa. Kluczowe wady dotyczyły braku kompletności, rzetelności i spójności operatu wodnoprawnego oraz instrukcji gospodarowania wodą, które stanowią podstawę wydania pozwolenia wodnoprawnego. Organ nie wyegzekwował od wnioskodawcy przedłożenia kompletnych i zgodnych z prawem dokumentów, co uniemożliwiło prawidłowe rozpatrzenie wniosku.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie, która udzieliła pozwolenia wodnoprawnego na piętrzenie, pobór i odprowadzanie wód powierzchniowych potoku U. dla gospodarstwa rybackiego. Skarżący podnosili zarzuty dotyczące podtapiania sąsiednich nieruchomości w wyniku piętrzenia wody i niewłaściwego działania rowu odwadniającego. Organy administracji kilkukrotnie wzywały wnioskodawców do uzupełnienia dokumentacji, jednakże operat wodnoprawny i instrukcja gospodarowania wodą nadal zawierały istotne braki i nieścisłości.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; zasądza od Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie solidarnie na rzecz skarżących E. P. i T. K. kwotę 300 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Monika Niedźwiedź Sędzia WSA Sebastian Pietrzyk Protokolant: sekretarz sądowy Joanna Biegalska – Ciepacz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lutego 2026 r. sprawy ze skargi E. P. i T. K. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 3 września 2025 r. znak: K.RUZ.4219.1.12.2024 w przedmiocie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie solidarnie na rzecz skarżących E. P. i T. K. kwotę 300 zł (słownie: trzysta złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Dyrektor Zarządu Zlewni w Krakowie Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie decyzją z dnia 15 kwietnia 2024 r. znak: KR.ZUZ.2.4210.131.2022.BH, działając na podstawie art. 388 ust. 1pkt 1; art. 389 pkt 1, w związku z art. 35 ust. 3 pkt 1, 2; art. 14 ust. 1 pkt 5; art. 393 ust. 4; art. 397 ust. 3 pkt 2; art. 398 ust. 3; art. 400 ust. 1, ust. 7, ust. 8; art. 409a ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2023 r. poz. 1478 z późn. zm.) oraz na podstawie art. 104 k.p.a.:
I. udzielił M. T. i M. T. prowadzącym działalność pn. Gospodarstwo Rybackie P. M. T., pozwolenia wodnoprawnego na usługę wodną - piętrzenie wód powierzchniowych potoku U. na jazie w km 12+300 na działce nr: [...] w miejscowości R.-R., o współrzędnych X: 5546570,7 Y: 7473782,0, zgodnie z niżej podanymi parametrami:
- rzędna normalnego poziomu piętrzenia IMPP: 189,67 m n.p.m.
- rzędna maksymalnego poziomu piętrzenia Max PP: 189,67 m n.p.m.
- rzędna zwierciadła wody dolnej: 188,345 m n.p.m.
- wysokość piętrzenia: 1,30 m,
- przepływ średni niski SNQ: 0,067 m3/s,
- przepływ gwarantowany Qgw: 0,027 m3/s.
II. udzielił M. T. i M. T. pozwolenia wodnoprawnego na pobór wód powierzchniowych z potoku U. w km 12+300, na potrzeby zaopatrzenia w wodę stawów rybnych w miejscowości R. R., w ilościach: Qmax=0,270m3/s, Qśr. dob. = 23328 m3/d, Qmax.godz. = 972,0 m3/h, Qdop.rok = 41 467m3/rok;
III. udzielił M. T. i M. T. pozwolenia wodnoprawnego na usługę wodną - odprowadzanie wód po stawach do wód powierzchniowych potoku U. wylotami o współrzędnych:
- ze stawu l X:5547159,9 Y:7473829,8,
- ze stawu III X5547063,8 Y:7473830,3,
- ze stawu IV X:5547017,7 Y:7473831,0,
- ze stawu V X:5546989,7 Y:7473830,9,
- ze stawu VI X:5546901,6 Y:7473831,9,
- ze stawu O X:5546733,8 Y:7473832,3
w sumowanych ilościach: Qmax=0,270 m3/s, Qśr.dob. = 23 328 m3/d, Q max. godz. = 972,0 m3/h, Q dop. rok = 41 467m 3/rok;
IV. zatwierdził instrukcję gospodarowania wodą dla jazu w km 12+300 potoku U. opracowaną w miesiącu lipcu 2021 r. przez mgr inż. K. G..
Organ ustalił także obowiązki dotyczące pozwolenia wodnoprawnego udzielonego w punkcie I niezbędne ze względu na ochronę zasobów środowiska.
V. ustalił termin ważności pozwolenia wodnoprawnego do 31 marca 2054 r.;
VI. nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności;
VII. stwierdził, że udzielone pozwolenie wodnoprawne nie rodzi praw do nieruchomości i urządzeń wodnych oraz nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich, przysługujących wobec tych nieruchomości i urządzeń.
W uzasadnieniu decyzji Dyrektor Zarządu Zlewni w K. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie podał, że wnioskiem z dna 23 lutego 2022 r. (data wpływu do organu) M. T., prowadzący działalność pn. Gospodarstwo Rybackie [...], zwrócił się o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego na piętrzenie powierzchniowych wód płynących w km 12+300 potoku U. w miejscowości R. R., pobór wody ujęciem w km 12+340 potoku U. na potrzeby chowu i hodowli ryb, zrzut wody wykorzystanej ze stawów rybnych wylotami do wód potoku U. Do wniosku dołączył operat wodnoprawny, wersję elektroniczną operatu oraz opis zamierzonej działalności niezawierający określeń specjalistycznych, instrukcje gospodarowania wodami.
W dniu 8 września 2022 r. organ pisemnie zawiadomił wnioskodawcę o wszczęciu postepowania, a pozostałe strony – w drodze obwieszczenia.
W toku postepowania zgłoszono zarzuty dotyczące podtapiania terenów sąsiadujących z potokiem U. powyżej ujęcia oraz wnioski o likwidację jazu.
Na podstawie wyników wizji terenowej przeprowadzonej w dniu 23 listopada 2022 r. organ ustalił, że piętrzenie wody realizowane jest poprzez jaz w sposób ciągły, co przy małym spadku terenu jak i dna potoku powoduje, że cofka ma ponad 2 km. Tereny sąsiadujące z potokiem U. noszą znamiona terenów mokrych, jednak może to być wynikiem tego, że brzegi potoku są wyżej położone niż działki sąsiadujące i aby zapobiegać podtopieniom należy właściwie regulować poziom piętrzenia podczas podwyższonych stanów wód. Problemem jest mały spadek terenu. Podniesienie szandorów powoduje, że woda nie jest pobierana do stawów. Biorąc jednak pod uwagę konieczność ochrony gruntów sąsiednich podczas opadów deszczu należy podnosić szandory, by nie szkodzić działkom położonym przy potoku U.
Organ ustalił, że wnioskodawca posiadał pozwolenie wodnoprawne udzielone decyzją Starosty Brzeskiego z dnia 10 sierpnia 2011 r. znak: OŚ.JG.6223-51/10. Budowlę piętrzącą stanowi jaz betonowy o świetle 3,6 m z zamknięciem z płyty stalowej podnoszonej i opuszczanej za pomocą mechanizmu przekładniowego, którego napęd obsługiwany jest ręcznie. Zgodnie z instrukcją gospodarowania wodą nie dopuszcza się możliwości zmiennego piętrzenia wody na potrzeby zasilania stawów rybnych.
W przypadku wystąpienia większych wód w potoku zastawki zostaną podniesione tak, aby nie powodować nadmiernego piętrzenia, a po ustabilizowaniu się przepływu w potoku, ponownie założone do wyznaczonej rzędnej piętrzenia. Przepływ nienaruszalny potoku U. będzie przeprowadzany przez zastawkę poprzez podniesienie jej o 2,5 cm. Należy prowadzić w sposób ciągły napełnianie uzupełniające w celu zapewnienia odpowiedniej ilości tlenu w wodzie.
Opróżnianie stawów z wody z równoczesnym końcowym odłowem ryb będzie przeprowadzane jesienią. Po całkowitym opróżnieniu i osuszeniu stawów, należy oczyścić dno i skarpy oraz przeprowadzić uprawę i nawożenie mineralne. Opróżnianie stawów będzie przeprowadzane stopniowo, nie dopuszcza się możliwości opróżniania wszystkich stawów w tym samym czasie. Zgodnie z "Planem gospodarowania wodami na obszarze dorzecza W." (Dz. U. z 2016 r. poz. 1911 ze zm.) przedsięwzięcie znajduje się w obrębie jednolitej części wód powierzchniowych oznaczonej Europejskim kodem [...] "U. ", PNp - potok lub strumień nizinny piaszczysty, posiadający status naturalnej części wód, dla której celem środowiskowym jest dobry stan ekologiczny i dobry stan chemiczny wód. Zarówno stan ilościowy, jak i chemiczny tej części wód ocenia się jako dobry, a osiągnięcie przez nią celów środowiskowych nie jest zagrożone.
Pozwolenia na usługę wodną udzielono na 30 lat.
Od powyższej decyzji odwołanie wnieśli T. K., E. P., Z. M. i J. P.. Domagali się uchylenia decyzji organu I instancji i umorzenia postępowania oraz o nakazanie podjęcia wszelkich możliwych prawnie działań celem zapewnienia bezpieczeństwa wodnego dla mieszkańców miejscowości R. R.. Podnieśli, że między działkami nr [...] usytuowany jest rów odwadniający, którego zadaniem jest odprowadzanie wody z sąsiednich terenów depresyjnych do potoku U. W rzeczywistości woda z rowu odwadniającego nie odpływa do potoku U. gdyż stan wody w U. jest wyższy i następuje cofanie się wody z potoku do rowu. Wskazali, że piętrzona woda jest zatrzymywana w potoku przez cały rok (z niewielkimi przerwami), co powoduje że przy większych opadach woda występuje z koryta i zalewa sąsiadujące z rzeką nieruchomości.
Zarzucili, że już poprzednia decyzja z 2011 r. nie była właściwie realizowana, a prośby dotyczące otwarcia zapory w przypadku nadchodzących dużych lub długotrwałych opadów deszczu, aby nie doszło do zniszczenia nieruchomości, były realizowane niechętnie i z opóźnieniem. Aktualnie istniejąca od 20 lat zapora piętrzy wodę do takiego poziomu, że nawet lekki opad deszczu powoduje przelewanie się wody przez zaporę. Podali, że poprzednia zapora miała inną budowę i piętrzyła o wiele mniej wody. Nadto podali, że celem zapobieżenia szkodom wykonali na własny koszt rowek odwadniający odprowadzający wodę z ich nieruchomości, ale jest on "niszczony przez powiększanie i udrażnianie otworu w ziemi, aby woda z rzeki blokowała odpływ".
W odwołaniu wskazano także, że od sierpnia 2021 r., kiedy to wygasło dotychczasowe pozwolenie wodnoprawne, doszło kilkakrotnie do zalania nieruchomości odwołujących się przez potok U. na dowód czego przywołano e-mail z 25 grudnia 2022 r. wysłany wraz ze zdjęciami oraz zgłoszenie zalania nieruchomości na policję w dniu 7 lutego 2024 r.
Odwołujący się wskazali również na alternatywne sposoby napełniania wodą stawów: pobór wody z rowu z lasu B. sąsiadującego bezpośrednio ze stawami, ze studni głębinowej, z rurociągu, jak również wskazali na możliwość uszczelnienia i pogłębienia stawów.
Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie Polskiego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie decyzją z dnia 5 sierpnia 2024 r. znak:.RUZ.4219.1.12.2024, działając na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. uchylił w całości decyzję organu I instancji i przekazał sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu organ podał, że wniosek i złożone w nim dokumenty nie spełniają wymagań zawartych w art. 407, 409 i 403 ustawy Prawo wodne. Ponadto zawierają liczne rozbieżności w części opisowej i graficznej.
Od powyższej decyzji sprzeciw do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wnieśli M. T. i M. T..
WSA w Krakowie wyrokiem z dnia 30 października 2024 r. sygn. akt II SA/Kr 1285/24 uchylił zaskarżoną decyzję. W ocenie Sądu organ odwoławczy wykazał, że decyzja pierwszej instancji wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, w tym art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Nie wykazał jednak, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, a stwierdzone mankamenty nie mogły zostać usunięte po przeprowadzeniu przez organ odwoławczy dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo też po zleceniu przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego organowi, który wydał decyzję. Organ odwoławczy wytknął też, że w aktach brak jest protokołu oględzin sporządzonego przez organ, ani innego dowodu wskazującego na ich przeprowadzenie. Jednakże, zdaniem Sądu, organ odwoławczy nie wykazał, by w okolicznościach sprawy niezbędne było przeprowadzenie oględzin przez organ pierwszej instancji, a jednocześnie, by ten brak stanowił o nierozpoznaniu istoty sprawy przez organ pierwszej instancji. Sąd zaznaczył, że organ pierwszej instancji przeprowadził rozprawę w terenie, w której wzięły udział strony postępowania (k. 260-264). Jeśli zatem, w ocenie organu odwoławczego, pozostała jakaś okoliczność w sprawie, która wymaga ustalenia w drodze oględzin, czynność ta może być przeprowadzona na etapie postępowania odwoławczego, czy to przez organ odwoławczy, czy to przez zlecenie jej organowi pierwszej instancji.
Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie decyzją z dnia 3 września 2025 r. nr K.RUZ.4219.1.12.2024, wydaną na podstawie art.138 § 1 pkt 2) k.p.a., art. 389 pkt 1), w związku z art. 35 ust. 3 pkt 1), pkt 2), art. 389 pkt 2) w związku z art.34, art. 393 ust. 4, art.396, art. 400 ust. 1, ust. 8, art.401 ust.1, ust.3, ust.5, art. 403 ust.1, ust.2 pkt 1),, pkt 6), pkt 10), pkt 11), pkt 12), pkt 15), ust.6 pkt 3), art.407 ust.1, ust.2, ust.3, art. 409a, art.101 ust.1, ust.3 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 960) - po rozpatrzeniu odwołania T. K., E. P., Z. M. i J. P. od decyzji Dyrektora Zarządu Zlewni w K. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 15 kwietnia 2024 r. znak: KR.ZUZ.2.4210.131.2022.BH - uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł co do istoty w ten sposób, że:
I. udzielił M. T. i M. T. prowadzącym działalność pn. Gospodarstwo Rybackie [...] M. T., pozwolenia wodnoprawnego na:
1. piętrzenie wód rzeki U. jazem betonowym z ruchomą zastawką, zlokalizowanym w km 12+300 biegu rzeki w miejscowości R. – R. , gm. S., współrzędne geodezyjne: X: 5546587.7170, Y:7473787.2866 (w układzie PL-ETRF2000) do rzędnej 189,67 m n.p.m. (w układzie wysokości PL-EVRF2007-NH), światło 3,6 m, Hp= 2,22 m;
2. pobór wody z rzeki U. dla potrzeb chowu i hodowli ryb w stawach karpiowych, znajdujących się na działkach nr ewid. [...] obręb [...] R.-R., w miejscowości R.-R., gm. S., istniejącym ujęciem zlokalizowanym na lewym brzegu rzeki, w km 12+307, na działce nr ewid.[...] obręb [...] R.-R., współrzędne geodezyjne ujęcia: X: 5546582.0081, Y: 7473781.6308, w ilości:
Qmaxs - 0,125m3/s;
Qśr.d - 5 552,05 m3/d;
Qmax h - 450m3/n;
Qdop.r. - 1 687 824 m3/rok;
3. odprowadzanie wód wykorzystanych ze stawów do wód rzeki U. , wylotami zlokalizowanymi na lewym brzegu rzeki, o współrzędnych geodezyjnych:
1) ze stawu nr I - X: 5547159.9 Y: 7473829.8;
2) ze stawu nr III - X: 5547063,8 Y: 7473830,3
3) ze stawu nr IV - X: 5547017,7 Y: 7473831,0
4) ze stawu nr V - X: 5546989,7 Y: 7473830,9
5) ze stawu nr VI - X: 5546901,6 Y: 7473831,9
6) ze stawu O – X: 5546733,8 Y: 7473832,3
w ilości:
Qmaxs - 0,110 m3/s;
Ośr.d - 4 392,11 m3/d;
Qmax h - 396m3/h;
Qdop.r. - 1 155124 m3/rok;
II. zatwierdził "Instrukcję gospodarowania wodą na jazie piętrzącym wodę potoku U. w km 12+300 na potrzeby gospodarstwa rybackiego P. M. T. - obiekt "R.-R.", ustalając podstawowe zasady gospodarowania wodą:
1. nieprzekraczanie dopuszczalnej rzędnej piętrzenia, określonej w pkt l.1.;
2. zachowanie w rzece poniżej jazu piętrzącego przepływu nienaruszalnego w wysokości 0,061 m3/s, poprzez podniesienie ruchomego zamknięcia o 2,5 cm i usuwanie na bieżąco wszelkich zanieczyszczeń blokujących szczelinę;
3. w czasie wystąpienia przepływów wezbraniowych, przy warstwie wody na przelewie wynoszącej 10 cm, wyznaczonej na rzędnej 189,77 m n.p.m., zastawki zostaną stopniowo podnoszone aż do całkowitego zniesienia piętrzenia;
4. podwyższanie piętrzenia do rzędnej NPP powinno odbywać się w sposób niezagrażający stateczności skarp rzeki, tj. około 30 cm warstwy wody na dobę;
III. ustalił następujące warunki wykonywania uprawnień, udzielonych niniejszą decyzją oraz obowiązki niezbędne ze względu na ochronę zasobów środowiska:
1. przestrzeganie ustaleń wynikających z zapisów Instrukcji gospodarowania wodą, zatwierdzonej w punkcie II.
2. oznaczenie w sposób trwały i widoczny na jazie rzędnej NPP oraz rzędnej 189,77 m n.p.m., w terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania nin. decyzji;
3. oznaczenie, w sposób trwały i widoczny, poziomu wody w rzece U. poniżej jazu, odpowiadającej przepływowi nienaruszalnemu w rzece, w terminie 6 miesięcy od dnia otrzymania nin. decyzji;
4. nieprzekraczanie maksymalnej rzędnej zwierciadła wody w stawach, wynoszącej odpowiednio:
staw I - 189, 38 m n.p.m.
staw II - 189, 38 m n.p.m.
staw III - 189,59 m n.p.m.
staw IV - 189, 70 m n.p.m.
staw V - 189,73 m n.p.m.
staw VI - 189,68 m n.p.m.
staw O - 189,71 m n.p.m.
magazyn I – 189, 55 m n.p.m.
magazyn II - 189, 61 m n.p.m.
magazyn III – 189, 71 m n.p.m.
5. oznaczenie, w sposób trwały i widoczny, maksymalnych rzędnych zwierciadła wody w stawach, w terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania nin. decyzji;
6. pobór wód możliwy będzie tylko przy naturalnym przepływie w korycie rzeki U. większym od przepływu nienaruszalnego;
7. zamontowanie przepływomierza na doprowadzalniku poniżej śluzy wlotowej, na działce nr ewid. [...] obręb [...] R. R., w celu zapewnienia ciągłego pomiaru ilości wody pobieranej z rzeki oraz prowadzenia ewidencji dokonywanych pomiarów, w terminie 6 miesięcy od dnia otrzymania nin. decyzji;
8. prowadzenie pomiarów ilości pobieranej wody powierzchniowej z rzeki U. przepływomierzem, o którym mowa w pkt 2.;
9. rejestrowanie ilości pobieranej wody powierzchniowej z rzeki U. z częstotliwością minimum 1 raz na tydzień;
10. niezwłoczną wymianę przepływomierza w przypadku uszkodzenia;
11. prowadzenie prawidłowej eksploatacji i utrzymania w dobrym stanie technicznym urządzeń wodnych, tak by zapewnić wymagany przepływ wody w rzece U. oraz przeciwdziałać niekorzystnemu oddziaływaniu piętrzenia na grunty przyległe w zasięgu cofki;
12. opróżnianie stawów w sposób kontrolowany, niepowodujący uszkodzeń brzegów i koryta rzeki poniżej jazu;
13. prowadzenia pomiarów jakości wód powierzchniowych rzeki U. powyżej ujęcia wody dla stawów oraz poniżej zrzutu wody z ostatniego stawu, w odległości około 30 m, w zakresie wskaźników: azot ogólny, fosfor ogólny, z częstotliwością dwa razy w roku: na wiosnę i jesienią w czasie zrzutu wody ze stawów;
14. w okresie zimowym podejmowanie działania zapobiegającego utworzeniu się zatoru lodowego;
15. uczestniczenie w kosztach utrzymania wód rzeki U. powyżej jazu na długości cofki oraz poniżej jazu na odcinku wzdłuż działki nr [...] obręb [...] R. R. (tj. działki, na której zlokalizowane są stawy);
IV. stwierdził, że udzielone niniejszą decyzją pozwolenie wodnoprawne nie rodzi praw do nieruchomości i urządzeń wodnych koniecznych do jego realizacji oraz nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich przysługujących wobec tych nieruchomości i urządzeń;
V. ustalił termin ważności pozwoleń wodnoprawnych udzielonych w pkt l niniejszej decyzji do dnia 3 września 2055 r.
W uzasadnieniu decyzji Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie zaznaczył, że wielokrotnie wzywał wnioskodawców o uzupełnienie przedłożonego przy wniosku operatu wodnoprawnego. Podał, że w trakcie postępowania odwoławczego wnioskodawca zmienił wniosek o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego na pobór wody, dostosowując go do przepustowości urządzeń oraz rzeczywistych potrzeb gospodarstwa stawowego. Wyjaśnił, że udzielając wnioskowanego pozwolenia wodnoprawnego wziął pod uwagę zebrane w sprawie dokumenty, w tym wyjaśnienia autora operatu wodnoprawnego oraz wykonaną przez niego "Analizę przepływu wody brzegowej przez obiekt piętrzący".
Organ odwoławczy ustalił, że będący przedmiotem postępowania administracyjnego obiekt stawowy zlokalizowany jest na działkach nr [...], [...], [...], [...],[...] w obrębie R.-R., gmina S., powiat b. Zespół stawów rybnych, przeznaczonych do produkcji ryby towarowej, składa się z 7 stawów oraz 3 magazynów, o łącznej powierzchni lustra wody 39 200 m2, zlokalizowanych na lewym brzegu rzeki U. . Dla potrzeb zasilania zespołu stawów, wody rzeki U. piętrzone są jazem betonowym zlokalizowanym w km 12+300 rzeki U. . Zamknięcie jazu stanowi ruchoma zastawka z płyty stalowej, podnoszona i opuszczana za pomocą mechanizmu przekładniowego. Napęd mechanizmu uruchamiany i obsługiwany jest ręcznie. Rzędna piętrzenia na jazie wynosi 189,67 m n.p.m., wysokość piętrzenia 2,22 m. Ujęcie wody usytuowane jest na lewym brzegu rzeki w km 12+307. Przepływ nienaruszalny w rzece poniżej jazu, wynoszący 0,061 m3/s, realizowany jest poprzez stałą szczelinę o wysokości 2,5 cm, powstałą nad betonowym progiem jazu przez podniesienie ruchomego zamknięcia o 2,5 cm. Jak wynika z operatu wodnoprawnego zamknięcie opiera się na wspawanych w prowadnicach bolcach stalowych o wyliczonej wysokości 2,5 cm, co gwarantuje w pierwszej kolejności zapewnienie ilości wody w rzece, niezbędnej do utrzymania życia biologicznego. Obliczony zasięg cofki piętrzenia wynosi 2 198 m.
Z operatu wodnoprawnego wynikało, że koryto rzeki ma znaczną pojemność, pozwalającą na przeprowadzenie wody o prawdopodobieństwie Q10%. Wielkość ta została zweryfikowana w trakcie postępowania i w opracowaniu pn. "Analiza przepływu wody brzegowej przez obiekt piętrzący". Autor przyjął jako wodę brzegową wodę o prawdopodobieństwie Q20%. Woda do stawów doprowadzana jest rowem otwartym o długości 255 m, a następnie rurociągiem betonowym o długości 292 m i średnicy 60 cm. Rurociąg posiada maksymalną przepustowość 125 dm3/s.
Hodowla w stawach rybnych prowadzona jest w trzyletnim cyklu hodowlanym. Stawy mają łączną powierzchnię lustra wody 39 200 m2. Autor operatu wodnoprawnego wskazał, że stały pobór wody z rzeki i przepływ przez stawy uzasadniony jest koniecznością uzupełnienia niedoborów tlenu w magazynach i zimochowach. Stawy będą użytkowane przez 10 miesięcy (304 dni w roku). Woda ze stawów odprowadzana jest wylotami, zlokalizowanymi na lewym brzegu rzeki U. przy poszczególnych stawach.
Organ wskazał, że w opracowaniu autor przyjął jako wodę brzegową wodę o prawdopodobieństwie Q20% i obliczył, że podpiętrzenie na jazie przy takim przepływie wynosi 5 cm. Nadmiar wody rozleje się na przyległy do jazu teren działek nr [...] i [...] obręb R. R., które stanowią własność Skarbu Państwa i są dzierżawione przez wnioskodawców. "Podpiętrzenie na jazie spowoduje cofkę, której zasięg obejmie koryto potoku na długości około 305 m oraz teren przyległy do potoku na długości około 190 m. Podpiętrzenie na jazie z chwilą wystąpienia przepływu o prawdopodobieństwie Q20% (woda brzegowa) nie spowoduje znacznych szkód w zasięgu oddziaływania cofki. (...) Tereny w bezpośrednim sąsiedztwie koryta potoku na długości wyznaczonej cofki stanowią łąki, zakrzaczenia i zadrzewienia, nie występują budynki mieszkalne i inne obiekty budowlane, które mogłyby ulec uszkodzeniu na skutek spiętrzenia wody w potoku, wobec czego podpiętrzenie wody na jazie nie pociąga za sobą strat ze względu na ich użytkowanie gospodarcze". Organ odwoławczy przywołał także pismo pełnomocnika wnioskodawców, w którym podano, że "wnioskodawcy nie byli informowani przez właścicieli gruntów położonych powyżej budowli piętrzącej o szkodach spowodowanych piętrzeniem wody na jazie, jak również nie zostały im przedstawione żadne dowody wskazujące na ponoszenie takowych szkód".
Dalej organ odwoławczy podał: "Z wyjaśnień wynika, że przepływy powodziowe o prawdopodobieństwie wystąpienia 1% i 10% nie mieszczą się w korycie potoku U. i tym samym powodują zalewanie terenów przyległych niezależnie od tego czy na jazie będzie piętrzona woda. Również Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa Oddział Terenowy w K. w piśmie z dnia 21 lipca 2025 r. stwierdził, że "piętrzenie na jazie nie jest problemem, tylko występowanie przepływów powodziowych na potoku U. - co jest niezależnym od nikogo naturalnym zjawiskiem. (...) Przedstawiony stan nie potwierdza zagrożenia podtopień z winy konstrukcji jazu, i tym samym nie uzasadnia dokonania przebudowy/modernizacji jazu również z ekonomicznego punktu widzenia. W sytuacjach awaryjnych/powodziowych istnieje możliwość całkowitego otwarcia zasuwy jazu - umożliwiając w ten sposób swobodny przepływ wody całym przekrojem koryta rzeki. Natomiast, w przypadku znacznych wezbrań potoku U. (np. Q1% lub Q10%) podczas intensywnych opadów - w żaden sposób nie jest możliwe uchronienie się przed wystąpieniem wody z koryta".
Dlatego też organ w punkcie II. 3 decyzji nałożył na wnioskodawcę obowiązek podnoszenia zastawek na jazie w okresie zagrożenia powodziowego.
Organ stwierdził również, że z operatu wodnoprawnego wynika, że średnioroczny przyrost masy ryb w poszczególnych latach cyklu produkcyjnego nie przekracza 1500 kg z 1 ha powierzchni użytkowej stawów rybnych tego obiektu w jednym roku danego cyklu. Wobec tego, w świetle art. 16 pkt 61 lit. f i g ustawy Prawo wodne, wody wykorzystane i odprowadzane ze stawów rybnych do rzeki U. i nie stanowią ścieków w rozumieniu ustawy i nie będą miały wpływu na pogorszenie jakości wód rzeki. W celach kontrolnych organ w pkt III.13 decyzji nałożył na użytkowników obiektu stawowego obowiązek prowadzenia pomiarów jakości wód powierzchniowych rzeki U. powyżej ujęcia wody dla stawów oraz poniżej zrzutu wody z ostatniego stawu, w odległości około 30 m, w zakresie wskaźników: azot ogólny, fosfor ogólny, z częstotliwością dwa razy w roku: na wiosnę i jesienią w czasie zrzutu wody ze stawów.
Zgodnie z art. 396 Prawa wodnego pozwolenie wodnoprawne nie może naruszać m.in. ustaleń planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza. Plan gospodarowania wodami na obszarze dorzecza W. został zatwierdzony przez Ministra Infrastruktury w dniu 4 listopada 2022 r. Zgodnie z "Planem gospodarowania wodami na obszarze dorzecza W." zespół stawów rybnych w miejscowości R.-R. zlokalizowany jest w zlewni jednolitej części wód powierzchniowych oznaczonej Europejskim kodem JCWP PLRW2000102139489, o nazwie "U. dla której stan ekologiczny określono jako dobry, także stan chemiczny określono jako dobry. Celami środowiskowymi dla tej JCWP jest dobry stan ekologiczny, zapewnienie drożności cieku dla migracji ichtiofauny o ile jest monitorowany wskaźnik diadromiczny D oraz dobry stan chemiczny. Osiągnięcie celu środowiskowego ocenione zostało jako zagrożone. Cała zlewnia JCWP stanowi obszar wrażliwy na eutrofizację wywołaną zanieczyszczeniami pochodzącymi ze źródeł komunalnych rozumianą jako wzbogacanie wód biogenami, w szczególności związkami azotu lub fosforu, powodującymi przyspieszony wzrost glonów oraz wyższych form życia roślinnego, w wyniku którego następują niepożądane zakłócenia biologicznych stosunków w środowisku wodnym oraz pogorszenie jakości tych wód . Dla JCWP nie zostało ustanowione odstępstwo z art. 4 ust. 5 Ramowej Dyrektywy Wodnej. Zgodnie z planem gospodarowania wodami na obszarze dorzecza W. zespół stawów rybnych w miejscowości R.-R. znajduje się w obrębie Jednolitej Części Wód Podziemnych o europejskim kodzie JCWPd - PLGW2000149, o ocenie stanu chemicznego jako dobry i ilościowego jako dobry, niezagrożonej nieosiągnięciem celu środowiskowego jakimi są dobry stan chemiczny i dobry stan ilościowy. Z akt sprawy wynika, że jaz został wybudowany w roku 1937. Biorąc pod uwagę kilkudziesięcioletni okres istnienia piętrzenia na rzece U. oraz obiektu stawowego należy stwierdzić, że objęte postępowaniem, zakończonym niniejszą decyzją, korzystanie z wód nie wpłynie negatywnie na wody powierzchniowe i podziemne oraz na realizację celów środowiskowych dla nich określonych, nie będzie naruszać ustaleń planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza. Z analizy map zagrożenia powodziowego (MZP) i map ryzyka powodziowego (MRP) wynika, że rzeka U. nie posiada wyznaczonych obszarów szczególnego zagrożenia powodziowego.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wnieśli T. K. i E. P., wnosząc o jej uchylenie oraz o nakazanie podjęcia wszelkich możliwych prawnie działań celem zapewnienia bezpieczeństwa wodnego dla mieszkańców miejscowości R. R..
W uzasadnieniu skargi podali, że potok U. przepływa przez miejscowość R. R.. Ukształtowanie terenu w pobliżu potoku U. jest płaskie, gleba jest piaszczysta i sypka. Piętrzenie wody jest realizowane poprzez zamontowaną zaporę, która znajduje się przy działkach ewidencyjnych [...], [...]. Pomiędzy działkami [...] jest usytuowany rów odwadniający, który nie spełnia swojej funkcji ponieważ woda zgromadzona w tym rowie w ogóle nie odpływa do potoku albowiem stan wody w rzece jest wyższy i rzeczy samej następuje cofanie wody z potoku do rowu. Rów ten powinien koniecznie odprowadzać wodę ponieważ tereny wokół niego są nawet depresyjne. Piętrzona woda w potoku jest zatrzymywana praktycznie przez cały rok z niewielkimi przerwami, co powoduje że przy większych opadach woda występuje z koryta i zalewa sąsiadujące z rzeką nieruchomości. Brak kontroli nad piętrzeniem wody doprowadziło do sytuacji, że użytkowanie niektórych nieruchomości stało się niemożliwe, a w pozostałych przypadkach bardzo uciążliwe. Przed zaporą brzegi potoku się obsuwają i rzeka zabiera prywatne grunty. Natomiast za zaporą potok ma niezniszczone brzegi i rzeka się z nich nie wylewa. Podali, że wydana przez Starostę Brzeskiego decyzja z dnia 10 sierpnia 2011 roku zakładała napełnienie wodą stawów i wypuszczenie wody z potoku. Pomimo zastrzeżeń kierowanych do dzierżawcy stawów, aby stosował się do decyzji, nie była ona respektowana. Obecna zapora która istnieje około 20 lat piętrzy wodę do takiego poziomu, że nawet lekki opad deszczu w regionie powoduje, że woda przelewa się przez zaporę.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie wniósł o jej oddalenie podtrzymując przy tym argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Przepis art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2024.1267 t.j.) stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt administracyjny według kryterium zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jego wydania. Zgodnie z przepisem art.3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2024.935 t.j., dalej: "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanymi granicami skargi (art. 134 ustawy).
Z art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem.
Wskazać również należy, że zgodnie z przepisem art. 133 § 1 p.p.s.a. Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, że sąd przy ocenie legalności decyzji lub postanowienia bierze pod uwagą okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw zaskarżonego aktu. Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia ( wyrok NSA W-wa z dnia 9.07.2008 r., sygn. II OSK 795/07, LEX nr 483232).
W świetle powyższego, na wstępie rozważań przedstawić należy okoliczności wynikające z przedłożonych akt administracyjnych.
Z karty 18 akt administracyjnych wynika, że w dniu 30 lipca 2021 r. M. T. złożył wniosek o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego na piętrzenie wody, pobór wody i zrzut wody do potoku U. na potrzeby stawów rybnych w miejscowości R. R. na działkach [...], [...], [...], [...], [...] i [...] Poprzednie pozwolenie wodnoprawne dla tego gospodarstwa rybackiego było ważne do dnia 9 sierpnia 2021 r. (k.34 a.a.). Wniosek z dnia 30 lipca 2021 r. został pozostawiony bez rozpoznania, co wynika z pisma organu znajdującego się na karcie 109 akt administracyjnych.
W dniu 24 stycznia 2022 r. Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie - Nadzór Wodny B. wystosował do M. T. pierwsze wezwanie, w którym w związku z prowadzoną korespondencją dotyczącą piętrzenia i poboru wody na potoku U. , zobowiązał go do przedłożenia wniosku wraz z kompletnym operatem wodnoprawnym, na podstawie którego będzie można procedować wydanie decyzji wodnoprawnej - pod rygorem zastosowania trybu karno-administracyjnego z art.476 ust.1 Prawa wodnego. Nowy wniosek o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego został złożony osobiście w dniu 18 lutego 2022 r. (pismo nosi datę 10 lutego 2022 r. – k.6 a.a.).
Na karcie 62 a.a. znajduje się "Operat wodnoprawny" noszący datę "lipiec 2021" sporządzony przez mgr inż. K. G.. W spisie treści operatu podano, że zawiera on część graficzną: mapy, sytuację, profile, przekroje, inwentaryzację – pozycje od 1 do 10. Treść przedłożonych dokumentów jest dosyć specyficzna. Na karcie 29 a.a. znajduje się kserokopia mapy z 1999 r. z metryką: "Operat wodnoprawny, 15.12.1999 r., projektował K. K.". Na tej samej kserokopii mapy widnieje jeszcze jedna metryka: "Operat wodnoprawny wraz z instrukcją gospodarowania wodą, [...] r., opracował mgr inż. T. S. i mgr inż. K. R.". Na kserokopii tej umieszczona została pieczątka mgr inż. K. G. oraz adnotacja "lipiec 2021", opatrzona podpisem. Identyczną postać mają wszystkie inne rysunki, mające stanowić część graficzną operatu. W istocie więc nie wiadomo, czy do sporządzenia operatu wykorzystano cudze opracowania, czy też pieczęć z podpisem ma być poświadczeniem zgodności kserokopii z oryginałem. Nie wiadomo też, co ma przedstawiać linia koloru czerwonego naniesiona na mapę z k. 28. Nawiasem mówiąc, na mapie tej zaznaczono szerokość doprowadzalnika w postaci rowu otwartego na "40", a w kolejnych dokumentach wymiar ten był już inny (w operacie z k.55 -"0,50 m"). Z rysunku znajdującego się na karcie 24 a.a. w szczególności wynika, że jaz – jako element zatrzymujący wodę - posiada "szandory drewniane", a zwierciadło maksymalnego spiętrzenia wody jest na poziomie "193, 90 m.n.p.m." Opis prowadzenia zamierzonej działalności z k.61 a.a. nosi datę 31.07.2021 r. W złożonej jednocześnie z tym opisem częścią tekstową operatu powołano się na nieaktualne akty prawne, w tym rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 18 listopada 2014 r. w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi, oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego. W operacie tym (k.39 a.a.) wnioskowano o pozwolenie na piętrzenie na jazie do rzędnej 193,90 m.n.p.m.
Już to powinno wzbudzić poważne wątpliwości co do rzetelności i wiarygodności złożonego operatu wodnoprawnego.
Tymczasem, zamiast zobowiązać M. T. do przedłożenia kompletnego i aktualnego operatu wodnoprawnego organ odwoławczy skoncentrował się na kierowaniu do wnioskodawcy (następnie do wnioskodawców M. T. i M. T.) wielokrotnych wezwań o uzupełnienia przedkładanych dokumentów.
I tak, na drugie wezwanie organu z dnia 7 kwietnia 2022 r. (k.14 a.a), w dniu 25 kwietnia 2022 r złożono uzupełniony operat.(k.101 a.a.). Dołączona wówczas do operatu "Instrukcja gospodarowania wodą" na stronie tytułowej opatrzona została datą "lipiec 2021 r.". Jednakże już na jej stronie 2 podano, że stanowi integralną część operatu z 2010 r., a na stronie 3 ( k.69 a.a.) odwołano się do prawa wodnego z 2001 r., podczas gdy od 1 stycznia 2018 r. obowiązywała nowa ustawa Prawo wodne. Na stronie 2 (k.70 a.a.) powołano się z kolei na wymogi wynikające z rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 17 sierpnia 2006 r. w sprawie zakresu instrukcji gospodarowania wodą, które to rozporządzenie zostało uchylone z dniem 2 lipca 2019 r. Jak się wydaje, inwentaryzację stanowiły skopiowane stare zdjęcia z operatu z 2010 r. (k.75).
Trzecim wezwaniem z dnia 19.08.2022 (k.109) wnioskodawca został zobowiązany do przedłożenia m.in. zasięgu oddziaływania cofki naniesionego na mapie. Pismem z dnia 30.08.2022 r. wnioskodawca wyjaśnił, że cofka na długości 2 247m. Przedłożył wówczas mapę zasadniczą (k.156 a.a) z 2021 r. zaktualizowaną przez firmę G. Jak się wydaje, przedstawia ona zasięg oddziaływania cofki w postaci czerwonej przerywanej linii, jednakże nie wiadomo przez kogo zasięg ten został określony w ten sposób, gdyż na mapie brak tytułu, legendy, wskazania autora i pieczęci. Nie wiadomo zatem, czy mapa ta stanowi część operatu. Na dołączonym rysunku zatytułowanym "Profil podłużny potoku U. w zasięgu cofki", luty 2022, K. Górska (k.155) wskazano NPP = 189,67 m.n.p.m. oraz rzędne brzegu prawego i brzegu lewego.
Czwartym wezwaniem z dnia 24.11.2023 r. (k.285) zobowiązano wnioskodawcę do przedłożenia opisu stanu technicznego jazu wraz ze stosownymi rysunkami i przekrojami oraz o potwierdzenie zamontowania łaty. W odpowiedzi na to wezwanie złożono protokół z przeglądu dokonanego przez wnioskodawcę i autorkę operatu. Nie dołączono natomiast żadnych rysunków i przekrojów. Braki te uzupełniono dopiero przy piśmie z dnia 15.12.2023 r. Na rysunku z k.299 podano, że max spiętrzenie - 189,67 m.n.p.m., a wysokość od dna 1,30 m. Porównanie tego rysunku z rysunkiem na k.24 prowadzi do wniosku, że żądany przekrój został sporządzony na kserokopii rysunku z k.24. Jednakże autor nie zwrócił uwagi, że podana wysokość "1,30 m" nie może być taka jak na rysunku z k.24 – 1,30 m, gdyż tam poziom maksymalnego piętrzenia wynosił 193,90 m.n.p.m. Przy max. piętrzeniu wynoszącym 189,67 m.n.p.m. nawet dla laika jest oczywiste, że wysokość musi być inna.
Piątym wezwaniem z dnia 26.11.2024 r. (k.1 akt administracyjnych II instancji) zobowiązano wnioskodawcę do dokonania kolejnych uzupełnień wskazując na następujące nieprawidłowości: wysokość piętrzenia podana niezgodnie z § 3 rozporządzenia z 20.04.2007 r., budowle piętrzące o wysokości piętrzenia przekraczającego 2 m podlegają w myśl § 26 w/w rozporządzenia klasyfikacji wg załącznika nr 2, w operacie podano że wnioskowany pobór to 135,6 m3/d, a w myśl art.101 prawa wodnego powyżej 100 m3 na dobę obowiązkowy jest ciągły pomiar (proponowana łata nie spełnia tego wymogu), wyjaśnienia wymaga przyjęcie ilości wody do napełniania uzupełniającego w takiej samej ilości jak do napełniania stawów (Ilość odprowadzanej wody przez rok jest taka sama jak pobieranej. Czy w zw. z tym stawy mają charakter przepływowy?), w operacie podano, że cofka wynosi 2 247m i nie spowoduje podtopień ze względu na znaczną pojemność koryta, ale brak analizy wpływu spiętrzenia na podniesienie poziomu zwierciadła wód gruntowych, ustalić w Instrukcji przy jakim dopływie lub przy jakim poziomie wody należy zdjąć szandory i ile tych szandorów (formułując to wezwanie organ jednakże nie zauważył, że drewniane szandory istniały w dacie sporządzenia operatu z 1999 r., tymczasem z protokołu przeglądu jazu z k.286 wynika, że aktualnie jaz jest zamykany płytą stalową).
W odpowiedzi z dnia 13.12.2024 r.(k.120 administracyjnych II instancji) przedłożono "Operat wodnoprawny – uzupełnienie", grudzień 2024 oraz "Instrukcję gospodarowania wodą" opatrzoną datą "lipiec 2021 r." W uzupełnieniu tym (k.102) podano, że doprowadzalnik w części rowu otwartego ma szerokość dna 0,50 m i średnią głębokość 1,0 m. Wskazana szerokość dna jest inna niż na opisanej wyżej mapie z k. 28.. Nadto, w operacie nie podano spadku podłużnego doprowadzalnika w części stanowiącej rów otwarty. Wytknąć także należy, że na k.98 podano niepełną definicję wysokości piętrzenia (por. § 3 pkt 4) warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle hydrotechniczne i ich usytuowanie (Dz.U.2007.86.579).
W operacie (na stronie 90. a.a. II inst.) podano: "Szkodliwie działanie wód podziemnych po spiętrzeniu uniemożliwia właściwą eksploatację obiektów budownictwa lądowego i charakteryzuje się niekorzystnym układem zwierciadła wód gruntowych, oddziałującym ujemnie na zabudowę i uzbrojenie terenu poprzez podtopienie fundamentów i piwnic budynków. Powoduje też nadmierne zwiększenie wilgotności przypowierzchniowych warstw gruntu, wpływając ujemnie na kultury rolne i leśne. Spiętrzenie wody na istniejącym jazie betonowym niewątpliwie powoduje podniesienie się poziomu wód gruntowych na obszarze przyległym do koryta potoku w zasięgu oddziaływania cofki spiętrzenia, niemniej jednak jest to stan ukształtowany na przestrzeni wielu lat, o ugruntowanych stosunkach wodnych. Jaz został wybudowany w 1937 r i do tego czasu spełnia swoją funkcję. Tereny w bezpośrednim sąsiedztwie koryta potoku na długości obliczonej cofki spiętrzenia w przeważającej części stanowią łąki, zakrzaczenia i zadrzewienia, wobec czego piętrzenie wody na jazie nie pociąga za sobą strat ze względu na ich użytkowanie gospodarcze. Wobec powyższego należy przyjąć, że podniesienie się zwierciadła wód gruntowych na skutek spiętrzenia wód potoku U. na istniejącym od 1937 r. jazie nie będzie szkodliwie wpływać na tereny w bezpośrednim sąsiedztwie koryta potoku". Ta wersja operatu zawiera tylko 1 rysunek.
Nie wiadomo zatem, które części wcześniej przedłożonego operatu (przy założeniu, że rzeczywiście przedłożona została część graficzna operatu) są nadal aktualne.
W przedłożonej 13 grudnia 2024 r. Instrukcji, wbrew spisowi treści brak jest mapy sytuacyjno-wysokościowej.
Szóstym wezwaniem z dnia 3.01.2025 r. (k.124) organ wytknął następujące nieprawidłowości przedłożonych dokumentów: doprowadzalnik ma max. zdolność przepustową 0,125 m3/s, a na odcinku otwartym 0,605m3/s, tak więc ta mniejsza wartość decyduje o wielkości przepływu, dalej jako max. zwierciadła podano - 193,50 (tak jak w operacie z 2010 r. i kolejnych uzupełnieniach operatu z 2021 r.), wyjaśnić dlaczego wnioskuje się o pobór 270 dm3/s, max. poziomy zwierciadła wody w stawach podano tak jak w operacie z 2010 r., podać rzędne urządzeń wodnych i zwierciadeł wody w obowiązującym układzie odniesienia, z przedstawionych obliczeń wynika, że budowla piętrząca nie przeprowadza wody brzegowej i powoduje jej podpiętrzenie – w związku z tym zapis, że w czasie wystąpienia przepływów wezbraniowych zamknięcie jazu zostanie podniesione- wymaga uściślenia, w dalszym ciągu sposób pomiaru wody nie spełnia wymogu art.120 ust.3 pr w.
W odpowiedzi w dniu 21.01.2025 r. dołączono uzupełniony operat i instrukcję (k.230). Dołączona przy tym piśmie instrukcja opatrzona jest datą "Lipiec 2021". Nie ma w niej, ani mapy sytuacyjno-wysokościowej, ani inwentaryzacji jazu, wymienionych w spisie treści (k.156). Złożone uzupełnienie operatu nosi tytuł "Operat wodno-prawny – uzupełnienie" i opatrzone jest datą "Styczeń 2025 r." W operacie tym uwzględniono zmianę wniosku: Q max - 0,125 m3/s, Q śr. dob.- 5 552,05 m3/d, Q max godz.- 450 m3/h, Q dop.rok - 1 155 124 m3/rok. W operacie podano, że przy jazie nie zamontowano urządzeń pomiarowych. Poprzednio zaś poinformowano, że zamontowano łatę wodowskazową. Określono rzędne zwierciadła wody stawów: od 189,38 m.n.p.m. do 189,73 m.n.p.m. Natomiast nie wpisano poprzednio ujętego obowiązku piętrzenia do max 189,67 m.n.p.m. (pkt 8 lit.b uzupełnienia z 13.12.2024r.).
Zasięgu cofki nie określono na mapie tylko na podstawie Geoportalu.
Siódmym wezwaniem z dnia 6.02.2025 r. (k.238) nakazano: przedstawić na mapie sytuacyjnej lokalizację przepływomierza i jego współrzędnych geodezyjnych i terminu zamontowania. Ponownie wezwano o wyjaśnienia związane z faktem, że budowla piętrząca nie przeprowadza wody brzegowej i powoduje jej podpiętrzenie już przy przepływach Q20%, co jest przepustowością niewystarczającą. Organ wyjaśnił, że z art.403 pr. w. wynika obowiązek wykonania urządzeń zabezpieczających. W poprzedniej decyzji z 1.03.2000 r. nałożono na właściciela stawów obowiązek odbudowy zamknięć celem umożliwienia otwarcia jazu w przypadku spływu wód powodziowych, a aktualnym operacie nic nie ma o przebudowie obiektu celem zwiększenia jego przepustowości i poprawy bezpieczeństwa.
W odpowiedzi 24.02.2025 r. z dnia 24.02.2025 r. przesłano "str. 26 operatu (sic!) uzupełnioną o informację dot. przepływomierza". W piśmie wyjaśniono, że rzędna krawędzi lewego brzegu jest obniżona w stosunku do prawego o około 10 cm, a co za tym idzie w przypadku spiętrzenia wód powodziowych na jazie, to teren gospodarstwa rybackiego zostałby zalany w pierwszej kolejności.
Wezwaniem ósmym z dnia 6.03.2025 r. (k.256) organ zarzucił, że wnioskodawcy nie odnieśli się w całości do wcześniejszego wezwania organu. Wyjaśnił, że z opracowanej dla celów projektowych mapy z 2021 r. (k.156 I instancji) wynika, że błędnie wskazano zniwelowane rzędne: 188,01 m.n.p.m. (brzeg lewy) i 188,16 m.n.p.m. (brzeg prawy), gdyż odnoszą się one do stopy skarpy, a nie do górnej krawędzi. Z operatu wynika, że jaz nie przeprowadza wody brzegowej potoku (Q 10%), a więc powoduje jej podpiętrzenie . Woda płynąca pełnym przekrojem koryta, nawet przy całkowicie podniesionym zamknięciu występuje na teren przyległy. Nadal zatem operat wymaga uzupełnienia w zakresie oddziaływania piętrzenia jazem na grunty w zasięgu jego oddziaływania.
W odpowiedzi w dniu 20.03.2025 r. złożono "Analizę przepływu wody" autorstwa mgr inż. K. G.. Podano w niej, że w przekroju P2 rzędna zwierciadła dla napełnienia h=1,65. Dla przepływu Q20% wynosi 189,65, nie mieści się w korycie i wylewa na tereny przylegle, gdyż jaz ma mniejszą przepustowość niż koryto. W chwili wystąpienia przepływu wody brzegowej podpiętrzenie spowodowane przez budowlę piętrzącą wyniesie 5 cm, na lewym brzegu rozlana z brzegów potoku woda spływa wzdłuż doprowadzalnika do niecki i rowu. Przy podpiętrzeniu powstanie cofka, której zasięg oddziaływania obejmie koryto powodu na długości ok. 305 m oraz teren przyległy na długości ok. 190 m o wysokości 1-22 cm.
Od razu zatem należy zauważyć, że w operacie (k.91) podano, że cofka ma długość 2 247 m.
Odnotować także należy, że przed wydaniem decyzji, pismem z dnia 12.05.2025 r. (k.335), organ odwoławczy zwrócił się Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa – Oddziału Terenowego w K. o udzielenie informacji w sprawie prac modernizacyjnych zwiększających przepustowość jazu lub wykonania urządzeń zapobiegającym szkodom.
W odpowiedzi pismem z dnia 21.07.2025 r. KOWR potwierdził, że strona poszkodowana zwracała się do KOWR z żądaniem odszkodowania, w którym podawała, że "piętrzona woda na rzece jest zatrzymywana praktycznie przez cały rok z niewielkimi przerwami to powoduje, iż przy większych opadach woda występuje z koryta i zalewa sąsiadujące z rzeką nieruchomości". W piśmie tym podał również, że "zgłoszone przez poszkodowaną stronę domniemane szkodliwe działanie dzierżawcy obiektu stawowego dotyczą okresu co najmniej 30 lat – w związku z tym KOWR nie ma podstaw do podjęcia szerszych działań zapobiegającym szkodom, gdyż zgodnie z art.234 ust.4 ustawy z dnia 17 lipca 2017 r. – Prawo wodne (Dz.U.2024.poz.1087 t.j.) – postepowania w sprawie decyzji nakazującej właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegającym szkodom, nie wszczyna się jeżeli upłynęło 5 lat od dnia., w którym właściciel gruntu sąsiedniego dowiedział się o szkodliwym działaniu na jego grunt". KOWR stwierdził m.in., że "epizodyczne zalewanie przyległych terenów w przypadku wezbrania wód w potoku U. – w żaden sposób nie powoduje strat dla właścicieli omawianych terenów prywatnych, gdyż nie udowodniono żadnych szkód powodujących roszczenie o odszkodowanie. Przedstawiony stan nie potwierdza zagrożenia podtopień z winy konstrukcji jazu i tym samym nie uzasadnia dokonania przebudowy/modernizacji jazu". Wyjaśnił także, że "wykonanie jakichkolwiek prac przy modernizacji jazu lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom nie jest zasadne", "wymagałoby to poniesienia znacznych kosztów, które oscylują w granicach rocznego przychodu z omawianego obiektu stawowego. W przypadku konieczności ich poniesienia – m.in. dzierżawca byłby zmuszony do zakończenia działalności na tym obiekcie z uwagi na nieopłacalność produkcji i kolejno rozwiązania umowy dzierżawy. W dalszej perspektywie pozbawiłoby to obiekt stawowy należytego gospodarowania, następnie doprowadziłoby to do jego zarośnięcia i nieopłacalnego wznowienia na nim produkcji. Powyższe naraziłoby Skarb Państwa na straty w postaci m.in. niepobierania czynszu dzierżawnego".
Sąd nie bez powodu szczegółowo przedstawił sposób kompletowania przez organy najistotniejszego w sprawie materiału dowodowego, czyli operatu wodnoprawnego oraz instrukcji gospodarowania wodą, jak również jaką ostateczną formę dokumenty te uzyskały oraz jaka była ich zawartość.
Stosownie bowiem do art.400 ust.8 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U.2025.960 t.j.) pozwolenia wodnoprawne wydaje się na podstawie operatu wodnoprawnego oraz zgromadzonych w toku postępowania dowodów, dokumentów i informacji. Skoro operat wodnoprawny, jak to wynika z art. 409 ustawy Prawo wodne, stanowi podstawowy dowód w sprawie, to bezwzględnie musi spełniać wszystkie wymagania nałożone przez ustawodawcę. Operat wodnoprawny, pomimo że powinien być przygotowywany przez osobę posiadającą wiadomości specjalne i odpowiednie doświadczenie - nie jest opinią biegłego (dowód z opinii biegłego dopuszcza bowiem organ), lecz jest on dokumentem prywatnym sporządzonym na zlecenie i w interesie wnioskodawcy, który stanowi dowód podlegający ocenie także w trybie zasad ogólnych postępowania dowodowego, w tym w szczególności art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. O ile wyboru właściwej metody opracowania operatu wodnoprawnego dokonuje osoba posiadająca specjalistyczne przygotowanie w tej dziedzinie, to operat taki musi jednak opierać się na prawidłowych, rzetelnych i dających się zweryfikować organowi i stronom postępowania materiałach/danych wyjściowych dotyczących przedmiotu opracowania. Podkreślić także należy, że wydając pozwolenie wodnoprawne organ występuje jako organ wyspecjalizowany, przygotowany merytorycznie do oceny zgodności operatu z prawem. To właśnie zadaniem organu jest ocena operatu pod kątem jego kompletności, rzetelności i przydatności do wydania wnioskowanego pozwolenia wodnoprawnego. Wydając pozwolenie wodnoprawne organ powinien wykorzystać wszelkie dostępne środki dowodowe mające znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Obowiązek ten jest związany z przyjętą zasadą swobodnej oceny dowodów. Swobodna ocena dowodów, aby nie przerodziła się w ocenę dowolną, musi być dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz z zachowaniem reguł tej oceny, tj. po pierwsze - opierać się należy na materiale dowodowym zebranym przez organ, z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w przepisach prawa. Po drugie ocena powinna być oparta na wszechstronnej ocenie całokształtu materiału dowodowego i po trzecie - organ powinien dokonać oceny znaczenia i wartości dowodów dla toczącej się sprawy, z zastrzeżeniem ograniczeń dotyczących dokumentów urzędowych, które mają na podstawie art. 76 § 1 k.p.a. szczególną moc dowodową. Wreszcie, po czwarte - rozumowanie, w wyniku którego organ ustala istnienie okoliczności faktycznych, powinno być zgodne z zasadami logiki. Jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny stosownie do treści art. 75 § 1 k.p.a. (por. wyrok NSA z 15 października 2019 r., sygn. akt II OSK 2876/17, LEX nr 2737265). Organ administracji publicznej w trakcie postępowania administracyjnego, nie może odmówić przeprowadzenia dowodu, który może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, przez przemilczenie wniosku strony złożonego w tym zakresie, gdyż pozbawia to stronę podstawowych praw.
W tym miejscu omówienia wymagają przepisy określające wymogi, jakim operat wodnoprawny i instrukcja gospodarowania wodą muszą odpowiadać. Prawidłowość przedstawianych przez wnioskującego o wydanie pozwolenia wodnoprawnego dokumentów ma decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Z przepisów zamieszczonych w Dziale IX Prawa wodnego wynika bowiem, że decyzja pozytywna dla wnioskodawcy może być wydana tylko wtedy, gdy spełnione są warunki wskazane w ustawie. Natomiast decyzja odmowna wydawana jest w przypadku ziszczenia się przesłanek negatywnych z art. 399 Prawa wodnego. W myśl tego przepisu wydania pozwolenia wodnoprawnego odmawia się m.in., jeżeli projektowany sposób korzystania z wód narusza ustalenia: planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza, planów ochrony i planów zadań ochronnych dla obszarów chronionych, planu zarządzania ryzykiem powodziowym, planu przeciwdziałania skutkom suszy, programu ochrony wód morskich, krajowego programu oczyszczania ścieków komunalnych, miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy i decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego lub nie spełnia wymagań ochrony zdrowia ludzi, środowiska, ochrony przyrody i dóbr kultury wpisanych do rejestru zabytków oraz wynikających z przepisów ustawy oraz przepisów odrębnych. Wydania pozwolenia wodnoprawnego odmawia się również, jeżeli zakład planujący korzystanie z wód lub wykonanie urządzeń wodnych albo inne działania wymagające pozwolenia wodnoprawnego nie wywiązuje się z wynikających z dotychczas wydanych pozwoleń wodnoprawnych obowiązków.
Stosownie do art.409 ust.1 i 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U.2025.960 t.j.) część opisowa operatu, w dostosowaniu do rodzaju działalności, której dotyczy pozwolenie wodnoprawne, powinna zawierać: 1) oznaczenie zakładu ubiegającego się o wydanie pozwolenia, jego siedziby i adresu, 2) wyszczególnienie
celu i zakresu zamierzonego korzystania z wód, celu i rodzaju planowanych do wykonania urządzeń wodnych lub robót, rodzaju urządzeń pomiarowych oraz znaków żeglugowych, rodzaju i zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych, stanu prawnego nieruchomości usytuowanych w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych, z podaniem siedzib i adresów ich właścicieli, zgodnie z ewidencją gruntów i budynków, obowiązków ubiegającego się o wydanie pozwolenia wodnoprawnego w stosunku do osób trzecich, 3) opis urządzenia wodnego, w tym podstawowe parametry charakteryzujące to urządzenie i warunki jego wykonania, oraz jego lokalizację za pomocą informacji o nazwie lub numerze obrębu ewidencyjnego z numerem lub numerami działek ewidencyjnych oraz współrzędnych, 4) charakterystykę wód objętych pozwoleniem wodnoprawnym, 5) charakterystykę odbiornika ścieków lub wód opadowych lub roztopowych objętego pozwoleniem wodnoprawnym, 6) ustalenia wynikające z planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza, planu zarządzania ryzykiem powodziowym, planu przeciwdziałania skutkom suszy, programu ochrony wód morskich, krajowego programu oczyszczania ścieków komunalnych, planu lub programu rozwoju śródlądowych dróg wodnych o szczególnym znaczeniu transportowym, 7) określenie wpływu planowanych do wykonania urządzeń wodnych lub korzystania z wód na wody powierzchniowe oraz wody podziemne, w szczególności na stan tych wód i realizację celów środowiskowych dla nich określonych, 8) wielkość przepływu nienaruszalnego, sposób jego obliczania oraz odczytywania jego wartości w miejscu korzystania z wód, 9) wielkość średniego niskiego przepływu z wielolecia (SNQ) lub zasobu wód podziemnych, 10) planowany okres rozruchu, sposób postępowania w przypadku rozruchu, zatrzymania działalności lub awarii urządzeń istotnych dla realizacji pozwolenia wodnoprawnego, a także rozmiar i warunki korzystania z wód oraz urządzeń wodnych w tych sytuacjach wraz z maksymalnym, dopuszczalnym czasem ich trwania, 11) informację o formach ochrony przyrody utworzonych lub ustanowionych na podstawie przepisów ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, występujących w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych.
Część graficzna operatu zawiera: 1) plan urządzeń wodnych i zasięg oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych, wraz z ich powierzchnią, naniesiony na mapę sytuacyjno-wysokościową terenu, z oznaczeniem nieruchomości, 2) zasadnicze przekroje podłużne i poprzeczne urządzeń wodnych oraz koryt wód płynących w zasięgu oddziaływania tych urządzeń;
3) schemat rozmieszczenia urządzeń pomiarowych oraz znaków żeglugowych, 4)schemat funkcjonalny lub technologiczny urządzeń wodnych.
Operat, na podstawie którego wydaje się pozwolenie wodnoprawne na pobór wód, dodatkowo winien zawierać: 1) ilość pobieranej wody, w tym dla wód powierzchniowych maksymalną ilość m3 na sekundę, średnią ilość m3 na dobę, maksymalną ilość m3 na godzinę oraz dopuszczalną ilość m3 na rok, a dla wód podziemnych maksymalną ilość m3 na sekundę, średnią ilość m3 na dobę oraz dopuszczalną ilość m3 na rok, 2) opis techniczny urządzeń służących do poboru wód, w tym ich maksymalną techniczną wydajność oraz przewidywany czas ich wykorzystywania, 3) określenie rodzajów urządzeń służących do pomiaru poboru wód, 4) określenie zakresu i częstotliwości wykonywania wymaganych analiz pobieranej wody, 5) terminy pobierania wody dla zakładów, których działalność cechuje się sezonową zmiennością, 6) sposób i zakres prowadzenia pomiarów ilości i jakości pobieranych wód w stanie pierwotnym, 7) sposób postępowania w przypadku uszkodzenia urządzeń pomiarowych, 8) informację o sposobie prowadzenia okresowych pomiarów wydajności i poziomu zwierciadła wody w studni, 9) określenie celów lub potrzeb, o których mowa w art. 272 ust. 13.
Zgodnie z art.409a ustawy instrukcję gospodarowania wodą zatwierdza się w pozwoleniu wodnoprawnym na korzystanie z wód i doręcza się wszystkim zakładom, których dotyczy ta instrukcja, oraz właścicielowi wód.
Stosownie do § 3 ust.1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia 21 sierpnia 2019 r. w sprawie zakresu instrukcji gospodarowania wodą (Dz.U.2019.1725) instrukcję dla budowli piętrzących opracowuje się z uwzględnieniem normalnych warunków użytkowania, warunków użytkowania w okresie powodzi oraz warunków użytkowania w okresie suszy. Instrukcja dla budowli piętrzących uwzględnia zaspokojenie potrzeb wodnych zakładów korzystających z piętrzenia wód, stosownie do posiadanych przez te zakłady pozwoleń wodnoprawnych, oraz zapewnienie przepływu nienaruszalnego lub przepływu gwarantowanego (§ 4). Zgodnie z § 6 ust.1 rozporządzenia Część opisowa instrukcji dla budowli piętrzących zawiera: 1) informacje dotyczące położenia urządzenia wodnego, w tym kilometraż usytuowania na cieku oraz współrzędne, 2) nazwę właściciela, zarządcy lub użytkownika, odpowiedzialnych za gospodarowanie wodą i utrzymanie urządzenia wodnego, 3) wyszczególnienie funkcji, które ma spełniać urządzenie wodne, 4) informacje dotyczące urządzenia wodnego, w szczególności: poziomów piętrzenia - minimalnego poziomu piętrzenia, minimalnego poziomu energetycznego, normalnego poziomu piętrzenia, maksymalnego poziomu piętrzenia, nadzwyczajnego poziomu piętrzenia, maksymalnego poziomu żeglownego i normalnego poziomu żeglownego wraz z okresem jego obowiązywania, wysokości piętrzenia wody, przepływów - średniego niskiego przepływu z wielolecia, przepływu gwarantowanego, przepływu nienaruszalnego, przepływu dozwolonego, przepływu powodziowego, przepływu katastrofalnego, przepływu wyprzedzającego, najniższego przepływu żeglownego i najwyższego przepływu żeglownego, dopuszczalnych prędkości obniżania i podwyższania poziomów wody na górnym i dolnym stanowisku, maksymalnej przepustowości urządzenia wodnego, zagrożeń i uwarunkowań w gospodarowaniu wodą występujących przy obniżeniu poziomu piętrzenia poniżej minimalnego poziomu piętrzenia, 5) określenie sposobu gospodarowania wodą w normalnych warunkach użytkowania, 6) określenie sposobu postępowania w okresie powodzi, 7) określenie sposobu postępowania w okresie występowania zjawisk lodowych, 8) określenie sposobu postępowania w przypadku wystąpienia awarii lub zaprzestania korzystania z wód określonego w pozwoleniu wodnoprawnym, 9) określenie sposobu postępowania w okresie występowania zjawiska suszy, 10) wykaz urządzeń pomiarowych oraz opis sieci pomiarowo-obserwacyjnej, 11) określenie podstawowych czynności związanych z gospodarowaniem wodą oraz wskazanie osób odpowiedzialnych za ich wykonywanie, 12) wykaz współdziałających zakładów i stanowisk osób odpowiedzialnych za gospodarowanie wodą wraz z ich danymi kontaktowymi, 13) określenie sposobu powiadamiania centrum operacyjnego ochrony przeciwpowodziowej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie o wystąpieniu na urządzeniu wodnym niebezpiecznych zjawisk będących skutkiem sytuacji hydrologiczno-meteorologicznej, 14) określenie sposobu powiadamiania centrum operacyjnego ochrony przeciwpowodziowej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, gminnego, powiatowego i wojewódzkiego zespołu zarządzania kryzysowego oraz Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej - Państwowego Instytutu Badawczego o zrzutach wody ponad przepływ dozwolony; w przypadku braku gminnego centrum zarządzania kryzysowego powiadamia się wójta, burmistrza lub prezydenta miasta.
Część graficzna instrukcji dla budowli piętrzących zawiera: 1) plany i schematy dotyczące urządzenia wodnego, związane z gospodarowaniem wodą, 2) mapy topograficzne w skali od 1:1000 do 1:10 000 lub mapy zasadnicze w skali od 1:1000 do 1:10 000, zawierające lokalizację budowli piętrzących, pompowni, elektrowni oraz obiektów służących do ujmowania i odprowadzania wód powierzchniowych, 3) krzywe wydatku urządzeń zrzutowych, 4) krzywą pojemności zbiornika.
Zgodnie z definicjami przedstawionymi w § 1 rozporządzenia, ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o: 1) minimalnym poziomie piętrzenia - rozumie się przez to najniższy poziom zwierciadła spiętrzonej wody umożliwiający prawidłową pracę budowli piętrzącej, 2) normalnym poziomie piętrzenia - rozumie się przez to najwyższy poziom zwierciadła wody w normalnych warunkach użytkowania budowli piętrzącej, 3) maksymalnym poziomie piętrzenia - rozumie się przez to najwyższy poziom zwierciadła spiętrzonej wody z uwzględnieniem stałej rezerwy powodziowej; dla budowli piętrzącej nieposiadającej pojemności powodziowej maksymalny poziom piętrzenia jest równy normalnemu poziomowi piętrzenia, 5) nadzwyczajnym poziomie piętrzenia - rozumie się przez to najwyższy dopuszczalny, krótkotrwały poziom zwierciadła spiętrzonej wody ponad maksymalnym poziomem piętrzenia, 15) warunkach użytkowania w okresie powodzi - rozumie się przez to użytkowanie urządzenia wodnego przy poziomach powyżej normalnego poziomu piętrzenia, 16) maksymalnej przepustowości urządzenia wodnego - rozumie się przez to łączną przepustowość wszystkich urządzeń upustowych urządzenia wodnego przy maksymalnym poziomie piętrzenia, 17) przepływie gwarantowanym - rozumie się przez to przepływ wód poniżej budowli piętrzącej, będący sumą przepływu nienaruszalnego oraz przepływu niezbędnego do pokrycia potrzeb wodnych, w szczególności potrzeb wodnych zakładów posiadających pozwolenia wodnoprawne, zlokalizowanych w zasięgu oddziaływania danej budowli, 18) przepływie dozwolonym - rozumie się przez to przepływ wód, który nie powoduje negatywnych skutków powodzi na terenach położonych poniżej budowli piętrzącej, 19) przepływie powodziowym - rozumie się przez to przepływ wód poniżej budowli piętrzącej, ustalany w zależności od prognoz, dostosowany do przepustowości urządzeń upustowych, mogący powodować negatywne skutki powodziowe, 22) wysokości piętrzenia - rozumie się przez to różnicę rzędnej maksymalnego poziomu piętrzenia i rzędnej zwierciadła wody dolnej, odpowiadającej średniemu niskiemu przepływowi z wielolecia.
Przedstawiona wyżej zawartość przedłożonego przez stronę operatu wodnoprawnego w żadnym razie nie pozwalała na określenie go mianem kompletnego, rzetelnego i spełniającego wymagania ustawowe. Pomimo dokonywania przez organ odwoławczy nadzwyczajnych zabiegów, mających doprowadzić operat i instrukcję do stanu zgodności z prawem, pożądany rezultat nie został osiągnięty.
W aktach brak jest ostatecznej i kompletnej wersji operatu i instrukcji. Nie do zaakceptowania jest forma operatu i instrukcji, które mają postać wielu dokumentów zalegających w różnych częściach akt administracyjnych. Przede wszystkim ocenić należy, że operat nie posiada części graficznej, o czym była mowa na wstępie rozważań. Rysunki dołączone do operatu przedłożonego przy wniosku z dnia 30 lipca 2021 r. (nie posiadające zresztą metryki świadczącej o tym, że stanowią część operatu z lipca 2021 r.), jak to wynika z akt sprawy, zostały złożone przy wniosku, który w innej sprawie został pozostawiony be rozpoznania. Tak więc pierwszym błędem organu był brak reakcji na pismo wnioskodawcy z dnia 25.04.2022 r., w którym informując, że składa ponownie operat wodnoprawny, zaznaczył jednocześnie, że załączniki – m.in. mapy i inne pozostają w dyspozycji organu, gdyż zostały złożone przy innym wniosku. Organ nie powinien dopuścić do sytuacji, by złożony operat nie stanowił spójnej całości. Operat wodnoprawny powinien składać się z części opisowej i graficznej, stanowiących części tego samego opracowania, zbioru dokumentów trwale ze sobą połączonych.
W części opisowej operatu (wersja stanowiąca załącznik do pisma z 21.01.2025 r. – k.230) nie określono: w sposób kompleksowy rodzaju i zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód (w tym w zakresie zarzutów odwołujących się, że rów odwadniający między działkami nr [...] nie spełnia swoich funkcji, co powoduje zalewanie ich nieruchomości), rodzajów urządzeń służących do pomiaru poboru wód, nie określono zakresu i częstotliwości wykonywania wymaganych analiz pobieranej wody, sposobu postępowania w przypadku uszkodzenia urządzeń pomiarowych, nie określono obowiązków ubiegającego się o wydanie pozwolenia wodnoprawnego w stosunku do osób trzecich, nie określono wielkości średniego niskiego przepływu z wielolecia (SNQ).
Złożona przy piśmie z dnia 21.01.2025 r. ostatnia wersja instrukcji gospodarowania wodą również nie spełnia przedstawionych wyżej wymogów.
Już na stronie tytułowej oraz na str.5 podano nieaktualne dane dotyczące użytkownika, bez uwzględnienia zmiany wnioskodawcy. W instrukcji nie określono minimalnego poziomu piętrzenia (najniższego poziomu zwierciadła spiętrzonej wody umożliwiającego prawidłową pracę budowli piętrzącej – niezrozumiałe jest stwierdzenie zawarte w instrukcji, że nie przewiduje się utrzymywania minimalnego poziomu spiętrzenia), nadzwyczajnego poziomu piętrzenia (najwyższy dopuszczalny, krótkotrwały poziom zwierciadła spiętrzonej wody ponad maksymalnym poziomem piętrzenia), średniego niskiego przepływu z wielolecia, przepływu katastrofalnego, przepływu wyprzedzającego. Instrukcja nie posiada części graficznej. Do instrukcji nie załączono również odpisów lub kopii dotychczasowych pozwoleń wodnoprawnych dotyczących przedmiotowego urządzenia wodnego. Mając na uwadze, że jak wcześniej przedstawiono, instrukcję gospodarowania wodą zatwierdza się w pozwoleniu wodnoprawnym na korzystanie z wód i doręcza się wszystkim zakładom, których dotyczy ta instrukcja, oraz właścicielowi wód, to rodzi się pytanie, w jaki sposób organ może instrukcję doręczyć, jeżeli snie dysponuje żadnym kompletnym opracowaniem, a dokument ten składa się z wielu części, znajdujących się w różnych miejscach akt administracyjnych.
W świetle powyższych uwag, zauważyć również należy, że organ I instancji w dniu 22 marca 2022 r. zwrócił się do Starosty Brzeskiego o wypożyczenie egzemplarza archiwalnego operatu wodnoprawnego, na podstawie którego została wydana decyzja z dnia 10 sierpnia 2011 r. i dokument ten uzyskał. Niestety, w aktach sprawy brak jest tego dokumentu. Skoro dowód ten został przeprowadzony, należało sporządzić kserokopię operatu i dołączyć do akt administracyjnych. Jak już wcześniej podniesiono "część graficzna" operatu z 2021 r. wykorzystuje, jak się wydaje, część operatu sporządzonego w 2010 r., ale dla poczynienia wiarygodnych ustaleń, niezbędne jest zapoznanie się z całością tego dokumentu. Istotne też byłoby uzyskanie wówczas sporządzonej instrukcji gospodarowania wodą.
Zważywszy, że autorka operatu dokonywała obliczeń hydrologicznych na podstawie założeń teoretycznych, a nie wielkości rzeczywistych przepływów, warto by sprawdzić, czy w poprzednim operacie przewidziano dokonywanie pomiarów i czy były one wykonywane. Te same uwagi odnieść należy do uprzednio sporządzonej instrukcji. Zważywszy na sposób sporządzania wymaganych obecnie dokumentów (kompilowanie operatu i instrukcji z uprzednio sporządzonych, z tym że nie wiadomo, czy jakieś ich fragmenty nie zostały pominięte) uwagi te odnieść należy również do pozyskania instrukcji, która była sporządzona na potrzeby pozwolenia wodnoprawnego z 2011 r.
Operat nie odnosi się również do wszystkich urządzeń wodnych związanych z działalnością prowadzoną na stawach. A w świetle konieczności ustalenia, czy działalność związana z żądanym pozwoleniem wodnoprawnym nie narusza własności osób trzecich, zasięg oddziaływania może nie ograniczać się jedynie do opisanej "cofki". Wszak skarżący podnosili zarzuty co do stanu rowu odwadniającego znajdującego się między działkami nr [...], który ma nie spełniać swej roli, gdyż stan wody w rzece jest wyższy niż w rowie i woda z niego nie może odpływać do U. , co powoduje zalewanie nieruchomości.
Organ zaniechał wyegzekwowania od wnioskodawcy przedłożenia zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód wraz z ich powierzchnią, naniesionego na mapę sytuacyjno-wysokościową terenu, z oznaczeniem nieruchomości.
Nadto wskazać należy, że jak stanowi art.101 ust.3 Prawa wodnego zakłady pobierające wodę w ilości większej niż 100 m3 na dobę są obowiązane do dokonywania ciągłego pomiaru ilości pobieranej wody oraz prowadzenia ewidencji dokonywanych pomiarów.
Odnosząc się do bezrefleksyjnie przyjętego przez organ odwoławczy stanowiska KOWR przedstawionego w piśmie z dnia 21.07.2025 r., na marginesie zauważyć jedynie należy, że dokonana przez KOWR interpretacja przepisu art.234 Prawa wodnego jest całkowicie błędna. I tak, ochronę własności realizuje nie jedno roszczenie, ale wiele roszczeń o różnym charakterze prawnym i przedmiocie żądania (art. 222 k.c., art. 224-225 k.c.). W przypadku szkodliwego wpływu zmiany stanu wody na nieruchomość, w wyniku bezprawnego działania właściciela gruntu sąsiedniego, w grę wchodzi roszczenie negatoryjne, określone w art. 222 § 2 k.c., o przywrócenie stanu zgodnego z prawem i o zaniechanie naruszeń. Jednym ze sposobów przywrócenia stanu zgodnego z prawem jest przywrócenie stanu poprzedniego. Sprawy o ochronę własności są sprawami cywilnymi (art. 1 k.p.c.), w których zasadą jest dopuszczalność drogi sądowej (art. 2 § 1 k.p.c.). Jednakże, zgodnie z art. 2 § 3 k.p.c. mogą być przekazane przez przepisy szczególne do właściwości innych organów. Takim przepisem szczególnym jest art. 234 ust. 3 prawa wodnego, zgodnie z którym, jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, z urzędu lub na wniosek, w drodze decyzji, nakazuje właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom, ustalając termin wykonania tych czynności. Zasadnym będzie w tym miejscu przywołanie uchwały Sądu Najwyższego z dnia 27 czerwca 2007 r. (sygn. III CZP 39/07), wydanej na gruncie tożsamego z aktualnie obowiązującym - art. 29 ust. 3 Prawa wodnego z 2001 r., która zachowała aktualność również w stanie prawnym obecnie obowiązującym. Sąd Najwyższy stwierdził, że jedynie w sytuacji, gdy "roszczenie negatoryjne o przywrócenie stanu zgodnego z prawem przybiera inną postać niż żądanie przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom, to takie roszczenie powinno być dochodzone w postępowaniu sądowym".
W związku z tym, twierdzenie KOWR, że nie ma podstaw do podjęcia szerszych działań zapobiegającym szkodom, gdyż zgodnie z art.234 ust.4 ustawy z dnia 17 lipca 2017 r. Prawo wodne postępowania w sprawie decyzji nakazującej właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegającym szkodom, nie wszczyna się jeżeli upłynęło 5 lat od dnia., w którym właściciel gruntu sąsiedniego dowiedział się o szkodliwym działaniu na jego grunt – pozbawione jest jakichkolwiek podstaw prawnych. Nadto, stosownie do przepisu art. 188 ust. 1 Prawa wodnego utrzymanie urządzenia wodnego jest obowiązkiem właściciela tego urządzenia.
W pozwoleniu wodnoprawnym, jak wynika z przepisu art.403 ustawy Prawo wodne ustala się warunki wykonywania uprawnienia oraz obowiązki niezbędne ze względu na ochronę zasobów środowiska, interesów ludności i gospodarki, w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych. Jeżeli występuje taka potrzeba, organ wydając pozwolenie wodnoprawne, może nałożyć obowiązek wykonania urządzeń zapobiegających szkodom lub zmniejszających negatywne skutki wykonywania tego pozwolenia wodnoprawnego utrzymania urządzenia wodnego, za pomocą którego realizowana jest usługa wodna.
Zauważyć również należy, że sama treść zaskarżonej decyzji również jest wadliwa.
Zobowiązanie do rejestrowania ilości pobieranej wody powierzchniowej z rzeki Uszewki z częstotliwością minimum 1 raz na tydzień (pkt III. ppkt 9 decyzji) nie odpowiada treści art.101 ust.3 Prawa wodnego, w którym mowa jest o obowiązku dokonywania ciągłego pomiaru ilości pobieranej wody oraz prowadzenia ewidencji dokonywanych pomiarów.
Błędnie został sformułowany również obowiązek określony w pkt III. ppkt 13) decyzji, a to prowadzenia pomiarów jakości wód powierzchniowych rzeki U. powyżej ujęcia wody dla stawów oraz poniżej zrzutu wody z ostatniego stawu, w odległości około 30 m, w zakresie wskaźników: azot ogólny, fosfor ogólny, z częstotliwością dwa razy w roku: na wiosnę i jesienią w czasie zrzutu wody ze stawów.
Stosownie bowiem do § 15 ust.1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia 12 lipca 2019 r. w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego oraz warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu do wód lub do ziemi ścieków, a także przy odprowadzaniu wód opadowych lub roztopowych do wód lub do urządzeń wodnych (Dz.U.2019.1311) wody wykorzystane, odprowadzane z obiektów chowu lub hodowli ryb w obiektach przepływowych, charakteryzujących się poborem zwrotnym, wprowadzane do wód lub do ziemi nie powinny przekraczać najwyższego dopuszczalnego wzrostu zawartości substancji zanieczyszczających w wodach wykorzystanych na potrzeby chowu lub hodowli ryb, określonego w załączniku nr 8 do rozporządzenia. Zgodnie z § 15 ust.3 i 4 rozporządzenia wody, o których mowa w ust. 1, spełniają wymagane warunki, jeżeli:
1) na 4 pobrane średnie dobowe próbki nie więcej niż jedna przekracza najwyższe dopuszczalne wzrosty zawartości substancji zanieczyszczających, określone w załączniku nr 8 do rozporządzenia, 2) na 2 pobrane, w następnych latach, średnie dobowe próbki nie więcej niż jedna przekracza najwyższe dopuszczalne wzrosty zawartości substancji zanieczyszczających, określone w załączniku nr 8 do rozporządzenia. Liczba pobieranych średnich dobowych próbek wód dopływających do obiektów chowu lub hodowli ryb, a także wód, o których mowa w ust. 1, nie może być mniejsza niż 4 próbki w okresie roku, a jeżeli zostanie wykazane, że wody, o których mowa w ust. 1, spełniają wymagane warunki - 2 próbki w następnym roku. Tak więc zasadą jest pobieranie 4, a 2 próbek w ciągu roku.
Nadto, w przepisie tym, mowa jest o "średnich dobowych próbkach", czyli próbkach ścieków, pobranych na potrzeby ustalania wartości substancji zanieczyszczających, z wyjątkiem ustalania wartości pH i temperatury, powstałych ze zmieszania próbek pobieranych ręcznie lub automatycznie w odstępach co najwyżej dwugodzinnych, proporcjonalnych do przepływu, w okresie doby. W omawianym punkcie decyzji mowa jest natomiast o "zwykłych pomiarach".
W zaskarżonej decyzji nie odniesiono się do żądania organu nadzoru wodnego zgłoszonego podczas rozprawy administracyjnej przeprowadzonej w dniu 23.11.2022 r., a to nałożenia obowiązku utrzymywania potoku przez użytkownika jazu na długości cofki od jazu w górę potoku oraz od jazu w dół na całej długości potoku do obiektu mostowego oraz o umocnienie wszystkich wylotów ze stawów elementami betonowymi lub kamieniem naturalnym. Na rozprawie tej nie dokonane zresztą żadnych ustaleń, ograniczając się do zaprotokołowania stanowisk stron.
Należało zatem co najmniej ustalić stan umocnień potoku, a nie poprzestać na "Protokole przeglądu jazu" z dnia 20.12.2022 r., który to przegląd został przeprowadzony przez dzierżawcę i autora operatu. Nawiasem mówiąc, na podstawie wykonanych wówczas zdjęć nie można stwierdzić, czy stan umocnień jest odpowiedni do występujących zagrożeń (k.286).
W decyzji nałożono na wnioskodawców ogólny obowiązek utrzymania w dobrym stanie technicznym urządzeń wodnych, tak by zapewnić wymagany przepływ wody w rzece U. oraz przeciwdziałać niekorzystnemu oddziaływaniu piętrzenia na grunty przyległe w zasięgu cofki, co wydaje się odnosić jedynie do samego urządzenia piętrzącego.
Prowadzona przez wnioskodawców działalność wymaga korzystania z wielu urządzeń wodnych.
Zgodnie z art.16 pkt 65 ustawy Prawo wodne przez "urządzenia wodne" rozumie się urządzenia lub budowle służące do kształtowania zasobów wodnych lub korzystania z tych zasobów, w tym: urządzenia lub budowle piętrzące, a także kanały i rowy, stawy rybne, obiekty służące do ujmowania wód powierzchniowych, wyloty służące do wprowadzania wody do wód, do ziemi lub do urządzeń wodnych.
Jeżeli więc skarżący podnosili zarzuty o zalewaniu ich nieruchomości, łącząc ten fakt również ze stanem rowu odwadniającego między działkami nr [...], to okoliczność ta powinna być zbadana. W uzasadnieniu decyzji nie zamieszczono ustaleń pozwalających na dokonanie oceny, czy nałożony obowiązek – dla ochrony interesów ludności (art.403 ust.1 p.w.) - jest wystarczający, zważywszy że zgodnie z art. 403 ust.1 pkt 2 w pozwoleniu wodnoprawnym może być nałożony obowiązek wykonania urządzeń zapobiegających szkodom lub zmniejszających negatywne skutki wykonywania tego pozwolenia wodnoprawnego.
Zaznaczyć też trzeba, że pozwolenie wodnoprawne, którego przedmiotem jest w szczególności zezwolenie na wykonanie urządzeń wodnych na danym terenie, dotyczy w swej istocie sposobu zagospodarowania tego terenu. Zgodnie z art. 396 ust. 1 pkt 7 ustawy Prawo wodne, pozwolenie wodnoprawne nie może naruszać ustaleń miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Użyty w tym przepisie zwrot "nie może naruszać" oznacza, że pomiędzy treścią uchwalonego planu miejscowego a treścią podjętej decyzji nie musi zachodzić pełna zgodność - wystarczy, aby nie było sprzeczności pomiędzy tymi ustaleniami. Wobec tego pozwolenie wodnoprawne kształtujące wykorzystanie przestrzenne terenu, w tym sposób zagospodarowania położonej na nim nieruchomości, musi być niesprzeczne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, w tym rozumieniu, że nie prowadzi do zmiany lub modyfikacji postanowień planistycznych. W każdym jednak wypadku wskazana regulacja obliguje organ orzekający do dokonywania, z urzędu, oceny zgodności wniosku o pozwolenie wodnoprawne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Z treści decyzji organu I instancji nie wynika aby taka ocena była przedmiotem analizy tego organu.
Na marginesie dodać tylko należy, że na rozprawie w dniu 5 lutego 2026 r. skarżący T. K. złożył do akt sprawy, mające charakter poglądowy, zdjęcia z dnia 25.12.2025 r. przedstawiające zalane działki wokół U. oraz z dnia 31.01.2026 r. przedstawiające stan rowu odwadniającego pomiędzy działkami nr [...]
Reasumując, nie będąc związanym zarzutami skargi Sąd z urzędu skontrolował zaskarżoną decyzję w jej całokształcie. Badając legalność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, Sąd stwierdził, że wydane one zostały z naruszeniem przepisów prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.
Odnosząc się do pisma uczestników z dnia 29 stycznia 2026 r. zauważyć należy, że autorka po przedstawieniu zakresu kognicji wojewódzkiego sądu administracyjnego (jednakże z pominięciem zasady, że sprawując kontrolę działalności administracji publicznej sądy nie są związane granicami skargi), wskazała, że "oceniając merytorycznie skargę złożoną w niniejszej sprawie, w ramach tak zakreślonej kognicji sądu administracyjnego, nie sposób dopatrzyć się jakichkolwiek naruszeń prawa, skutkujących koniecznością wzruszenia decyzji organu odwoławczego".
Mając na uwadze powyższe rozważania Sądu stanowisko to uznać należy za całkowicie nieuzasadnione. Niezrozumiale jest również twierdzenie, że zarzuty skarżących stanowią nieuprawnioną polemikę ze stanowiskiem organu. Wszak immanentną cechą i celem skargi jest przytaczanie argumentów zwalczających stanowisko organu. Nadto, nadużyciem jest twierdzenie o "rzekomym piśmie z dnia 2022 r., w którym mieszkańcy mieli żądać likwidacji zapory", skoro pismo to znajduje się na karcie 245 akt administracyjnych.
Wyjaśnić zatem należy, że brak związania zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd bada w pełnym zakresie zgodność z prawem (art. 1 § 2 p.u.s.a.) zaskarżonego aktu, czynności, bezczynności lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego. Sąd może więc uwzględnić skargę z powodu innych uchybień niż te, które przytoczono w skardze, jak również zastosować inne środki niż te, o które wnosił skarżący. W uchwale NSA z 26.10.2009 r., I OPS 10/09, ONSAiWSA 2010/1, poz. 1, wyjaśniono, że niezwiązanie granicami skargi oznacza, że sąd ma prawo, a jednocześnie obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Sąd nie jest przy tym skrępowany sposobem sformułowania skargi, przytoczonymi argumentami, a także zgłoszonymi wnioskami, zarzutami i żądaniami. W orzecznictwie, które ukształtowało się na tle art. 51 ustawy o NSA, uznawano, że niezwiązanie sądu administracyjnego granicami skargi powoduje, że "sąd ma obowiązek rozpatrzyć sprawę rozstrzygniętą zaskarżoną decyzją z punktu widzenia zgodności z prawem całego postępowania administracyjnego" (por. wyrok NSA z 26.05.1998 r., II SA 915/97, OSP 1999/4, poz. 79, z glosą J. Borkowskiego, OSP 1999/4, s. 204 i n.). Wykładnia przyjęta w powołanych wyrokach jest w zasadzie nadal aktualna. Wskazuje na to między innymi uchwała NSA z 24.05.2021 r., I FPS 1/21, ONSiWSA 2021/5, poz. 69.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy rzeczą organów będzie zastosowanie się do wyżej przedstawionych wskazań Sądu, wyegzekwowanie od wnioskodawców, by w aktach sprawy znalazł się kompletny, rzetelny, spójny operat wodnoprawny i instrukcja gospodarowania wodą, spełniający wszystkie opisane wyżej wymogi, dołączenie akt zakończonych poprzednią decyzją o udzieleniu pozwolenia wodnoprawnego wraz z wówczas sporządzonym operatem i instrukcją oraz dokładnie ustalenie stanu faktycznego, w szczególności związanego z zagrożeniem zalewania działek pozostających w zasięgu oddziaływania urządzeń wodnych objętym pozwoleniem wodnoprawnym.
Wobec powyższego, na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. c) orzeczono jak w sentencji.
O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło