II SA/Kr 1524/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Bursa (spr.) Sędziowie: WSA Renata Czeluśniak WSA Magda Froncisz Protokolant: sekr. sądowy Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2016 r. sprawy ze skargi J. C. na decyzję Wojewody [...] z dnia 30 września 2015 r., znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę skargę oddala Decyzją z dnia 3.06.2015r. nr [...] znak sprawy: [...], Starosta [...] na podstawie art. 28, art. 33 ust. l, art. 34 ust. 4 i art. 36 i art. 82 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409) oraz art. 104 kpa po rozpatrzeniu wniosku o pozwolenie na budowę z dnia 17.02.2015r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił B. Z. pozwolenia na budowę dla zamierzenia budowlanego pn.: "Rozbudowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego z funkcją usługową o część gospodarczą z wewnętrznymi instalacjami gazu i elektryczną na działkach nr [...], [...], [...] w miejscowości M., gmina [...]". Od tej decyzji odwołali się B. i J. C., właściciele działki nr [...], oraz usytuowanego na niej budynku mieszkalnego, podnosząc, iż nie wyrażają zgody na rozbudowę budynku o część gospodarczą, gdyż spowoduje to pogorszenie komfortu życia, w szczególności zwiększy hałas i spowoduje zacienianie posesji oraz ograniczy możliwości zabudowy posesji odwołujących. Podali, iż w budynku inwestora jest obecnie magiel, w którym intensywnie do późnych godzin prowadzone są bardzo uciążliwe prace. Wskazali, iż taras nad rozbudowaną częścią budynku będzie służył jako miejsce do rozwieszania prania, co spowoduje również pogorszenie użytkowania budynku i działki odwołujących. Wojewoda [...] decyzją z 30.09.2015r. znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 81 ust. 1 i art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz. U. 2013, poz. 1409 ze zm.), utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu podano, iż rysunek projektu zagospodarowania terenu wskazuje, iż przedmiotowy budynek mieszkalny inwestora usytuowany jest w odległości 4,00 m od granicy z działką odwołujących. Również projektowana rozbudowa tego budynku wzdłuż granicy z działką odwołujących, znajduje się w odległości 4,00 m od granicy z działką odwołujących, oraz w odległości 3,00 m od granicy z działką nr [...]. Szerokość rozbudowanej części budynku wynosi 3,95 m, długość 6,80 m. Rozbudowa polega na dobudowie części gospodarczej do tej części budynku w którym znajdują się pomieszczenia pralni i magla, z wejściem z wewnątrz i z zewnątrz budynku, po zewnętrznych schodach stalowych. Powstałe w ten sposób pomieszczenie ma powierzchnię 19,80 m2. Na dachu części rozbudowanej projektuje się balustrady. Projektowana rozbudowa jest zgodna z przepisami § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Działka, na której usytuowany jest rozbudowywany budynek znajduje się na terenie, który w obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego Gminy Michałowice, zatwierdzonym uchwałą Rady Gminy w Michałowicach nr XLVI/383/2006 z dnia 31 maja 2006 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Michałowice dla Obszaru I obejmującego wsie: Górna Wieś, Kończyce, Kozierów, Michałowice, Wilczkowice, Zerwana; część wsi: Książniczki, Masłomiąca, Młodziejowice, Pielgrzymowice, Raciborowice, Sieborowice, Więcławice Dworskie, Więcławice Stare, Wola Więcławska, Zagórzyce Dworskie, Zagórzyce Stare, Zdziesławice, (zwanego dalej w skrócie m.p.z.p) oznaczona jest symbolem I.E.MN.17-tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Jako przeznaczenie podstawowe ustala się funkcje mieszkaniową jednorodzinną, jako przeznaczenie dopuszczalne ustala się możliwość lokalizacji (między innymi) "pojedynczych obiektów i urządzeń usług wbudowanych lub wolnostojących, przy zachowaniu zasady braku uciążliwości wprowadzanego programu. Projektowana rozbudowa budynku mieszkalnego inwestora, w tej części gdzie znajdują się pomieszczenia pralni i magla, o pomieszczenie gospodarcze jest zgodna z zapisami w tym względzie m.p.z.p. Odległość projektowanej rozbudowy od ściany budynku Odwołujących wynosi 8,40 m. Rzeczoznawca do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych stwierdził zgodność projektu z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej. Projektowana rozbudowa nie spowoduje zacieniania budynku Odwołujących, gdyż nie jest usytuowana vis-a-vis tego budynku, ponadto wysokość projektowanej rozbudowy wynosi 3,32 m. Organ odwoławczy podzielił ustalenia i ocenę Starosty [...], że zapis § 4 pkt 16 obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego: "Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o ... "braku uciążliwości wprowadzanego programu " - należy rozumieć inwestycje, które nie stwarzają możliwości pogorszenia stanu środowiska w rozumieniu przepisów odrębnych". Przedmiotowa rozbudowa polega na dobudowie części gospodarczej do tej części budynku w którym znajdują się pomieszczenia pralni i magla. Pomieszczenie gospodarcze, nie jest uciążliwe, w rozumieniu ustawy z dnia 27.04.2001 r. Prawo ochrony środowiska. Pomieszczenie gospodarcze, (nawet jeśli stanowiło by ono powiększenie istniejących w budynku: pralni czy magla) nie zostało zaliczone w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, ani do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Projektowana inwestycja jest zgodna z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zasadami zagospodarowania terenu i warunkami zabudowy. Projekt zagospodarowania działki jest zgodny z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Przedmiotowa inwestycja nie narusza interesów osób trzecich, chronionych art. 5 Prawa budowlanego. Inwestor przedstawił oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, projekt budowlany spełnia wymagania podane w art. 34 ust. 1, 2 i 3 ww. ustawy, sprawdzono zgodność projektu budowlanego z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a także wymaganiami ochrony środowiska oraz zgodność projektu zagospodarowania działki z przepisami w tym techniczno-budowlanymi, sprawdzono kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz wykonanie projektu przez osoby uprawnione, (art. 35 ust. 1). W powyższym zakresie nie stwierdzono uchybień. J. C. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając naruszenie: - art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane poprzez zatwierdzenie projektu dla inwestycji, która narusza uzasadnione interesy właścicieli nieruchomości; - art. 35 ust. 1 pkt 1 w/w ustawy w zw. z § 17 ust. 3 w zw. z § 4 pkt 16 uchwały Rady Gminy Michałowice Nr z dnia 31 maja 2006 roku w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego , poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego dla inwestycji powodującej nadmierne uciążliwości dla sąsiednich nieruchomości, a tym samym sprzecznej z planem, - art. 35 ust. 1 pkt 1 w/w ustawy w zw. z § 17 ust. 4 pkt 1 w/w uchwały Rady Gminy Michałowice Nr XLVI/383/2006, z uwagi na zatwierdzenie projektu mego obejmującego obiekt w żaden sposób nie dostosowany do wymogów i charakteru przeznaczenia podstawowego obszaru, - art. 35 ust. 1 pkt 1 w/w ustawy w zw. z § 17 ust. 4 pkt 2 w/w uchwały Rady Gminy M., z uwagi na zatwierdzenie projektu dla inwestycji w której łączna powierzchnia terenów związanych z przeznaczeniem dopuszczalnym stanowiła więcej niż 50 % terenu inwestycji, co stanowi naruszenie ustaleń planu, - art. 7 i 77 kpa, poprzez brak dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, w szczególności w kwestii uciążliwości planowanej inwestycji, - art. 107 § 3 kpa poprzez brak odniesienie się w uzasadnieniu do wszystkich okoliczności podnoszonych w sprawie przez stronę skarżącą. W uzasadnieniu podano, iż rozstrzygnięcie narusza przepisy ustawy Prawo budowlany, przepisy uchwały Rady Gminy Michałowice w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przzestrzennego Gminy Michałowice oraz kpa. Zaskarżona inwestycja w sposób oczywisty narusza uzasadnione interesy skarzacego, gdyż nieprzyjemne zapachy oraz hałas generowany przez funkcjonującą przez całą dobę pralnię i magiel (które mają być rozbudowane), uniemożliwia mu i jego rodzinie spokojne zamieszkiwanie w budynku położonym w bezpośrednim sąsiedztwie terenu inwestycji. Biorąc natomiast pod uwagę niewątpliwie uciążliwy charakter prowadzonej w tym obiekcie działalności, która w żaden sposób nie przystaje do podstawowej funkcji tego obszaru, za absolutnie błędne należy uznać ustalenie organów obu instancji, że planowana inwestycja mieści się w ramach przeznaczenia dopuszczalnego obszaru. Organy w szczególności nie zwróciły uwagi, że oprócz spełnienia wymogu przewidzianego w § 17 ust. 3 pkt 5 ustaleń planu (wskazującego na brak bardzo specyficznie zdefiniowanej "uciążliwości wprowadzonego programu"), inwestycja musi być ponadto zgodna z zapisem zawartym w § 17 ust. 4 pkt 1 planu wprowadzającym wymóg dostosowania obiektów i urządzeń przeznaczenia dopuszczalnego do wymogów i charakteru przeznaczenia podstawowego. Nie może ulegać wątpliwości, że funkcjonowanie generującej bardzo duży hałas i dużą uciążliwość zapachową pralni (oraz magla) w żaden sposób nie przystaje do podstawowej funkcji tego obszaru, jaką jest zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna o charakterze podmiejskim i zagrodowym. Nadto naruszono art. 107 § 3 kpa poprzez brak odniesienia się do podnoszonych w odwołaniach zarzutów w zakresie nadmiernej uciążliwości planowanej inwestycji oraz jej niezgodności z ustaleniami planu miejscowego. W oparciu o powyższe wniesiono o uchylenie decyzji obu instancji i zasądzenie kosztów. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" - "c" p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych. Natomiast w przypadku nieuwzględnienia skargi, Sąd, w oparciu o art. 151 p.p.s.a. skargę oddala. Skarga podlega oddaleniu z uwagi na brak po stronie skarżącego interesu prawnego do jej wniesienia. Zgodnie z art. 50 § 1 p.p.s.a., uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. W przedmiotowym wypadku skarga dotyczy postępowania o pozwolenie na budowę. Interes prawny skarżącego do brania udziału w takim postępowaniu, musi przejawiać się zatem tym, aby jego nieruchomość znajdowała się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji, której dotyczy to postępowanie. Zgodnie bowiem z art. 28 ust. 2 prawa budowlanego, stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. W myśl natomiast art. 3 pkt 20 prawa budowlanego, ilekroć w ustawie jest mowa o obszarze oddziaływania obiektu - należy przez to rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu. W świetle utrwalonych w orzecznictwie poglądów, postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę zawęża krąg podmiotów, które mogą być stronami postępowania, ograniczając ich krąg tylko do takich podmiotów, dla których planowana inwestycja może powodować ograniczenia w zagospodarowaniu ich nieruchomości, a ograniczenie to, wynikające z przepisów odrębnych, musi godzić w konkretne uprawnienia tych podmiotów do zagospodarowania ich nieruchomości. Zatem interes prawny do wniesienia skargi będą miały przede wszystkim strony postępowania administracyjnego, w toku którego został wydany zaskarżony akt. Z drugiej strony sam fakt doręczenia podmiotowi zaskarżonej decyzji nie czyni go stroną (tak m.in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 4 lutego 2015 r., II SA/Ol 1212/14, LEX nr 1649888). Znajdowanie się nieruchomości w sferze oddziaływania obiektu w rozumieniu art. 28 ust. 2 p.b. należy rozumieć w ten sposób, iż przez oddziaływanie to naruszone zostają konkretne normy prawa materialnego np. przepisy techniczno-budowlane, z których dany podmiot wywodzi swój interes prawny jako strona postępowania. Artykuł 3 pkt 20 p.b. nie definiuje pojęcia obszaru oddziaływania obiektu wprost, lecz poprzez odesłanie do licznych regulacji, przewidujących chociażby szczegółowe wymogi dla odległości w zabudowie i zagospodarowaniu terenu. W sytuacji, gdy z przepisów tych wynikają ograniczenia w zagospodarowaniu, a zatem również w zabudowie sąsiednich nieruchomości, należy uznać, że dana nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 8 stycznia 2015 r., II SA/Gl 1174/14, LEX nr 1623413, czy wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 września 2014 r., II OSK 504/13, LEX nr 1572746). Sama tylko potencjalna, teoretyczna możliwość ograniczeń w sposobie zagospodarowania działki wskutek powstania w sąsiedztwie obiektu budowlanego, bez potrzeby konkretyzowania rodzaju danego ograniczenia i realności jego powstania w okolicznościach danej sprawy, nie wystarcza do zaliczenia takiej działki w obręb oddziaływania obiektu (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 lutego 2015 r., VIII SA/Wa 507/14., LEX nr 1650210). Przechodząc do okoliczności sprawy należy wskazać, że budynek którego dotyczy zaskarżona decyzja o pozwoleniu na budowę, to budynek gospodarczy o powierzchni zabudowy niecałych 27 m2, sytuowany od wschodniej strony działki skarżącego, o wysokości 3,32 m, szerokości ok. 4 m. i oddalony o 4 metry od granicy jego działki. Biorąc pod uwagę, że z projektu wynika, iż żadne tzw. media nie są i nie będą przyłączane z sieci znajdującej się na działce skarżącego, brak jakichkolwiek podstaw aby uznać, że budowa tego obiektywnie niewielkiego obiektu, może w jakikolwiek sposób, również w zakresie zacienienia, oddziaływać na działkę skarżącego, w sposób wpływający na możliwość jej zagospodarowania. Szczególnie, że zgodnie z § 12 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, na działce skarżącego można sytuować budynek zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę granicy działki inwestorki w odległości 4 m., czyli 8 m. od planowanego budynku. W tej części rozważań wskazać też należy, że w ocenie sądu, obszar oddziaływania należy wyznaczać w związku z inwestycją, która ma być realizowana. Fakt, że w przedmiotowym wypadku planowany budynek ma być dobudowany do już istniejącego nie oznacza, że obszar oddziaływania winien być ustalany dla budynku już istniejącego. Niemniej jednak, z uwagi na nazwę inwestycji tj. "Rozbudowa budynku mieszkalnego ... o część gospodarczą...", przyjmując za skarżącym, że obszar oddziaływania winien być odnoszony do budynku już istniejącego, to i tak nie czyni to działki skarżącego objętej obszarem oddziaływania. Istniejący budynek inwestora jest budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym, w którego części prowadzona jest działalność usługowa, usytuowany jest na wschód od działki skarżącego, jego wysokość do kalenicy nieznacznie przekracza 8,5 m., od granicy z jego działką oddalony jest na długości ok. 10 m. o 4 m., a na dalszej długości (również ok. 10 m.) o ok. 9,5 m. Takie jego usytuowanie i jego gabaryty w żadnym stopniu nie ograniczają zabudowy na działce skarżącego i to zarówno w świetle przepisów przeciwpożarowych, jak i dotyczących doświetlenia pomieszczeń ( m.in. § 12, 13, 60 i 271-273 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych...). Następnie należy się odnieść do okoliczności, które jak wynika ze skargi, są najbardziej istotne dla skarżącego, tj. uciążliwości prowadzonej przez inwestorkę działalności gospodarczej i generowanego w związku z tym hałasu. Takie okoliczności, co do zasady, mogą sytuować działkę sąsiednią (a nawet nieruchomości dalej oddalone) w obszarze oddziaływania. Zaznaczyć jednak należy, że zgodnie z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, zarówno działka skarżącego, jak i inwestorki znajdują się w obszarze oznaczonym symbolem I.E.MN.17- tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Podkreślić trzeba, że przywołany plan miejscowy w § 4 pkt. 14 wskazuje jakie usługi na obszarze, który obejmuje w ogóle mogą być prowadzone, w § 7 ust. 2 pkt. 1 dotyczącym ochrony m.in. przed hałasem wprowadza wymóg, aby uciążliwość istniejącego i wprowadzanego programu usługowego zamykała się w granicach działki użytkownika, w § 7 ust. 2 pkt. 3a określa dopuszczalne normy hałasu dla terenów MN, natomiast w § 9 ust. 2 pkt. 5 wprowadza zakaz dla wszelkich obiektów przemysłowych i usługowych, które mogą być uciążliwe dla mieszkańców. Skoro zatem w świetle postanowień planu miejscowego, uciążliwość istniejącego i wprowadzanego programu usługowego ma się zamykać w granicach działki użytkownika, to formalnie nie można uznać, że obejmuje ona swoim oddziaływaniem jakiekolwiek nieruchomości sąsiednie. Jeśli natomiast tak jak twierdzi skarżący, obszar jej oddziaływania przekracza granice działki inwestorki, to być może jest to działalność prowadzona niezgodnie z prawem miejscowym. Taka okoliczność nie skutkuje jednak objęciem jego działki obszarem oddziaływania przez planowaną nową inwestycję, a może uzasadniać wszczęcie innych postępowań, w oparciu o inne normy prawne. Bowiem w ocenie sądu, okoliczność kiedy istniejąca na terenie planowanej nowej inwestycji działalność gospodarcza, wyłącznie z uwagi na prowadzenie jej z przekroczeniem obowiązujących norm (przyjmując hipotetycznie), obejmuje swoim oddziaływaniem nieruchomości sąsiednie - mimo, iż zgodnie z prawem nie może, nie uzasadnia przyznania przymiotu strony właścicielom tych nieruchomości, w postępowaniu o pozwolenie na budowę nowego zamierzenia inwestycyjnego na tej nieruchomości. Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 151 p.p.s.a.